 |
| |
| Kathmandu,
Magh 12, 2062. |
|
/fhfn] r'gfj :ylut gu/] dxfljklQ
sf7df8f}+ . zf;g;Qf cfkm\gf] xftdf lnPsf] Ps jif{ k'Ug} nfUbf /fhf 1fg]Gb| rf}tkmL{ ;+s6af6 3]l/Psf 5g\ . ;lhnf / u|fx\o ljsNk Tofu]/ ljgf;sf/L af6f] /f]Hb} cfPsf /fhf ;+s6sf] r/dr'nLdf k'u]kl5 pgsf ljsNkx¿ sl/a–sl/a ;lsPsf] cg'ej cfd¿kd} ug{ yflnPsf] 5 . dfcf]jfbLn] d+unaf/ /ftL u/]sf] cfqmd0fn] efjL ;+s6sf] :ki6 ;+s]t u/]sf] 5 . en} Toxf“ 7"nf] dfgjLo / ef}lts Iflt eg] gePsf] a'lemPsf] 5 .
ljsNkx¿ ;ls+b} hf“bf b/af/ 56\kl6Psf ;+s]tx¿ b]lvPsf 5g\ . Psy/L b/afl/ofx¿ /fhfn] b]zjf;Lsf gfddf ;Gb]z lbg] ;Defjgf JoQm ul//x]sf 5g\ . /fhf cem} s7f]/ eP/ hfg] jf ;xdltsf nflu tof/ x'g] b'j} ljsNk plQs} /x]sf] bfaL ub}{ pgLx¿ df3 !( ut]cufj} /fhfn] s'g} sbd rfNg;Sg] ;Defjgf cf}Nofp“5g\ . clxn]s} cj:yfdf d'n's grNg] dfq xf]Og, /fhf :jod\ klg rNg g;Sg] ePsf sf/0f b/af/n] ljsNkx¿sf] vf]hL ul//x]sf] pgLx¿sf] bfaL 5 .
cf;Gg gu/lgjf{rgdf dgf]gog bflvnf ug{ Ps lbg dfq af“sL /x“bf klg pDd]bjf/ gkfOPkl5 /fhfsf] c;kmntf Jojxf/d} k'li6 ePsf] 5 . ;/sf/L sf]ifsf] b'¿kof]u ug{;Sg] dGqL vf]h]/ NofP klg gu/kflnsfh:tf ;'ud / t'ngfTds ¿kdf ;/sf/L ks8 a9L ePsf 7fp“df ;d]t pDd]bjf/ gkfOg'n] /fhfsf] hgfwf/ s] /x]5 eGg] emg\ :ki6 ePsf] 5 . d"nwf/sf ;a} bnx¿n] alxisf/ ug]{ lg0f{o u/]kl5 lgtFGt PSn} / lg/Lx ePsf /fhfdfly lgjf{rg ;fg{ bafa kl//x]sf] 5 . pgn] lgjf{rg :ylut u/] eg] ;+jfb x'g] jf gx'g]af/] ;ft bnleq ;+:yfut lgisif{ lgl:s;s]sf] 5}g . t/, olb pgn] lgjf{rg :ylut u/]df ;ft bndfly jftf{sf] nflu bafa kg]{ Psy/L ljZn]ifsn] cg'dfg u/]sf 5g\ .
t/, JolQmut dxŒjfsf+Iff, bDe / 3d08n] el/k"0f{ /fhf 1fg]Gb| Tolt ;lhn} k5fl8 kms]{nfg\ eg]/ ljZjf; ug]{x¿ eg] sd} 5g\ . ;a}nfO{ k]n]/ zf;g rnfp“5' eGg] e|d kfn]sf /fhfsf nflu r'gfj :ylut ug'{ Ps lsl;dn] h'“ufsf] n8fO“ g} ePsf] 5 . t/, ;/sf/L ;fwg, ;|f]t / ;DklQsf] b'¿kof]u u/]/] pDd]bjf/ vf]Hbf klg gkfPkl5 eg] pgsf] xf]; 7]ufgdf cfPsf] csf{y/Lsf] cg'dfg 5 . sdn yfkf, gf/fo0fl;+x k'gh:tf dGqLx¿nfO{ /fhfn] clxn] pDd]bjf/sf] vf]hLdf b]z bf}8fxfdf v6fPsf 5g\ . t/, cGoqsf] s'/} 5f8f}+, pDd]bjf/L lbg] b'O{ lbgcl3;Dd /fhwfgL sf7df8f}d} pgLx¿n] pDd]bjf/ kfpg ;ls/x]sf 5}gg\ .
hgfwf/ ePsf ;ft /fhgLlts bnn] gu/sf j8f / 6f]n;Dd lgjf{rg alxisf/ sfo{qmdnfO{ tLj| ultdf cl3 a9fPkl5 d08n]x¿sf] efufefu ePsf] 5 . k~rfotsfndf h:t} rflxPhlt k};f lnP/ /fhfsf Kofbf dGqLx¿ clxn] gu/lgjf{rg u/fpg vl6Psf 5g\ . ;'b"/klZrdsf] dx]Gb|gu/ / cd/u9Ldf lgjf{rg u/fP/ ;/sf/L pDd]bjf/nfO{ lhtfpg] lhDdf kfPsf ;xfosdGqL k|tfk/fd nf]xf/ x'g\ jf 6Lsfk'/ / wgu9Lsf] lhDdf kfPsf lgIozdz]/ x'g\, clxn] pgLx¿sf] lbgrof{ g} pDd]bjf/ vf]Hgdf lat]sf] 5 . bz/y rGb / lbkfondf o1axfb'/ a'9fyf]sL, g]kfnuGh / u'nl/ofdf ljgf]bs'df/ zfx, jL/]Gb|gu/ / gf/fo0fdf 5Ssaxfb'/ nfdf, 3f]/fxL / t'n;Lk'/df uf]Nr] ;fsL{n] lhDdf lnO{ 8]/f hdfP/ a;]sf 5g\ . t/, clxn];Dd pDd]bjf/ g} gkfP/ cfkm\gf] hflu/ hfg] eof] eGg] qf;n] pgLx¿sf cf]7–tfn' ;'Sg yfn]sf] yfxf ePsf] 5 . dfcf]jfbLn] pDd]bjf/sf] ef}lts ¿kd} ;kmfof ug{ yfn]kl5 pgLx¿ emg\ ;+s6df k/]sf 5g\ . Tolt dfq xf]Og, pDd]bjf/sf] vf]hLdf sdn yfkf :jod\ ef}tfl//x]sf] b[Zon] ;QfkIfsf] ;+s6nfO{ emg\ :ki6 kf/]sf] 5 .
lgjf{rgnfO{ k|hftflGqs k|lqmofsf ¿kdf JofVof ub}{ cGt/f{li6«o ;d'bfosf cf“vfdf 5f/f] xfNg tNnLg /fhfn] df3 & ut]sf] zflGtk"0f{ k|bz{g klg y]Ug g;s]/ skm\o'{sf] ;xf/f lnPkl5 ;+;f/ g} rlst k/]sf] 5 . /fhfnfO{ k|ToIf–ck|ToIf ;xof]u ub}{ cfO/x]sf zlQmx¿ klg pgsf kl5Nnf sbd b]v]/ cfZro{rlst ePsf 5g\ . ;|f]tsf cg';f/, ljZjsf s'g} klg k|hftflGqs d'n'sdf gb]lvg] ufO{hfqf g]kfndf b]vfPsf sf/0f pgLx¿ /fhfaf6 6fl9Psf 5g\ . zflGtk"0f{ k|bz{gdf aGb]h nufpg] /fhfsf] sbdnfO{ ljZjsf s'g} klg k|hftflGqs d'n'sn] 7Ls g7fg]sfn] pgL km]l/ Psk6s cGt/f{{li6«o hut\df g/fd|/L gf+luPsf 5g\ .
/fhwfgLdf ;ft bnn] ug{ yfn]sf] zflGtk"0f{ k|bz{gdf dfcf]jfbL 3";k}7 x'g] sfNklgs cfz+sfsf cfwf/df /fhfn] bnx¿sf lj?4 h'g s7f]/ sbd rfn], Tof] cGttM pgs} nflu;d]t cfTd3ftL ;fljt ePsf] 5 . Psflt/ dfcf]jfbLx¿n] ;f“em gkb}{ /fhwfgLdf cfqmd0f ug]{, csf]{lt/ dfcf]jfbL;“u g;s]/ To;sf] bf]if ;ft bnnfO{ nufpg] /fhfsf] /a}ofnfO{ s'g} zlQmn] klg ;sf/fTds / hfoh gdfg]sf sf/0f /fhf uDeL/ ;+s6df k/]sf] b]lvPsf] 5 . cd]l/sf, ef/t, hfkfg, o'/f]k]nL ;+3, ;+o'Qm /fi6«;+3nufotn] /fhfsf] lg/+s'z sbdsf] v'n]/ lj/f]w u/]kl5 /fhf k"0f{¿kn] ;dy{gljxLg b]lvPsf 5g\ .
km'6fP/ zf;g ug]{ k'/fgf] ;fdGtL gLltsf cg'ofoL /fhfn] ;ft bnsf aLrdf ljefhgsf/L e"ldsf v]Ng vf]h]sf] tYo ;ft bnn] ;dod} a'em]sf sf/0f pgsf] Tof] of]hgf klg ue{d} t'lxg] ePsf] 5 . sf+u|]; ;efklt lul/hfk|;fb sf]O/fnf, Pdfn] g]tf s]kL cf]nL / g]dlskf cWoIf gf/fo0fdfg ljh'S5]nfO{ 5f]8\g] t/ Pdfn] dxf;lrj dfwjs'df/ g]kfnnfO{ g5f]8\g] ;/sf/sf] gLlt ToxL km'6fP/ cfkm\gf] zf;g ;'/lIft ug]{ uPu'h|]sf] dfgl;stfaf6 lg;[t ePsf] :ki6} a'em\g ;lsG5 . t/, /fhfsf] cg'dfg / ck]Iffljk/Lt ;a} g]tfx¿n] ;ft bnsf] ;fd"lxs / ;+:yfut lg0f{ok|lt cfkm\gf] k|lta4tf k|s6 u/]/ /fhfnfO{ lg/fz kf/]sf 5g\ .
cGt/f{li6«o ;~rf/dfWoddf km]l/ Psk6s /fhfsf] bdgsf/L sbdsf lj?4 tdfd k|ltlqmofx¿ cfPsf 5g\ . cd]l/sfsf] …Go'of]s{ 6fOD;Ú b]lv ef/tsf …lxGb"Ú, …6fOD; ckm OlG8ofÚ snsQfsf] …6]lnu|fkmÚ ;Ddn] /fhfsf] sbdnfO{ ut jif{sf] …df3 !(Ú sf] lg/+s'z sbds} ;dsIfdf /fv]/ t'ngf u/]sf 5g\ . /fhfn] bf]xf]¥ofPsf] …df3 !(Ú sf] s'¿k ;+:s/0f k"/f x'g gkfO{sg} ;dfKt ePsf sf/0f pgsf] ;kgf rsgfr"/ h:t} aGg k'u]sf] 5 .
k|hftGq 7"nf] ;+s6af6 u'lh|bf klg df}gj|t lnPsf sf+u|];sf ;+:yfks g]tf s[i0fk|;fb e§/fO{n] ;d]t /fhfnfO{ ;Qf 5f]8\g cfu|x ug'{ePsf] 5 . k"j{k|wfgdGqL e§/fO{n] slyt lgjf{rg :ylut ug{ u/]sf] cfu|xnfO{ cy{k"0f{ ¿kdf x]l/Psf] 5 . Psflt/ Pskl5 csf{] ub}{ /fhfsf] ;/sf/n] ;x/d} kmf}hL wSsf vfO/x]sf] / csf{lt/ /fhgLlts hgfwf/ gePsf] l:ylt x]/]/ g} cfkm"nfO{ /fhfsf …z'e]R5'sÚ 7fGg] k"j{k|wfgdGqL e§/fO{n] d+unaf/ To:tf] cleJolQm lbPsf] cg'dfg /fhgLlts j[Qdf ul/Psf] 5 .
