 |
| |
| Kathmandu,
Magh 02, 2062. |
|
dfcf]jfbLåf/f /fhwfgLdf eLif0f cfqmd0f
Ps OG:k]S6/ ;lxt !@ ;'/IffsdL{sf] d[To' b]zfGt/ ;+jfbbftf
sf7df8f}+ . zfxL ;/sf/sf pkfWoIf 8f= t'N;L lu/Ln] ‘dfcf]jfbLsf] 9f8 ef“lrPsf]’ bfjL u/]sf] b'O{ ;ftf glaTb} dfcf]jfbLn] /fHosf] 6fpsf]d} k|xf/ u/]sf 5g\ . dfcf]jfbLn] /fhwfgLsf] d'Vo k|j]z gfsf sf7df8f}+sf] yfgsf]6 / eQmk'/sf] blwsf]6 nufot ljleGg If]qdf lxhf] u/]sf] lx+;fTds cfqmd0fsf qmddf Ps k|x/L lg/LIfs;lxt !@ ;'/IffsdL{sf] d[To' ePsf] 5 .
dfcf]jfbLn] /fhwfgLsf] k|d'v ;'/Iff 3]/f leq} kg]{ yfgsf]6 k|x/L r]skf]i6df lxhf] ;f“em %M!) ah] gf6lso9+un] cfqmd0f ubf{ OG:k]S6/ dx]zljqmd /fjn, @ ;O{, @ c;O{ u/L !! hgfsf] d[To' ePsf] 5 . To;dWo] Ps ;O{ k|sfz s]=;L= ePsf] a'lemPsf] 5 . cfqmd0fsf qmddf u'Ktr/ ljefusf OG:k]S6/ g/]zljqmd zfx sDd/d'lg uf]nL nflu ;Vt 3fOt] ePsf 5g\ . t/ ;'/Ifflgsfon] 36gfsf] k'li6 u/]sf] 5}g .
b'O{j6f hLkdf ;}lgs kf]zfsdf ;lhP/ sl/a @) hgfsf] ;d"xdf yfgsf]6 r]skf]i6 k|j]z u/]sf dfcf]jfbLx? Toxf“ sfo{/t ;'/IffsdL{x?nfO{ …n ;+o'Qm u:tLdf hfcf}+Ú eGb} e'ne'n}ofdf kfg{ ;kmn ePsf lyP . ;]gfsf] ul:t6f]nL cfPsf] 7fgL aflx/ lg:s]sf OG:k]S6/ /fjn / cGo ;'/IffsdL{dfly dfcf]jfbLx?n] PSsf;L cfqmd0f u/]sf] k|ToIfbzL{sf] egfO 5 . dfcf]jfbLx?n] cfqmd0f kZrft efUg] a]nfdf yfgsf]6 rf}lssf] åf/df jd lj:kmf]6 klg u/fPsf lyP . cfqmd0f cl3 dfcf]jfbLx?n] ;]G6«L t}gfy /xg] tLgj6} kf]i6nfO{ sAhfdf lnPsf lyP . cfqmd0fsf] qmddf dfcf]jfbL kIfaf6 P;PdhL / PnPdhL -;]gfn] k|of]u ug]{ xltof/_ h:tf xltof/ k|of]u ePsf] atfOPsf] 5 . efUg' cl3 pgLx?n] yfgsf]6 k|x/L rf}sLaf6 @@ gfn xltof/ n'6]sf] a'lemPsf] 5 .
o;}u/L eQmk'/sf] blwsf]6df klg ;f]xL ;dodf b'O{j6f 6]Dkf]–6«ofS;df r9]/ cfPsf dfcf]jfbLx?n] Toxf“l:yt r]skf]i6df /x]sf ;'/IffsdL{dfly cfqmd0f ubf{ ;O{ xl/k|;fb jfUn]sf] d[To' ePsf] 5 . cfqmd0fsf/Lx? u'08'af6 ;'o{ljgfos x'“b} blwsf]6 k'u]sf lyP . pgLx?n] uf8Lleq}af6 aGb'ssf] gfn aflx/ lgsfnL cfqmd0f u/]sf lyP . cfqmd0f kZrft dfcf]jfbLx? …g]skf dfcf]jfbL lhGbfjfbÚ eGg] gf/f nufpb} k"j{ ;f+;b n]vgfy Gof}kfg]sf] lgjf; cufl8af6 ldlgj; rl9 efu]sf lyP . tv{ufndf plqP/ pgLx? ldlgj; 5f8L h+untkm{ nfu]sf] ;'/Iffkmf}hsf] lgoGq0fdf /x]sf ldlga;sf 8«fOe/ / vnf;Ln] atfPsf] a'lemPsf] 5 . blwsf]6 cfqmd0fdf k/L /fdsfhL kf}8]n, gLltg >]i7, gf/fo0f lu/L, e/t sfsL{, o'j/fh vqL, kf08j sfsL{, /fh' jf8fnufotsf k|x/Lx? 3fOt] ePsf 5g\ . pgLx?nfO{ eQmk'/ c:ktfnaf6 pkrf/fy{ jL/]Gb|k|x/L c:ktfndf egf{ ul/Psf] 5 . ;fy} Ps ;j{;fwf/0f ;+uLtf dxt klg 3fOt] ePsL l5g\ .
blwsf]6df cfqmd0f u/L kms{b} ubf{ dfcf]jfbLx?n] Sof/]daf]8{ v]ln/x]sf u'08'–# lgjf;L ;}lgs hjfg k|]d nfdfdfly klg uf]nL k|xf/ u/]sf lyP . 5ftLdf uf]nL nfu]sf nfdfnfO{ ;}lgs c:ktfn 5fpgL nluPsf] 5 .
dfcf]jfbLx?n] lxh} nlntk'/sf] j8f g+= ( / !!, eQmk'/sf] af]8] / sf7df8f}+sf] af}4–^ j8f sfof{nodf jd lj:kmf]6 u/fPsf 5g\ . ;fy} uf]s0f{ ynLl:yt k|x/L dxflgl/Ifs ZofdeQm yfkfsf] k'/fgf] 3/ /x]sf] If]qdf klg dfcf]jfbLx?n] k6sk6s jd lj:kmf]6 u/fPsf lyP .
…9f8df 6]s]/ 6fpsf]df xfGg]Ú cfkm\gf] kl5Nnf] /0fgLlt cg'?k dfcf]jfbLx?n] ;f] cfqmd0f u/]sf x'g\ . lxhf]sf] cfqmd0f / dfcf]jfbL efUg ;kmn ePsf] 36gfaf6 /fhwfgLd} /fHosf] ;'/Iff ;+oGq sdhf]/ ePsf] k'li6 x'G5 .
dfcf]jfbLn] o;/L /fhwfgL k|j]z ug]{ d'Vo gfsfdf Ps;fy cfqmd0f u/]sf] of] klxnf] k6s xf] . g]kfn Plss/0fsf qmddf k[YjLgf/fo0f zfxn] OGb|hfqf dgfO/x]sf] df}sf 5f]kL sf7df8f}+df cfqmd0f u/]em}+ dfcf]jfbLx?n] klg df3] ;+qmfGtLsf] /demddf 8'la/x]sf] df}sf kf/L /fhwfgLdf cfqmd0f u/]sf] ljZn]if0f åGå ljz]if1x?n] u/]sf 5g\ .
lxhf]sf] cfqmd0f dfcf]jfbLn] xfn;fn} pkTosf O~rfh{df v6fOPsf kf]ln6Ao"/f] ;b:o cgGt
-jiff{dfg k'g_ s} sdf08df ePsf] ljz]if ;"qn] hgfPsf] 5 . /f]Nkf, ?s'dsf O~rfh{ /lx;s]sf cgGt kf]ln6Ao"/f] ;b:o Pj+ dfcf]jfbL kmf}hL sdf08/ /fdaxfb'/ yfkf -afbn_ sf pksdf08/ /lx;s]sf 5g\ . cgGt k6s–k6s ;]gfsf] Jof/]sdf cfqmd0f ubf{ sdf08/ /lx;s]sf 5g\ .
ptf zfxL g]kfnL ;]gf / g]skf -dfcf]jfbL_ sf] ;z:q kmf}haLr b]zsf ljleGg efudf eLif0f le8Gt hf/L 5 . …cfqmd0f ug]{, xltof/ n'6\g] / efUg]Ú dfcf]jfbL /0fgLltnfO{ ljkmn t'Nofpg ;]gfnfO{ lgs} xDd] kl//x]sf] dfcf]jfbL ;"qsf] bfjL 5 eg] dfcf]jfbL klxnf h:tf] s'g} klg If]qdf sAhf ug{ ;Sg] cj:yfdf g/x]sfn] …o:tf l56k'6 cfqmd0fÚ af6 ;QfnfO{ s'g} k|efj gkg]{ ;'/Iff ;"qsf] bfjL 5 .
dfcf]jfbLn] lxhf] ;f“em g]kfnu~hdf /x]sf] gfkL sfof{nodf klg lj:kmf]6 u/fO Iflt
k'¥ofPsf 5g\ .
