hlt l9nf] plt dfcf]jfbLnfO{ 3f6f
sf]O/fnfsf] c8fg oyfjt
b]zfGt/ ljz]if ;+jfbbftf
sf7df8f}+ . s]xL lbg otf ;/sf/ / dfcf]jfbLsf aLrdf b]lvPsf ljjfb, dte]bx¿ / c;dembf/Lx¿ ;fDo ePsf 5g\ . b'j} kIf ;fgf d'4fx¿nfO{ 5f8]/ lgwf{l/t ;dodf g} ;+ljwfg;efsf] lgjf{rg ;DkGg ug{ cfk;L ljZjf;sf ;fy cufl8 a9\g ;xdt ePsf 5g\ . ;/sf/ / dfcf]jfbLsf aLrsf] ;DaGwdf PSsfl; lr;f]kg cfPkl5 o;n] zflGtsf] k|tLIff ul//x]sf g]kfnL hgtfnfO{ lrlGtt agfPsf] lyof] . cl:t k|wfgdGqL lul/hfk|;fb sf]O/fnf / dfcf]jfbL cWoIf k|r08aLr ePsf] 6]lnkmf]g jftf{kl5 ;/sf/sf lg0f{onfO{ oyfjt\ /fvL cufl8 a9\g] / ;dod} ;+ljwfg;efsf] lgjf{rg ug{] ;xdlt ePsf] 5 . cfh x'g] k|ToIf e]63f6kl5 af“sL /x]sf dte]bx¿ ;dfKt x'g] 5g\ . dfcf]jfbLn] ;–;fgf s'/fx¿df klg zflGtjftf{ ljyf]lng] vfnsf xs{tx¿ b]vfPkl5 k|wfgdGqL lul/hfk|;fb sf]O/fnfn] dfcf]jfbL cWoIf k|r08nfO{ lhDd]jf/ 9+un] k|:t't x'g cfu|x ug'{ePsf] lyof] . dfcf]jfbLsf kl5Nnf lqmofsnfkx¿n] nf]stGqlj/f]wL tyf k|ltufdLx¿nfO{ g} kmfObf k'Ug] oyfy{tfk|lt cWoIf k|r08 uDeL/ x'g'ePsf] 5 . o;} s'/fnfO{ dWogh/ u/L dfcf]jfbLn] cfkm\gf ;a} lj/f]wsf sfo{qmdx¿nfO{ lkmtf{ lnPsf] 5 .
ca ;/sf/sf b}lgs lqmofsnfkx¿ ;xh ¿kdf cufl8 a9\g] 5g\ eg] dfcf]jfbLsf ;]gf tyf xltof/ Joj:yfkg k|lqmofn] ult lng] 5 . ljleGg !$ d'n'ssf nflu l;kmfl/; ePsf /fhb"tsf k|:tfljt gfp“x¿ o;} xKtf ;+;bsf] ;'g'jfO ;ldltdf k7fpg ;/sf/n] tof/L ul//x]sf] 5 . To;n] ug]{ l;kmfl/; clGtd x'g]5 . oxL ljifonfO{ lgx“' agfP/ g]kfn aGb ug{ plqPsf] dfcf]jfbL;“u dfq xf]Og dfgj clwsf/jfbLx¿sf] z'qmaf/sf] e]6df k|wfgdGqLn] cfk"m lgwf{l/t ;do )^$ h]7 d;fGtleq ;+ljwfg;efsf] r'gfj ;DkGg ug]{ Ps ;"qLo sfo{df nfu]sf] x'“bf To;nfO{ layf]Ng st}af6 h:tf];'s} k|of; eP klg cfk"m kl5 gx6\g] c8fg JoQm ug'{ePsf] lyof] . k|wfgdGqLsf cg';f/ oL ;fgf–dl;gf s'/f x'g\ . To;df cNemfO/fVg] xf] eg] ;dodf r'gfj ug{ afwf k'Ug]5 . sf]O/fnf / k|r08jLrsf] jftf{df klg k|wfgdGqL sf]O/fnfn] vf]r] yfKg] sfd x'g glbg ;r]t /xg'kg]{ atfpg'ePsf] lyof] . To;kl5 dfcf]jfbLn] k"j{ 3f]if0ff u/]sf csf]{ xKtfsf nuftf/ b'O{ lbg] aGb sfo{qmd lkmtf{ lnPsf lyP . cfh} k|wfgdGqL sf]O/fnf / dfcf]jfbL cWoIf k|r08aLr k|ToIf e]6 jftf{ x'“b} 5 . o;kl5 wldNofpg vf]lhPsf] kfgL qmdzM ;+ln“b} hfg] ck]Iff ul/Psf] 5 .
kl/jlt{t g]kfnsf] k|ltlglwTj ljZj ;d'bfodf gePsf] egL ;/sf/ nfdf] ;dob]lv cfnf]lrt x'“b} cfPsf] lyof] . ljb]zLx¿ k|ToIf ¿kn] oxL+ cfP/ l:ylt x]l//x]sf] cj:yfdf afx]s ;DalGwt b]zdf a;]/ kxn ug]{ b]zsf k|ltlglwx¿ ;+o'Qm /fi6«;+3sf nflu :yfoL k|ltlglwafx]s st} klg lyPg / 5}gg\ klg . ;/sf/n] of] vfnLkgnfO{ k"lt{ ug{ cfkm\gf] klg vfnL ;dosf] k|of]u u/]/ kl5Nnf] xKtf !$ b]zsf nflu /fhb"t l;kmfl/; ug]{ lg0f{o u¥of] . k|ltlglw 3f]if0ff @)^# b]lv k'; ! ut];Dd ljleGg gof“ Joj:yf, gof“ ;xdlt / ;+emf}tf, xltof/ Joj:yfkg / cGtl/d ;+ljwfg lgdf{0f / :jLs[lt;Ddsf sfd ug'{kbf{ To;a]nf of] k|;+u cf]e]mndf k/]sf] lyof] . cGtl/d ;+ljwfgnfO{ clGtddf k'¥ofP/ k|fljlws ¿kn] 3f]if0ff x'g dfq af“sL /fv]kl5 af“sL sfd Tof] ;+ljwfgadf]lhd g} x'g] x'“bf ;/sf/n] of] xKtf ljb]zdf cfkm\gf b]zsf k|ltlglw 5FGg] sfddf nufPsf] lyof] t/ oL gfp“ l;kmfl/; x'gf;fy o;df gk/]sf] bn dfcf]jfbL dfq xf]Og l;kmfl/;df cfkm\gf bnsf dfG5]x¿ Tof] klg cfÎg} l;kmfl/;cg';f/ ePsf] bn Pdfn]n] klg av]8f lemSg yfn] . Pdfn]n] t cfk"mn] lbPsf gfp“ l;kmfl/; x'“bf klg cfk}mn] lg0f{o lkmtf{ ug{ cf}krfl/s ¿kd} k|:tfj u¥of], h;sf] lj/f]w of] ;ldltsf Ps ;b:o tyf k//fi6« dGqL :jod\n] ug'{k¥of] . clxn] ;Qf¿9 jf ;Qf¿9 x'g dfq af“sL /x]sf Pdfn] dfcf]jfbL s;}n] lj/f]w ug]{ ;do lyPg . Ps lbg / Ps /ftel/sf] uDeL/ ax;kl5 of] b]zsf] Oltxf;d} hgtfn] agfPsf] ;+ljwfgdf /fhf lgnlDat ePsf 5g\ . /fhfjfbLx¿sf nflu of] ;a}eGbf 7"nf] rf]6 xf] . To:tf] cj:yfdf /fhfnfO{ of] 7fp“df /fVg ;xdt eO{ x:tfIf/ ug]{x¿n] g} b]zdf c/fhs l:ylt pAhg ;Sg] u/L aGb, rSsfhfdh:tf sfo{qmd cfx\jfg ul/lb“bf /fhfjfbLx¿n] e]if abNg kfP . dfcf]jfbLn] u/]sf] a'waf/sf] aGbdf hgtflj¿4 n¶L af]s]/ 3'ld/x]sf dWo] 7"nf] ;+Vofdf To:tf cg'xf/ lyP