oL ;a} 36gfqmdsf afah'b /fhfn] lgjf{rg :ylut u/]gg\ eg] d'n's /fhgLlts w|'jLs/0fsf] d"t{ k|lqmofdf k|j]z ug]{5 . cfh;Dd ;+ljwfgleqsf elgPsf zlQmx¿ cf}krfl/s / Jofjxfl/s b'j} lx;fan] gbLsf] b'O{ lsgf/f x'g hfg] 5g\ . /fhfn] cfkm\gf] x7 sfod /flv/x]df d'n's emg\ 7"nf] hl6ntf, o'4, /Qmkft / ;+s6df km:g] ;Defjgf b]lvPsf] 5 . t/ of] ;+s6 :jod\ /fhfn] lsg b]lv/x]sf 5}gg\ <
b'O{ ;o /fhaGbL y'gfdf
lgif]lwt If]qsf] cj1f ub}{ hgk|bz{g
sf7df8f}+ . lgif]wf1f / skm\o'{ lkmtf{ lnP klg zfxL ;/sf/n] d+unaf/ nf]stGqsf] dfu ug]{ ;of}+ g]tf–sfo{stf{nfO{ lu/km\tf/ u/]sf] 5 . /fhwfgLsf] gof“ ;8s / cf;kf;sf If]qdf pq]sf k|bz{gsf/Ldfly ;/sf/n] s8f c>'Uof“; / kfgLsf] kmf]x/f k|xf/ u/]sf] lyof] .
lbp“;f] b'O{ ah] lg/+s'ztfsf] cGTo / nf]stGq axfnLsf] dfu ub}{ xhf/f}+ k|bz{gsf/L ;8sdf lg:s]sf lyP . ;ft} bnsf g]tf–sfo{stf{n] cf–cfkm\gf] emG8f;lxt nf]stGqsf] dfu ubf{ pgLx¿dfly k|x/L vlgPsf] lyof] . k|bz{gdfly aa{/tfk"j{s bdg ub}{ k|x/Ln] hyfefjL s'6lk6 / n5f/k5f/ u/]sf] lyof] . k|bz{gsf] g]t[Tj ug'{ePsf g]skf -Pdfn]_ :yfoL ;ldlt ;b:o o'j/fh 1jfnL;lxtsf g]tfx¿nfO{ ;'/IffsdL{n] kqmfp u/]sf lyP . ;f]xL k|bz{gdf k|x/Ln] u/]sf] cGwfw'Gb k|xf/af6 clvnsf ;lrjfno ;b:o /fhg /fO{, kf6g SofDk;sf :jljo' ;efklt czf]ss'df/ 7s'/L, eQms'df/L nfdf, Zofd vqLnufot 3fOt] ePsf 5g\ . ;'/IffsdL{sf] s'6fOaf6 ;Vt 3fOt] ePsf hgdf]rf{ g]kfnsf s]Gb|Lo ;b:o s]zj g]kfn / clvn -PsLs[t_ sf hLjg uf}tdnfO{ jL/ c:ktfndf egf{ ul/Psf] 5 . k|bz{gaf6 k|x/Ln] ljZjk|sfz zdf{, jf;' sf]O/fnf, /l~ht s0f{, huGgfy lwdfn, uf]ljGb k'8f;}gL, k|bLk k'8f;}gLnufotnfO{ lu/km\tf/ u/]sf] 5 . g]skf -Pdfn]_, g]kfnL sf+u]|;nufotsf cfGbf]ngsf/L bnx¿n] ;/sf/L HofbtLsf] lgGbf u/]sf 5g\ .
df]km;ndf klg bdg tLj|
cfGbf]ng tLj| x'“b} ubf{ ;/sf/n] df]km;ndf klg bdg / lu/km\tf/L tLj| kf/]sf] 5 . lxhf] lj/f6gu/df cfGbf]ngsf/L ljBfyL{n] uwf h'n'; lgsfn]sf 5g\ . k|x/Ln] uwf vf]:g vf]Hbf ljBfyL{;“u eL8Gt ePsf] lyof] . cl:t kf]v/fdf cfGbf]ngsf/Ln] s's'/nfO{ pDd]bjf/ agfP/ …r'gfj k|rf/Ú u/]sf lyP .
;nf{xLaf6 k|fKt ;dfrf/ cg';f/ ;ft bnsf] k"j{3f]lift sfo{qmdcg';f/ gu/lgjf{rg alxisf/sf nflu cleofg rnfO/x]sf ;ft bnsf tLg bh{g g]tf–sfo{stf{nfO{ k|x/Ln] lu/km\tf/ u/]sf] 5 . k|x/Ln] sf+u]|; g]tf /fdxl/ hf]zL, Pdfn]sf lhNnf ;lrj s]zj 9'+ufgf, u0f]z k|;fO{+, /]jtL kGt, efUogf/fo0f /fo, /fhs'df/ pk]|tL, j;Gt/fh e§/fO{, hgdf]rf{sf k|Nxfb a'9fyf]sL, g]dlskfsf uf]ljGb dxt, k|hftflGqs sf+u]|;sf ;'/]Gb| Gof}kfg] / ;b\efjgfsf /fdg/]z /fonufotsf g]tfx¿nfO{ lu/km\tf/ u/]sf] 5 .
o;}u/L 8f]6Ldf ePsf] k|bz{gdf x:tIf]k u/L k|x/Ln] Pdfn] ;lrj xs{axfb'/ l;+x, pk;lrj k]|d cfn], hgdf]rf{sf a]0fLdfwj, /3'gfy / lbnaxfb'/, sf+u]|;sf o1/fh kf7s, k|hftflGqs sf+u]|;sf g/axfb'/ 9f“6, 3gZofd kf7s, e/t v8\sf;lxt gf} hgfnfO{ lu/km\tf/ u/]sf] 5 .
g]kfnuGhdf 3/b}nf] ul//x]sf Pdfn] lhNnf ;lrj b]j/fh ef/, sf+u]|; g]tf 8f= c?0f sf]O/fnf;lxt 5 hgfnfO{ k|x/Ln] kqmfp u/]sf] 5 .
afUn'ªdf lgjf{rglj?4 cleofgdf h'6\bf Pdfn] s]Gb|Lo cg'zf;g lg/LIf0f sld6L ;b:o Clif/fd zdf{nfO{ cfOtaf/ lu/km\tf/ ul/Psf] 5 eg] ;f]daf/ wf}nflul/ c~rn ;lrj gj/fh zdf{nfO{ lu/km\tf/ ul/Psf] 5 .
dx]Gb|gu/df ;f]daf/ clvnsf sfo{stf{ j]bk|;fb hf]zL / jfdb]j hf]zLnfO{ lu/km\tf/ ul/Psf] 5 . o;}u/L lrtjgdf …ANofscfp6Ú ul//x]sf clvnsf ljBfyL{dfly ;]gfn] uf]nL k|xf/ u/]sf] 5 . ;]gfsf] k|xf/af6 clvnsf zflns bjf8Lsf] v'§fdf uf]nL nfu]sf] 5 eg] lhNnf ;lrj cg'h hf]zLnfO{ s'6lk6 ul/Psf] 5 . To;sf lj?4 ljBfyL{n] d+unaf/ lrtjgdf z}lIfs ;+:yf aGb u/]sf 5g\ .
a'6jn, tf}lnxjf, e}/xjf, lj/f6gu/, g]kfnu~h, wgu9Lnufotsf zx/x¿df klg ;ft bnn] k|bz{g u/]sf ;dfrf/x¿ k|fKt ePsf 5g\ .
ljBfyL{dfly ;fj{hlgs d'2f
;f]daf/ /fhwfgLaf6 lu/km\tf/ ljBfyL{ g]tfx¿dfly ;/sf/n] ;fj{hlgs ck/fw d'2f rnfPsf] 5 . clvnsf s]Gb|Lo ;b:o cfgGb >]i7, sf7df8f}+ cWoIf gjLg uf}td, /fli6«o kl/ifb\ ;b:o ;'lgtf /f]Ssf, xf]d/fh d}gfnL, ;Gtf]if >]i7dfly d'2f bfo/ ul/Psf] yfxf ePsf] 5 . pgLx¿nfO{ k|zf;gn] b; lbgsf] Dofb ykL y'gfdf /fv]sf] 5 . k|x/Lsf] c;Eo Jojxf/sf lj?4 tLg} hgf cgzg a;]sf] yfxf ePsf] 5 . k|x/Ln] /fhwfgLsf] ;/:jtL SofDk;sf ljBfyL{x¿ kz'klt e08f/L, sdn 9'+u]n, rf]n]Gb| sfsL{, rGb|k|;fb sfsL{, dx]z ltjf/L, w'|j uf}td / k'is/ >]i7nfO{ klg ;fj{hlgs ck/fw d'2f nufPsf] 5 . clvnsf k"j{s]Gb|Lo ;b:o 8]hL kf08]nfO{ 8]/f kms{b} ubf{ k|x/Ln] wgu9Ldf kqmfp u/]sf] 5 .
o;}aLr, sf+u]|;sf rf/ cfGbf]ngsf/Ln] j8f k|x/L sfof{no sfnLdf6Ldf cfd/0f cgzg ;'? u/]sf 5g\ . k|e'gfy k6]n, /dfsfGt ;fx, xl/;'Gb/ ;fx / jf;' s“8]nn] ljleGg dfu /fVb} cgzg ;'? u/]sf] sf+u]|; s]Gb|Lo sfof{non] hgfPsf] 5 .
sLlt{k'/df ;ef
gu/lgjf{rg alxisf/sf] cfu|x ub}{ ;ft bnn] lxhf] laxfg sLlt{k'/df gu/:t/Lo ;ef u/]sf 5g\ . pgLx¿n] gu/af;LnfO{ gf}6+sL lgjf{rgdf efu glng cg'/f]w u/]sf lyP .
;efnfO{ Pdfn]sf /Tg dxh{g, sf+u]|;sf /fddfg l;+x, k|hftflGqs sf+u]|;sf ab|Lnfn dxh{g, g]dlskfsf gf/fo0f dxh{g, ;dfhjfbL cfGbf]ngsf /fds[i0f dxh{g, :jljo' ;lrj ¿k]z vltj8fnufotn] af]Ng'ePsf] lyof] .
clGtd lsNnfsf zf;sx¿
df]bgfy k|l>t
elgG5, af3 Pp6f h+undf a:bf;Dd uh{g–th{g gu/L l;sf/ u/]/ 9'Ss a:5 . Tof] a9L 8'qmg yfNof] eg] csf]{ h+unlt/ lx“8\g nfu]sf] ;+s]t a'em\g'k5{ .
ljholt/ pGd'v jL/ of]4fx¿sf] ljz]iftf xf]– uDeL/tf, w}o{, ;fx; / cfkm\gf] of]4fk+lQmk|lt b[9 ljZjf; . eSsLcldnf]sf] bfp/fem}“ r8\sg], 56\k6fpg] / d'vaf6 kmL+h lgsfNb} k|ltkIfnfO{ ;/fKg] g]tf of zf;sn] cfkm\gf] xtf; / k/flht dfgl;stf JoQm ul//x]sf] x'G5 . p;sf] Tof] uh{g h+un 5f]8\g nfu]sf] af3sf] 8'qmfOh:t} xf] .