:ofª\hfsf] dgsfdgfdf z'qmaf/b]lv ;'? ePsf] le8Gt zlgaf/ /flt;Dd hf/L /x]sf] b]zfGt/ ;+jfbbftfn] hgfPsf 5g\ . tgx'“ le8Gtdf ;+nUg dfcf]jfbL kmf}hL hTyfnfO{ vf]Hb} e}/jgfy / /]Gh;{ u0faf6 vl6P/ uPsf] ;]gfsf] 6's8L;“u tgx'“;“u ;Ldf hf]l8Psf] IF]qdf k'gM le8Gt ePsf] xf] . le8Gtsf qmddf Pshgf ;'/IFfsdL{sf] d[To' ePsf] 5 eg] tLg 3fOt] ePsf 5g\ . To:t} dfcf]jfbLsf] !^ j6f zj k|fKt ePsf] ;]gfsf] bfjL 5 . dfl/g]x?df hg;]gf sDkgL ;xsdf08/ k|bLk / g]q;lxtsf 5g\ . ;fy} le8Gt :ynj/k/ vf]hL ubf{ ;]gfn] Ps]–$& sf] Pp6f Dofu]lhg km]nf kf/]sf] atfOPsf] 5 . Ps]–$& dfcf]jfbLsf] sdfG8/sf ;fydf dfq /xg] u5{ . dfcf]jfbLn] 8f“8fj/k/jf6 n's]/ kmfol/ª ul//x]sf 5g\ .
ptf k'; @& ut] dfcf]jfbLn] s}nfnLsf] ;b/d'sfd wgu9Ldf Toxf“sf ;'/Iff lgsfo / ;/sf/L sfof{nox?df cfqmd0f u/]kl5 ;'? ePsf] le8Gtsf] qf;bL cem} sfod} 5 . dfcf]jfbLn] wgu9L glhs}sf] af]/f8f“8fl:yt ;}lgs Aof/]s, j8f k|x/L sfof{no, lhNNff tyf c~rn k|x/L, lgjf{rg sfof{no / /fi6« a}+s Wj:t ug{ ad ljikmf]6 u/fPsf lyP . ;f] le8Gtdf tLg ;'/IffsdL{;lxt kf“r 3fOt] ePsf lyP . x/fO/x]sf b'O{ bh{g k|x/Lx? ;Dks{df cfP klg wgu9Ldf ;Gqf;
sfod} 5 .
tgx'“ le8Gtdf eg] dfcf]jfbLn] 7"nf] Iflt ef]Ug'k/]sf] 5 . tgx'“sf] lrq] / cfdaf]6] Onfsfdf ePsf] le8Gtdf b; dfcf]jfbL dfl/Psf] ;/sf/sf] bfaL 5 .
o;}aLr lxhf] ;f“em ^ ah] OG;]sdf sfo{/t u|'k–$ ;“u ;DalGwt ;'/Iff uf8{ rGb|axfb'/ yfkfnfO{ OG;]s s]Gb|Lo sfof{nodf 8\o'6L a:g hf“b} ubf{ jfkmndf ;'/Iff hf“rsfnflu t}gfy ;z:q k|x/Lsf] hTyfn] d/0ff;Gg x'g] u/L s'6lk6 u/]sf] ;dfrf/ 5 . pgnfO{ pkrf/sf] nflu df]8]n c:ktfn egf{ ul/Psf] 5 .
;Qf b'j} df]rf{df c;kmn x'g]
b]zfGt/ ljz]if ;+jfbbftf
sf7df8f}+ . b]zdf df3 dlxgfb]lv r'gfj kj{ ;'? ePsf] 5 . t/ of] kj{ b;}+ / ltxf/ h:tf] cfgGb / v'l;ofnLsf] geP/ eo+s/ g/;+xf/ lgDTofpg] sf]t / e08f/vfn kj{sf ?kdf O+lut x'g yfn]sf] 5 . aGb'ssf e/df …h;/L klgÚ lgjf{rg ;DkGg u/fpg] w'gdf /x]sf /fhf cfkm\gf] r'gfjL bf}8fxfdf Jo:t 5g\ . To:t} To;nfO{ ljkmn t'Nofp“b} zfxL ;QfnfO{ lg0ff{os wSsf lbg] dxfcleofgdf bnx? nfu]sf 5g\ . t/ bnx?sf] kIfdf a9\b} uPsf] hg;dy{g / dfcf]jfbLn] lxhf] /fhwfgLd} cfqmd0f u/]/ /fHosf] ;'/Iff ;+oGq dfly v8f u/]sf] uDeL/ k|Zgn] zfxL ;Qf ljrlnt ePsf] 5 .
/fhgLlts bnx?n] nf]shfu/0f cleofg ;s]/ ufp“af6 ;x/lt/ nfu]kl5 /fhf b/af/ 5f8]/ ufp“ k'u]sf x'g\ . t/ /fhfsf] e|d0f cGo kIfn] dfq x}g, df};d cg's"n;d]t /x]g . /fhfsf] e|d0f lxp“ k/]sf a]nf kxf8L / x':;' nfu]sf a]nf t/fO{ k|b]zdf eO/x]sf] 5 . cl:t z'qmaf/ /fhfsf] l;/fxf e|d0f x'“bf Tof] If]q k"/} x':;'n] 9fs]sf] lyof] . To;sf] cl3Nnf] lbg @* ut] /fhgLlts bnx?n] To;sf] l5d]sL If]q hgsk'/df cfof]hgf u/]sf] ljzfn k|bz{gLsf] ;dodf eg] cfsfzdf st} Ps 6'qmf afbn;d]t lyPg . /fhfsf] e|d0f aGb's / /fhgLlts bnx?sf] k|bz{gL hgtfsf] gf8Laf6 3]l/Psf lyP . o:tf k|fs[lts s'/fn] /fhgLltdf s'g} cy{ g/fv] klg ca oL b'O{ zlQmx? ca cf–cfkm\gf c:q af]s]/ zlQm k/LIf0fsf] lg0ff{os o'4sf nflu r'gfjkj{sf] d}bfgdf plq;s]sf 5g\ .
/fhgLlts bnx? nf]shfu/0f cleofg lnP/ ufp“ufp“ k'u]sf] a]nf /fhfn] /fhkl/ifb\nfO{ kl/rfng u/] . t/ /fhkl/ifb\sf] rnv]nn] ;d]t bnsf sfo{qmdnfO{ vf;} k|efljt gkf/]kl5 /fhf cfkm}+ d}bfgdf plqPsf x'g\ . /fhfsf] o:tf] e|d0f !& ut]b]lv ;'? eP/ !% lbg laTg nfUbf klg r'gfjsf kIfdf st} klg ;fdfGo nx/;d]t Nofpg ;s]g .
t/ /fhgLlts bnx?sf nf]shfu/0f cleofgdf lbgk|ltlbg hgtfsf] e]n pn{g yfn]sf] 5 . k'; @^ sf] g]dlskfsf] eQmk'/– /fhwfgL k|bz{g xf];\ jf ;ft bnsf] k'; @* sf] hgsk'/ k|bz{gL, hxf“txL+ dfgj;fu/ pln{Ps} kfOof] . bnx?n] nfvf}+ hgtf ;8sdf ptfg]{ tof/L ul//x]sf] df3 & sf] lj/f]w k|bz{gnfO{ /f]Sg ;Dk"0f{ /fHo zlQm nfu]g eg] Tof] ;ef ce"tk"j{ / P]ltxfl;s g} x'g] ;+s]t b]lvg yfn]sf] 5 . To; lbg pln{g] hg;fu/ /Tgkfs{ x'“b} gf/fo0flx6Ltkm{ klg nfUg ;Sg] cg'dfg ub}{ To;sf] tof/L ug{ ;'/Iff lgsfonfO{ ul/Psf] kl/kqn] g} o;sf] k'li6 ub{5 . Tof] lbgsf] k|bz{gL ;/sf/s} cf“sngdf ;fgf] x'g]5}g . To;}sf/0f To;nfO{ /f]Sg ;ft lbgcl3b]lv g} afwfc8\rg k'¥ofpg yflnPsf] 5 . slt;Dd eg] l5d]sL lhNnfaf6 k}bn cfpg vf]Hg]x?nfO{ klg To;sf] b'O{ lbgcl3b]lv g} /fhwfgL k|j]z ug{ glbg" eGg] cfb]z ;DalGwt lgsfodf uO;s]sf] 5 . :d/0fLo 5, nf]stGqsf kIfw/x?n] o:tf k|bz{gLdf k|of]u ug]{ ;fj{hlgs ;jf/L;fwgdf /fHokIfn] b]zJofkL ?kdf cj/f]w k'¥ofO/x]sf] 5 . sltko 7fp“df nf]stGqjfbLx?n] o:tf /fHo cft+ssf] k|ltsf/;d]t ul/;s]sf x'“bf le8Gt ToxL lbgb]lv klg ;'? x'g ;Qm5 . oBlk Tof] lbgnfO{ klg zflGtk"0f{ agfpg cfGbf]ngsf/Lx?n] ;/sf/sf lgif]lwt If]q 5f]l8lbPsf 5g\ . xfn lgif]lwt /x]sf If]qnfO{ Tof] k|bz{gL layf]Ng] p2]Zon] a9fOof] eg] clxn]sf] lgif]lwt If]q klg tf]l8g] / pn+{bf] dfgj;fu/ gf/fo0flx6Ltkm{ cl3 a9\of] eg] To;sf] hjfkmb]xL zfxL ;/sf/ g} x'g] bnx?n] lg0f{o u/]sf 5g\ . g]dlskfsf] kl5Nnf] k|bz{gLh:t} ;ft bnn] ;ftlt/af6 3]/fp lb“b} cfP eg] To;kl5sf] l:ylt s:tf] xf]nf, o;} eGg ;lsGg . lu/L, zdz]/, yfkfx?n] rf/lt/af6 nf]stGqnfO{ lh:Sofp“b} lrdf]6\bf klg /fhgLlts bnx?n] ;+odtf
u'dfOxfn]sf 5}gg\ .