h;n] @)^@ j}zfvcl3 hgtfsf zflGtk"0f{ h''n'zdfly hfOnfUg] u/]sf lyP . ;/sf/n] o;nfO{ glhsaf6 x]l//x]sf] lyof] eg] kl5 o:tf] lj/f]wsf] cfx\jfg ug]{ dfcf]jfbLn] klg of] s'/f dx;'; u/] . /fhb"t dfq xf]Og dfgj clwsf/ cfof]u klg oxL ;dodf ag]sf] lyof] . lj/f]wsf] tf/f] dfgj clwsf/jfbL ;+:yf;d]t aGof] . cfof]usf gjlgo'Qm cWoIf k"j{–k|wfg–GofofwLz ljZjgfy pkfWofo nf]stGqsf kIfdf vDafh:t} plePsf JolQm x'g'x'G5 . of] lgo'lQmnfO{ ;d]t vf/]h ug'{kg]{ dfu a9\g yfNof] . ;/sf/sf oL lg0f{o vf/]h x'“bf ;/sf/ lg0f{onfO{ arfpg g;Sg] sdhf]/ ;+:yfsf ¿kdf kl/0ft x'g] / To;n] ;+ljwfg;efsf] lgjf{rg, h'g lgjf{rgn] @#* jif{;Ddsf] /fhtGqsf] k}m;nf ug]{ u/L ;+ljwfg;ef g} pNn]v ePsf] uxg sfddf cj/f]w cfpg] b]lvPkl5 k|wfgdGqL of] xKtf cfÎgf ;xof]uL bnk|lt lgs} cfqmf]lzt x'g'eof] . ;DejtM k|wfgdGqLsf kl5Nnf cleJolQm To;}af6 plAhPsf x'g\ . Pp6f aGbsf] cfx\jfg eO;s]sf] / csf]{ aGbsf] ltly tf]lsPsf] cj:yfdf cl:t z'qmaf/ pxf“n] cfÎgf] c8fg JoQm ug'{eof]– …;/sf/n] /fli6«o dfgj clwsf/ cfof]usf kbflwsf/L / /fhb"t lgo'lQm;DaGwL u/]sf] lg0f{o s'g} klg xfntdf lkmtf{ x'“b}g . of] s'/f tkfO{+x¿n] aflx/ klg elglbgf];\ .Ú /fli6«o dfgj clwsf/ cfof]udf ePsf] lgo'lQmsf] lj/f]w hgfpg k|d lgjf; afn'jf6f/ k'u]sf dfgj clwsf/sdL{;“u o:tf] b[9tf JoQm ug'{ePsf] xf] .
dfcf]jfbL;“u Pdfn]n] klg :j/ ldnfPkl5 k|wfgdGqL ;z+lst x'g' :jfefljs lyof] . Pdfn]sf dGqL :jod\ pkk|wfgdGqL / k//fi6« dGqL lyP . pgn] k|:tfj u/]sf] gfp“eGbf k|wfgdGqLn] Pdfn];“u 5'§} ;xdlt vf]Hg'kg]{ s'/f cfk}mdf xf:of:kb lyof] . k|wfgdGqLn] v'nf;f u/]cg';f/ /fhb"t lgo'lQm;DaGwdf dfcf]jfbL;“u klg k/fdz{ ePsf] lyof] . dfgj clwsf/sdL{sf] oxL 6f]nLnfO{ klg pxf“n] …dfcf]jfbLn] JolQmsf] gfp“ glbPsf], pgLx¿n] dfusf] b]z cd]l/sfn] pgLx¿sf dfG5]nfO{ /fhb"t :jLsf/ ug{ gdfGg] b]v]/ g} pgLx¿sf nflu csf]{ b]zsf] /fhb"tsf nflu 7fp“ 5f8]/ oL lgo'lQm ePsf x'g\Ú egL hfgsf/L lbg'ePsf] lyof] . To;kl5 dfcf]jfbLdf cfGtl/s ¿kdf p7]sf] /fhb"t lgo'lQm;DaGwL ljjfb cfk}m ;fDo eof] . To;} lbg dfcf]jfbLn] k'; !^ / !& sf nflu klxn] 3f]if0ff u/]sf] aGb sfo{qmd lkmtf{ lnP . ;xdltnfO{ dfcf]jfbLn] csf]{ cy{df a'e]msf] jf cfÎgf txdf csf]{ k|sf/n] JofVof u/]sf] x'g ;Sg] k|wfgdGqLsf] cf/f]k lyof] . k|wfgdGqLn] k|ltlqmof lbPkl5 of] xKtf p7]sf] lrofsksf] cf“wL ;]nfPsf] 5 . oxL ;Gbe{df cfh k|wfgdGqL sf]O/fnf / dfcf]jfbL cWoIf k|r08aLr e]6jftf{ x'g nfu]sf] xf] . lxhf] Pdfn]sf g]tfx¿n] k|wfgdGqLnfO{ e]l6;s]sf 5g\ .
dfcf]jfbLn] bfjL u/]adf]lhd p;sf nflu cd]l/sf g} 5'6\ofOPsf] eP dfcf]jfbLsf nflu vfg] ls cf]sNg] j:t' aGg] lyof] . dfcf]jfbLnfO{ cd]l/sfn] clxn];Dd …Jojxf/ g;lRrPsf]Ú eGb} oxL b]zleq g} klg cGo bn;/x dfGotf lbPsf] 5}g . cd]l/sL /fhb"t df]l/cf6L{n] clxn];Dd klg Jojxf/ x]g{ af“sL /x]sf] egL atfp“b} cfpg'ePsf] 5 . pxf“n] b]v]sf] / g]kfnL hgtfn] ef]u]sf] dfcf]jfbLsf] Jojxf/df ;'wf/ cfPsf] 5}g . To;df klg kl5Nnf] a'waf/ xltof/;lxt SofDk;af6 lg:sg] dfcf]jfbLn] cfÎgf yfGsf]df a;]sf ldlnl;ofx¿nfO{ lbPsf] lgb]{zg ;f]xLadf]lhd ePsf] k|bz{gLn] t yk z+sf g} hGdfPsf 5g\ . s]xLcl3 cd]l/sfsf pk–ljb]zdGqLsf] g]kfn e|d0f x'“bf dfcf]jfbL ;/sf/df uP klg ltgsf Jojxf/ gx]/L s]xL ug{ g;lsg] t/ pgLx¿ ;/sf/df uP cfÎgf] ;xof]u g/f]lsg] atfPsf lyP . ;xof]u /f]Sbf To;af6 g]kfnL hgtfn] b'Mv kfp5g\ eGg] k|ltlqmof lbPsf lyP . cfÎgf] b]zleq} dfGotf gkfO;s]sf] dfcf]jfbLnfO{ cd]l/sfdf /fhb"tsf ¿kdf :jLsf/ xf]nf eGg] sNkgf klg ug{ ;lsGg . /fhb"tsf] lgo'lQm b'O{j6f ;/sf/af6 x'g' k5{ . lgo'Qm ePsf JolQm ;DalGwt b]Zfn] c:jLsf/ u¥of] eg] tL JolQm Toxf“ hfg kfp“b}gg\ . k|wfgdGqLn] pgLx¿sf nflu To:tf] b]zdf 7fp“ 5fl8lbg'ePsf] hfgsf/L u/fpg'ePsf] 5 hxf“ pgnfO{ :jLs[lt x'G5 . o;/L dfcf]jfbLn] k|wfgdGqLsf] ;'ema'emsf sf/0f Psk6s OHht hf]ufpg] df}sf kfPsf 5g\ . k|wfgdGqLn] atfPcg';f/ dfcf]jfbLsf nflu k|mfG;sf] /fhb"t 5fl8Psf] 5 . k|mfG; cd]l/sfh:tf] dfcf]jfbLsf nflu Tolt s§/ lj/f]wL d'n's xf]Og . dfcf]jfbLsf kl5Nnf ;xdlt / k|ltj4tfx¿nfO{ ;sf/FTds lbzftk{m pGd'v dfGg]dWo] k|mfG; klg Pp6f xf] .