b/af/L zf;sx¿ b]zel/ h];'s} eP klg /fhwfgLsf] lsNnf 6'6\b}g eg]/ 9'Ss lyP . pkTosfaflx/ y'k|} lhNnfdf dfcf]jfbL ultljlw a9\bf / cg]s lhNnfsf ;b/d'sfd Wj:t x'“bf klg pgLx¿ cfkm\gf] clGtd lsNnf s;}n] tfSg g;Sg] s'/fdf ljZj:t lyP . pgLx¿nfO{ nfu]sf] lyof]– nf]stflGqs bnx¿ hgtfdf cnf]slk|o 5g\, ufp“ufp“af6 lj:yflkt eO{ lhNnf ;b/d'sfd, /fhwfgL of ljb]zlt/ z/0ffyL{ ePsf 5g\ . To;}n] ca pgLx¿sf] ;+ul7t, Jofks hgzlQmsf] ;fdgf ug'{kb}{g . dfcf]jfbLnfO{ ;}Go ann] k/f:t ug{ ;lsG5 . /fhwfgL of ;x/x¿df x'g] o'jf–ljBfyL{sf ultljlwnfO{ 8G8f, c>'Uof“; / kfgLsf] kmf]x/fn] ltt/lat/ kf/L cfkm\gf] clGtd lsNnf ;'/lIft /fVg ;lsG5 .
t/, pgLx¿sf] Tof] ;f]r / ;kgf 7"nf] jiff{ / af9Ln] PsfPs rf/}lt/ etfe'+u kf/]h:tf] x'“b} uof] . ha /fhgLlts bn / ltgsf e|ft[–elugL ;+u7gx¿ /fhwfgLsf ;8sx¿df Pskl5 csf]{ ub}{ af9Lsf] ¿kdf pn{g yfn], To;a]nf zf;s u'6n] 7fGof]– logsf kl5 hgtfsf] 7"nf] k+lQm 5}g, ;x/sf h'n';x¿nfO{ wkfP/} ysfpg ;lsG5 . pgLx¿n] b/af/sf] glhssf /Tgkfs{, v'nfd~r cflbaf6 bnsf h'n';, gf/f / efif0f b]Vg–;'Gg gk/] xfO;~r eOxfNof] lg eGg] 7fg]/ cln k/sf h'n';, ;efx¿df cf“vf lrDng yfn] . t/, xf/] eg]sf dfcf]jfbLn] ha yfgsf]6 / blwsf]6df km]l/ Ps em8\sf xfg], b/af/Lx¿n] ;ft /]S6/ :s]nsf] e'O“rfnf]sf] wSsf cg'ej u/] .
b/af/L zlQmx¿ d"nwf/sf bn / dfcf]jfbLaLrsf] åGånfO{ nfdf] ;do;Dd rsf{P/ clwstd kmfObf p7fpg / cfkm\gf] x's'dL x}sd km]l/ b]zel/ km}nfpg ;lsG5 eGg] s'/fdf ;aeGbf a9L cfzfjfbL lyP . lqsf]0ffTds åGå pgLx¿sf nflu ;f]N6L xf]6nsf] h'jfsf] vfnh:t} ePsf] lyof], h;df v]Ng]x¿n] xf/] klg lht] klg v]nfpg]x¿ ;w}+ gfkmfdf /xG5g\ . x'g klg g]kfnsf] /fhgLltdf ))& b]lv clxn];Ddsf] clwsf+z ;do b/af/L v]nf8Lx¿n] bnsf y'k|} 7"N7"n} g]tfx¿nfO{ r];sf uf]6Lem}+ k/:k/ h'wfP/ cfkm" nfeflGjt x'“b} uPsf gf6sLo b[Zox¿n] el/Psf] 5 . To; uf]6Lrfndf )!& ;fncl3sf dft[sf, 6+sk|;fb, s]=cfO{=l;+x cflb dfq xf]Og, )$^ ;fnkl5sf sf+u]|;, sDo'lg:6, /fk|kf cflbsf cg]sf}+ g]tf km“;]sf 5g\ . k"/f cjlw gk'Ub} ;+;b\ e+u x'g], ;Qfsf] v]ndf kf6L{ km'6\g] / 7"N7"n} g]tf kf“r–b; dlxgf ;Qfdf k'Ub} u'lN6“b} u/]sf bogLo gf6s g]kfnL hgtfn] /utsf cf“;' lkP/ x]b}{ cfPsf 5g\ . cfkm\g} a]s'kmLn] k6sk6s b/af/sf] nfQL / hgtfsf] cfqmf]z a]xf]/]kl5 s]xL jif{otf dfq g]tfx¿sf] 3}+6fdf 3fd nfUg yfn]sf] 5 .
s]xL jif{ aGb'saf6 cft+lst ufp“x¿ sAhf ePh:tf] nfUbf dfcf]jfbLx¿nfO{ nfUg yfn]sf] lyof]– ca hDd} bnx¿nfO{ lsgf/f nfP/ s]Gb|sf] Psnf}6L ;Qfdf xfdL k'U5f}+ . To;}n] ufp“df bnsf ultljlw dGb x'“bf pgLx¿n] /fhwfgLafx]s l;+u} b]z cfkm\gf] d'7Ldf ePsf] 7fGg yfn] . otf bn / dfcf]jfbLaf6 /fhwfgLsf] lsNnf e]bg x'g g;Sg] ;f]“rn] b/af/Lx¿ kbf{leq a;]/ h'“ufdf tfp nfpg yfn] . t/, ;don] oL b'j}y/Lsf] e|daf6 kbf{ p7fOlbof] / b/af/L cfsf+Iffdf s'7f/f3ft ub}{ ;ft bn / dfcf]jfbLnfO{ ;dembf/Lsf lglZrt ljGb'x¿df NofOk'¥ofof] . oxL+lg/ cfP/ tLg sf]0fsf] åGådf u'h'lN6P/ lklN;Psf] g]kfnL Oltxf;n] aNn cu|ultlt/ kfOnf rfNg yfNof] .
dfcf]jfbLx¿sf] o'4lj/fd hgtfsf] tLj| cfsf+Iff / ;dosf] dfu lyof] . rGbf cft+ssf] hglj/f]w, ;}Go kfngsf] ux'|“uf] ef/L, cGt/f{li6«o bafa / bnx¿sf] kxnn] dfcf]jfbLnfO{ PsbnLo clwgfosjfbL cfu|xaf6 bnLo k|lt:kwf{sf] nf]stflGqs af6f]lt/ pGd'v u/fP . g]kfnL hgtfdf clxn] b]zJofkL ¿kdf ;zQm /fhgLlts hfu/0f, ;+u7g / kl/jt{gsf] cfsf+Iff h'd'{/fP/ h'g lj/f6 zlQm tof/ ePsf] 5, Tof] zfxL ;]gf;lxtsf] ;Dk"0f{ ;z:q an / dfcf]jfbL ;}GoaneGbf b;f}+ u'0ff a9L zlQmzfnL / cljh]o aGb} uPsf] 5 . eljiok|lt hfu?s hgtfsf] /fi6«JofkL r]tgfeGbf 7"nf] zlQm ;+;f/df c¿ s] x'G5 / < o; jf:tljstfnfO{ :jLsf/]/ dfcf]jfbLn] u/]sf] o'4lj/fdnfO{ zfxL;Qfn] eg] sdhf]/L 7fGof] / p;sf] …9f“8 ef“lrof]Ú eGb} x:s]/ pk|mg yfNof] .
bn / dfcf]jfbLsf] åGå b'O{ gbLsf] bf]efgdf 7"nf] klx/f] v;]/ ag]sf] tfndf e'd/L k/]h:tf] lyof] . To;} tfnsf] df5fn] ;w}+ ef]het]/ dgfpg] b/af/L ;kgf To;a]nf e+u eof], ha bn–dfcf]jfbL ;dembf/Ln] cj/f]w x6\of] / sfnLu08sL / lqz"nL ldn]/ gf/fo0fL agL aUg] ;Defjgf k|jn eof] . x'g klg bn–dfcf]jfbL ;dembf/Lsf jQmJo dfq s] lg:s]sf lyP, ;ft bnsf emG8fd'lg xhf/f}+–nfvf}+ hgtfsf h'n'; / ;efx¿sf] ;fu/ pn{g yfNof] . bnx¿sf kIfdf hgtf 5}gg\ eGb} b/af/ psf:g] cg'r/x¿sf] ;ftf]k'Tnf] p8\g yfNof] . k|fof]lht eL8sf dfOsx¿df ltgsf :j/ sf“Kg yfn], 3f“6L ;'Sg yfn] .
b/af/ jl/kl/ /x]sf] cj;/jfbL em'G8n] lqsf]0ffTds åGåsf] aLrdf r'gfjsf] gf6s /r]/ zlQm / dfnn] r'lng] h'g hfn lkmhfp“b} lyof], kl/jlt{t kl/l:yltn] To;df Ejfª kb}{ uof] . jf:tljs hglgjf{rgsf lj/f]wLx¿n] r'gfjsf] dlxdf–dfxfTDo cnfKb} bnx¿sf] pef/ / Pstf k|of;nfO{ ;/fKg yfn] . lgb{n]–d08n]x¿sf] Tof] …r'gfj k]|dÚ– sfusf d'vsf] /f]6L v;fpg :ofnn] sf}jfsf] …;'dw'/ ufgÚ lglDt u/]sf] 5b\d k|z+;f dfq} xf] eGg] s'/f 5–;ftjif]{ gfgLx¿n] klg ;lhn} a'em\g yfn]sf 5g\ . t/ klg ax'bnsf ;+:yfks k|d'v bnx¿nfO{ kfvf kf/]/ r'gfj lhtL /ftf/ft dfnfdfn ePsf] ;kgf b]Vg] ;f]d zdf{sf afa'x¿ eg] cem} lrRofpg 5f]8]sf 5}gg\ . pgLx¿ skm\o'{ nfP/ l/Qf afs; cfkm+}n] e/L r'gfj lhTg] TofGb|fdf em'“l8Ps} 5g\ . t/, ltgsf] lsNnf eTsfpg] cf}hf/ aGof] . aGbsf] u'D:ofx6 b]zJofkL lj:kmf]6df km]l/of] .
nf]stflGqs d'n'ssf r'gfjx¿df bnx¿sf h'n';, ;ef, efif0f, k|rf/ cflbsf] xf]8n] df};d g} km]l/Ph:tf] x'G5 . t/, oxf“ (% k|ltzt dt lhTb} cfPsf bnx¿sf h'n';–;efx¿df k|ltaGw nufO{ g]tf / sfo{stf{x¿nfO{ vf]/df x'n]/, em"§f d'2fsf tdf;f /r]/ ul/g] slyt r'gfj xf:of:kb gf}6+sL eO;s]sf] 5 . o:tf vngfosL v]nx¿df b/af/n] To:tf dfG5]sf] cf8 ln“b}5, hf] bnLo /fhgLltaf6 kltt, lglGbt, lgisfl;t / k~rfotL Joj:yfs} xsdf x'g\ . h;nfO{ rfs/L / kb–k};fafx]s s'g} l;4fGt, /fhgLlt, nIo, cfbz{k|lt Psyf]kf] klg cf:yf / lgi7f 5}g . ltgsf] …/fi6«jfbÚ / …b]zelQmÚ kb / k};f kfpGHofnsf nflu xf] . Tof] u'Dgf;fy ltgLx¿ s'g b'nfdf uP/ n'S5g\, s]xL kQf] x'“b}g .
zfxL;Qfsf nflu bn / dfcf]jfbL ;dembf/L clxn] ;aeGbf 7"nf] 6fpsf] b'vfO ePsf] 5 . To;nfO{ s;/L eTsfpg ;lsG5 eg]/ pm bfx|f–g+u|f ltvfg]{ k|of; ub}{5 . pm o'4lj/fd, jftf{ / zflGtsf lj?4 åGåaf6 kmfObf lng] nf]edf 8'la/x]sfn] bn / dfcf]jfbL b'j}dfly ª'/f{p“b}5 . o:tf] a]nf dfcf]jfbLn] xltof/sf] ann] x]g]{, kl/jt{gzLn ;Dk"0f{ hgtf / bnx¿sf] Pstfn] g} clGtd lsNnfsf zf;sx¿nfO{ ;w}+sf lglDt labfO ug{ ;lsG5 eGg] ljZjf;;fy cl3 a9\g' cfjZos 5 .