/fhfsf] !% lbg;Ddsf] k"jf{~rn e|d0fdf ;}lgs kf];fs 5fl8Psf] ;do hDdf b'O{ 306fsf] lyof] . ;}lgs kf];fsdf cfkm"nfO{ /fhfn] hlt zlQmzfnL ePsf] 7fg] klg gful/sx?n] rflx“ To;sf] k"/} pk]Iff u/] . /fhfsf] O6x/L af; !& k';b]lv ePsf] xf] . /fhfsf] d'sfd Toxf“ sfod ePsf] rf}yf] lbg Toxf“eGbf !% lsnf]ld6/sf] b"/Ldf /x]sf] w/fgdf k'; @) b]lv @@ ;Dd w/fg pT;j dgfOof] . t/ /fhfnfO{ Toxf“ af]nfpg;d]t w/fgjf;Lx?n] rfx]gg\ . ;f] pT;jdf 306f3/, e"sDk :df/s ejgx?sf] pb\3f6g eof] . oL ;a} sfo{qmd eO;s]kl5 /fhf ;'6'Ss w/fg k'u] / kmls{P . e|d0f /x]sf d'sfd5]pdf g} /fhfnfO{ pk]Iff ul/Psf] of] Pp6f dfq 36gfn] klg /fhf / gful/saLrsf] b"/L a9\b} uPsf] :ki6 b]vfp“5 . @)%( k'; !( df /fhfaf6 t]x|y'dsf clUgkLl8tnfO{ lgAof{hL % nfv ?k}of“ C0f lbg lgb]{zg ePsf] lyof] . k"jf{~rnjf;Lx?af6 gful/s clegGbg lng hf“bf o:tf] lgb]{zg ePsf] xf] . b'O{ jif{kl5 k'; !* df To;sf] l5d]sL lhNnf tfKn]h'ªdf /fhf k'Ubf @% xhf/sf] b/n] /sd lbOPsf] kf]n v'Nof] . :yfgLo gful/sx?n] /fhfdf …x'G5axfb'/Ú sf] ememNsf] kfP . lsgls hgtfn] /fhfaf6 h] dfu] klg …x'G5Ú eGg] k|To'Q/ kfP . klxn] o:tf] …x'G5axfb'/Ú sf] ;+1f lgjf{rgdf p7]sf pDd]bjf/nfO{ lbOGYof] . /fhfsf] of] e|d0f r'gfj ;DkGg x'g' rf/ lbgcl3;Dd sfod /xg] sfo{qmd 5 .
/fhfn] cfkm\gf] k|lti7f;“u uf“;]sf] / /fhfjfbLx?n] /fhu2L;“u ;f6\g vf]h]sf] lgjf{rgsf] cf}lrTonfO{ To;sf k|d'v Ph]G8fx?n] ;dfKt ul/lbPsf 5g\ . kl5Nnf] k6s ef/tLo /fhb"t lzjz+s/ d'vhL{n] …gu/lgjf{rgdfly Pp6f 7"nf] k|Zg t]l;{Psf] 5Ú eGb} …()–(% k|Ltztn] k|ltlglwTj ug]{ bnx?n] alx:sf/ u/]sf] cj:yfdf lgjf{rg :jtGq / ljZj;gLo x'g]df k|Zg p7\5Ú eGg] k|ltlqmof lbPsf 5g\ . /fhb"t d'vhL{sf] yk k|ltlqmof lyof]– …/fhtGq /fhgLlts v]nf8L eP/ /fhgLlts kf6L{x?;“u k|lt:kwf{ ug]{ s'/fdf xfdL ;xdt 5}gf}+ . ax'bnLo k|hftGqdf Tof] e"ldsf /fhgLlts kf6L{x?sf] xf], hf] g]kfnL hgtfsf k|ltlglw x'g\, h;nfO{ g]kfnL hgtfn] r'g]sf 5g\ .Ú /fhf cfkm}+ r'gfjL d}bfgdf gful/sx?;“u le8\g plqPsf] xKtf ef/tLo /fhb"tsf] k|ltlqmof cfPsf] xf] . ef/t oltv]/ ;+;f/el/sf k|hftflGqs d'n'sx?n] g]kfnk|lt cjnDag ug]{ gLltsf] cu'jfO ug]{ b]z xf] . /fhb"tx?n] To;} cg'dfgsf e/df Tof] klg ;fj{hlgs ?kdf af]Nb}gg\ . b]zdf oltv]/ (% k|ltzt hgtf r'gfj alx:sf/s} kIFdf 5g\ . Aof/]sleq, aGb's t]:of{P/ a9L dt b]vfOof] eg] klg Tof] ljZj;d'bfonfO{ dfGo x'“b}g eGg] s'/f /fhb"t d'vhL{n] r'gfjcl3 k|s6 u/]sf oL cleJolQmx?n] g} k'li6 u5{g\ .
/fhgLlts bxnx? ;lqmo alx:sf/df nfu]sf 5g\ . gful/s ;dfhn] To;sf] ;lqmo ;dy{g ul/;s]sf] 5 . ;+;f/sf s'g} b]zn] of] r'gfjdf ko{j]If0f ug{ cfjZos 7fg]gg\ . slt;Dd eg] :yfgLo lgsfodf hgk|ltlglwTj ePdf dfq cfly{s ;xof]u lbg] egL c8fg /fVb} cfPsf bft[b]zx?n] klg r'gfj ;DkGg x'g] lbg ;+3f/df cfO;Sbf klg s'g} rf;f] b]vfPsf 5}gg\ . /fhfsf] sbdsf] ;dy{gdf /x]sf elgPsf b]z rLg / kfls:tfgn] k7fPsf ko{j]Ifsaf6 :jtGq r'gfjsf] ko{j]If0f x'“b}g eGg] pgLx?nfO{ klg yfxf 5 . pgLx?n] klg ko{j]Ifs k7fPsf 5}gg\ . o;sf] cy{ xf] b]zleqsf] alx:sf/n] ljZjJofkL dfGotf kfO;s]sf] 5 . o:tf] a]nf /fhf cfkm}+ bnsf] ?kdf plqP/ ;DkGg x'g nfu]sf] r'gfj dfGo gx'g] wf/0ff s"6gLlts If]qaf6 ;fj{hlgs x'g yfn]sf 5g\ . ef/tLo /fhb"ts} h:tf cleJolQm cd]l/sf / a]nfot tyf o'/f]lkog d'n'sx?sf /fhb"tx?n] atfO;s]sf lyP .
oltv]/ /fhf;“u /fHosf aGb's 5g\ . tL cfkm\gf gful/slt/ kmsf{O;lsPsf 5g\ . t/ gful/s klg PSnf] 5}g . p;sf k5fl8 ;a} gful/s / To;sf cltl/Qm ;+;f/ 5 . /fhfn] hlt;'s} k|of; u/] klg gful/sk|ltsf] ljZjJofkL ;dy{gnfO{ x6fpg ;s]sf 5}gg\ . b]zleq pgn] ug{ ;Sg] hltrflx“ af“sL /fv]sf 5}gg\ . rf/hgf dfcf]jfbLn] cfTd;dk{0f ubf{ Pp6f l;+uf] k[tgfn] hnkfgsf] ljz]if sfo{qmd cfof]hgf u/]sf] g]kfnuGhsf] k'; @( sf] 36gf / cfTd;dk{0fstf{sf] d'v 5f]k]/ dfnf nufOlbPsf] l;Gw'kfNrf]ssf] ToxL lbgsf] 36gf x/]s gful/snfO{ dfcf]jfbL 7x/ ug]{ k"j{;+s]t ;fj{hlgs eO;s]sf 5g\ . cfjthfjtdf lgif]w ul/Psf] 5}g t/ Pp6f gful/s csf]{ 7fp“df hfg gkfpg] cfGtl/s cj/f]wsf sfo{qmd k"/f eO;s]sf 5g\ . b]zJofkL ?kdf wfg uf]bfdx? vfnL ul/“b}5 eg] ;fj{hlgs ejg, :s'n / ;efxnx?nfO{ aGbLu[x asgfO“b}5 . ;x/df lgif]lwt If]q a9fpg] sfd klg ;'? x'g yfn]sf 5g\ . gful/sx? e]nf ePsf ;efx?df cfkm\gf ;]gfnfO{ …dfcf]jfbLÚ agfp“b} l5/fpg] / g/;+xf/sf nflu lgx'“ b]vfpg] sfdsf] yfngL cl3Nn} xKtfaf6 x'g yfln;s]sf] 5 . ;efdf uPsf ;fwf/0f JolQmnfO{ aGb's le/]/ JolQmut gfd dfqn] gk'uL tLg k':t] n]v]/ cft+lst kfg]{ sfd klg ;'? e};s]sf 5g\ .