dfcf]jfbL ;Qfdf hfg xtfl/Psf 5g\ t/ pgLx¿s} sf/0fn] ;do emg\emg\ nlDa“b}5 . dfcf]jfbLn] cfd x8\tfn u/]sf] lbg ;+o'Qm /fi6«;+3sf] 6f]nL ljleGg SofDk;df hfg] sfo{qmd lyof] . dfcf]jfbLsf] cfd x8\tfnsf sf/0f Tof] 6f]nL lgwf{l/t lbgdf hfg ;s]g . ;xdltcg';f/ xltof/ Joj:yfkg geO{ cGtl/d ;+ljwfg 3f]if0ff x'“b}g . cGtl/d ;+ljwfg 3f]if0ff geO{ cGtl/d Joj:yflksf / cGtl/d ;/sf/ aGb}g . cGtl/d Joj:yflksf / cGtl/d ;/sf/ aGg] / rNg] d"n sfg'g eg]s} cGtl/d ;+ljwfg xf] . of] ;+ljwfgdf clGtd xKtfIf/ eP/ lat]sf] Ps xKtfb]lv xltof/ Joj:yfkgsf] ljlwjt\ ;'?cft x'g] lbgsf] k|tLIffdf 5 . xltof/ Joj:yfkgsf] ljlwjt\ ;'?cft Tof] a]nf dflgg] 5 ha lg/LIf0f / sG6]g/x¿ :yfkgf eO{ To;df xltof/ /fv]/ ;+o'Qm /fi6«;+3sf] tfnf nfUg] 5 / o:tf] ljj/0fdf ;+o'Qm /fi6«;+3sf clwsf/ k|fKt JolQmx¿n] x:tfIf/ ug]{5g\ . ;+o'Qm /fi6«;+3sf] 6f]nL otf vl6g'eGbf dfcf]jfbLn] rf}sL :yfkgfdf k'¥ofO/x]sf] cj/f]w x6fpg]tk{m s]lGb|t x'g'k/]sf] 5 . of] l:ylt dfcf]jfbL cfk}mn] l;h{gf u/]sf x'g\ . k|wfgdGqLn] kl5Nnf]k6s o:tf cj/f]wn] dfcf]jfbLnfO{ ;/sf/df lng l9nfO eO/x]sf] v'nf;f ug'{ePsf] 5 . z'qmaf/ dfq} pxf“n] k]ml/ Psk6s …xltof/ / ;]gfsf] Joj:yfkg geP;Dd dfcf]jfbLnfO{ ;Qfdf Nofpg ufx|f] ePsf]Ú s'/f bf]xf]¥ofpg'ePsf] 5 . dfgj clwsf/sdL{;“u s'/f ub}{ sf]O/fnfn] hlt ;Sbf] rf“8f] cGtl/d ;+ljwfgsf] 3f]if0ff, cGtl/d ljwflosf / ;/sf/sf] u7g u/L ;+ljwfg;efsf] lgjf{rg ;DkGg ug{ dfcf]jfbLn] klg ;xh jftfj/0f l;h{gf u/L ;xof]u ug{ clkn klg ug'{ePsf] 5 . dfcf]jfbL slxn];Dd ;/sf/df hfg] x'g\ eGg] s'/f kl/l:yltn] pgLx¿s} xftdf k'u]sf] 5 . dfcf]jfbLaf6 hlt l56f] ;xh jftfj/0f l;h{gf x'G5, ;/sf/df hfg] ;do ToxL dfqf / kl/0ffddf 5f]l6g] 5 . o;aLr ;/sf/sf] lg0f{o lkmtf{sf] clxn]sf] dfu ;/sf/nfO{ sdhf]/ agfpg] Pp6f s8Lsf ¿kdf lnOPsf] 5 . g]kfnL sf+u|];sf ;x–dxfdGqL 8f= /fdj/0f ofbjn] cl:t cfof]lht l/kf]6{;{ Snasf] Pp6f sfo{qmddf eGg'eof] . /fhb"t lgo'lQmsf] lg0f{o lkmtf{ lnOP ;+;f/el/ ;/sf/sf] ljZj;gLotfdfly g} k|Zg p7\5 . o;n] cGt/f{li6«o If]qdf g/fd|f] ;Gb]z hfg] x'“bf ;/sf/n] To:tf] sfd ug{' x'Gg . pxf“sf cg';f/ lgo'lQmdf k/]sfx¿af/] ;fj{hlgs ;'g'jfO af“sL g} /x]sfn] ljjfbf:kb JolQmsf af/]df ph'/L ug]{ v'nf 7fp“ af“sL g} /x]sfn] To;af/] cufl8 g} s]xL elgxfNg' x'“b}g t/ o;sf] 7Ls pN6f] ;+;bLo ;'g'jfO ;ldlt tyf Pdfn] :yfoL ;ldltsf ;b:o e/tdf]xg clwsf/Ln] rflx+ of] ;ldltdf gcfO{sg /fhb"t lgo'lQmsf] lg0f{o lkmtf{ lng'kg]{ cfu|x k|s6 ug'{ePsf] 5 t/ csf{ jQmf g]kfnL sf+u|]; k|hftflGqssf g]tf 8f= gf/fo0f v8sfn] eg] k"j{ jQmf 8f= ofbjn] k|:t't ug'{ePsf] ts{nfO{ cl3 ;fb}{ lg0f{o lkmtf{ lnPdf cGt/f{li6«o ;d'bfodf unt ;Gb]z hfg] / ;/sf/n] ljZj;gLotf u'dfpg] vt/f x'G5 . pxf“n] eGg'eof]– …lg0f{o lkmtf{ lnP ljb]zLn] ;/sf/nfO{ xNsf ¿kdf lng]5g\ . lg0f{odf unt JolQm k/]sf eP ;+;bLo ;ldltn] 5fgljg u/f];\ .Ú
cfh k|wfgdGqL–k|r08 e]6
sf7df8f}+ . ;/sf/ / dfcf]jfbLsf aLrdf b]lvPsf] ltQmtf cGTo u/L ;f}xf4{k"0f{ jftfj/0f lgdf{0f ug{ k|wfgdGqL lul/hfk|;fb sf]O/fnf / dfcf]jfbL cWoIf k|r08aLr cfh e]6jftf{ x'g] ePsf] 5 . ;/sf/sf kl5Nnf lgo'lQmsf sfd–sf/afxL ;dembf/Llj?4sf sfd egL dfcf]jfbLn] cfufdL !^ / !& ut] g]kfn aGb ug]{ 3f]if0ff u/]sf] lyof] . o;af6 kl5Nnf 36gf cGtl/d ;+ljwfg lgdf{0fsf ;Gbe{df b]lvPsf] Pstf ef“l8g nfu]sf] xf] ls eGg] k|Zg cfdhgtfdf plAhPsf] lyof] t/ z'qmaf/ k|wfgdGqL / dfcf]jfbL cWoIfaLrsf] 6]lnkmf]g jftf{n] of] cGof}n d]6fPsf] 5 . To;nfO{ lj:t[t ¿k lbg cfh} oL b'O{ g]tfaLr lj:t[t jftf{ x'“b} 5 . cfhsf] jftf{sf nflu z'qmaf/ ePsf] 6]lnkmf]g jftf{af6 lbg to ePsf] xf] . cGtl/d ;+ljwfgdf x:tfIf/ u/]kl5sf lat]sf] Ps xKtfdf b]lvPsf] cGof}n cfhb]lv ;dfKt x'g] 5 . To;sf] k"j{ ;+s]tsf ¿kdf dfcf]jfbLn] k"j{ 3f]if0ff u/]sf sfo{qmdx¿ lkmtf{ lng' klg xf] . k|wfgdGqL;“u ;+lIfKt jftf{kl5 dfcf]jfbLn] z'qmaf/ g} cfGbf]ngsf k|:tfljt sfo{qmd lkmtf{ lnPsf lyP .