d08n] u[xk|zf;g o:tf] †
sf7df8f}+ . df3 & sf] hgk|bz{g layf]Ng /fhwfgLdf ul/Psf] Jofks w/ks8sf qmddf d08n] u[xdGqL sdn yfkfsf] u[xk|zf;g slt lgsDdf 5 eGg] ;6Ls b[i6fGtx¿ km]nf k/]sf 5g\ .
g]skf -Pdfn]_ eQmk'/sf ;lrj /fh]Gb| /fhynfnfO{ kqmfp ug{ pxf“sf] kmf]6f];d]t lnO{ uPsf k|x/Lx¿ blwsf]6 k'u] / lgjt{dfg uflj; pkfWoIf /fh]Gb|s'df/ /fhynfnfO{ s]/sf/ ub}{ ;f]w]– …of] tkfO{+sf] kmf]6f] xf]Og <Ú hjfkmdf pxf“n] xf]Og eGg'eof] . t/, k|x/LnfO{ k'luxfNof] . pgLx¿n] /fh]Gb|s'df/ /fhynfnfO{ kqmfp u/L b'jfsf]6l:yt ;z:qsf] u'x\o]Zj/L u0fdf k'¥ofO5f8] / tLgdlxg] y'g'jf k'hL{ ydfP .
t/, pxf“ ;lrj /fh]Gb| /fhynf x'g'x'Gy]g . rf/ lbgkl5 pxf“ vf]lhPsf] JolQm gePsf] k'li6 ePkZrft\ df3 ( ut] l/xf ul/Psf] 5 . o:tf] lgsDdf / gfnfos u[xk|zf;gn] s;/L zflGt–;'Joj:yf sfod ug{ ;Snf <
oltdfq xf]Og, Pdfn] s]Gb|Lo ;b:o /fdrGb| emfsf] af}4l:yt 8]/fdf pxf“nfO{ kqmfp ug{ k'u]sf k|x/Ln] 3/jfnf /fd rf}w/LnfO{ …tkfO{+ g} /fdrGb| emf xf]Ú eGb} kqmfp u/] . t/, kl5 gfd ldn] klg emf geO{ rf}w/L /x]sf] :ki6 ePkZrft\ 5fl8lbPsf] yfxf ePsf] 5 .
;f“em d;fn h'n';, ef]ln g]kfn aGb
sf7df8f}+ . zfxL ;Qfn] 3f]if0ff u/]sf] gu/lgjf{rg c;kmn kfg{ tyf df3 & ut]sf] zflGtk"0f{ hgk|bz{g layf]Ng u/]sf] HofbtLlj?4 cfh ;f“em b]zel/ d;fn h'n'; sfo{qmd x'g] ePsf] 5 .
ef]ln df3 !# ut] slyt gu/lgjf{rgsf nflu pDd]bjf/L lbg] egL lgjf{rg cfof]un] tf]s]sf] lbg x'gfn] …s;}nfO{ klg pDd]bjf/ gaGg / k|:tfjs–;dy{s ga:gÚ cfx\jfg ub}{ cfGbf]ng/t ;ft /fhgLlts bnn] g]kfn aGbsf] cfx\jfg u/]sf 5g\ .
;ft bnsf tkm{af6 g]skf -Pdfn]_ s]Gb|Lo hgcfGbf]ng kl/rfng sld6Lsf ;lrj /fh]Gb|k|;fb kf08]n] ;a} ;+3, ;+:yf, :s'n, SofDk;, k];fut ;+u7g / cfdhg;d'bfo;dIf 3f]lift ef]lnsf] g]kfnaGb ;kmn kfg{ ;xof]u ug{ cfu|x ub}{ ljz]if clkn ug'{ePsf] 5 . pxf“åf/f x:tfIf/ u/L k]|lift ul/Psf] cg'/f]wkqdf pNn]v 5– æcf}lrToxLg gu/lgjf{rgsf nflu dgf]gogkq bflvnfs} lbg df3 !# ut] ;ft /fhgLlts bnx¿sf tkm{af6 …g]kfn aGbÚ sf] sfo{qmd 3f]if0ff eO;s]sf] 5 . pQm lbg cf–cfkm\gf ;+3;+:yf / k];f Joj;fo k"0f{ ¿kn] aGb u/L nf]stGq, zflGt / gful/s clwsf/sf] kIfdf pleg ;ft /fhgLlts bnåf/f ;~rflnt ;+o'Qm hgcfGbf]ngsf tkm{af6 xflb{s cg'/f]w ub{5f}+ .Æ
lgjf{rgnfO{ j}wtf glbg cfu|x
æ;+ljwfg;efsf] ljGb'df dfq} lj>fdÆ
sf7df8f}+ . /fhfsf] ;/sf/n] …km'6fpm / zf;g u/Ú sf] /fhgLltcGtu{t cfGbf]ngsf/L /fhgLlts bnx¿nfO{ jftf{sf lglDt cg'/f]w u/]sf] atfP klg To;sf] s'g} cy{ b]lvPsf] 5}g . g]kfnL sf+u]|;sf ;efklt lul/hfk|;fb sf]O/fnfn] d+unaf/ …b]zjf;Lx¿df clknÚ ub}{ ;+ljwfg;efdf k'u]/ dfq of] cfGbf]ngn] lj>fd lng] k|:6 kfg'{ePsf] 5 . k|:t't 5, sf]O/fnfsf] ;f] clknsf] k"0f{kf7 M
b]zsf ;Dk"0f{ bfh'efO tyf lbbLalxgLx¿ †
cfh xfd|f] b]z Ps cToGt hl6n ;+s6df k/]sf] 5 . o; ;+s6af6 s;/L b]znfO{ d'Qm ug]{, cfh xfdL ;ft /fhgLlts kf6L{ Pjd\ ;a} r]tgzLn gful/ssf] k|oTg o;}df s]lGb|t 5 . of] ;+s6 cfkm}+ jf cGo s'g} sf/0faf6 cfPsf] xf]Og, s]jn /fhfaf6, pgsf] lg/+s'z zf;s aGg] clt dxŒjfsf+Iffaf6 cfPsf] xf] .
ljut s]xL jif{b]lv ;z:q ljb|f]xdf nfu]sf dfcf]jfbLnfO{ klg cfkm\gf] lhDd]jf/L af]w u/fP/– zflGt, nf]stGq, ;d[l4 / :jtGq Pjd\ :jfledfgL g]kfnsf nflu ;ft /fhgLlts kf6L{n] !@ a'“bfsf] ;dembf/L u/]/, b]zsf] /fhgLltsf] d"n k|jfxdf pgLx¿nfO{ klg Nofpg u/]sf] k|oTgk|lt ;sf/fTds ;f]rfO /fv]/ To;nfO{ afl~5t kl/0fltdf k'¥ofpg ;a}n] ;xof]u ug'{kYof]{ . t/, To;k|lt /fhfsf] cWoIftfdf ul7t of] ;/sf/ h'g ¿kn] k|:t't eof], To;n] of] zfxL ;/sf/ b]zdf zflGt sfod ug{ rfx“b}g / d'n'snfO{ o:t} ;Gqf; / czflGtsf] ljeLlifsfdf xf]d]/, ToxL axfgfdf lg/+s'z zf;g nDAofpg rfxG5 eGg] s'/fnfO{ o;n] :ki6 kf/]sf] 5 .
zflGt cfhsf] klxnf] / ckl/xfo{ cfjZostf xf] . t/, of] ;/sf/ d'n'snfO{ cem csNkgLo czflGt, cem yk åGå / c¿ cg]s ljs/fn ;+s6sf] rqmJo"xdf ws]Ng rflx/x]sf] 5 . clxn] ug]{ elgPsf] gu/kflnsfsf] tyfslyt lgjf{rg o;}sf] Ps HjnGt k|df0f xf] . lgjf{rg eg]sf] :j]R5fsf] kljq j/0f xf] . To;sf] klxnf] ;t{ klg lgikIftf / :jtGqtf xf] / clGtd ;t{ klg oxL xf] . t/, o;k|lt clnslt klg ;+j]bgzLn geP/, kl/l:yltnfO{ cem eofjx kfb}{ ;]gfsf] 3]/fleq dtk]l6sf /fv]/ sfuhL lgjf{rg u/fpg] tyf cfkm\gf pDd]bjf/nfO{ sfuhL aGbf]a:tLaf6 lhtfpg] if8\oGqsf] v]n lgjf{rg x'g ;Qm}g . :jtGq / lgikIf lgjf{rg k|0ffnLsf] cjwf/0ff Pjd\ dfof{bfnfO{ ;dfKt kf/]/ k|hftGqsf] dd{dfly k|xf/ ug{ dfq lgjf{rgsf] of] gf6s d~rg ug{ vf]lhPsf] xf] . of] xfdL s;}nfO{ klg lsdfy{ :jLsf/ x'g ;Qm}g . To;}n] cfh xfdL ;ft /fhgLlts kf6L{ dfq xf]Og, gful/s ;dfh, dfgjclwsf/jfbL ;+3;+:yf, b]zsf k|a'4 ju{– sfg'g Joj;foL, kqsf/, lzIfs, k|fWofks, 8fS6/, OlGhlgo/, slj, n]vs, snfsf/, dlxnf, ljBfyL{, dhb'/, ls;fg, sd{rf/L cflb ;a}n] o; tyfslyt lgjf{rgnfO{ ;lqmo ¿kn] alxisf/ ug]{ cleofg k|f/De u/]sf] 5 . o;/L b]zsf ;Dk"0f{ hgtfn] lj/f]w u/]sf] / alxisf/ u/]sf] of] slyt lgjf{rgsf] ;fdflhs, /fhgLlts, g}lts Pjd\ j}wflgs s'g} klg cfwf/ x'“b}g . To;}sf/0f o;nfO{ s'g} dfGotf k|bfg gug{ ;+o'Qm /fi6«;+3nufot ;a} cGt/f{li6«o ;d"x tyf g]kfnsf ;a} z'elrGts /fi6«x¿nfO{ d cfu|x ub{5' .
;+;f/sf w]/} d'n'sn] g]kfn;“u;“u} ljsf;lt/ cfkm\gf] kfOnf a9fPsf x'g\ . clxn] tL ;“u} lx“8]sf d'n'sx¿ sxf“ k'lu;s] < t/, g]kfn cl3 xf]Og, cem kl5lNt/ ws]lnPsf] 5 . ljut s]xL jif{b]lv b]zdf /fhfsf] k|ToIf zf;g ljBdfg 5 . o; cjlwdf ljsf; / lgdf{0fsf s'g} sfo{ ePsf 5}gg\ . ePsf ;+/rgfx¿ klg Wj:t ePsf 5g\ . pbf/ k|hftflGqs kl/kf6L sfod ePsf] g]kfn / clxn]sf] g]kfnsf] t'ngfTds cWoogn] klg lg/+s'z zf;g d'n'ssf] cl3lNt/ hfg] x/]s sbdsf] afws xf] eGg] oyfy{sf] k'li6 x'g cfp“5 .