lgjf{rgdf bnsf] pkl:ylt z"Go /xg] b]lvPkl5 xfn} Pp6f bnnfO{ k'm6fP/ bnsf] gfd ln“b} ljt08f dRrfpg] ;d"x klg tof/ kfl/;lsPsf] 5 . lgjf{rg cfrf/;+lxtfcg';f/ r'gfj 3f]if0ff ePkl5 /fHosf]ifaf6 /sd af“8\g kfO“b}g . Tof] sfd /fhfaf6} eO/x]sf] 5 . k"jf{~rn e|d0fdf /fhf lbgsf !) j6fsf b/n] of]hgf af“l8/x]sf 5g\ / Toltn] gk'uL @% nfvsf b/n] ;DalGwt lhNnfnfO{ pknAw u/fpg ;/sf/nfO{ 7f8} lgb]{zg eO/x]sf] 5 . /fhf cWoIf /x]sf] ;/sf/n] Tof] /sd af“8\bf lgjf{rg cfof]un] s]xL af]n]sf] 5}g . r'gfj;DaGwL s'g} d'2f k/] eg] To;nfO{ 6'+Uofpg /fhfsf] hf] cfb]z eGg]x? ;jf]{Rrdf :yflkt u/fO;lsPsf] 5 . dfG5] dg'{ k|fs[lts lgod xf], ltgLx? db}{ uP jf dfl/P eGb}df r'gfj /f]Sg ldNb}g egL dGqLx? ;fj{hlgs efif0f ug]{ / To;nfO{ cfk"m lgolGqt dfWodåf/f Jofks k|rf/ ug]{ sfd klg ;'? eO;s]sf 5g\ . dGqL ;lndldof cG;f/L / /fhkl/ifb\ ;b:o ;lRrtzdz]/ /f0ffn] …dfG5] d/], d5{g\ / dfl/G5g\ eGb}df r'gfj /f]ls“b}g, dfG5] db}{ hfG5g\ r'gfj x'“b} hfG5Ú egL ;fj{hlgs cleJolQm lbP . dfG5]sf] hLpk|lt /fhf / pgsf dGqLx? slt ;+j]bgzLn /x]5g\ eGg] o;n] hgfp“5 . dfG5] dfl/g' :jfefljs s'/f 7fGg] dGqLx?sf ;fd' hLjg dfUg s'g gful/s lsg hfg] < o:tf dGqLnfO{ l;+xb/af/df /fv]/ hgtfsf kL/dsf{ a'em\g uPsf /fhfn] s] unf{g\ < lg/+s'ztfsf nflu hLjg lng;Sg]n] hgtfsf] xsclwsf/ lsg lkmtf{ u5{g\ < o:tf k|Zgx? hlt u/] klg x'g] a]nf 5 . oL k|Zgsf pQ/ /fhfaf6 cfp“b}g . bn / ltgsf g]tfx? g} o;sf pQ/bftf x'g\ . dfcf]jfbLnfO{ rf/ dlxgf o'4lj/fd ug{ nufP/ bnx?n] cfÎgf] e"ldsf k|:6 kfl/;s]sf 5g\ . To;a]nf ;/sf/n] clnslt kxn ul/lbPsf] eP dfcf]jfbL ;d:of of] b]zaf6 ;bfsf nflu ;dfKt klg x'g] ;Defjgf lyof] . ;/sf/ zflGt rfx“b}g eGg] of] ;aeGbf kl5Nnf] pbfx/0f xf] . clxn] ;/sf/;“u To:tf] k|Zg ul/“bf nfhufnn] eG5g\– xfdLnfO{ ;Daf]wg ul/Pg . ;ft bnn] w]/} k6s To:tf] ;Daf]wg ul/;s]sf lyP . xltof/ gePsf oL bn;“u dfcf]jfbLn] ;dembf/L ul/;s]kl5 ;ft bnsf] Tof] ;Daf]wg ;/sf/sf nflu lsg dfGo ePg eGg] k|Zgn] klg hjfkm kfPsf] 5}g . ;ft bnsf nflu hgtfnfO{ ;w}+ x]Kg] o:tf] lg/+s'z tŒjnfO{ hjfkm lbg klg clxn] cfjZos eO;s]sf] 5 . nf]stGqsf nflu pgLx?sf] of] cleofgsf] Pp6f dfq} ;"q hgtf ;w}+ cg'Ql/t /xg] / hgtfsf gfp“df lg/+s'z zf;g rnfpg]x?sf lj?4 x'g] x'“bf lgjf{rg bnx?sf] k|lti7fsf] ljifo aGg k'u]sf] xf] . df3 & ug] dfgj;fu/ ptf/]sf lbgb]lv df3 @^ /fhfsf] k|lti7fsf] k/LIf0f x'g] lbg;Dd bnx¿n] cfÎgf] k|lti7f sfod ul/;Sg'kg]{5 . bnx?sf] k|lti7f u'Dof] eg] ;f9] b'O{ s/f]8 hgtfn] bf;tf :jLsfg'{kg]{5 . /fhfn] xf/] eg] To:t} xfg]{df pgL PSnf] JolQm x'g]5g\ . To;a]nf pgL jl/kl/sf :ofnx? k]ml/ l;gf] vf]Hg / d';fx? wfg rf]g{ cGoq nflu;Sg]5g\ .
k|d'v Ph]G8f ;+;b\ k'g:yf{kgf – sf]O/fnf
sf7df8f}+ . g]kfnL sf+u|];sf pk;efklt ;'zLn sf]O/fnfn] ;ft bnsf] hf/L cfGbf]ngsf] k|d'v Ph]G8f ;+;b\ k'g:yf{kgf ePsf] atfpg'ePsf] 5 . pxf“n] hgtfsf] ljZj;gLo ynf] ;+;b\ k'g:yf{kgfaf6 dfq ;+ljwfg;efdf hfg ;lsg] ePsfn] ;+ljwfg;ef k|d'v Ph]G8f ePsf] atfpg'eof] .
l/kf]6{;{ Sna g]kfnåf/f lxhf /fhwfgLdf cfof]lht ;fIffTsf/ sfo{qmddf af]Nb} pk;efklt sf]O/fnfn] ;+;b\ k'g:yf{kgf ePdf cfGbf]ng /f]lsg] ;+s]t klg ug'{eof] . pxf“n] eGg'eof]– …;+;b\ k'g:yf{kgf ePklt cfGbf]ng nIotkm{ cl3 a9\5 .Ú pxf“n] ;+;b\ k'g:yf{kgfkl5 klg cfGbf]ng u/]df Tof] cfGbf]ngsf nflu dfq cfGbf]ng x'g] atfpg'eof] . g]kfnL sf+u|]; ;+;b\ k'g:yf{kgfsf] dfuaf6 slxNo} kl5 gx6\g] atfp“b} pxf“n] d'n'ssf] ;+s6 lgsf;sf nflu p7]sf s}og\ ljifox¿sf] ;Daf]wgsf nflu klg ;+;b\sf] clgjfo{tf ePsf] atfpg'eof] . pxf“n] cfly{s, /fhgLlts / ;fdflhs k'g;{+/rgfsf nflu klg ;+ljwfgsf] lqmofzLntf cTofjZos ePsf] atfp“b} hLjGt ;+;b\n] g} ;+ljwfg lqmofzLn ug{;Sg] ts{ /fVg'eof] .
pxf“n] gu/lgjf{rgn] d'n'sdf ljBdfg ;+s6nfO{ yk hl6n agfpg] atfpg'eof] . pxf“n] gu/lgjf{rgnfO{ ;zQm alx:sf/ ug}{kg]{ atfpg'eof] . pxf“n] eGg'eof]– …tfgfzfxL Joj:yfdf ug{ nfluPsf] gu/lgjf{rgnfO{ alx:sf/ ug'{sf] ljsNk 5}g .Ú gu/lgjf{rgnfO{ zflGtk"0f{ ¿kdf alx:sf/ ul/g] :ki6 kfb}{ g]tf sf]O/fnfn] lgjf{rgdf x'g] h'g;'s} c/fhstfsf] lhDd]jf/L klg jt{dfg ;/sf/n] lng'kg]{ atfpg'eof] . ;ft bn zflGtsf kIfdf ePsfn] zflGtk"0f{ cfGbf]ngdf lx+;f e8\sfpg] ;/sf/L if8\oGqsf] lhDdf lng g;Sg] pxf“n] atfpg'eof] .
g]kfnL sf+u|];n] /fhtGq x6fP klg u0ftGqdf uOg;s]sf] atfp“b} pxf“n] ;a}sf] nIo lg/+s'ztfsf] cGTo ePsf] atfpg'eof] . pxf“n] eGg'eof]– …g t sf+u|];n] u0ftGq eg]sf] 5 g t ;ft bn n] g} u0ftGqdf hfg] lg0f{o u/]sf] 5, s'g} bnn] u0ftGq eG5 eg] Tof] ;ft bnsf] egfO x'g ;Sb}g .Ú pxf“n] /fhfnfO{ sfg'gL zf;g, dfgjclwsf/ rflx“b}g eg] cfkm"x¿nfO{ grflxg] atfpg'eof] .
cfly{s cWofb]zM
sldzgvf]/ dfnfdfn, cy{tGq 8fdf8f]n
lbg]z sfsL{
sf7df8f}+ . cy{/fHodGqL 8f= ?kHof]ltåf/f ;fj{hlgs ul/Psf] cfly{s cWofb]zn] g]kfndf k|hftGq k'ga{xfnL x'g'eGbf cl3sf] cy{ gLltsf] k|ltlalDag u/]sf] 5 . t:s/LnfO{ k|>o ug]{9+ussf] Tolta]nfsf] cy{gLltsf] clxn] :d/0f ul/g yflnPsf] 5 . t];|f] d'n'sdf ag]sf ljnfl;tfdf cfwfl/t ;fdu|Lsf] ef/L dfqfdf ul/Psf] eG;f/ b/aGbL s6f}tL g} o; cWofb]z ah]6sf] ljz]if cfsif{0f /x]sf] 5 . cy{/fHodGqL 8f= ?kHof]ltåf/f kl9Psf] pQm cfly{s cWofb]zn] Odfgbf/Lk"j{s g]kfndf pBf]uwGbf ug]{ Joj;foLnfO{ eGbf csf{sf] dfn;fdfg a]r]/ sld;g vfg] ;Lldt Jofkf/Lx¿nfO{ dfnfdfn agfPsf] 5 . d"No clej[l4 s/, cfos/, eG;f/ b/aGbL cflbdf ul/Psf] x]/km]/n] g]kfndf pBf]u ;~rfng ug]{ 7"nf 3/fgfsf Jofkf/Lb]lv ax';+Vos hgtf cfwfl/t /x]sf] s[lif If]qnfO{ ;d]t pk]Iff u/]sf] 5 .
