/fh;+:yfsf] eljio /fhfs} xftdf
– b]zfGt/ ljz]if ;+jfbbftf
sf7df8f}+ . /fhfn] ;+ljwfg;efsf] lgjf{rglj?4 s'g} if8oGq u/]df Joj:yflksf–;+;b\sf] b'O{ ltxfO{ ax'dtn] x6fpg ;Sg] k|fjwfg;lxtsf] cGtl/d ;+ljwfgsf] bf];|f] ;+zf]wg k|:tfj s'g} /fhgLlts bnn] a]OdfgL gu/] kl;{ d+unaf/ a:g] ;+;b\sf] a}7sn] ;j{;Ddt ¿kdf kfl/t ug{]5 . /fhf /x];Dd d'n'sdf ;+ljwfg;efsf] lgjf{rg x'g g;Sg] egL ;+;b\af6} u0ftGqsf] 3f]if0ff ug'{kg{] cfjfh pl7/x]s} a]nf cf7 /fhgLlts bnx¿sf aLrdf of] ;xdlt sfod ePsf] xf] . o;nfO{ cf7 /fhgLlts bnn] /fh;+:yfsf] af/]df agfPsf] ;j{;Ddt wf/0ffsf] ?kdf a'lemPsf] 5 . o;af6 /fh;+:yfsf] eljio /fhfs} lqmofsnfkdf lge{/ x'g] ePsf] 5 . cf7 /fhgLlts bnx¿sf aLrdf ;xdlt sfod eO;s]kl5 klg Pdfn] / dfcf]jfbLsf ;f+;b\x¿n] eg] ;+;b\df ;+zf]wg k|:tfjs} lj/f]wdf ljleGg cleJolQmx¿ lbO/x]sf 5g\, h;af6 hgtfdf gsf/fTds ;Gb]z uPsf] 5 . cGtl/d ;+ljwfgdf g} cfufdL d+l;/ dlxgfleq ;+ljwfg;efsf] lgjf{rg ug{] k|fjwfg klg ;+zf]lwt k|:tfjdf /flvg] 5 . ;+;b\af6 ;f] k|:tfj kfl/t ePnuQ} a:g] dlGqkl/ifb\sf] a}7sn] lgjf{rg cfof]unfO{ lgjf{rgsf] ltly tf]Sg cfu|x ug{]5 / cfo f]un] lgjf{rgsf] ldlt tf]Sg]5, t/ /fhfn] s] sfd u/] if8oGq x'g] eGg] s'/fnfO{ eg] kl/eflift ul/Psf] 5}g . if8oGq To:tf] s'/f xf], h'g ;fj{hlgs :yfgdf ul/“b}g / xd];f aGbsf]7df g} x'G5 . /fhfn] if8oGq u/]df bnx¿n] s;/L k|df0f h'6fP/ /fhfnfO{ sfaf{xL ug{] x'g\, Tof] eg] eljion] g} atfpg] 5 .
of] d:of}bf kfl/t ePkl5 ;+ljwfg;efn] lg0f{o ug'{k"j{ g} cGtl/d ;+;b\n] g} /fh;+:yf g/xg] lg0f{o ug{ kfpg] 5, t/ o;sf nflu ;t{ /flvPsf] 5 . /fhfn] ;+ljwfg;efsf] lgjf{rg x'g glbg uDeL/ Jojwfg v8f u/]sf] 7x/ ePdf tTsfn sfod /x]sf ;Dk"0f{ ;b:o ;+Vofsf] sDtLdf b'O{ ltxfO{ ax'dtaf6 /fh;+:yf sfod g/xg] k|:tfj kfl/t ug{ ;Sg]5 . of] k|fjwfgn] /fh;+:yf s'g} klg a]nf x6\g ;Sg]5 . /fh;+:yf /xg]–g/xg] eGg] s'/f /fhfsf] e"ldsfdfly lge{/ ug]{ 5 . of] k|fjwfgcg';f/ kmfu'g & ut]h:tf] u/L /fhfn] af]n] eg] klg Tof] ;+:yfdfly ;+s6 cfOkg]{5 . cGtl/d ;+ljwfgdf of] gof“ ylkg nfu]sf] Joj:yf xf] . ;+ljwfgsf] k|fjwfgcg';f/ /fhf e"ldsflaxLg hgtfsf] lg0f{osf] k|tLIffdf a;] eg] ;+ljwfgdf ylkg nfu]sf] of] k|fjwfg nfu' gx'g klg ;S5 . o;/L cf7 /fhlglts bnsf] ;/sf/ /fhfnfO{ wDSofP/ ;+ljwfg ;efsf] lgjf{rgdf
h'6]sf] 5 .