a9\b}5 dfcf]jfbL HofbtL
b]zfGt/ ;+jfbbftf
sf7df8f}+ . ;ft /fhg}lts bn / g]skf dfcf]jfbLaLr ljleGg ;dodf ePsf ;xdlt tyf ;+emf}tfx¿sf] sfof{Gjog dfcf]jfbLaf6 gePsf sf/0f cfufdL h]7 dlxgfdf x'g] elgPsf] ;+ljwfg;efsf] lgjf{rgk|lt cfz+sf plAhPsf] 5 . dfcf]jfbLx¿ …d"n k|ZgÚ ;+ljwg;efsf] lgjf{rgsf] ljifonfO{ eGbf klg xfn ;/sf/n] cfÎgf] b}lgs sfo{ ;~rfngsf nflu u/]sf sfd sf/afxLnfO{ lnP/ av]8f v8f ul//x]sf 5g\ . olt;Dd ls dfcf]jfbLn] ut jif{ lbNnLdf ePsf] !@ a'“b] ;xdltnfO{ clxn];Dd k"0f{ ¿kdf kfngf u/]sf 5}gg\ . ;/sf/n] !$ /fi6«sf /fhb"tx¿ lgo'lQmsf] l;kmfl/; u/]sf], /fli6«o dfgj clwsf/ cfof]udf kbflwsf/Lx¿ lgo'Qm u/]sf] nufotsf ljifox¿nfO{ lnP/ dfcf]jfbL aGb tyf x8\tfndf ;d]t pqg kl5 k/]g .
v'Nnf /fhgLltdf plqPkl5 hgtfnfO{ cfk"mtk{m cfslif{t ug]{ vfnsf sfo{qmd ;~rfng ug'{sf] abnf dfcf]jfbL k]ml/ aGb / x8tfndf g} pq]sf] 5 . lagf k"j{ ;"rgf dfcf]jfbLn] ut d+unaf/ u/]sf] sf7df8f}+ pkTosf aGbn] hgtfn] lgs} si6 a]xf]g'{ k¥of] . k"j{ ;"rgf a]u/ ul/Psf] aGbaf6 g dfcf]jfbLn] s'g} pknlAw xfl;n g} u¥of] g ;/sf/ dfcf]jfbLaLrsf] zflGt ;+emf}tfdf b'j} kIfaf6 aGb, x8tfn / xltof/ k|bz{g gug]{ pNn]v 5 t/ To;sf] dfcf]jfbL kIfaf6 To;sf] pNn+3g ePsf] 5 . /fhb"t l;kmfl/;s} ljifonfO{ lnP/ dfcf]jfbLn] /fi6«;+3sf] Ps lbgsf] sfdnfO{ ;d]t cj¿4
agfP . To;}u/L ;ft /fhgLlts bn / dfcf]jfbLaLr ;DkGg !@ a'“b] ;+emf}tf, @% a'“b] cfrf/;+lxtf afn'jf6f/df ;DkGg * a'“b] ;Demf}tf, d+l;/ % sf] zflGt ;+emf}tf cflbsf] sfof{Gjog dfcf]jfbLsf] tk{maf6 ePsf] 5}g . oL ;+emf}tfx¿sf] sfof{Gjog dfcf]jfbLtk{maf6 geP;Dd ;+ljwfg;efsf] lgfj{rgsf] jftfj/0f tof/ x'“b}g . o;sf] sfof{Gjog dfcf]jfbLtk{maf6 hlt l9nfO x'G5 Tolt g} ;+ljwfg;ef lgjf{rgsf] ldlt klg k/ ;b}{ hfg] ;+s]tx¿ b]lvPsf] 5 .
/fhb"t lgo'lQmsf] l;kmfl/; / /fli6«o dfgj clwsf/ cfof]usf kbflwsf/Lx¿sf] lgo'lQmsf] ljifonfO{ lnP/ dfcf]jfbLn] b]vfPsf] pb08 Jojxf/n] df]km;ndf ce}m tgfj /x]sf] 5 . pbok'/ lhNnfsf] s6f/Lahf/ tLg lbgb]lv nuftf/ aGb /x]sf] 5 . lzlj/df /x]sf dfcf]jfbL sfo{stf{x¿n] lzlj/aflx/ lg:s]/ :yfgLo jfl;Gbf / Pdfn] ;dy{s ljBfyL{x¿dfly s'6lk6 u/]sf lyP . dfcf]jfbLsf] pQm HofbtLsf] lj/f]wdf :yfgLo jfl;Gbfx¿n] ahf/ aGb ul//x]sf 5g\ / bf]ifLdfly sf/afxLsf] dfu ul//x]sf 5g\ . To:t}, lrtjgsf] /fdk'/ SofDk;df dfcf]jfbL 5fkfdf/x¿ k|j]if u/L HofbtL / ljBfyL{x¿dfly s'6lk6 u/]sf] egL ;f] SofDk; ce}m aGb /x]sf] 5 . Onfddf klg zflGt ;+emf}tfljk/Lt lzlj/df /x]sf 5fkfdf/x¿n] xltof/;lxt k|bz{g u/]sf lyP . dfcf]jfbLsf] pQm Jojxf/n] ;j{;fwf/0f dflg;, cGo /fhg}lts bn, ;/sf/ / cGt/f{li6«o ;d'bfonfO{ em:sf lbPsf] 5 .
dfcf]jfbLs} sf/0f kf]v/fsf ;Dk"0f{ xf]6nx¿ aGb 5g\ . ko{6sx¿ cfpg] d'Vo df};ddf ePsf] dfcf]jfbLsf] o:tf] Jojxf/n] xf]6n Joj;foL, xf]6n dhb'/ / ko{6s ;a}nfO{ uDeL/ t'NofPsf] 5 . dfcf]jfbL sfo{stf{ Pdfn]sf eft[ ;+u7gx¿lj?4 qmlds ¿kdf cfqmd0f ul//x]sf 5g\ . dfcf]jfbLsf] xltof/df tfnfaGbL ePkl5 g]skf Pdfn] / dfcf]jfbLaLr uDeL/ d'7e]8 x'g] ;+s]t b]lvPsf] 5 .
dfcf]jfbLn] cfÎgf] HofbtL ca uflj;tk{m s]lGb|t ug]{ tof/L ul//x]sf 5g\ . /fhwfgLs} sltko ufp“ ljsf; ;ldltx¿df dfcf]jfbLn] tfnfaGbL ul/;s]sf 5g\ . ufp“ ljsf; ;ldltx¿df dflysf] cfb]z eGb} tfnfaGbL u/]/ dfcf]jfbLn] sfuhkq sAhfdf lnO{ k]ZsL km5\of}{6 u/fpg] eGb} hah{:tL k};f p7fpg] /0fgLlt to u/]sf 5g\ . dfcf]jfbL ;/sf/n] cfkm\gf] b}lgs sfo{ ;~rfngsf nflu u/]sf lg0f{ox¿k|lt cfklQ hgfp“b} cfPsf] 5 t/ pm cfkm}n] ;+emf}tfx¿sf] sfof{Gjogtk{m s'g} Wofg lbPsf] 5}g . ;ft /fhg}lts bn / dfcf]jfbLaLr ePsf] lbNnL ;+emf}tfdf g} sAhf ul/Psf 3/ hUuf lkmtf{ ug]{ ;xdlt ePsf] lyof] t/ ;f] ;+emf}tfcg';f/ ce}m;Dd dfcf]jfbLn] hah{:tL lnPsf 3/ hUuf lkmtf{ u/]sf] 5}g . afn'jf6f/df ;DkGg * a'“b] ;+emf}tfcg';f/ dfcf]jfbLn] a]kQf kf/]sf dflg;x¿sf] ;"rL Ps dlxgfleq ;fj{hlgs ug]{ cWoIf k|r08 :jod\n] atfP klg ce}m;Dd ;fj{hlgs u/]sf] 5}g hals ;/sf/n] cfk\mgftk{maf6 s]xL ;"rL ;fj{hlgs ul/;s]sf] 5 .