cfly{s cWofb]zdfkm{t ;fj{hlgs ePsf s/ 5'6 Pj+ eG;f/ 5'6sf l:sdx¿n] ;x/L pkef]Qmfn] k|of]u ug]{ ljnfl;tfsf ;fwg–k|zfwgnfO{ dfq rrf{ u/]sf] / cGonfO{ kfvf nufPsf sf/0f ;/sf/sf cfly{s sfo{qmd c;Gt'lnt aGg k'u]sf 5g\ . g]kfnL hgtfsf] b}lgs hLjg;“u ;/f]sf/ /fVg] j:t'x¿ eGbf v]nf}gf, 5ftf, 38L, snd, 6fOk/fO6/, Sofns'n]6/ cflbh:tf emLgfdl;gf s'/fx¿df dfq cfly{s cWofb]z s]lGb|t ePsf] 5 . sltko pBf]ux¿af6 Eof6afkt pl7;s]sf] /fh:j tL pBf]unfO{ g} lkmtf{ ug]{ / sltko pBf]udf nufOcfPsf] d"No clej[l4s/ -Eof6_ afktsf] !# k|ltzt s/nfO{ % k|ltzt cfos/df :yfgfGt/0f ul/“bf /fh:j k|zf;g nyfln+u ag]sf] 5 . o;;DaGwL k|Zgsf] pQ/ lb“b} cy{/fHodGqL 8f= ?kHof]ltn] of] jif{ &) s/f]8 ?k}of“a/fa/sf] /fh:j k|efljt x'g] :jLsf/] . cy{ dGqfno ;Da4 Ps pRr clwsf/Lsf cg';f/ o:tf] sfo{n] g]kfnsf] /fh:j cfufdL s]xL jif{;Dd k|efljt eO/xg]5 . cWofb]zdfkm{t 6fo/ / 86k]g pBf]un] p7fPsf] Eof6 ToxL pBf]unfO{ lkmtf{ ug]{ / :jf:Yo ;]jfsf nflu cfPsf] !# k|ltzt Eof6 x6fO{ % k|ltzt cGtMz'Ns nfUg] Joj:yf ul/g' o;sf s]xL pbfx/0f x'g\ . Eof6df tyf cfos/df ul/Psf] cb"/bzL{ x]/km]/n] /fh:j /fHosf]ifdf hfg] eGbf ;Lldt Jofkf/Lsf] vNtLdf hfg] b]lvPsf] 5 . ljb];af6 cfoft ul/g] :6]gn]; L6nsf] eG;f/ b/ $) k|ltztaf6 % k|ltztdf emfl/Psf] 5 . o;n] :6]gn]; l:6n ;“u ;DalGwt :jb];L pBf]ux? aGb x'g]
l:yltdf 5g\ .
cWofb]zn] !% o'kL, %) o'kL / &) o'kLsf] dlb/f pTkfbg ug]{ af6f] km's'jf u/]klg logLx¿df nfufOg] s/ k|0ffnLaf/] ;/sf/ df}g 5 .
g]kfn–ef/taLr b"/L emg\\ a9\g]
cfkm\gf] b]zsf] gful/ssf] nufgL /x]sf] Ps 6]lnsDo'lgs];gnfO{ ;x'lnot lbg'kg]{ PstkmL{ c8fg /fVb} kf/jfxg ;lGw gjLs/0f gu/]sf] ef/t;“u lxhf] ;fj{hlgs ePsf] cfly{s cWofb]zsf sf/0f ;DaGw emg\ lrl;g] vt/f a9]sf] 5 . g]kfndf On]S6«f]lgs;DaGwL ax'/fli6«o sDkgLsf pTkfbgx¿ h:t} l8lh6n Sofd/f, 38L, df]afOn ;]6, 6]lnlehg cflb ;:tf] d"Nodf lelqPkl5 ;LdfjtL{ ef/tsf pQ/k|b]z, ljxf/ cflbdf klg tL ;dfg k'Ug]5g\ . Psflt/ 8n/ ;l~rltdf pNn]vgLo ?kn] sdL cfpg]5 eg] ef/tLox¿n] g]kfnaf6 ljb]zL ;fdfg vl/b u/]kl5 ef/tLo d'b|fsf] ;l~rlt w]/} x'g]5 . rLgaf6 cfofltt s]xL 6«s n;'g ef/ttkm{ a]Rbf t lsrnf] p7fpg] ef/tn] g]kfn x'“b} ljb]zL j:t' Toxf“ n}hf“bf ;d:of v8f gug]{ s'/} p7\b}g . ;|f]t eG5, g]kfndf ef/tLo ?k}of“sf] ;l~rlt a]kQfn] a9]kl5 Toqf] efp sxf“af6 cfof] egL pgLx¿n] k|Zg ug{ ;S5g\ . xfn ! ca{ eGbf a9L /x]sf] 8n/sf] ;l~rltdf cfqmfds 9+usf] cfoftd'vL Pj+ pkef]uk|]dL cfly{s gLltn] Jofks lu/fj6 Nofpg] r]tfjgL cy{zf:qLx¿sf] 5 .
/fhfsf] cWofb]z cfkm\g} v'§fdf aGr/f]
x/]s tLgtLg dlxgfdf cWofb]zx¿ NofO{ cfkm"nfO{ k[ys\ ;flat ug{ vf]Hg] /fhfåf/f cWoIftf u|x0f ul/Psf] ;/sf/sf c;kmn gLltsf sf/0f cfkm\g} v'§fdf aGr/f] xflgPem}+ k|tLt eO/x]sf] 5 . /fh:jsf] nIo rfn" cfly{s jif{df *! ca{ *! s/f]8 /x] klg xfn;Dd s]jn % ca{ dfq /fh:j p7\g ;s]sf] atfOG5 . pQm nIo xfl;n ug{ /fh:jsf] j[l4b/ sDtLdf klg !% k|ltzteGbf a9L x'g'k5{ t/ jf:tljstfdf rfn" cfjsf] k|yd rf/ dlxgfsf] tYof+s x]bf{ pQm j[l44/ ! k|ltzt klg 5}g . /fhfsf] zf;gsfndf d"Noj[l4 klg ;/sf/sf] lgoGq0feGbf aflx/ uO;s]sf] sf/0f o;k6s d'b|fl:kmlt b/ @ c+ssf] x'g] k|an ePsf] 5 . d'b|fl:kmlt $ bzdnj % k|ltzt /flvg] cy{dGqfno Pj+ /fi6« a}+ssf] k|f/lDes /0fgLlt eP klg pQm /0fgLlt km]n vfg] ePsf] 5 . k};fsf] cjd"Nog eP/ j:t'sf] d"No a9\g] cj:yf d'b|fl:kmlt xf] . /fi6« a}+såf/f ;fj{hlgs tYof+scg';f/ sflQs dlxgf;Ddsf] d'b|fl:kmlt b/ & bzdnj * k|ltzt /x]sf] 5 . lxhf] hf/L cfly{s cWofb]zdf k]6«f]n, xjfO OGwg / d§Lt]ndf eG;f/ dx;'n j[l4 ul/g] lg0f{on] g]kfn cfon lgudsf] cfly{s af]em tyf C0f a9\g] b]lvPsf] 5 . eG;f/ dx;'ndf k]6«f]n $ ?k}of“ k|ltln6/ xjfO{ OGwgdf ! ?k}of“ j[l4 ul/Psf] 5 eg] d§Lt]ndf ! ?k}of“eGbf a9L a9fOg] of]hgf ;/sf/sf] /x]sf] 5 .
k6sk6ssf cl:y/ cfly{s gLltn] k|ToIf ljb]zL nufgL cfpg g;Sg] jftfj/0f ag]sf] 5 eg] ljb]zL bftf emg\ lrl9Psf 5g\ . lao/, r'/f]6 Pj+ cGo dlbf/df cGtMz'Ns l:6s/ nufpg] / cGtMz'Ns ljefu u7g ug]{ s'/f o; k6ssf] /fh:j ;DaGwL cfly{s cWofb]zdf c6fpg ;s]gg\ . s/f]8f}+sf] /fh:j p7\g ;Sg] If]qnfO{ pk]Iff ul/Psf] 5 .