;fj{ef}d;Qf ;DkGg gful/s g} b]z ljsf;sf cfwf/:tDe x'g\ . clwsf/ljxLg cj:yfsf hgtfn] b]z lgdf{0fsf] ;+jfxs aGg] cj;/af6 ;b}j al~rt eP/ /xg'k5{ . pgLx¿sf] pmhf{ zlQm of t To;} blaP/ hfG5, of cfkm\gf] Tof] zlQmnfO{ pgLx¿n] cfkm\gf] clwsf/ k|flKtsf] ;+3if{df nufpg'kg]{ x'G5 . To;}sf/0f ;j{;QfjfbL zf;glj?4sf] k|To]s ;+3if{ b]z pTyfgsf] ;+3if{ xf], b]zsf] ;'Gb/ eljio lgdf{0fsf] ;+3if{ xf] . To;}df cg'k|fl0ft xfdL ;ft /fhgLlts kf6L{sf] cfhsf] ;+3if{sf] nIo / uGtJo–lg/+s'z /fhtGqsf] cGTo u/]/ k"0f{ k|hftGqsf] axfnL ug]{ / cu|ufdL /fhgLlts lgsf;åf/f ;z:q åGåsf] ;dfwfg u/L b]zdf zflGt axfnL ug]{ xf] . o;sf lgldQ ;+;b\sf] k'gM:yfkgf, ;+;b\k|lt pQ/bfoL ;j{bnLo ;/sf/, dfcf]jfbLl;t jftf{ tyf ;xdltsf] cfwf/df cGtl/d ;/sf/sf] lgdf{0f u/L ;+ljwfg;efsf] lgjf{rg ;DkGg ug'{ xf] . oxf“ k'u]kl5 dfq xfd|f] cfGbf]ng lj>fd ljGb'df k'Ug]5 .
xfd|f] of] hgcfGbf]ng zflGtk"0f{ ¿kn] b]zel/ ;~rfng eO/x]sf] 5 . o;k|lt klg cToGt c;lxi0f' eP/ ;/sf/n] cfkm\gf] lg/+s'ztfnfO{ cem r/d ¿kdf k|bz{g ub}{, k|hftflGqs d"No, dfGotf tyf dfgjclwsf/sf ofjt\ dof{bfnfO{ s'Nr]/ /fhwfgL pkTosfdf dfq xf]Og, b]zsf] clwsf+z efudf skm\o'{ nufPsf] 5 . sltko :yfgnfO{ lgif]lwt If]q 3f]lift u/]/ tyf 6]lnkmf]g ;Dks{ cj?4 kf/]/ ;Dk"0f{ d'n'snfO{ clxn] Ps 7"nf] sf/fuf/df kl/0ft u/fOPsf] 5 . xfdL ;Dk"0f{ g]kfnL clxn] Ps 7"nf] aGbLu[xleq 5f}“ . /fhgLlts e]nf tyf sfo{stf{x¿nfO{ cToGt ab\lgot / cGofok"0f{ ta/n] cfdlu/km\tf/L ul/Psf] 5 . zflGtk"0f{ cfGbf]ngsf ;xefuLx¿nfO{ aa{/ ta/n] s'6lk6 ul/Psf] 5 / sltkonfO{ c+ue+u x'g] u/L 3fOt] kfl/Psf] 5 . t/, cfkm\gf] xs / lxt k|j4{gsf] ;+3if{df b[9 ;+sNksf ;fy cl3 a9]sf] hgtfsf] o; cfGbf]ngnfO{ o:tf s'g} klg bdgn] k/f:t ug{ ;Qm}g .
xfdL ;Qfsf] nf]e jf s'g} kf6L{ ljz]ifsf] :jfy{df jf s;}sf k|lt k"jf{u|x /fv]/ o; ;+3if{df ;dflxt ePsf xf]Ogf}+ . g]kfnnfO{ of] aaf{bL, of] eofjx ;+s6 / åGåaf6 arfP/ zflGt / ;d'Ggt g]kfn agfpg, cfdg]kfnL hgtfsf] xs, lxt / cfTd;Ddfgsf] /Iff ug{ of] ;+3if{ ;~rfng u/]sf xf}+ . ;fj{ef}d;Qf / /fhsLo;Qf k"0f{ ¿kn] hgtfdf :yflkt geP;Dd of] cfGbf]ng /f]lsg] 5}g . To;}n] of] cfGbf]ngnfO{ cf–cfkm\gf] 7fp“af6 ;xof]u ug{ ;Dk"0f{ /fhgLlts ;d"x, gful/s ;dfh, dfgjclwsf/jfbL, sfg'g Joj;foL, kqsf/, 8fS6/, OlGhlgo/, lzIfs, k|fWofks, ljBfyL{, ls;fg, dhb'/, dlxnf, sd{rf/L cflb tdfd ju{ / k];fsf bfh'efO tyf lbbLalxgLx¿df d xflb{s clkn ub{5' .
bfh'efO tyf lbbLalxgLx¿ †
cfh ev{/ afd] ;g]{ / :s'n hfg] tL cjf]w lzz'x¿nfO{ x]gf]{;\ clg ;f]Rgf];\, pgLx¿nfO{ ;w}+ ;Gq:t eP/ af“Rg'kg]{, laxfg vfP a]n'sf s] vfg] eGg] r/d ul/aLsf] df/nfO{ em]n]/, sfdsf nflu, vfg / nfpgsf nflu ljb]zdf wfP/ cg]s x08/, si6 / oftgf a]xf]g'{kg]{– oxL cj:yfdf 5f8\g' x'G5 ls pgLx¿sf] enfOsf lgldQ tkfO{+ s]xL ug{ rfxg'x'G5 < cjZo tkfO{+n] tL lzz'sf] lgldQ, o; b]zsf] enfOsf lgldQ s]xL ug}{k5{ . xfd|f] of] cfGbf]ng ltg} lzz'x¿k|lt ;dlk{t 5 . ltg} ef]sfgfËf bfh'efO tyf lbbLalxgLk|lt ;dlk{t 5 .
hggfos aLkL sf]O/fnfn] eGg'ePsf] lyof]– …k|To]s /fi6«sf] Oltxf;df o:tf] 38L klg cfp“5, ha o;sf afl;Gbfn] cfkm\gf] Hofg;d]t vt/fdf xfn]/ o;sf] cl:tTjsf] /Iff ug'{k5{ .Ú cfh g]kfn Oltxf;sf] ToxL hf]lvdk"0f{ 38Ldf cfOk'u]sf] 5 . b]znfO{ of] hf]lvdk"0f{ cj:yfaf6 xfd|f] cfGbf]ngsf] ;kmntfn] dfq /Iff u5{ eGg] s'/fnfO{ s;}n] klg la;{g' x'“b}g . o; l:yltdf d ;a} k|hftflGqs Pjd\ hgkIfLo zlQmx¿nfO{ cfx\jfg u5'{– o; cfGbf]ngdf ;lqmotfsf ;fy ;+nUg eP/, o;nfO{ km]l/ csf]{ k':tfn] o;/L g} cg]sk6s cfGbf]ng ul//xg gkg]{ ;kmntfsf] prfOdf k'¥ofpg] P]ltxfl;s bfloTjsf] plrt ta/n] lgjf{x ug'{xf];\ . b]zsf] cfhsf] clt bogLo cj:yfn] tkfO{+x¿ ;a}nfO{ oxL k'sf/ ul//x]sf] 5 .
jftf{ x'g} ;Sb}g M g]kfn
sf7df8f}+ . :yfgxbdf /flvg'ePsf g]skf -Pdfn]_ sf dxf;lrj dfwjs'df/ g]kfnn] lg/+s'z /fhf;“u jftf{ gx'g] k'gM :ki6 kfg'{ePsf] 5 . hgclwsf/ vf]:g] /fhf;“u jftf{sf] e|ddf gkg{ cfu|x ub}{ pxf“n] kl/0ffdd'vL cfGbf]ngdf hf]8 lbg'ePsf] 5 .
g]kfnL sf+u|];sf ;efklt lul/hfk|;fb sf]O/fnf l/xf ePkl5 p7]sf] jftf{ k|;+unfO{ dxf;lrj g]kfnn] …;ft bnnfO{ km'6fpg] rfnafhLÚ sf] ;+1f lbg'eof] . …of] rfnafhLdf s'g} klg bn km:b}gg\Ú– ;ft bn cfk;L Pstfsf cfwf/df cl3 a9\g] ljZjf; ub}{ dxf;lrj g]kfnn] eGg'eof]– …;ft bnsf lg0f{onfO{ nTofP/ jftf{sf] s'/f ug'{ Joy{ 5 .Ú slyt gu/lgjf{rg alxisf/ u/]/ cfkm"x¿n] hgtfsf] zlQm b]vfOlbg] atfp“b} pxf“n] To;sf nflu ;zQm cfGbf]ng x'g] ljZjf; k|s6 ug'{eof] .
lg/+s'ztfjfbLsf] uf]Ko nut ;+sng
sf7df8f}+ . cfGbf]ng/t cf7 ljBfyL{ ;+u7gn] lg/+s'ztfnfO{ ;+:yfut ug{ /lrPsf] r'gfjL gf6ssf kIfdf af]Ng] snfsf/åf/f clegLt rnlrq alxisf/ ug]{ lg0f{o u/]sf 5g\ . ;f]daf/ ;DkGg cf7 ljBfyL{ ;+u7gsf] a}7sn] To:tf rnlrq / snfsf/sf lj?4 k|rf/ u/L alxisf/ cleofg rnfpg] lg0f{o u/]sf] xf] .
zfxL sbd tyf /fhfn] u/fpg nfu]sf] lg/+s'z r'gfjsf kIfdf af]Ng] SofDk;sf k|fWofksx¿sf sIff klg ljBfyL{n] alxisf/ ug]{ ePsf 5g\ . …To:tf k|fWofkssf sIff ca alxisf/ ul/g]5Ú– cg]/f:jljo'sf dxf;lrj 7fs'/ u}/]n] eGg'eof]– …pgLx¿nfO{ SofDk;af6 nlHht agfP/ lgsflng]5 .Ú k|hftGqsf lj?4 / lg/+s'ztfsf kIfdf af]Ng] snfsf/ / k|fWofkssf ;fy} cGo lg/+s'ztfjfbLx¿sf] ;"rL tof/ ug]{ lg0f{o klg ljBfyL{x¿n] u/]sf 5g\ . To:tf] ;"rLcg';f/ pgLx¿dfly s:tf] sf/afxL ug]{ eGg]af/] klg to ul/g] ljBfyL{ g]tfx¿n] atfPsf 5g\ . clxn] uf]Ko ¿kdf pgLx¿n] To:tf JolQmsf] ;"rL tof/ ul//x]sf] atfPsf 5g\ .
o;}u/L cf7 ljBfyL{ ;+u7gn] …df3 !(Ú nfO{ sfnf] lbj;sf ¿kdf dgfpg] lg0f{o klg u/]sf 5g\ . ;f] lbg pgLx¿n] b]zel/sf ;a} lzIf0f ;+:yfdf sfnf] emG8f uf8\g'sf ;fy} lg/+s'ztflj?4 sfo{qmd ul/g] to u/]sf 5g\ . slyt lgjf{rgsf lj?4 sfo{qmd tLj| kfl/g] bf]xf]¥ofp“b} pgLx¿n] ljBfnodf dtbfg s]Gb| agfPdf yk k|lt/f]w ug]{ r]tfjgL lbPsf 5g\ .
cnlabf dx]zdl0f †
sf7df8f}+ . g]skf -Pdfn]_ sf s]Gb|Lo ;Nnfxsf/ sld6L ;b:o tyf /fli6«o ;efsf ;f+;b dx]zdl0f bLlIftsf] b'Mvb\ lgwg ePsf] 5 . Pdfn]n] s]Gb|Lo sfof{no kl/;/df >4f~hnL sfo{qmd /fv]/ pxf“k|lt ;Ddfg JoQm u/]sf] 5 .
kf6L{sf tkm{af6 Pdfn] :yfoL ;ldlt ;b:o df]bgfy k|l>tn] kf6L{sf] emG8f cf]9fO bLlIftk|lt ;Ddfg k|s6 ug'{ePsf] lyof] . g]kfnL sDo'lg:6 cfGbf]ngdf cfwf ztfAbLcl3b]lv lqmofzLn bLlIftsf] lgwgn] kf6L{n] c;n cleefjs u'dfPsf] eGb} ;of}+ sfo{stf{x¿n] pxf“k|lt efjk"0f{ >4f~hnL ck{0f u/]sf lyP . pxf“nfO{ clGtd >4f~hnL lbg ;efd'v tf/fgfy /fgfef6, /fli6«o;efsf pkfWoIf /fdk|Lt kf;jfg, sf+u|]; g]tf anaxfb'/ /fO{, Pdfn] g]tfx¿ lji0f' kf}8]n, sfzLgfy clwsf/Lnufot pkl:yt x'g'x'GYof] . ;Nnfxsf/ sld6Lsf ;efklt sdn sf]O/fnfn] kf6L{sf tkm{af6 zf]s dGtJo lb+b} bLlIftsf] lgwgn] cfkm\gf] kf6L{ tyf sld6LnfO{ 7"nf] Iflt ePsf] atfpg'ePsf] lyof] . pxf“sf] kz'klt cfo{3f6df zlgjf/ g} cGTo]li6 ul/Psf] lyof] .