g]lj;+3sf] b;f}+ dxflwj]zg hgsk'/df
b]zfGt/ ;+jfbbftf
sf7df8f}+ . g]kfn ljBfyL{ ;+3sf] b;f}+ dxflwj]zg cfufdL kmfu'g @% b]lv @& ;Dd hgsk'/df x'g] ePsf] 5 . ut k'; % ut]b]lv # lbg;Dd a;]sf] g]kfn ljBfyL{ ;+3 s]Gb|Lo ;ldltsf] a}7sn] pQm lg0f{o u/]sf] xf] . b;f}+ dxflwj]zgn] ;+ljwfg;efsf] ;kmntfsf] nflu ;zQm ljBfyL{ cleofg, z}lIfs k|ult, lbuf] zflGt / k"0f{ nf]stGqsf nflu !) cf}+ dxflwj]zg gf/f af]s]sf] 5 . k|ltudgsf/L zfxL ;Qfsf] k/fhokl5sf] nf]stflGqs kl/j]zdf cfof]hgf x'g uO/x]sf] g]lj;+3sf] b;f}+ dxflwj]zgn] ;+u7gsf] nf]stflGqs kg';+{/rgfdf klg Jofks s;/t ug]{ atfOPsf] 5 . ut jif{ kf]v/fdf cfof]hgf ePsf] dxflwj]zgdf cfGtl/s em}–emu8fsf sf/0f cWoIf / ;b:ox¿sf] r'gfj x'g ;s]sf] lyPg . kmn:j¿k dft[–kf6L{ g]kfnL sf+u|];n] g} x:tIf]k u/L dx]Gb| zdf{sf] cWoIftfdf gof“ tby{ ;ldlt u7g u/]sf] lyof] . ljutdf ePsf cfGtl/s dgd'6fanfO{ Ps 7fp“df yftL /fv]/ g]lj;+3 cfj4 ljBfyL{x¿ b;f}+ dxflwj]zgnfO{ ;kmn kfg{ h'l6/x]sf 5g\ .
dxflwj]zgsf] tof/Lsf nflu g]lj;+3 cWoIf dx]Gb| zdf{sf] ;+of]hsTjdf ! xhf/ ! ;b:oLo d"n ;ldlt / ljleGg pk;ldltx¿ agfPsf] atfOPsf] 5 . ljBfyL{ cfGbf]ngaf6} ;Ddfghgs x}l;ot kfO;s]sf nf]slk|o ljBfyL{ g]tf uug yfkf o;k6s cWoIfsf] nflu pDd]bjf/L glbg] ePsf 5g\ . o'jf g]tf uug yfkfn] ;+u7gsf] eljiosf nflu ;a} kIfn] pbf/tf b]vfpg'kg]{ hgfp“b} b]zfGt/;“u eg], …d}n] p7\g] dfgl;stf agfPsf] 5}g .Ú ljBfyL{ /fhgLltnfO{ cleefjssf] ¿kaf6 x]g]{ tof/Ldf /x]sf o'jf g]tf yfkfn] cfufdL lbgdf ;+ljwfg;efsf] r'gfj cleofgnfO{ kf6L{ sfo{stf{sf] ¿kdf ;kmn agfpg nfUg] v'nf;f u/] .
cWoIf;lxt hDdf $! hgfsf] s]Gb|Lo sfo{;ldltsf] rog ug]{ b;f}+ dxflwj]zgdf cWoIf kbsf nflu ab|L kf08], /lGht s0f{, k|bLk kf}8]n / ab|L cof{nn] ldqjt\ k|lt:kwf{ ug]{ ck]Iff ul/Psf] 5 . ljBfyL{dfem k|fGtLo ;/sf/sf] s'/f p7fp“b} cfPsf g]lj;+3 s]Gb|Lo ;b:o e"k]Gb|hË zfxLn] klg pDd]bjf/L glbg] 3f]if0ff ub}{ b]zfGt/nfO{ eg]– …g]lj;+3sf] gof“ ;+/rgfsf nflu cjwf/0ff–kq k|:t't ug]{ 5' .Ú
cfof]usf] l;kmfl/; rf“8} sfof{Gjogdf
b]zfGt/ ;+jfbbftf
sf7df8f}+ . pRr :t/Lo 5fgljg cfof]usf] k|ltj]bg o;} ;ftfleq sfof{Gjog x'g] ePsf] 5 . pk–k|wfg Pj+ k//fi6« dGqL s]kL zdf{ cf]nLsf] ;+of]hsTjdf cGo b'O{ dGqLx¿ ;lDdlnt ;ldltn] k|ltj]bg sfof{Gjogsf] u[xsfo{ tof/L clGtd r/0fdf k'¥ofPsf] 5 .
k|ltj]bg sfof{Gjog ePkl5 g]kfn k|x/Lsf PcfO{hL /fh]Gb|axfb'/ l;+x, ;z:q k|x/Lsf lgnlDat PcfO{hL /lj/fh yfkfsf] hflu/ vf];'jf x'g] 5 . To:t} lgnDagdf k/]sf tTsfnLg d'Vo–;lrj nf]sdfgl;+x sfsL{ / sf7df8f}+ lhNnfsf
tTsfnLg k|d'v lhNnf clwsf/L ;'zLnk|;fb l3ld/]sf] ;d]t hflu/ hfg] ePsf] 5 . To:t}, /fi6«sf] 9's'6L b'¿kof]u ug]{df r/d ;xof]u ug]{ g]kfn /fi6«a}+ssf ueg{/ ljhogfy e§/fO{ lgnDagdf kg]{ ePsf 5g\ . k|ltj]bg sfof{Gjogdf cfPkl5 /fhfsf] zf;gsfndf dGqL ag]/ bdg ug{]x¿;d]t h]n hfg] 5g\ . k|ltj]bg sfof{Gojgsf] qmddf tL bdgsf/Lx¿nfO{ ;/sf/n] h'g;'s} a]nf kqmfp ug{ ;Sg] 5 .
Pdfn] Ps, cg'xf/ cg]s
b]zfGt/ ;+jfbbftf
sf7df8f}+ . Pdfn] To:tf] /fhgLlts bn xf] h;sf] cg'xf/ 5]kf/f]sf] h:tf] lbgx'“ km]l/O/xG5 . cem ;/sf/df ;fd]n ePkl5 t Pdfn]n] cfkm\gf] cg'xf/ km]g{] cleofgnfO{ tLj| g} agfp“5 . ;/sf/df ;fd]n ePkl5 xd]zf Pdfn]n] cfkm\gf] cg'xf/ km]l//x]s} 5 . ;/sf/df ;xefuL cfkm\gf kf6L{sf g]tfx¿n] h] lg0f{o u5{g\ To;sf] v08g ub}{ lx+8\g' Pdfn]sf g]tfx¿sf] lbgrof{ g} xf] . kl5Nnf]k6s cfÎg} k//fi6« dGqfnoaf6 l;kmfl/; ePsf /fhb"tx¿sf] gfp“ lkmtf{ lnP/ Pdfn]n] To:tf] å}w rl/q b]vfPsf] xf] . Pdfn]sf tk{maf6 k|:tfljt gfp“x¿ s]xL klxn] p;}n] l;kmfl/; u/]sf gfp“ x'g\ . Pdfn]sf tk{maf6 ;/sf/df g]t[Tj ul//x]sf k//fi6« dGqL s]=kL= zdf{ cf]nLsf cg';f/ …klxn] /fhb"t lgo'lQm gul/Psf] egL kf6L{leq kfv'/f ;'ls{GYof], /fhb"t lgo'lQmsf] l;kmfl/; x'gf;fy l;kmfl/; ePsf]df kfv'/f ;'ls{g yflnPsf] 5 .Ú Pdfn] :yfoL ;ldltsf] z'qmaf/sf] a}7sn] /fhb"t lgo'lQmsf] l;kmfl/; lkmtf{ lng] lg0f{o u/]sf] lyof] .