;/sf/n] df}Hbft 3f]if0ffsf] Dofb df3 d;fGt;DdnfO{ nDAofOPsf] 5 . pQm 3f]if0ffdf ( k|ltzt clu|d d'No clej[l4s/ lng] / hl/jfgf afkt k|rlnt eG;f/ dx;'n a/fa/sf] /sd lnOg] Aoj:yf ul/Psf] 5 . …d'No clej[l4 s/ # k|ltzt /flv+bf t s]xL s/f]8eGbf a9L p7\g g;s]sf] /fhZo ( k|ltzt agfp“bf s;/L p7\nf–Ps /fhZj k|zf;gsf pRr clws[t k|Zg u5{g\ .Ú :d/0fLo /xf]; cy{/fHodGqL 8f= ?kHof]ltn] /fhf;dIf df}Hbftsf] :jo+ 3f]if0ffaf6 * ca{ /fhZj p7fOlbg] arg lbPsf lyP . Pskl5 csf]{ c;kmn cfly{s gLltsf] Rof“v] yfk]sf cy{;xfos dGqL 8f= ?kHof]ltaf6 /fhf klg x}/fg ePsf 5g\ . b/af/af6 pgnfO{ l56\6} dGqLkl/ifbaf6 x6fpg] s;/t eO/x]sf] ;|f]tn] hgfPsf] 5 .
o;sf/0f k'm6\of] /fk|kf †
s';'d e§/fO{
sf7df8f}+ . ‘d';f k|j[lQ’ sf] pkgfdwf/L sdn yfkfnfO{ g]tf agfP/ /fk|kfdf k"0f{tM sAhf hdfpg] b/af/sf] if8\oGq cGttM ;kmn x'g ;s]g . /fHo:f|f]tsf] k"0f{ b'?kof]u u/]/ kf6L{ k'm6fpg ;kmn eP klg b/af/n] /fk|kfnfO{ ‘l;+u}’ ?kdf cfkm\gf] lsQfdf Nofpg ;s]g . o;af6 /fli6«o /fhgLltdf eO/x]sf] w'|jLs/0fdf ca lxhf]sf /fhfjfbLx?;d]t la:tf/} nf]stflGqs lsQfdf cfpg afWo x'g'kg]{ kl/l:ylt lgdf{0f ePsf] 5 . /fk|kf h:tf] /fhfjfbLx?sf] kf6L{df ;d]t olta]nf /fhfsf] bf;tf :jLsfg]{ / g:jLsfg]{x?aLr :ki6 lsQf 5'l§Psf] 5 .
/fk|kfsf cWoIf kz'kltzdz]/ /f0ffn] oyfl:yltjfbL wf/df cl8u /x“b} /fhfsf] lg/+s'ztf :jLsf/ gug]{ pb\3f]if u/]kl5 b/af/ /fk|kf k'm6fpg] if8\oGqdf h'6]sf] xf] . df3 @^ ut] 3f]lift gu/lgjf{rgdf /fk|kfn] klg efu lng] / cGt/f{li6«o ;d'bfo;dIf lgjf{rgdf b'O{j6f /fli6«o bn -;b\efjgf;d]t_ n] efu lnPsf] xf}jf lk6fpg kfOg] b/af/sf] of]hgf /f0ffsf] c8fgsf sf/0f ;kmn x'g g;Sg] cj:yf b]lvof] . To;kl5 /fk|kfnfO{ hah{:tL sAhf ug]{ /0fgLltdf b/af/ nfu]sf] xf] .
36gfqmdx? x]bf{ k';sf] klxnf] ;ftfaf6} /fk|kf k'm6fpg] if8\oGq ePsf] :ki6 x'G5 . k'; @ ut] ux[dGqL sdn yfkfsf] lgjf;df /fk|kfsf axfnjfnf 5hgf dGqL tyf ljqmd kf08] / /fhLj k/fh'nL;lxt cf7hgf s]Gb|Lo ;b:osf] e]nf ePsf] lyof] . ;f]xL e]nfaf6 if8\oGq k|f/De ePsf] atfOG5 . To;sf] ef]lnkN6 g} cyf{t\ k'; # ut] u[xdGqL sdn yfkf / :yfgLo ljsf;dGqL 6+s 9sfnaLr ljz]if jftf{ eof] . 9sfn;“usf] jftf{df :yfgLo lgsfosf dfG5]nfO{ ysf{P/, kmsfP/ / k|nf]eg b]vfP/ eP klg ;/sf/kIfLo /fk|kfsf] ljz]if dxflwj]zgdf 8fSg] ;xdlt eof] . of] sfdsf] lhDdf 9sfnn] lnP . of]hgfd'tflas rlr{t dnsf08sf gfOs] kb\d;'Gb/ nfjtLn] k'; ^ ut] Psn x:tfIf/ u/]/ kf6L{sf] ljz]if dxflwj]zg 8fSg cWoIf /f0ffnfO{ kqdfk{mt cfu|x u/] . /f0ffn] ljz]if dxflwj]zg gaf]nfpg] kSsf ePsfn] Tof] cfu|x kmut Ps gf6s lyof] eGg] :ki6 x'G5 . ljsl;t kl/l:yltnfO{ lnP/ 5nkmn ug{ cWoIf /f0ffn] k'; !$ ut] s]Gb|Lo ;ldltsf] a}7s 8fs] . t/ ;f] a}7sdf sdn yfkf cfwf 306feGbf a9L a;]gg\ eg] ljz]if dxflwj]zgsf] dfu ug]{ nfjtL pkl:yt g} ePgg\ . a? nfjtLn] k'; !^ ut] cfk+}m df3 # / $ ut]sf] ldltdf ljz]if dxflwj]zgsf] cfx\jfg u/] . ef]lnkN6 cyf{t\ k'; !& ut] zfxL ;/sf/sf pkfWoIf 8f= t'Nf;L lu/Lsf] lgjf;df sdn yfkf, nfjtL / /jLGb|gfy zdf{;lxtsf] ljz]if a}7s a:of] . ;f]xL a}7sdf /fk|kf k'm6fpg ;s'gLsf] e"ldsf lgjf{x ub}{ cfPsf /jLGb|gfyn] /fk|kfsf s]Gb|Lo ;b:onfO{ b/af/sf] lsQfdf tfGg] of]hgf agfP . zdf{ :jo+ gof“ kf6L{sf] cWoIfsf bfa]bf/ eP klg pgsf] e|i6 rl/q / ;jf]{Rrdf d'2f ljrf/fwLg ePsfn] pgnfO{ cWoIf gagfpg] ;Nnfx eof] . ;fy} k'; @@ ut] PsfPs ljz]if dxflwj]zg k'; @^ / @& ut] ug]{ 3f]if0ff ul/of] . ;f] dxflwj]zgdf :yfgLo lgsfosf dfG5] e]nf kfg{ dGqL 6+s 9fsfn / ;xfos dGqL /f]zg sfsL{n] lgs} bf}8w"k u/] . kxf8L lhNnfsf dfG5]nfO{ 9sfns} kxndf x]lnsK6]/af6 sf7df8f}+ cf];fl/of] . lhNnfdf dgf]gLt ePsf t/ kfif{b\ / dxflwj]zg k|ltlglw g/x]sf ;a}nfO{ clgjfo{ pkl:yt x'g pbL{ ul/of] . ;f] k|of]hgsf nflu :yfgLo txdf lhlj; / s]Gb|df ljB't\ k|flws/0fsf gjlgo'Qm sfo{sfl/0fL lgb]{zs;“u df]6f] /sd lnOPsf] atfOG5 . olt k|k~r u/L af]nfOPsf] ljz]if dxflwj]zgn] sdn yfkfnfO{ cWoIf r'g] klg pgsf] kIfdf /fk|kfsf hDdf !$ hgf s]Gb|Lo ;b:o dfq 5g\ . af“sL @* hgf s]Gb|Lo ;b:o /f0ffsf] kIfdf 5g\ . t;y{ j}wflgs ?kdf gof“ ;/sf/kIfLo /fk|kfsf] s'g} cl:tTj 5}g . t/ u'08fubL{sf] e/df yfkfn] /fk|kfsf] r'gfjlrx\g / kf6L{ sfof{no sAhf ug{ ;Sg] / o:tf] Jojxf/ o;cl3 pgn] k|bz{g ul/;s]sfn] /f0ff olta]nf cbfntsf] z/0fdf k'u]sf 5g\ . o;}aLr lgjf{rg cfof]un] tLg lbgleq cf–cfkm\gf] cflwsfl/stf k'li6 ug{ /fk|kfsf b'j} ;d"xnfO{ lxhf] ;"lrt u/]sf] 5 .
t/ /f0ffsf nflu klg ca /fhfjfbL lsQfdf l6ls/xg d'l:sn kg{ yfn]sf] ljsl;t 36gfqmdn] atfp“5 . lg/+s'z /fhtGqsf] :ki6 ;dy{g ubf{ /fk|kf hgtfaf6 alx:s[t x'g] / …/fhfjfbLsf] n]anÚ nfUbf cfÎgf] /fhgLlts eljio g} sdhf]/ aGg k'Ug] kl/l:ylt ePsfn] /f0ffn] cfÎgf] …k|hftflGqs wf/Ú g5f]8\g] c8fg /fv] . lxhf]sf /fhfjfbLx?sf] dfgl;stfdf cfPsf] of] ;sf/fTds kl/jt{g xf] . To;}n] b/af/k|ltsf] k'/fgf] df]x / cg'/fu la;]{/ ;ft /fhgLlts bnx?n] ;~rfng ul//x]sf] cfGbf]ngdf ;fd]n x'g' g} /fk|kfsf] ;+:yfkg kIfsf nflu lxts/ b]lvG5 . /fk|kfn] cf7f}+ cfGbf]ngsf/L bnsf] dfGotf k|fKt ugf{;fy p;n] hgtfsf] Jofks ;dy{g k|fKt ug]{5 . ;fy} …k|hftflGqs wf/Ú df cl8u /x“bf b/af/sf] tk{maf6 ef]Ug'k/]sf] kL8fsf] Ps–Ps abnf lng;d]t /f0ff ;kmn x'g'x'g]5 . To;}n] ;+j}wflgs /fhtGqsf] oyfl:yltjfbL wf/ 5f8]/ /fk|kf ca nf]stflGqs wf/df pleg'kg]{ kl/l:ylt aGb} uPsf] 5 .
d]o/ aGg :yflktsf] bf]xf/f] bfp
sf7df8f}+ . :jtM gf}6+sLdf kl/0ft df3 @^ sf] gu/lgjf{rgsf qmddf sf7df8f}+sf] d]o/ aGg k'gM bf}8w"k ul//x]sf k"j{d]o/ s]zj :yflktn] b/af/ / dfcf]jfbL b'j}nfO{ kmsfpg] bf]xf]/f] gf}6+sL ;'? u/]sf 5g\ .