bLlIft krf; jif{eGbf nfdf] ;dob]lv g]kfnsf] sDo'lg:6 cfGbf]ngdf lg/Gt/ lqmofzLn x'g'x'GYof] . ljqmd\ ;Djt\ !(*^ h]7 s[i0f rt'b{zLsf lbg lktf nId0fdl0f bLlIft / dftf lji0f's'df/L bLlIftsf bf];|f] ;Gtfgsf ¿kdf sf7df8f}+sf] u}/Lwf/fdf hlGdg'ePsf bLlIftn] lj=;+=@))& ;fndf g]kfn sDo'lg:6 kf6L{sf] ;b:otf k|fKt ug'{ePsf] lyof] . k|hftGq, hghLljsf / hgclwsf/sf nflu cfhLjg ;+3if{/t bLlIft ))& b]lv )!& ;fn;Dd rf/ k6s / To;kl5 )$^ ;fn;Dd tLgk6s h]n kg'{ePsf] lyof] . lg/+s'z zfxL sbdlj/f]wL k|bz{gsf] g]t[Tj u/]sf sf/0f /fhfsf] ;/sf/n] jof]j[4 bLlIftnfO{ !( df3 )^! kl5 klg tLg ;ftf aGbL agfPsf] lyof] .
nfdf] ;dob]lv sDo'lg:6 cfGbf]ngdf lqmofzLn bLlIft )%! df g]skf -Pdfn]_ df k|j]z ug'{ePsf] lyof] . pxf“ )%$ sf] 5}6f}+ dxlwj]zgaf6 kf6L{sf] s]Gb|Lo ;Nnfxsf/ sld6Lsf] ;efklt lgjf{lrt x'g'ePsf] lyof] . )%* ;fndf bLlIft kf6L{sf tkm{af6 /fli6«o;ef ;b:o lgjf{lrt x'g'ePsf] lyof] . pxf“ )%( df ;DkGg ;ftf}+ dxflwj]zgkl5 s]Gb|Lo ;Nnfxsf/ sld6Lsf] ;b:o /x“b} cfpg'ePsf] lyof] .
nfdf] ;dob]lv /fhgLlt / n]vgdf ;lqmo bLlIftsf y'k|} n]v, /rgf k|sflzt 5g\ . lbj+ut bLlIftsf >LdtL, b'O{ 5f]/f / Ps 5f]/L x'g'x'G5 .
k'/fgf n]vs tyf /fhgLlt1 bLlIftk|lt a'waf/ ;fKtflxs xflb{s >4f;'dg ck{0f ub{5 .
s8f :j/n] af]n]sf]df kqmfp
c~rn k|zf;snfO{ kqsf/ c;}x\o
dx]Gb|gu/ . g]kfn kqsf/ dxf;+3sf] s]Gb|Lo ld;gn] lxhf] k|x/L lx/f;tdf /flvg'ePsf kqsf/ v]d e08f/Lsf] cljnDa l/xfOsf lglDt :yfgLo k|zf;g / ;'/Iff lgsfox¿nfO{ cg'/f]w u/]sf] 5 .
df3 * ut] /ftL ;f9] cf7 ah] …s8f :j/df af]n]sf]Ú cf/f]kdf pxf“nfO{ k|x/Ln] kqmfp u/L lx/f;tdf lnPsf] lyof] . sGrgk'/sf ;L8Lcf] z+s/ kf08]n] pxf“nfO{ ;fj{hlgs ck/fw–d'2fdf km;fpg] k|k~rcGtu{t k|lqmof cl3 a9fO{ lx/f;td} /fVb} cfPsfn] dxf;+3sf] ld;g lxhf] oxf“ cfOk'u]sf] lyof] .
dxf;+3 ;'b"/klZrdf~rn pk;efklt 8Lcf/ kGt, dWoklZrdf~rn pk;efklt s[i0fk|;fb a:ofn / s]Gb|Lo ;b:o k"0f{ a:g]t tyf g]kfn af/ P;f]l;P;gsf ;'b"/klZrdf~rn pk;efklt 7Ss/ dNn ;lDdlnt pQm ld;gsf tkm{af6 lxhf] ;L8Lcf] kf08], P;kL PdkL k'8f;}gL / kqsf/ e08f/L;“u e]6L 5nkmn ul/Psf] lyof] .
cfh ;]gfsf hg/n;lxt :yfgLo k|zf;gsf lhDd]jf/x¿;“u a}7s a;L kqsf/ e08f/LnfO{ l/xfO ug]{ ;DaGwdf 5nkmn 6'+uf]df k'¥ofpg] sfo{qmd /x]sf] ld;gsf ;b:o k"0f{ a:g]tn] a'waf/;“u atfpg'eof] .
dxfsfnL c~rn k|zf;s dx]Gb|dfg Jolytsf] hfndf kqsf/nfO{ b'Mv lbg] qmd rln/x]sf] tyf pgnfO{ ;a} kqsf/n] alxisf/ ug]{ 3f]if0ff nuQ}b]lv o;/L b'Mv lbg yflnPsf] hfgsf/L ld;gsf Ps ;xefuLn] cg'ej u/]sf] a'lemPsf] 5 .
k]|; rf}tf/L g]kfnsf s]Gb|Lo pkfWoIf tyf :yfgLo cleofg b}lgssf ;Dkfbs e08f/LnfO{ …df3 !(Ú sf] /fhfsf] zfxL sbdkZrft\ :yfgLo k|zf;gn] k6s–k6s ;tfpg], kqmg] / y'Gg] ub}{ cfPsf] 5 .
pxf“nfO{ l/xf u/]kZrft\ pQm ld;g 88]Nw'/f, 8f]6L, c5fd / afh'/f lhNnf k'u]/ kms{g] sfo{qmd /x]sf] 5 .
;a} /fhaGbLnfO{ tLgdlxg] k'hL{
sf7df8f}+ . b'jfsf]6l:yt ;z:q k|x/Lsf] lx/f;tdf /flvPsf ;a} /fhaGbLx¿nfO{ tLgdlxg] y'g'jf k'hL{ lbOPsf] 5 . pgLx¿nfO{ …zflGt–;'/Iffdf vnn kf/]sf]Ú cleof]u nufp“b} ;f]daf/ k'hL{ lbPsf] yfxf ePsf] 5 .
k'hL{ kfpg] /fhaGbLsf] ;+Vof &^ /x]sf] 5 . Toxf“ /x]sfx¿df Pdfn] :yfoL ;ldlt ;b:o O{Zj/ kf]v/]n / s]zj a8fnsf ;fy} s]Gb|Lo ;b:ox¿ /3' kGt, l;l4nfn l;+x, /fh]Gb| >]i7, ;'jf; g]Djfª, k|bLk 1jfnL, ;'/]Gb| kf08], o'j/fh sfsL{, eLd /fjn, dx]Gb| kf08] / uf]s0f{ lji6 x'g'x'G5 . o;}u/L k|hftflGqs sf+u]|;sf sfo{jfxs ;efklt uf]kfndfg >]i7, dxfdGqL ljdn]Gb| lglw, s]Gb|Lo ;b:oåo 8f= k|sfzz/0f dxt / pdfsfGt rf}w/L x'g'x'G5 . g]kfnL sf+u]|;sf s]Gb|Lo ;b:o dx]z cfrfo{, u'?/fh l3ld/], dx]Gb| zdf{;lxtsf g]tfx¿n] klg tLgdlxg] k'hL{ kfpg'ePsf] 5 .
/fhaGbLx¿ la/fdL
b'jfsf]6df /x]sf /fhaGbLx¿ wdfwd la/fdL kg{ yfn]sf 5g\ . b'lift kfgL, u'0f:t/ gePsf] vfgf / lr;f] gwfGg] sk8fsf sf/0f /fhaGbLx¿ la/fdL kg{ yfn]sf] yfxf ePsf] 5 . Pdfn] s]Gb|Lo ;b:o /3' kGt / l;l4nfn l;+x, k|hftflGqssf sfo{jfxs ;efklt uf]kfndfg >]i7, s]Gb|Lo ;b:o pdfsfGt rf}w/L la/fdL k/]sf] yfxf ePsf] 5 . sf+u]|; g]tf v]d/fh dfofn'sL >LdtL SofG;/af6 u|:t ePsf sf/0f pxf“ cflQg'eP klg k|zf;gn] 5f]8\g]af/] s'g} tTk/tf b]vfPsf] 5}g . lxh} l/xf x'g'ePsf k|hftflGqs sf+u]|;sf g]tf xf]dgfy bfxfnn] /fhaGbLx¿sf] :jf:Yok|lt ;/sf/n] v]njf8 u/]sf]df cfklQ k|s6 ug'{eof] . vf;u/L vfg]kfgLdf ;d:of b]lvPsf sf/0f ;a} la/fdL x'g] vt/f /x]sf] pxf“n] cf}+Nofpg'eof] .
sf7df8f}+sf ljleGg k|x/L sfof{nox¿df /fhaGbLx¿nfO{ /flvPsf] yfxf ePsf] 5 . ;+o'Qm /fi6«;+3Lo dfgjclwsf/ pRrfo'Qmsf] g]kfnl:yt sfof{non] sDtLdf bz :yfgdf /fhaGbLx¿ /flvPsf] yfxf ePsf] atfPsf] 5 . ;f] ;|f]tsf cg';f/ b'jfsf]6, xg'dfg9f]sf lhNnf k|x/L sfof{no, af}4, afg]Zj/, lqk'/]Zj/, sfnLdf6L, b/af/dfu{, l;+xb/af/nufotsf k|x/L sfof{nodf /fhaGbLx¿ /flvPsf] yfxf ePsf] 5 . ;f] cfof]un] clxn];Dd ! ;o *) hgf /fhaGbL;“u e]6]sf] hfgsf/L lbPsf] 5 .
b'O{nfO{ :yfgxb, cf7 l/xf
kf“r lbgcl3 kqmfp u/]sf yk rf/ g]tfnfO{ ;/sf/n] d+unaf/ l/xf u/]sf] 5 . pxf“x¿nfO{ b'jfsf]6l:yt lx/f;taf6 l/xf ul/Psf] lyof] .
otf g]skf -Pdfn]_ sf dxf;lrj dfwjs'df/ g]kfn / :yfoL sld6L ;b:o e/tdf]xg clwsf/LnfO{ zfxL ;/sf/n] uPsf] z'qmaf/b]lvsf] :yfgxb hf/L /fv]sf] 5 . pxf“x¿nfO{ kqklqsf k9\g / cfkmGtnfO{ e]6\gaf6 ;d]t al~rt ul/Psf] yfxf ePsf] 5 .
d+unaf/ l/xf x'g]x¿df Pdfn] :yfoL ;ldlt ;b:o d's'Gb Gof}kfg], s]Gb|Lo ;b:oåo ljBf e08f/L / s[i0fuf]kfn >]i7 tyf k|hftflGqs sf+u]|;sf g]tf xf]dgfy bfxfn x'g'x'G5 . o;cl3 3/d} gh/aGbdf /flvg'ePsf sf+u]|; ;efklt lul/hfk|;fb sf]O/fnf, Pdfn] :yfoL ;ldlt ;b:o s]kL cf]nL / g]dlskf cWoIf gf/fo0fdfg ljh'S5]sf 3/af6 cfOtaf/ ;'/IffsdL{ x6fOPsf] lyof] . ;f]xL lbg Pdfn] :yfoL ;ldlt ;b:o k|bLk g]kfnnfO{ klg ;/sf/n] l/xf u/]sf] 5 . :jf:Yol:ylt 7Ls gePkl5 dfgjclwsf/sdL{x¿n] g]kfnnfO{ 5f]8\g bafa lbPsf lyP . g]tf g]kfnn] l/xfOsf] kxn ug]{x¿nfO{ wGojfb lbg'ePsf] 5 .