cGtl/d ;+ljwfgdf ;+zf]wg cl3Nnf] cf7 bnsf] ;xdltcg';f/ x'g nfu]sf] xf] . Tof] ;xdltdf elgPsf] 5– æ;+;b\df ;/sf/åf/f k|:t't ;+ljwfgsf] bf];|f] ;+zf]wg ljw]os t'?Gt kfl/t ug]{ ;xdlt ePsf] 5 .Æ oxL ;xdltsf cfwf/df To;sf] Ps xKtfleq} ;/sf/n] dlGqkl/ifb\df lg0f{o u/fO{ ut laxLaf/af6 ;+;b\df ;+zf]wg k|:tfj k]; u/]sf] lyof] . cf7 bnsf] zLif{ a}7sn] ;xdlt hgfPsf] ;/sf/df /x]sf 5 bnsf dGqLx¿n] dlGqkl/ifb\df ;j{;Ddlt hgfPsf] of] k|:tfj ;+;b\df eg] lj/f]w eof] . oBlk lj/f]ws} aLr ;}4flGts ;xdlt k|fKt e};s]sf] x'“bf d+unaf/ k|:tfj kfl/t x'g]5 . ;+zf]wg k|:tfj x'“bf g]kfnL sf+u|];sf ;efklt lul/hfk|;fb sf]O/fnf, g]skf Pdfn]sf dxf;lrj dfwjs'df/ g]kfn, g]skf dfcf]jfbLsf cWoIf k|r08, g]kfnL sf+u|]; k|hftflGqsf pk;efklt uf]kfndfg >]i7, hgdf]rf{ g]kfnsf cWoIf clds z]/rg, g];kf -cfgGbLb]jL_sf cWoIf >LdtL cfgGbLb]jL l;+x, g]dlskfsf tk{maf6 s]Gb|Lo ;b:o k|]d ;'jfn, ;+o'Qm jfddf]rf{sf cWoIf ;LkL d}gfnLn] x:tfIf/ u/]sf lyP, t/ ;+;b\df g]kfnL sf+u|]; / g]kfnL sf+u|]; k|hftflGqsafx]s ;/sf/sf] of] k|:tfjnfO{ x:tfIf/ ug]{ bnsf ;f+;b\x¿n] g} lj/f]w u/] . laxLaf/ ;/sf/sf tk{maf6 Gofo, sfg'g tyf ;+;bLo Joj:yf dGqL g/]Gb| g]Djfªn] g]kfnsf] cGtl/d ;+ljwfg @)^# nfO{ ;+zf]wg ug{ ag]sf] ljw]os eGb} ;+;b\;fd' k|:t't u/]sf lyP . Pdfn] tyf dfcf]jfbL ;f+;b\x¿ g} ;+zf]wg ljw]ossf] lj/fw]df plqP . oBlk ljw]os / 5nkmnsf nflu ;j{;Ddltn] :jLs[t eof], t/ cfkm\g} bnsf tk{maf6 k|:tfj eP/ cfkm\g} ;/sf/af6 k|:t't ePsf] ljw]osdf k|Zg p7fO“bf hgtfdf To;sf] s:tf] ;Gb]z hfG5 eGg] x]Ssf;d]t /flvPsf] 5}g\ . slt;Dd eg] cfkm\g} bnsf] dGqL;d]t /x]sf] dlGqkl/ifb\sf] k|:tfjnfO{ Pdfn]sf ;f+;b\ O{Zj/ kf]v|]nn] t 5ln sfo{ ePsf] eGg];Ddsf] cf/f]k nufPsf 5g\ . hgtfnfO{ e|d kfg]{ vfnsf] cleJolQm lb“b} kf]v|]nn] yk eg] æ;+zf]wg k|:tfjn] /fHosf ;a} kIfsf] cfjfh ;d]6\g ;s]sf] 5}g .ÚÚ ;/sf/n] of] k|:tfj dGqLkl/ifaf6 kfl/t ubf{ hgdf]rf{sf dGqLsf] klg ;xdlt lyof], t/ ;f+;b\ nLnfdl0f kf]v|]nn] …sk6k"0f{ sfdÚ egL cf/f]k nufPsf 5g\ . /fhfsf ;Gbe{df cljZjf;sf] k|:tfj Nofpg] Joj:yf dfcf]jfbLsf] ;'?b]lvsf] dfu xf] . dfcf]jfbLsf dGqL ;/sf/sf k|jQmf x'g\ . pgL] ;d]t k|:tfjsf ¿kdf ;+;b\df of] ljifo k|:t't x'“bf dfcf]jfbLsf ;f+;b\ ;'/]z cfn]du/n] eg] …;+ljwfgnfO{ v]nf}gf agfOof], /fhfnfO{ arfpg vf]lhof] .Ú