:yflktn] cfkm" /fhf 1fg]Gb|h:t} lg0f{o u/]kl5 kmQ] u/]/} 5f8\g] :jefjsf] ePsf] / dfcf]jfbLn] sf7df8f}+ xfGg] tof/L ul//x]sf a]nf To;nfO{ ljkmn t'Nofpg] ljz]if /0fgLlt klg cfkm";“u ePsf] ts{ b/af/;dIf 5f“l6/x]sf 5g\ eg] dfcf]jfbL kIfnfO{ klg cfkm" d]o/ aGbf dfcf]jfbLnfO{ kmfOb} x'g] ts{ k|:t't ul//x]sf 5g\ .
sf7df8f}+sf] d]o/ aGg :yflktn] b/af/sf] lgs} rfs8L ul//x]sf] / d]o/df p7\g] tof/L ul//x]sf] rfn kfPkl5 dfcf]jfbL kIfn] pgL;“u ;Dks{ sfod u/L …lgjf{rgdf efu glng r]tfjgL lbPsf]Ú yfxf ePsf] 5 .
…klxnf h:tf] cj:yf 5}g, o;k6s h] klg x'g;S5 . tkfO{+ r'gfj gn8\g' g} j]z x'g]5 . cGoyf efjL kl/0ffd csNkgLo klg x'g;S5Ú eGb} dfcf]jfbLsf pkTosf OGrfh{ k|efls/0f -kjgdfg >]i7_ n] :yflktnfO{ tLg k6s;Dd kmf]g u/]/ r]tfjgL lbPsf] ;"qn] atfof] .
t/ dfcf]jfbL kIf;dIf :yflktn] sf7df8f}+afx]s l;+uf] d'n's tkfO{+x?s} xf], dnfO{ d]o/ aGg lbg';\, d klg sDo'lg:6 g} x'“, kl5 sf7df8f}+ klg tkfO{+x?tkm{ 9Nsfpg d]/f] ;xof]uL e"ldsf /lxxfN5 lg < eGb} kmsfpg vf]h]sf lyP . t/ dfcf]jfbL kIfn] eg] k6sk6s :yflktnfO{ d]o/df gp7\g s8f r]tfjgL lbO;s]sf] 5 .
g]lj;+3df cgf}7f] /f]u
b]zfGt/ ;+jfbbftf
sf7df8f}+ . tLj| ljjfbsf aLr g]lj;+3sf] g]t[Tjdf NofOPsf] dx]Gb| zdf{sf] $! ;b:oLo s]Gb|Lo ;ldlt cfGtl/s ¿kn] emg\emg\ ?U0f aGg k'u]sf] 5 . pQm ;ldltn] cf}krfl/s ¿kdf 3f]if0ff u/]sf ljleGg sfo{qmdx¿n] klg cnf]slk|o g]t[Tjsf sf/0f ult lng ;s]sf 5}gg\ . cfufdL kmfu'gdf x'g] :jljo' lgjf{rg / k|ltudglj?4sf] ;zQm cfGbf]ngsf] kl/k|]Iodf g]kfn ljBfyL{ ;+3sf] h'emf? g]t[Tjsf] cfjZostf clxn] 68\sf/f] ¿kdf v6\ls/x]sf] 5 .
d]xGb| zdf{nfO{ g]lj;+3sf] cWoIf agfP/ g]kfnL sf+u|];sf pk;efklt ;'zLn sf]O/fnfsf] lk|okfq aGg] ceLi6 k"/f u/]sf k|efjzfnL ljBfyL{ g]tf ljZjk|sz zdf{n] dx]Gb|nfO{ cWoIf agfpg'sf] uNtL :jLsf/]sf] atfOPsf] 5 . cfÎgf] rfxgfcg'?ksf] ;ldlt agfO;s]kl5 PsfPs emfkf uPsf g]lj;+3 k"j{cWoIf ljZjk|sfzn] xfn} sf7df8f}+df cfof]lht Ps uDeL/ 5nkmndf dx]Gb| zdf{nfO{ k|:t't ug'{sf] uNtL :jLsf/ u/]sf] ;"qn] atfPsf] 5 . ljZjk|sfz zdf{, uug yfkf, k|bLk kf}8]n, ab|L kf08], dgf]hdl0f cfrfo{, ci6s'df/ zfxL, uh]Gb| sfsL{ cflb ;lDdlnt pQm 5nkmnn] !! hgfsf] cfGtl/s ;ldkt agfPsf] 5 . pQm ;ldltn] g]lj;+3 s]Gb|Lo ;ldltdf /x]sf c;Gt'i6 kbflwsf/Lx?n] /fhLgfdf lbg] jf ToxL+ a;]/ ;+3if{ ug]{ eGg]af/]df 7f]; lgisif{ cfh lgsfNg] ;"qn] atfPsf] 5 . lgisif{ lgsfNg] lhDd]jf/L af]s]sf] pQm cfGtl/s ;ldltdf jt{dfg pkfWoIf k|bLk kf}8]n, dgf]hdl0f cfrfo{, uh]Gb| sfsL{, ci6s'df/ zfxL, ;'/h/fh sfÎn], OlGb/f ltjf/L cflb /x]sf 5g\ . jf;' sf]O/fnf Pj+ uf]ljGb e§/fO{ lgs6sf g]lj;+3 dxfdGqL /l~ht s0f{, ;xdxfdGqL ab|L cof{n, ;b:ox? lalgtf clwsf/L / /fhg/fh kGt cflb /fhLgfdf lbg] jf glbg]af/] bf]wf/df 5g\ . kf6L{df pk;efklt ;'zLn sf]O/fnfsf] xfnLd'xfnLsf sf/0f ljZjk|sfz zdf{ lgs6sf clwsf+z ljBfyL{ g]tfx? clxn] s]Gb|Lo ;ldltdf 5g\ . …l6d l:kl/6Ú gldNg] ;ldlt ePsf sf/0f clxn] uug yfkf lgs6 tyf uf]ljGb e§/fO{ lgs6 s]Gb|Lo kbflwsf/Lx?n] a}7s alx:sf/ ug]{ u/]sf 5g\ . ;"q eG5– …a}7sdf efu glng] axfgfdf pgLx? Ps}k6s la/fdL / Jo:t x'g] ub{5g\ . ljwfgljk/Lt Ps} k6s ;xdxfdGqLdf NofOPsf ;fu/ vgfnsf] cfnf]rgf ;'? ePsf] 5 .Ú g]lj;+3sf] ljwfgcg';f/ dxflwj]zg k|ltlglw gePsf] JolQm g]lj;+3sf] s]Gb|Lo ;ldltdf cfpg kfp“b}g . t/ ;fu/ vgfnnfO{ ;xdxfdGqL agfOPsf] 5 .
nf]stflGqs cfGbf]ngdf ;zQm 9+un] cfjfh p7fO/x]sf uug yfkf Pj+ k|bLk kf}8]nsf kIfdf kf6L{sf k|a'4 g]tfx? g/xl/ cfrfo{, /fdrGb| kf}8]n, ch'{gg/l;+x s];L, dx]z cfrfo{, 8f= /fdz/0f dxt, rqmk|;fb af:tf]nf cflb /x]sf 5g\ . To;}u/L dx]Gb| zdf{sf] n'/] g]t[TjnfO{ ;xfg'e"lt lbg]x?df sf+u|]; pk;efklt ;'zLn sf]O/fnf, ;'hftf sf]O/fnf, uf]ljGb/fh hf]zLnufotsf /x]sf 5g\ .
;fKtflxssf] klZrdf~rn If]qLo ;~hfn u7g
b]zfGt/ ;+jfbbftf
kf]v/f . ;fKtflxs–kflIfs ;~hfnsf] o;} ;ftf kf]v/fdf ;DkGg If]qLo e]nfn] ab|Lljgf]b k|tLssf] ;+of]hsTjdf klZrdf~rn If]qLo ;~hfn u7g u/]sf] 5 .
;f] ;~hfnsf ;b:ox?df /fdaxfb'/ yfkf -afun'ª_, b]jaxfb'/ yfkfdu/ -¿kGb]xL_, ef]nfgfy zdf{ -kj{t_, xl/gf/fo0f uf}td -afUfn'ª_, lzjk|;fb ;'j]bL -kj{t_, /ljg kf}8]n -tgx'“_, 8Da/ clwsf/L -tgx'“_, gj/fh kxf8L -ndh'ª_, d]3/fh zdf{ -kfNkf_, lszf]/h+u yfkf -uf]/vf_, tf/fgfy zdf{ -DofUbL_ / cf]d zdf{ -:ofª\hf_ /xg'ePsf] 5 .