;]gfsf] adaf/Ldf hg;fwf/0f dfl/P
x]6f}+8f . dfcf]jfbLn] df3 @# ut] x]6f+}8f xfGg] cfz+sf;lxt To;nfO{ layf]Ng u:tLdf kmfk/af/L uflj;sf] em'/em'/]– ynL k'u]sf zfxL g]kfnL ;]gf 7"nf] cfqmd0f ef]u]/ lkmtf{ ePsf] 5 . dfcf]jfbLn] pQm cfqmd0fdf ^$ zfxL ;}lgs dfl/Psf] / %) eGbf a9L 3fOt] ePsf] bfaL u/]sf] 5 eg] cfkm\gftkm{ hg;]gfsf a6flnog ;xfos sld;f/ sNof0f, sDkgL sdfG8/ lag, sDkgL efO;sdfG8/ lzv/;lxt @@ hgfsf] zxfbt ePsf] hgfPsf] 5 .
uPsf] df3 * ut] zlgaf/ ;f“emb]lv ef]lnkN6 laxfg cf7 ah];Dd ePsf] pQm n8fO“sf qmddf ;]gfn] cfkm\gf] tkm{af6 p4f/sf] dfu ub}{ ^$ hgf dfl/O;s]sf] pNn]v ub}{ ;]6dfkm{t s'/f u/]sf] :yfgLo afl;Gbfn] klg ;'g]sf] bfaL u/]sf 5g\ .
ef]lnkN6 ;]gfsf] /]~h/ u0fsf] b:tf Toxf“ ptf/L lbp“;f] Ps ah];Dd d[ts / 3fOt]x¿nfO{ lgwf{l/t :yfg;Dd k'¥ofPkl5 dfq 36gf:yn;Dd hg;fwf/0fnfO{ k'Ug lbPsf] atfOPsf] 5 .
zfxL ;]gfn] gfO6lehg x]lnsK6/af6 adaf/L ubf{ kmfk/af/Lsf *% jifL{o k|tfkl;+x ah' / #$ jifL{o dfgaxfb'/ ah' tyf 5 jifL{o gfafnfsn] Hofg u'dfPsf] :ynut cWoogaf6 kms]{sf ;~rf/sdL{x¿n] k'li6 u/]sf 5g\ . ;}lgs cfqmd0fdf k/L ;j{;fwf/0fsf b'O{ 3/, Ps uf]7 / !%–@) sf] ;+Vofdf rf}kfofsf] klg Iflt ePsf] 5 .
l;Gw'nL, sfe|] / dsjfgk'/sf] ;Ldf If]qdf /x]sf] kmfk/af/Ldf ePsf] pQm le8GtnfO{ o; If]qs} ;aeGbf 7"nf] 36gf dflgPsf] 5, h;df b'j} kIfsf] 7"n} Iflt eP tfklg dfcf]jfbL ljhoL / zfxL ;]gf k/flht d'b|fdf /x]sf] atfOPsf] 5 .
5fgL5fgL 6]lnkmf]g r6\
sf7df8f}+ . g]tfx¿nfO{ lu/km\tf/ u/]/ gk'uL zfxL ;/sf/n] bn / g]tfx¿sf 6]lnkmf]g nfOg;d]t sf6]sf] 5 . Ps bh{geGbf a9L g]tfx¿sf lgjf; 6]lnkmf]gljxLg ePsf 5g\ .
;/sf/n] g]skf -Pdfn]_ s]Gb|Lo sfof{nosf b'j} nfOg 6]lnkmf]g sf6]sf] 5 . $@&*)*! / $@&*)*@ gDa/sf nfOg sfl6Pkl5 Pdfn] kf6L{ sfof{no emG8} ;Dks{ljxLg ePsf] sfof{no ;lrj sfzLgfy clwsf/Ln] hgfpg'ePsf] 5 . To;}u/L g]kfn 6]«8 o'lgog dxf;+3 -lhkmG6_ sf] $@$*)&@, cg]/f:jljo'sf] $@%@)%^ / k|/fo';+3sf] $@$#$&$ gDa/sf 6]lnkmf]g nfOgx¿ klg sfl6Psf 5g\ .
g]skf -Pdfn]_ sf s]Gb|Lo ;b:o /fh]Gb|k|;fb kf08]sf] $@&))$&, ;'/]Gb|k|;fb kf08]sf] $@&!&($, ;'jf; g]Djfªsf] $$#^%$@, /fh]Gb| >]i7sf] $@%$%&(, /3'hL kGtsf] $@&@^&%, dx]Gb| kf08]sf] $$&)@)@, uf]s0f{ lji6sf] $@%!*@(, o'jf g]tf efg'eQm 9sfnsf] $@*)@&$, lhkmG6sf dxf;lrj ljgf]b >]i7sf] $$@@##& nufotsf kmf]g nfOgx¿;d]t sfl6Psf 5g\ .
To;}u/L s]xL g]tfx¿nfO{ clxn] klg k|x/Ln] vf]lh/x]sf] yfxf ePsf] 5 . Pdfn] :yfoL ;ldlt ;b:o cd[t af]x/f, jfdb]j uf}td, s]Gb|Lo hgcfGbf]ng kl/rfng sld6Lsf ;lrj /fh]Gb| kf08], pkTosf cfGbf]ng kl/rfng sld6Lsf ;lrj efg'eQm 9sfn, clvnsf cWoIf lvdnfn e§/fO{nufotsf g]tfx¿sf] k|x/Ln] lgu/fgL ul//x]sf] yfxf ePsf] 5 .
df3 ^ ut] laxfg cf]5\ofg g5f]8\b} g]tfx¿nfO{ k|x/Ln] kqmfp u/]sf] lyof] . k"j{;"rgf kfPsf sltko g]tfx¿ a]n'sL g} cGoq} nfu]sfn] kqmfp kg{af6 hf]lug ;Dej ePsf] lyof] .
/fli6«o cg';Gwfg ljefun] tof/ u/L /fhb/af/n] :jLs[t u/]sf] g]tfx¿sf] ;"rL g]kfn k|x/LnfO{ lbOPsf] lyof] . ;|f]tsf cg';f/ ToxL ;"rLsf cfwf/df hgkb k|x/Ln] g]tfx¿nfO{ kqmfp u/]sf] lyof] . cfOtaf/ ;b\efjgf -cfgGbLb]jL_ sf dxf;lrj x[bo]z lqkf7L ef/taf6 kmls{g]lalQs} kqmfp kg'{ePsf] lyof] eg] pkfWoIf e/tljdn ofbj ;+:yfks g]tf uh]Gb|gf/fo0f l;+xsf] :d[lt lbj; dgfp“b} ubf{ ;f]daf/ sfof{noaf6} kqmfp kg'{ePsf] 5 . kqmfp ePsf g]tfx¿nfO{ tLgdlxg] k'hL{ lbOPsf] yfxf ePsf] 5 .
Hofg kmfn]/ sf] aGnfg\ pDd]bjf/ <
sf7df8f}+ . /fhfsf] ;/sf/ slt lgl:qmo if8\oGqdf tlNng 5 eGg] s'/f lxhf] lgjf{rg cfof]un] kz'kltzdz]/ /f0ffsf] g]t[Tjsf] kf6L{nfO{ xnf] lrGx glbg] lg0f{o ePkl5 yk :ki6 ePsf] 5 .
/fhfsf] cWoIftfcGtu{tsf] ;/sf/df u[xdGqL /x]sf sdn yfkfsf] dfubfaLcg'¿k …ehg] k|d'v cfo'QmÚ s]zj/fh /fhe08f/L g]t[Tjsf] lgjf{rg cfof]un] kz'kltzdz]/ /f0ffnfO{ xnf] lrGx glbg] lg0f{o u/]sf] lyof] . sdn yfkf g]t[Tjsf] :j3f]lift /fk|kfn] t pQm lrGx kfpg] s'g} cfwf/ g} lyPg . o; lg0f{on] if8\oGqsf] jf:tljs :j¿k;d]t phfu/ ePsf] 5 . o;n] ubf{ kz'kltzdz]/ /f0ffsf] g]t[Tjdf /x]sf] /fli6«o k|hftGq kf6L{n] ;d]t r'gfj alxisf/ ug'{sf] s'g} ljsNk af“sL /x]g . Psflt/ lgjf{rg cfof]u o; lsl;dn] gUg if8\oGqsf] c+udf k|s6 eof] eg] u[xdGqL sdn yfkf ef]ln df3 !# ut] pDd]bjf/ aGg] JolQmx¿sf] vf]hL ug{ lxhf] ;/sf/L x]lnsK6/ r9L kfNkf x'“b} ;'b"/klZrdsf lhNnfx¿;Dd k'u] klg lx:; x'g'k/]sf] 5 .
dWoklZrdsf] s]Gb| g]kfnuGhdf ;d]t rf]srf]sdf k|x/L la6 p7]sf] / dgf]gLt lhlj; ;efklt;d]t ;f] ;x/ 5f8L ef/tsf] nvgpm knfog ePsf] l:yltdf Hofgsf] d"Nodf r'gfjdf pDd]bjf/ aGg]x¿ sf]xL v8f x'g tof/ b]lvPsf 5}gg\ .
dfcf]jfbLn] g]kfn ;b\efjgf kf6L{ -d08n_ sf wg'iff lhNnf cWoIf ljhonfn bf;sf] kf6L{ sfof{nod} uf]nL xfgL xTof u/]kl5 ;f] kf6L{sf tkm{af6 j8f g+= ^ / & sf k|:tfljt pDd]bjf/ nngk|;fb /f}lgof/, k|df]b /fo / wd]{Gb|s'df/ ;fxn] cfkm"x¿ pDd]bjf/ gaGg] egL jQmJo hf/L u/]sf 5g\ . hgsk'/ pBf]u jfl0fHo ;+3sf k"j{ cWoIf /fdg/]zk|;fb ;fxn] gu/k|d'vsf] pDd]bjf/ aGg] elg/x]sf]df bf;sf] xTofkZrft\ :jf:Yo pkrf/sf nflu hgsk'/ aflx/ /xg'k/]sf] atfp“b} knfog ePsf 5g\ . o:t} gf/fo0f l;+x k'gsf] g]kfn ;dtf kf6L{sf] wg'iff lhNnf cWoIf /x]sf ch'{g nfdfn] klg jQmJodfkm{t ;/sf/n] zflGt–;'/Iff lbg g;s]sf] hgfp“b} pDd]bjf/ gx'g] 3f]if0ff u/]sf] xfd|f ;xsdL{ xl/k|;fb kf}8]nn] hgfPsf 5g\ .
o;/L ;Defljt pDd]bjf/sf] efufefu c¿ ;x/df ;d]t b]lvg yfn]sf] 5 . lxhf] kfNkfdf u[xdGqL sdn yfkfnfO{ cfkm\g} kf6L{sf sfo{stf{n] cSs g aSs agfOlbPsf 5g\ .
lgjf{rg cfof]un] lxhf] dgf]gog bflvnf, bfaL lj/f]w / pDd]bjf/sf] clGtd gfdfjnL ;fj{hlgs ug]{ cflb lgjf{rg sfo{qmd ;fj{hlgs u/]sf] eP klg Hofgsf] d"Nodf pDd]bjf/L lbg] d"v{tf s;n] unf{ / < eGg] k|Zg ;j{q pl7/x]sf] 5 .