;/sf/n] ;+zf]wg ljw]os k|:t't u/]kl5 ;+;b\df ;'? ePsf] ;}4flGts 5nkmn ;'lg/x]sf hf]–sf]xLnfO{ o:tf] nflu/x\of]– of] ;+o'Qm geP/ g]kfnL sf+u|];sf] dfq ;/sf/ xf] . o;sf] ;a} bf]if k|wfgdGqLn] dfq} lng'k5{, oL ;a} vf]6 k|wfgdGqLn] dfq} pAhfPsf x'g\ . ;+ljwfgsf] ;+zf]wg k|:tfjdf ;a} a]sf/sf s'/f 5g\ . csf]{ ;+zf]wg k|:tfj cfpg} k5{, t/ jf:tljstf o:tf] lyPg . ;ft bnsf] ;/sf/, ;ft bns} dGqLx¿af6 ;+ljwfg ;+zf]wg d:of}bf / pgs} pkl:yltdf dlGqkl/ifb\af6 lg0f{o eP/ ;/sf/sf] d:of}bfsf ¿kdf of] k|:tfj ;+;b\df cfPsf] xf], t/ ;/sf/df ;fd]n bns} ;f+;b\x¿n] 5nkmndf cfkm\gf] bnsf] ;d]t ;xdltaf6 k|:tfj cfPsf] eGg] k"/} lal;{P .
Pdfn]n] k6s–k6s lgjf{rg If]q lgwf{/0f cfof]usf] k|ltj]bg h:tfsf] t:t} nfu' x'g'kg{] c8fgg lnof] . cf7 bnsf] zLif{ a}7s k6s–k6s lg0f{olaxLg eP/ 6'+lug'k/]sf]dWo] Pdfn]sf] of] c8fg klg Pp6f sf/0f lyof] . kl5 ;xdlt h'6fpg …k'g/fjnf]sg ug]{Ú eGg] zAb cf7 bnsf] ;xdltkqdf k¥of] . ToxLadf]lhd ;+;b\df ;/sf/n] k|:t't u/]sf] ;+zf]wg ljw]os 5nkmnsf qmddf Pdfn] ;f+;b\ O{Zj/ kf]v|]nn] eg], ælgjf{rg If]q lgwf{/0f k'g/fjnf]sg cf}lrToxLg s'/f xf] .ÚÚ ;+zf]wg d:of}bfdf ;+j}wflgs kl/ifb\n] lg0f{o u/]/ lgo''lQm x'g] ;+j}wflgs lgsfosf kbflwsf/Lx¿sf] dfq ;+;bLo ;ldltaf6 ;'g'jfO ul/g] k|:tfj ePsf] lyof] . /fhb"tsf] kb ;/sf/sf] cfkm\gf] lg0f{oeGbf k7fOg] b]zsf] :jLs[lt dxŒjk"0f{ x'g] k|fljlws s'/f ePsf] x'“bf ;+;bLo ;'g'jfOkl5 klg lg0f{o k]m/abn x'g ;Sg], ;DalGwt b]zn] :jLs[t ghgfO{ ;+;bLo ;ldltdf nfg gldNg], ;DalGwt b]zn] :jLs[lt hgfO;s]sf] cj:yfdf ;+;bLo ;ldltn] c:jLs[t u/]df ;DalGwt b]zsf] :jLs[ltk|lt g} ckdfg x'g]h:tf cK7\of/f] l:ylt plAhg] b]lvPkl5 ;ft bnsf] ;/sf/ /fhb"tnfO{ ;'g'jfO gug]{ 6'+uf]df k'u]sf] xf] . /fhb"t k|:tfj / lgo'lQm ug'{kg]{ k//fi6« dGqfno Pdfn]s} xftdf 5, t/ Pdfn]sf ;f+;b\ O{Zj/ kf]v|]nn] k|wfgdGqLsf] lgotdfly cf/f]k nufP . ;+;b\df pgn] eg], æk|wfgdGqLsL efGhL z}nhf cfrfo{nfO{ /fhb"t agfpg ;+;bLo ;'g'jfO ;ldlt vf/]h ul/Psf] 5, h'g uDeL/ cfklQsf] ljifo xf] . ;a} bnn] k|:tfj ug]{ t/ bf]if / cf/f]krflx+ k|wfgdGqLn] dfq Joxf]g'{kg]{ of] klg Pp6f ljlrqs} pbfx/0f xf] .