lzIff dGqfno Pdfn]n] rnfO/x]sf] 5 t/ o;sf ljBfyL{x¿ ToxL lzIff;“u} ;DalGwt ljifodf ;8s cfGbf]ngdf pq]sf 5g\ . a'waf/ dfcf]jfbLsf] aGbaf6 kLl8t gful/s z'qmaf/ lbgel/ g} Pdfn]sf ljBfyL{x¿sf] rSsfhfddf k/] . Pdfn]lgs6 ljBfyL{x¿n] Pdfn]n]
rnfO/x]sf] lzIff dGqfnosf sfd s'/flj¿4 laxLaf/b]lv b]zJofkL cfGbf]ng yfn]sf 5g\ . lzIff dGqfno klg cfk}mn] rnfpg] / To;sf lj¿4 ljBfyL{nfO{ ;8sdf ptfg]{ sfd klg cfk}m ug]{ crDdsf] b'O{ d'v] c:q Pdfn]n] kl5Nnf]k6s o;/L k|s6 ul//x]sf] 5 . k'; ! ut] k|d lgjf; afn'6f/df cGtl/d ;+ljwfg / To;nfO{ nfu' ug]{ ;do ;Ldfsf af/] cf7 bnsf zLif{ g]tfx¿aLr x:tfIf/ ePsf] lyof] . To;dWo]sf Ps x:tfIf/sf/Ldf Pdfn]sf dxf;lrj dfwjs'df/ g]kfn :jo+ x'g'x'GYof] . of] ;+emf}tfdf cGtl/d ;+ljwfgsf] 3f]if0ff x'g] ldlt egL xltof/ Joj:yfkgsf] sfo{ ;'? ePsf] lbgnfO{ dflgPsf] lyof] . xltof/ Joj:yfkg;DaGwL ;+o'Qm /fi6«;+3sf] 6f]nL /fhwfgL gcfOk'Ub} pg} x:tfIf/sf/L dxf;lrj g]kfnn] afn'jf6f/df To:tf] x:tfIf/ u/]sf] ef]lnkN6} eGg yfNg'eof]– xltof/ Joj:yfkg x'“b} hfG5, cGtl/d ;+ljwfg t'¿Gt nfu' ul/of];\ . dfcf]jfbL;d]t cGtl/d ;+ljwfg xltof/ Joj:yfkgsf] ljlwjt\ sfo{ ;'? ePkl5 3f]if0ff x'g] s'/fdf ;xdt lyP . Pdfn]n] To;df Ps km8\sf] dfg{ Joj:yfkgcl3 g} cGtl/d ;+ljwfg nfu' x'g'kg]{ dfu ug{ yfNof] .
;/sf/df a;]/ ;/sf/s} lj/f]w ug'{ t o;sf] wd{ h:t} ePsf] 5 . o;} xKtf dfq} :yfoL ;ldlt ;b:o k|bLk g]kfnn] $ j6f dGqfno cfkm\gf] ;fydf /x]sf] ;/sf/nfO{ ;qf];/fk ug'{ePsf] 5 . s]xL klxn] ;/sf/nfO{ ufnL ub}{ dxf;lrj dfwjs'df/ g]kfnn] cGtl/d ;/sf/df ghfg] 3'sL{ k|s6 ug'{ePsf] lyof] . cfk"m ;+nUg ePsf] ;/sf/df …;DdfgÚ hgs 7fp“ geP cfk"mx¿ ghfg] eGg] pxf“sf] 3'sL{ w]/} lbg l6s]g . k|wfgdGqLn] gcfpg]x¿ gcfP/ s]xL km/s kb}{g egL Ps yKk8 lbPkl5 pg} dxf;lrj g]kfn eGg yfNg'eof]– …cGtl/d ;/sf/df xfdL ghfg] eGg] s'/f s;}sf] dgsf] n8\8' dfq xf], ;/sf/n] /fd|f] sfd u/]sf] 5 .Ú
sflt{s @@ ut] g]kfnsf] Oltxf;df Pp6f To:tf] lbg lyof] hxf“ ;a} /fhgLlts bn;lxt dfcf]jfbL / ;/sf/aLr a[xb\ ;xdltdf ;+emf}tf ePsf] lyof] . Tof] ;+emf}tfdf Pdfn]n] km/s dt hgfof] . km/s dt hgfp“bf csf]{ s] klg eof] eg] p;n] km/s dt hgfPs} ljifodf …;xdltÚ df x:tfIf/ klg k¥of] . Pp6} ljifodf …;xdltÚ / …km/s dtÚ, ;'Gb} cgf}7f] nfUg] ljifo xf] . ls ;xdlt x'G5 ls km/s dt . Pdfn]n] rflx+ Ps}k6s Pp6} ljifodf Ps} 7fp“df a;]/ Pp6} JolQm kbflwsf/Laf6 b'O{j6f dt hgfof] . Pdfn]sf] o:tf] x/st lnlvt b:tfj]h eP/ Oltxf;df ;w}+sf nflu al;;s]sf] 5 .
ltg} /fhf 1fg]Gb|sf] lgjf{lrt k|wfgdGqLnfO{ jvf{:t ug]{ ToxL sbd k|ltudg ePg . /fhfn] 7f8f] lgo'lQm u/]sf k|wfgdGqL z]/axfb'/ b]pjfsf] ;/sf/df Pdfn] pk–k|wfgdGqL eP/ a:g dGh'/ u¥of] .
To;a]nf o:tf] dGh'/L k|s6 dfq u/]g, /fhf 1fg]Gb|sf o:tf sbdlj¿4 cl8u /x]/ cfGbf]ng rnfO/x]sf cGo bnx¿nfO{ /fhflj¿4sf] cfGbf]ng lkmtf{ lng clkn;d]t hf/L u¥of] . sl/j & dlxgf To:tf] ;/sf/df /x“bf Pdfn]n] ;w}+ /fhfsf] hohosf/ dgfO/x\of] . /fhfn] nf]sGb|axfb'/ rGbdfk{mt ;/sf/sf] sfo{;Dkfbg lgodfjnL kl/jt{g ug{ nufO{ Pp6f sd{rf/L lgo'lQm / a9'jfdf ;d]t /fhfsf] cg'dlt rflxg] Joj:yf u/]sf lyP . ToxL sfo{;DkfbgcGtu{t Pdfn] sl/j & dlxgf ;/sf/df al;/x\of] . df3 !( ut] /fhfn] unxTofPsf] ;/sf/ Pdfn]sf] ;+nUgtfs} ;/sf/ lyof] . /fhfn] k]6«f]lnod kbfy{sf] d"No a[l4b]lv cfkm\gf tna eQfx¿ a9fO;s]kl5 Pdfn]nfO{ unxTofPsf lyP . To;kl5 dfq Pdfn] c¿n] rnfPsf] /fhflj/f]wL ;8s cfGbf]ngdf pq]sf] xf] .
o:tf] Pdfn] cl3Nnf]k6s k|wfgdGqLnfO{ e]6]/ k|ltufdL e"ldsf lgjf{x ug]{nfO{ /fhb"t gjgfpg cfu|x u5{ . sfo{afxs dxf;lrjsf] x}l;otaf6 lxhf] cd[ts'df/ af]x/fn] k|wfgdGqL;“u e]6\g'ePsf] lyof] . oxL qmddf dfcf]jfbLnfO{ rSsfhfd / aGbh:tf sfo{qmd gug{ cfu|x ul/of] eg] To;}a]nf Pdfn]sf ljBfyL{x¿nfO{rflx+ rSsfhfd / cfuhgL ug{ 5'6 lbO{ /lxPsf] lyof] . Pdfn]sf] s'g cg'xf/ x]g]{ eGg] cfdhgtf clxn] /0fe'Nndf k/]sf 5g\ .