;/sf/n] ;Defljt pDd]bjf/x¿ s;}nfO{ ;'/Iffsf] k|Tofe"lt lbg ;s]sf] 5}g t/ dfcf]jfbLn] lj:kmf]6, cfqmd0f / ;kmfofsf] dfWodaf6 To:tf JolQmx¿sf] lhpwgk|lt lg;fgf ;f]em\ofO/x]sf 5g\ .
k];fsdL{x¿åf/f clN6d]6d
rf/ lbg dfq af“sL
sf7df8f}+ . o'4 /f]s]/ o'4lj/fd ug]{, ;Dk"0f{ cf:yfsf aGbLx¿ l/xfO ug]{, /fli6«o ;xdltsf cfwf/df nf]stflGqs ;/sf/ u7g ug]{ / gful/s xsdflysf ;Dk"0f{ aGb]h vf/]h ug]{h:tf rf/j6f dfux¿ k"/f ug{ zflGt / nf]stGqsf nflu k];fut ;+:yfx¿sf] ;~hfn -kfk8_ n] ;/sf/nfO{ cfp“bf] df3 !^ ut];Ddsf] clN6d]6d lbPsf] 5 .
zfxL ;/sf/n] pQm cjlwleq plNnlvt dfux¿ k"/f gu/] df3 !& ut] k];fut ;+u7gx¿n] ;8sdf plqg] r]tfjgL lbO;s]sf 5g\ . To; l:yltdf g]kfn af/ P;f]l;P;g, g]kfn kqsf/ ;+3, g]kfn lzIfs o'lgog, g]kfn lrlsT;s ;+3, g]kfn OlGhlgo;{ P;f]l;P;g / g]kfn k|fWofks ;+3df cfj4 ;Dk"0f{ k];fsdL{x¿ ;8sdf plqg] tL ;+:yfsf cu'jfx¿n] k|:6 u/]sf 5g\ .
pQm ;~hfnn] !^ ut]leq k|:t't rf/j6f dfux¿ k"/f gu/] !& ut] gof“afg]Zj/b]lv dfOtL3/;Dd ;8s k|bz{g ug]{ sfo{qmd;d]t to u/]sf] hgfPsf 5g\ .
nf]slk|o uflosf tf/fb]jL /lxgg\
sf7df8f}+ . g]kfnL ;|f]tfx¿aLr nf]slk|o /x]sL klxnf] k':tfsL snfsf/ tf/fb]jL ca /lxgg\ . zlgjf/ pgn] ;w}+sf nflu lj>fd lnPkl5 pgsf xhf/f}+–nfvf}+ ;|f]tfx¿dfem dw'/ :j/ dfq} af“sL /x]sf] 5 .
cfw'lgs uLt ufogsf If]qdf tf/fb]jL k|ltikwf{ljxLg uflosf lyOg\ . pgsf uLtx¿ afnsb]lv a[4;Ddn] plQs} lk|o dfg]/ ufp“5g\ . cfw'lgssf ;fy} pgn] s}of}+ nf]suLtx¿ klg ufPsL 5g\ . pgsf] lgwgn] g]kfnL ;+uLt If]q 6'x'/f] ePsf] l6Kk0fL al/i7 snfsf/x¿n] u/]sf 5g\ . tf/fb]jLn] slDtdf rf/ xhf/ uLtdf :j/ lbPsL lyOg\ . Ps bzseGbf nfdf] ;dob]lv afy / g;f;DaGwL /f]uaf6 kLl8t tf/fb]jLn] To;otf s'g} gof“ uLt ufpg ;s]sL lyOgg\ . pgsf] hGd @))@ df3 @ ut] sf7df8f}+sf] OGb|rf]sdf ePsf] lyof] .
tf/fb]jLsf] JolQmut hLjg lgs} b'Mv / kL8fdf lat]sf] lyof] . )@@ ;fndf k|]dljjfxdf af“lwPsL tf/fb]jLn] ljdfg rfns klt lzjaxfb'/ >]i7nfO{ cf7 aif{cl3 ljdfg b'3{6gfdf u'dfPsL lyOg\ eg] h]7f] 5f]/f zzLsf] P3f/ aif{cl3 lgwg ePsf] lyof] . JolQmut kL8fsf sf/0f ;fj{hlgs hLjgsf sd b]vf kg{ yfn]sL tf/fb]jL c:j:ytfsf sf/0f lx88'n ug{ / af]Ng g;Sg] cj:yfdf lyOg\ .
…;f]r]h:tf] x'Gg hLjgÚ, …sfnLkf/] bfO slt /fd|f]Ú, …psfnL cf]/fnLx¿dfÚ, …km"nsf] y'“uf au]/ uof]Ú, …P sfG5f 7§}df a}+; hfg nfUof]Ú, …lgbf]{if tL d]/f kR5\of}/LdfÚ, …olt 7"nf] ;+;f/dfÚ h:tf tf/fb]jLsf] :j/df ;lhPsf y'k}| uLt ;|f]tfsf hLj|f]df clxn] klg em'l08Psf 5g\ .
/]l8of] g]kfndf ;'Aaf kbaf6 hflu/ ;'? u/]sL tf/fb]jLnfO{ /fhf jL/]Gb|n] pk;lrjdf a9'jf u/]sf lyP . pgn] b/af/ xfO:s'naf6 k|f/lDes lzIff xfl;n u/L ;+uLtdf :gfts u/]sL lyOg\ . pgn] ;'k|l;4 uf]/vf blIf0fafx' k|yd, OGb|/fHo nIdL k|1f k'/:sf/, hubDaf>L k'/:sf/, l5Ggntf k'/:sf/nufot ljleGg dfgkbjL, k'/:sf/ / ;Ddfg k|fKt u/]sL lyOg\ . tf/fb]jLsf] lgwgk|lt g]skf -Pdfn]_ nufotsf /fhgLlts bnsf ;fy} g]kfn /fhsLo k|1f–k|lti7fg, rnlrq kqsf/ ;+3, g]kfn ;f+uLlts ;+3n] b'Mv JoQm u/]sf 5g\ .
;]gfsf] 5]pd} lj:kmf]6g
g'jfsf]6 . slyt gu/ lgjf{rg c;kmn kfg]{ qmddf dfcf]jfbLn] g'jfsf]6sf tLg ;/sf/L sfof{nodf Ps;fy ad lj:kmf]6g ePsf 5g\ . lj:kmf]6gaf6 !% nfv a/fa/sf] Iflt ePsf] atfOPsf] 5 .
zlgaf/ ;f“em ;f9] 5 ah] ePsf] ;f] ad lj:kmf]6af6 ;b/d'sfd ljb'/l:yt ljb'/ gu/kflnsfsf] ejg, lhNnf e"–;+/If0f sfof{no / lhNnf lzIff sfof{no g'jfsf]6sf ejgx¿df Iflt k'u]sf] 5 . dfcf]jfbLn] tL sfof{nox¿df !& ;]s]G8sf] km/sdf k|];/s's/ lj:kmf]6gx¿ u/fPsf lyP . tLg j6} sfof{no ;'/Iffkmf}hsf] lgu/fgLaf6 %) b]lv &% ld6/sf] km/sdf 5g\ . ;f] lj:kmf]6gkl5 ;'/Iffkmf}hn] cGww'Gb uf]nL rnfp“bf :yfgLojf;Lsf ;ft 3/df uf]nL nfu]sf] lyof] . k|d'v lhNnf clwsf/L;dIf ;'/Iff ug]{ gfddf ;'/IffsdL{af6 ePsf] ;f] uf]nLsf08sf] :yfgLo afl;Gbfn] lj/f]w u/]kl5 cfOtaf/ pgn] ;'/IffsdL{af6 uNtL ePsf] / o:tf] 36gf gbf]xf]l/g] k|lta4tf JoQm u/]sf lyP .
–ef]nfk|sfz a]Nsf]6]
j[4fsf] 3/sf] tfnf v'Nof]
/fd]5fk . dfcf]jfbLsf sfo{stf{x¿n] /fd]5fksf] lah'nLsf]6 uflj;–! sL (^ jifL{of j[4fsf] 3/df nufPsf] tfnf b'O{ dlxgfkl5 vf]lnlbPsf 5g\ . pgLx¿n] tL j[4fsf] 3/df ePsf] ;a} ;fdfg n'6L uPsf] sflQs @& ut] 3/df tfnf nufPsf lyP .
5f]/f / gfltx¿ ;]gfdf hflu/] ePsf] cf/f]kdf dfcf]jfbLx¿n] (^ jifL{of rGb|dfof v8\sfsf] 3/sf ;a} dflg;x¿nfO{ aflx/ lgsfn]/ tfnf nufOlbPsf lyP . 3/df tfnfaGbLkl5 tL j[4f ToxL aGb ul/Psf] 3/sf] bnfgdf a:b} cfPsL lyOg\ . d+l;/–k';sf] hf8f]df v'nf :yfgdf a:g'k/]sf sf/0f pgsf] :jf:Yo cj:yf lau|b} uPsf] lyof] .
pgnfO{ 3/af6 lgsfn]sf] 36gfnfO{ lnP/ cgf}krfl/s If]q ;]jf s]Gb| -OG;]s_, kqsf/ dxf;+3 /fd5f]k, dfgjclwsf/ tyf zflGt ;dfhnufotsf ;+:yfx¿n] :ynut e|d0f u/L dfcf]jfbLsf] ;f] sfo{k|lt cfklQ hgfp“b} tL ;+:yfx¿n] kLl8tsf] n'l6Psf] ;fdfg lkmtf{ u/L tfnf vf]nL lbg dfcf]jfbLx¿;“u cfx\jfg u/]sf lyP .
dfgjclwsf/jfbL ;+:yf / gful/s ;dfhsf] cfx\jfgs} sf/0f dfcf]jfbLn] cl3Nnf] a'waf/ pgsf] 3/sf] tfnf vf]lnlbPsf 5g\ . o;}u/L dfcf]jfbLx¿n] 5f]/f k|x/Ldf hflu/ ePsf] egL lvDtL uflj;–* sL km"ndfof >]i7sf] 3/df Ps dlxgfcl3 nufPsf] tfnf vf]lnlbPsf 5g\ . dfcf]jfbLx¿n] ;]gf / k|x/Ldf hflu/] ePsf] egL lhNnfdf Ps bh{geGbf a9L 3/df u/]sf] tfnfaGbL eg] sfod 5 .
– ;f]d]z yfkf
k];fsdL{ dxflwj]zglt/
sf7df8f}+ . k];fut dxf;+3n] cfp“bf] kmfu'g !# ut] ug]{ t];|f] dxflwj]zgsf nflu …nf]stGq, zflGt / dfgjclwsf/df xfd|f] k|lta4tf, k];fut 6]«8 o'lgog clwsf/ xfd|f] cfjZostfÚ d"n gf/f to u/]sf] 5 .
;f]daf/ ;x;+of]hs ;'zLnrGb| cdfTosf] cWoIftfdf a;]sf] a}7sn] ;f] lg0f{o u/]sf] xf] . a}7sn] zflGtk"0f{ cfGbf]ngdfly ePsf] ;/sf/L HofbtLsf] lj/f]w u/]sf] 5 . a}7sn] eo, qf; / c;'/IffaLrdf /fi6«;]js sd{rf/LnfO{ hah{:tL lgjf{rgdf v6fpg] / hLjg aLdfsf gfddf clws[t / ;xfos sd{rf/LaLr c;dfg 9+un] nfu" ul/Psf] Go"g lsl;dsf] hLjg aLdfsf] klg lj/f]w u/]sf] 5 . x/]s /fi6« ;]jssf] hLjgsf] d"No ;dfg x'g] x'“bf ;/sf/L sfdsf] l;nl;nfdf x'g] b'3{6gfafkt clws[t / ;xfos sd{rf/LaLr ;dfg 9+un] kof{Kt /sd;lxtsf] :yfoL 9+usf] hLjg aLdfsf] Joj:yf x'g'kg]{ dfu ;] a}7sn] u/]sf] dxf;lrj k|df]b zdf{åf/f hf/L lj1lKtdf pNn]v ul/Psf] 5 .
|