;/sf/sf] k|jQmfsf kf6L{ sfo{stf{ k|wfgdGqLsf] k'Tnf hnfO/x]sf 5g\ . dfcf]jfbLn] kl5Nnf]k6s o:tf] rl/q klg b]vfof] . dfcf]jfbLsf] …lqmldgn lnuÚ egL kl/ro kfPsf] of]ª sDo'lgi6 lnun] d+unaf/ k|wfgdGqLsf] k'Tnf hnfof] . o:tf] sfdsf] lj/f]w ug'{ jf cfkm\gf sfo{stf{nfO{ c/fhs rl/q gb]vfpg cfx\jfg ug'{sf] ;f6f] kf6L{sf cWoIf :jod\n] k|wfgdGqLnfO{ …ck/fwLsf gfOs]Ú egL ;fj{hlgs dGtJo lbP . pgn] eg]h:t} k|wfgdGqL ck/fwLsf gfOs] x'g\ eg] To:tf] g]t[TjnfO{ dfg]/ dfcf]jfbL ltg} k|wfgdGqL dftxt em08f kmx/fp“b} / tnaeQf vf“b} s'g g}ltstfsf cfwf/df lx“l8/x]sf 5g\ eGg] cfdhgtf k|Zg ul//x]sf 5g\ . jfO{;LPnsf] lgot 7Ls 5}g eGg] l;nl;n]af/ 36gfn] b]vfp“5 . k|;fO{+ k|s/0fdf klg jfO{;LPnn] Pp6f gful/snfO{ p;sf] sfo{sIfaf6 ckx/0f u/]/ /fHo jf gful/ssf] hfgsf/LeGbf aflx/ @$ 306f;Dd /fVg'eg]sf] /fHosf nflu cfk/flws sfd g} xf] . rf]/n] rf]/sf] k};f lkmtf{ u/]/ plDsg vf]h]sf] h:tf] jfO{;LPnsf] bnfnL sfd gnfu]kl5 k|;fO{+nfO{ k|x/Ldf ;'lDkPsf] k|i6} 5 . ck/fwL sfdnfO{ ck/fweGbf k|wfgdGqLsf] k'Tnf hnfpg' eg]sf] dfcf]jfbLn] cfk"mn] u/]sf] ck/fw n'sfpg ;j{;fwf/0fsf] Wofg cGoq df]8\g vf]lhPsf] dfq xf] . jfO{;LPnn] cfkm\gf] ck/fw :jLsf/]g, pN6f] k|wfgdGqLn] zAb lkmtf{ lng'kg]{ dfu cl3 ;fl//x]sf] 5 . To:tf ck/fwsdL{x¿nfO{ u[x k|zf;gn] klg s]xL u/]g . ;/sf/sf] k|jQmfdf ltg} ck/fwLsf g]tf /x]/ klg o:tf] ePsf] x'g ;S5 . cfk"mn] ck/fwsf gfOs] dfg]sf k|wfgdGqLsf] g]t[Tj / lgb]{zg dfg]/ ;Qfdf al;/xg' dfcf]jfbLsf] csf]{ ck/fwhGo sfd xf] . cfk}mn] k'Tnf hnfPsf k|wfgdGqLsf] g]t[Tjrflx+ s;/L dfGo e}/x]sf] 5 eGg] dfcf]jfbLsf] of] sfdaf6 uDeL/ k|Zg p7]sf] 5 . ;Qfdf klg a:g], ;Qfsf] eQf klg vfg] / eQf vfO/x]sf] To:tf] ;Qfsf] k'Tnf hnfpg]b]lv ToxL ;Qfsf lj?4 ;8s ;+3if{sf] gf}6+sL /r]/ cfdgful/snfO{ aGb–x8\tfnsf] kL8f af]sfpg] sfd dfcf]jfbLaf6 e}/x]sf] 5, hf] ;+;f/el/s} nflu c/fhstfsf] Pp6f gd'gf xf] .