/fi6«;+3sf] ljz]if ld;g l5§} cfpg]
z]v/ 9'+ufgf
sf7df8f}++ . g]kfnsf] zflGt k|lqmofdf ;xof]u ug{ tyf dfcf]jfbLsf] ;]gf / xltof/sf] Joj:yfkgsf nflu ;+o'Qm /fi6«;+3sf] ljz]if ld;g cfufdL b'O{ ;ftfleq g]kfn cfpg] ePsf] 5 . cfufdL hgj/Lsf] klxnf] ;ftfdf /fi6«;+3Lo ;'/Iff kl/ifb\n] g]kfn;DaGwL ljz]if k|:tfj kfl/t u/]kl5 ;f] ld;g sf7df8f}+ cfpg] 5 . g]kfndf /fi6«;+3n] ug]{ k|fljlws tyf cGo ;xof]usf ;DaGwdf d"Nof+sg ug{ cfPsf] 6f]nLn] cfÎgf] k|ltjb]g Ps b'O{ lbgleq} /fi6«;+3nfO{ a'emfpg] 5 . ;f]xL k|ltj]bg lqm;d;kl5 a:g] /fi6«;+3sf] ;'/Iff kl/ifb\df k]z x'g] 5 . ;f] ljz]if ld;gsf] g]t[Tj eg] clxn] /fi6«;+3sf dxf;lrj sf]kmL cgfgsf :jsLo k|ltlglwsf] ¿kdf sfd ul//x]sf Ocfg dfl6{gn] g} ug]{ 5g\ . To;kl5 /fi6«;+3sf] cflwsfl/s sfof{no g]kfndf :yfkgf x'g] 5 . o;cufl8 km]a|'c/Lsf] klxnf] ;ftf a;]sf] /fi6«;+3sf] ;'/Iff kl/ifb\n] @% hgf lgjf{rg ljz]if1 / #% hgf xltof/ cg'udgstf{ v6fpg] lg0f{o
ul/;s]sf] 5 . ;f] ^) hgfsf] ;d"x eg] o;} ;ftf sf7df8f}+ cfO;Sg] /fi6«;+3 ;|f]tn] hgfPsf] 5 . ljleGg b]zn] xltof/ cg'udgstf{ / lgjf{rg ljz]if1 k7fO;s]sf 5g\ . o;}u/L xfn}sf] /fi6«;+3sf] cfly{s kl/ifb\n] g]kfnsf] zflGt k|lqmofsf nflu ^) s/f]8 ¿k}of“ ljlgof]hg u/]sf] /fi6«;+3 ;|f]tn] hgfPsf] 5 . /fi6«;+3sf] klxnf] 6f]nL cfufdL l8;]Da/ @& ;Dddf / bf];|f] ;d"x cfufdL hgj/L;Dddf cfOk'Ug]5 . otf /fi6«;+3n] dfcf]jfbLsf c:yfoL lzlj/x¿sf] lg/LIf0f yfn]sf] 5 . o;cufl8 Onfd lhNnfsf] r'nfr'nLdf /x]sf] dfcf]jfbL c:yfoL lzlj/sf] lg/LIf0f u/L dfcf]jfbLsf] xltof/ /fVg] sG6]g/ /fVg] :yfgsf] af/]df cWoog u/]sf] 5 . o; cuf8L ;/sf/, dfcf]jfbL / /fi6«;+3sf ljrdf xltof/ Joj:yfkgsf] ljifodf lqklIfo ;Demf}Tff ePsf] lyof] / ;f]xL ;Demf}tfsf] cfwf/df xltof/ cg'udgsf nflu /fi6«;+3, ;/sf/ / dfcf]jfbL ;lDdnlt lqklIfo 6f]nLsf] lgdf{0f ePsf] 5 . csf{]tkm{ ;/sf/n] dfcf]jfbLsf] xltof/ cg'udgsf nflu k"j{ uf]vf{ ;}lgsx?nfO{ ;xefuL u/fpg] ePsf] 5 . ;f] k|of]hgsf nflu ;/sf/n] k"j{ uf]vf{ ;}lgsx?sf] dfu ;d]t u/]sf] 5 . /fi6«;+3sf] ld;gn] dfcf]jfbL xltof/sf] k|Dff0fLs/0f ug{] sfo{ ug'{sf ;fy} xltof/sf ;DaGwdf ;d]t cg';Gwfg ug{] 5 . t/ dfcf]jfbLsf @! j6f c:yfoL SofDkx¿sf] lgdf{0f ug{] sfo{ eg] cem} ;'? ePsf] 5}g .
sf+u|]; ufp“ l5¥of
b]zfGt/ ;+jfbbftf
sf7df8f}+ . g]kfnL sf+u|];n] P]ltxfl;s hgcfGbf]ngsf pknlAw tyf To;k5fl8 ePsf ;xdlt tyf ;Demf}tfx¿af/] hgtfnfO{ hfgsf/L u/fpg &% j6} lhNnfdf s]Gb|Lo k|ltlglwx¿ v6fPsf] 5 . sf+u|];n] ;+ljwfg;efsf] lgjf{rgjf/] klg ;j{;fwf/0f g]kfnL hgtfnfO{ hfgsf/L u/fpg] nIo lnPsf] 5 . lj1lKtcg';f/ ;f] sfo{sf nflu vl6Psf s]Gb|Lo k|ltlglwdf tfKn]h'ªdf ;'hftf sf]O/fnf, kf“ry/df a]g'k/fh k|;fO{+, Onfddf dx]z cfrfo{, emfkfdf cfdf]bk|;fb pkfWofo, ;+v'jf;efdf xl/k|;fb ;fksf]6f, t]x|y'ddf k"0f{s'df/ z]df{, ef]hk'/df t]hk|;fb l;6f}nf, wgs'6fdf czf]s sf]O/fnf / df]/ªdf rqmk|;fb af:tf]nf x'g'x'G5 . o;}u/L ;'g;/Ldf kb\dgf/fo0f rf}w/L, ;f]n'v'Da'df 8f= /fdz/0f dxt, vf]6fªdf afnf/fh sfsL{, cf]vn9'+ufdf uf]kfn/fh kxf8L, pbok'/df lzjs'df/ a:g]t, ;Kt/Ldf ;zf+s sf]O/fnf, l;/fxfdf ljkLg sf]O/fnf, bf]nvfdf /fdrGb| kf]v|]n, /fd]5fkdf >LdtL ;fljqL af]u6L, l;Gw'nLdf /fdrGb| ltjf/L, wg'iffdf eLdaxfb'/ tfdfª, dxf]Q/Ldf >LdtL dLgf kf08], ;nf{xLdf :d[ltgf/fo0f rf}w/L, /;'jfdf ch'{gg/l;+x s];L / wflbªdf cfgGbk|;fb 9'+ufgfnfO{ v6fOPsf] 5 .
{lj1lKtdf hgfOPcg';f/ g'jfsf]6df >LdtL ;'k|ef l3ld/], sf7df8f}+df 8f= z]v/ sf]O/fnf, eQmk'/df nId0fk|;fb l3ld/], sfe|]df Zofdnfn >]i7, l;Gw'kfNrf]sdf /fdxl/ 9'+u]n, dsjfgk'/df Psgfy /fgfef6, /f}tx6df dx]Gb|s'df/ /fo, af/fdf >LdtL nLnf sf]O/fnf, k;f{df km/d'Nnfx dG;'/, lrtjgdf ;'/]Gb|k|;fb rf}w/L, uf]/vfdf uf]ljGb/fh hf]zL, dgfªdf /fdaxfb'/ u'¿ª, ndh'ªdf kfNt]g u'¿ª, sf:sLdf lbnaxfb'/ 3tL{nfO{ s]Gb|Lo k|ltlglwsf ¿kdf v6fOPsf] 5 . o;}u/L tgx'“df >LdtL sdnf kGt, :ofª\hfdf z'qm/fh zdf{, u'NdLdf l8NnL/fh zdf{, kfNkfdf dxfb]j u'¿ª, c3f{vf“rLdf b]j]Gb|/fh s“8]n, gjnk/f;Ldf s[i0fnfn ;fksf]6f, ¿kGb]xLdf 8f= /fdj/0f ofbj, slknj:t'df v'daxfb'/ v8sf, d':tfªdf xl/eQm clwsf/L, DofUbLdf /f]dL uf}rg–ysfnL, afUn'ªdf z+s/k|;fb kf08], kj{tdf ;'zLndfg z]/rg, ¿s'ddf >LdtL sfzL kf}8]n / /f]Nkfdf s]z/dfg /f]sfnfO{ v6fOPsf] 5 . ;f] kf6L{n] Ko'7fgdf n]vgfy cfrfo{, ;Nofgdf Xbo/fd yfgL, bfªdf b'of]{wg rf}w/L, 8f]Nkfdf bLgaGw' >]i7, d'u'df ;'/]Gb| xdfn, h'Dnfdf s[i0fk|;fb pkfWofo -uf}td_, sfnLsf]6df hgs/fh lu/L, x'Dnfdf 1fg' s];LnfO{ s]Gb|Lo k|ltlglwsf ¿kdf v6fOPsf] 5 .