;fKtflxs–kflIfs ;~hfnsf s]Gb|Lo ;lrjfnosf ;+of]hs slj/ /f0ffsf] cWoIftfdf ;DkGg e]nfdf s]Gb|Lo ;lrjfnosf tk{maf6 b]jk|sfz lqkf7L, sdn hf]zL, k/z' l3ld/] / lszf]/ >]i7n] efu lng'ePsf] lyof] .
e]nfs} cj;/df ;fKtflxs–kflIfs ;~hfn / cgf}krfl/s If]q ;]jf s]Gb| OG;]ssf] klZrdf~rn If]qLo zfvfåf/f ;+o'Qm ?kdf cfof]lht …:jtGqtf / ;fKtflxs–kflIfssf ;d:ofÚ ljifos cGtlq{mof sfo{qmddf kqsf/x?n] /fhfsf] df3 !( sf] sbdkl5 k|];hut\n] ef]Ug'k/]sf ;d:of / To;lj?4sf ;+3if{af/] ljrf/ JoQm u/]sf lyP . ljrf/ljdz{sf qmddf ljleGg lhNnfsf ;Dkfbs–k|sfzsx?n] df]km;ndf /x]/ kqsfl/tf ubf{sf] kL8f phfu/ ub}{ d"n ?kdf klqsfsf] x'nfs z'Ns a9fOPkl5 pTkGg ;+s6sf] ;dfwfg s;/L ug]{ eGg]af/] 5nkmn u/]sf lyP . nf]stGq axfnL geP;Dd k|];n] ef]Ug'kg]{ ;d:of Ho"“sfTo'“ /xg] ePsfn] ;a} Ps l9Ssf eP/ nf]stGq :yfkgfsf] cfGbf]ngdf nfUg'kg]{ 7x/ kqsf/x?n] u/] .
cfGbf]ngsf] ;+o'Qm sfof{no
b]zfGt/ ;+jfbbftf
sf7df8f}+ . lg/+s'ztflj?4 cfGbf]ng/t ;ft /fhgLlts bnn] lxhf] sf7df8f}+ If]q g+= $, df xfÎgf] ;+o'Qm sfof{no :yfkgf u/]sf 5g\ . /fhgLlts a'l4hLjL gLnfDa/ cfrfo{n] sf7df8f}+sf] Hof7fdf pQm ;+o'Qm sfof{nosf] pb\3f6g ug'{eof] . To; cj;/df pxf“n] lg/+s'z zfxL ;QfnfO{ k/f:t ug{ / hgtfsf] /fHo Joj:yf :yfkgf ug{ cfGbf]g/t bnsf aLrdf cem bl/nf] Pstf / ljZjf; sfod x'g'kb{5 eGg'eof] . pxf“n] nf]stflGqs cfGbf]ngsf kIfdf ;femf ;+:yf tyf ;+oGqx? u7g ul/g'kg]{df hf]8 lb“b} /fHo ;+oGqsf] b'?kof]u u/L cfGbf]ngnfO{ bdg ug]{ of]hgfdf nfu]sf JolQmx?nfO{ hgtfsf aLrdf NofP/ sf/afxL ug'{kg]{df ;ft bnsf] Wofgfsif{0f ug'{eof] . cfrfo{n] oxL df3 & ut] sf7df8f}+df x'g nfu]sf] hgk|bz{gnfO{ P]ltxfl;s agfpg tyf /fhfsf] lg/+s'ztfnfO{ j}wtf lbg ug{ nfluPsf] gu/lgjf{rg ;lqmo alx:sf/ ug{ klg clkn ug'{eof] . g]kfnL sf+u|];sf eLd;]gbf; k|wfgsf] ;efkltTjdf ePsf] pQm ;df/f]xdf Pdfn]sf s]Gb|Lo ;b:o /fh]Gb| >]i7, g]kfnL sf+u|];sf s]Gb|Lo ;b:o ch'{gg/l;+x s];L, g]kfnL sf+u|]; -k|hftflGqs_ sf gjLg lrqsf/, jfddf]rf{sf ;'lgn dfgGw/n] s]Gb|Lo :t/df ;d]t ;ft bnsf] ;+o'Qm sfof{no tyf ;+o'Qm ;lrjfno u7g ug'{kg]{df hf]8 lbg'eof] . @)%( c;f]h !* kl5 ;+o'Qm cfGbf]ng hf/L /x] tfklg ;+o'Qm sfof{no eg] :yfkgf ePsf] of] klxnf] xf] .
o;}u/L lxh} laxfg sf7df8f}+ If]q g+= # sf] 6f]vf tyf a"9fgLns07 Onfsfdf df3 & ut]sf] hgk|bz{gsf] k|rf/ ug{ ;+o'Qm k|rf/ kbofqf ;DkGg ul/Psf] 5 . kbofqfkl5sf] ;dfkgdf Pdfn]sf k"j{;f+;b u+ufnfn t'nfw/ tyf g]kfnL sf+u|];sf s]Gb|Lo ;b:o g/xl/ cfrfo{n] df3 & ut] ;8sdf plqP/ lg/+s'z /fhtGqsf lj?4sf] cfGbf]ngdf P]Soa4tf hfx]/ ug{ cfdhg;d'bfol;t clkn ug'{eof] . lxh} ck/fGx If]q g+= # sf] af“;af/Ldf cfGbf]ng/t bnx?sf] ;+o'Qm sfof{no pb\3f6g ul/of] .
…7"n} cfqmd0fsf] ;DefjgfÚ
sf7df8f}+ . g]skf -Pdfn]_ sf g]tf s]kL zdf{ cf]nLn] zfxL ;Qfn] g} dfcf]jfbLnfO{ o'4lj/fd e+u ug{ afWo kf/]sf] bfaL ub}{ dfcf]jfbLn] 7"n} cfqmd0f ug]{ ;Defjgf /x]sf] atfpg'ePsf] 5 .
o'4lj/fd e+u u/fpgsf nflu g} /f]Nkfdf xhf/f}+ ;]gf kl/rfng ul/Psf] atfp“b} pxf“n] dfcf]jfbLnfO{ pQ]lht kfg]{ sfd ePs} sf/0f wgu9Ldf cfqmd0f ePsf] atfpg'eof] . pxf“n] dfcf]jfbLn] yk 7"nf] cfqmd0f ug{;Sg] ;Defjgf ePsf] klg atfpg'eof] . ;/sf/n] hlt;'s} s8f sbd rfn] klg xToflx+;fdf gpqg g]tf cf]nLn] dfcf]jfbLnfO{ cfu|x ug'{eof] . l/kf]6{;{ Snjdf pxf“n] eGg'eof]– …dfcf]jfbLnfO{ zflGtdf cfpg glbg ;/sf/n] if8\oGq ul//x]sf] 5 t/ o;nfO{ lr/]/ dfcf]jfbL zflGtk"0f{ /fhgLlts k|0ffnLdf cfP/ lg/+s'ztflj/f]wL cleofgdf cfpg'k5{ .Ú d'n'sdf ;}lgs zf;gsf andf lg/+s'ztf xfjL ePsfn] ;]gfnfO{ hgtfsf] clwgdf Nofpg'kg]{ klg pxf“sf] egfO lyof] . pxf“n] eGg'eof]– …;]gfnfO{ /fi6«, hgtf / ;+ljwfgs} clwgdf Nofpg'k5{, s'g} Ps kl/jf/sf] akmfbf/L
agfpg' x'Gg .Ú
o:tf klg pDd]bjf/ †
sf7df8f}+ . /fhfaf6 3f]lift gu/lgjf{rg slt ;:tf] eP5 eGg] s'/f yfxf kfpg kf]v/f pkdxfgu/kflnsfsf] Pp6f k|;+u kof{Kt 5 .
kf]v/f pkdxfgu/kflnsfsf sfo{sf/L clws[t ;'bz{g 9sfnn] Ps dlxgfcl3 cfkm\g} sfof{nodf s/f/df sfo{/t Pshgf lkognfO{ cjsf; lbP5g\ . cfkm"nfO{ lgsfn]sf] emf]+sdf tL lkog olta]nf cfufdL df3 @^ sf] lgjf{rgdf cfkm" d]o/df p7\g] 3f]if0ff ub}}{ lx“8\g yfn]sf 5g\ . …r'gfjdf d d]o/df p7g]5', ljhoL x'g]5' / dnfO{ lgsfNg] sfo{sf/L clws[tnfO{ g} hflu/af6 3f]qm]7\ofs nufOlbg]5'Ú– tL lkog cr]n o:t} eG5g\ .
sfo{stf{ kmls{P †
g'jfsf]6+ . ljut nfdf] ;dob]lv g]kfnL sf+u|];df cfj4 /xL lgi7fk"j{s sfd ub}{ cfPsf g'jfsf]6 lhNnfsf ^* hgf sfo{stf{x?n] lxhf] Ps k|]; lj1lKt k|sflzt u/L lagf;t{ kf6L{sf ;fljs lhDd]jf/Ldf kmls{Psf] 3f]if0ff u/]sf 5g\ .
tL ^* hgf g]kfnL sf+u|];sf sfo{stf{n] gu/ If]qsf sfo{stf{x?sf] efjgfljk/Lt lhNnf clwj]zg, dxflwj]zg k|ltlglw / ;dxf;ldlt ;b:ox?sf] dgf]gog u/L 3f]if0ff u/]sf] / ;f] 3f]if0ff sfo{stf{x?sf] efjgfljk/Lt ePsf] 7x/ ub}{ ljutdf :jtGq a:g] lg0f{o u/]sf lyP .
kf6L{ s]Gb|Lo ;b:o ch'{gg/l;+x s]=;L+sf] ljz]if cfu|xdf To;/L kf6L{df kms{g] hgsnfn >]i7, g]qk|;fb 9sfn, lzjk|;fb uh'/]n, zd{gfy zdf{, /fh]Gb| cof{n, 6+s s];L, 7fs'/axfb'/ s];L, z+s/ cdfTo, ed/fh uh'/]n, ?b|axfb'/ ;8f}nf, l8naxfb'/ ;8f}nf, s[i0faxfb'/ s];L, gj/fh uh'/]nnufot ^* hgf sfo{stf{sf] efjgfnfO{ ;d]6\b} g]kfnL sf+u|]; g'jfsf]6n] cfkm\gf] lqmofsnfk cufl8 a9fpg] k|lta4tf JoQm u/]sf] 5 .
|