af/df k|hftGqjfbL cufl8
b]zfGt/ ;+jfbbftf
sf7df8f}+ . g]kfn af/ P;f]l;P;gsf] gof“ s]Gb|Lo sfo{ ;ldltsf nflu cfufdL @( ut] x'g] lgjf{rgnfO{ dWogh/ /fv]/ k|hftflGqs ;d"x b]zJofkL k|rf/–k|;f/df h'6]sf] 5 . oltv]/ k|hftflGqs ;d"xsf pDd]bjf/x¿ lhNnf bf}8fxfdf Jo:t 5g\ . k|hftflGqs ;d"xn] jl/i7 clwjQmf j;Gt/fd e08f/LnfO{ cWoIfsf] pDd]bjf/ agfPsf] 5 . To;}u/L pk]Gb|s]z/L Gof}kfg] dxf;lrj kbsf] pDd]bjf/sf] ¿kdf v8f ePsf 5g\ . k"jf{~rn pkfWoIfdf czf]s kf]v/]n, dWodf~rndf k"0f{dfg zfSo, klZrdf~rndf d's'Gb zdf{ kf}8]n, dWoklZrdf~rndf k|x\nfb sfsL{ / ;'b"/klZrdf~rndf e'k]Gb| lji6 /x]sf 5g\ . ;b:osf pDd]bjf/x¿df ;/f]h clwsf/L, gLtf bLlIft, g/axfb'/ zfxL, sljtf /f0ff, c¿0f kl/of/, ;Ltf/fd s];L, t]haxfb'/ /fO{, gd; sfsL{, pk]Gb| gGbg ltldlN;gf /x]sf 5g\ . ;b:o kbsf pDd]bjf/x¿ gd; sfsL{ / pk]Gb gGbg ltldlN;gfsf] ljho ;'lglZrt ePsf] atfOPsf] 5 . o;cufl8 af/sf] cWoIf kb k|ultzLn ;d"xsf pDd]bjf/ zDe' yfkfn] xTofP klg o;k6s eg] k|hftfGqjfbLx¿sf] jr{Zj /xg] sfg'gljb\x¿ atfp“5g\ . k|hftflGqs ;d"xsf dxf;lrjsf pDd]bjf/ pk]Gb|s]z/L Gof}kfg]n] cfÎgf] ;d"xsf] ljho ;'lglZrt ePsf] bfjL ug'{eof] . ptf k|ultzLn ;d"xn] ljZjsfGt d}gfnLnfO{ cWoIf kbsf] pDd]bjf/ agfPsf] 5 eg] /d]z >]i7nfO{ dxf;lrj kbsf] ¿kdf v8f u/]sf] 5 . k|ultzLnsf tkm{af6 k"jf{~rn, klZrdf~rn, dWodf~rn, dWoklZrdf~rn / ;'b"/klZrdf~rndf qmdzM /d]z yfkf, hogf/fo0f kf}8]n, xl/ pk|]tL, kbd j}l7s, /0faxfb'/ l;+x pkfWoIf kbsf pDd]bjf/ /x]sf 5g\ eg] sf]iffWoIfdf ;ljtf a8fn x'g'x'G5 .
kqsf/sf !$ k|:tfj
b]zfGt/ ;+jfbbftf
sf7df8f}+ . g]kfn kqsf/ dxf;+3sf] s]Gb|Lo ;fwf/0f;efn] ljleGg !$ ;"qLo :tfj kfl/t u/L 6'lËPsf] 5 . ;efd'v ;'efif g]Djfªn] pb\3f6g ug'{ePsf] ;fwf/0f;efn] sGrgk'/sf] dx]Gb|gu/df ljxLaf/ / z'qmaf/ b'O{ lbg rn]sf] lyof] . ;fwf/0f;efn] kfl/t u/]sf k|:tfjx¿df k|];n] k"0f{ ¿kdf :jtGqtfsf] pkof]u ug{ gkfPsf] 7x/ ub}{ ;"rgfsf] xs;DaGwL sfg'g tTsfn lgdf{0f ug{ ;/sf/sf] Wofgfsif{0f u/fpg] /x]sf] 5 .
To:t} dxf;+3 / ;"rgf tyf ;+rf/ dGqfnojLr ePsf] @^ a'“b] ;xdlt sfof{Gjog ug]{, /fHosf tkm{af6 kqsf/ / ;+rf/ dfWoddfly ef}lts / sfg'gL x:tIf]k ug]{ qmd /f]lsP tfklg ljleGg kIf / ;d"xaf6 xdnf ug]{ qmd /lx/x]sf] 5 . c;xdt x'gf;fy klqsf hnfpg], /]l8of]dfly cfqmd0f ug]{, wDsL lbg] cflb HofbtL lgoGq0f u/L k"0f{ k|]; :jtGqtfsf] jftfj/0f lgdf{0f ug{ Wofgfsif{0f u/fpg], cfd ;+rf/nfO{ s'g} klg jxfgfdf lgoGq0f ug{ vf]Hg]h:tf Joj:yf vf/]hL ug]{, nf]stflGqs u0ftGqsf] k|:tfj kfl/t ub}{ h]7leq ;+ljwfg;efsf] lgjf{rg ug]{ ldlt tf]Sg' kg]{, /fodfemL cfof]usf] k|ltj]bg ;fj{hlgs / bf]ifLx¿ ljz]ifu/L kqsf/x¿dfly bdg ug]{ tyf k|]; :jtGqtfsf lj¿4 lqmofzLndfly tTsfn sf/jfxL ug'{kg]{ k|:tfj kfl/t u/]sf] 5 .
clw/fHoe/sf % ;o k|ltlglw / ko{j]Ifssf] ;xeflutf /x]sf] e]nfn] ;'b"/ klZrd If]q ljZjljBfno :yfkgf ug'{kg]{, dx]Gb|gu/sf] gfd ;lxb eLdbQ kGtsf] gfddf eLdgu/ gu/kflnsf agfpg'kg]{ dfu u/]sf] 5 .
v]tfgaf/] n]vf;ldlt df}g
b]zfGt/ ;+jfbbftf
sf7df8f}+ . /fhZjdf/f /fh]Gb|s'df/ v]tfgsf] uf]vf{ a'|c/Låf/f pTkflbt lao/sf] ahf/ x/]s jif{ lj:tfl/t x'“b} uP klg rfn' cfly{s jif{ @)^#÷)^$ sf] k|yd $ dlxgfdf v]tfgn] cfÎgf] pTkfbg em08} !) nfv sf6'{gn] 36\g k'u]sf] b]vfPsf 5g\ . lgotjz /fhZj 5nL ug{ kNs]sf /fh]Gb| v]tfgn] rfn' cfjsf] k|yd $ dlxgfdf 5nL u/]sf] /fhZjsf] /sd %) s/f]8 ¿k}of“a/fa/ ePsf] cfGtl/s /fhZj ljefu ;|f]t atfp“5 . cfGtl/s /fhZj ljefusf dxflgb]{zs /0faxfb'/ >]i7;“usf] ldn]dtf]df ljut jif{x¿b]lv g} /fhZj 5nL ub}{ cfO/x]sf /fhZjdf/f v]tfgsf s/t'tx¿pk/ k|ltlglw;efsf] ;fj{hlgs n]vf ;ldlt eg] cfZro{hgs ¿kn] df}g /x“b} cfPsf] 5 . lao/af6 x'g] /fhZj 5nLnfO{ lgoGq0f ug]{ cf}hf/sf] ¿kdf NofPsf] cGtz'Ns l:6s/ v]tfgs} lts8dsf sf/0f xfn;Dd nfu' x'g ;s]sf] 5}g .