ltgLx¿s} sf/0f g]kfndf /x]sf ;Dk"0f{ s"6gLlts txaf6 ;/sf/;“u cfkm\gf] ;'/Iffsf] dfu ;fj{hlgs ¿kdf ug'{k¥of] . ;/sf/n] :jfefljs ¿kn] ;'/Iff lbg'kg]{ lgsfo ;/sf/d} /x]sf] Pp6f bnsf lqmofsnfksf sf/0f o:tf] ;'/Iffs]f dfu ug'{k/sf] xf] . jfO{;LPn ljb]zL ;a} lgof]ux¿sf nflu cft+ssf] To:tf] kof{o e};s]5 . s'g} Ps b'O{ lgof]ux¿n] To:tf] dfu u/]sf eP s'g} 36gf ljz]if;“u hf]8]/ x]g{ ;lsGYof] . g]kfndf /x]hlt ;a} /fhb"t h;df ;ft ;d'b|kfl/ / v'nf ;Ldfgf /x]sf] l5d]sL b]z;d]t k5{, n] ;fd"lxs ¿kdf ;+o'Qm x:tfIf/ u/]/ ;/sf/;“u xf/u'xf/ ug'{k/]sf] cj:yf b]zsf nflu ;fgf] / ;Eo 36gf xf]Og . dfcf]jfbL b]znfO{ ljb]zdf slt ab\gfdL ul//x]sf 5g\ eGg] of] Pp6f pbfx/0f g} xf] . lalu|Psf] 5lj ;'wfg{ w]/} s;/t ug'{k5{, t/ 5lj laufg{ /fhb"tx¿nfO{ b'O{ rf/j6f wDsL kof{Kt x'“bf/x]5g\ . dfcf]jfbLsf] cg'xf/ o;/L k|s6 e}/x]sf] 5 . of] cg'xf/ b]v]/ g} ljb]zdf dfcf]jfbLk|lt uDeL/ cljZjf; k|s6 x'g yfn]sf 5g\ . Pp6f csf]{ sDo'lgi6 kf6L{ Pdfn]sf g]tfx¿sf] ef/t e|d0f l5d]sL b]zsf g]tfx¿n] o:tf] wf/0ff k|s6 ul/;s]sf 5g\ . ;/sf/d} /x]sf] bnsf sfo{stf{sf] cft+saf6 ToxL ;/sf/;“u ljb]zLn] ;d]t o:tf] ;'/Iff dfUg' kl//x]5 eg] s]Gb|b]lv ufp“;Dd hgtfn] s:tf] ef]lu/x]sf 5g\ eGg] cg'dfg ug{ ;lsG5 . tLg bh{ghlt /fhb"tx¿ otf ;/sf/;“u ;'/Iff dflu/x]sf lyP eg] cl3Nnf] xKtfsf] ToxL lbg /f]Nkf lhNnfsf u|fdL0f hgtf dfcf]jfbL jfO{;LPnsf] cfqmd0faf6 /QmfDd] z/L/ af]s]/ ;'/Iff dfUb} ;b/d'sfd cfO/x]sf lyP . dfcf]jfbL ;/sf/d} 5, t/ To;sf sfo{stf{n] u|fdL0f e]usf hgtfsf] 6fpsf] kmf]l//x]sf 5g\ . oL 36gfk|lt ;/sf/sf k|jQmf /x]sf dfcf]jfbL g]tf df}g /xg' / d';'d';' d':s'/fp“b} al;/x]sf 5g\ eg] b]zsf] l:ylt sxf“ k'lu;s]5 / dfcf]jfbLn] s:tf] rl/q b]vfO/x]5 eGg] 36gf cfk}m atfp“5g\, yk l6Kk0fL cfjZos kb}{g . ;+o'Qm ;/sf/df /x“bf dfcf]jfbL o:tf] b]lvof] eg] p;n] eGg] u/]sf] h:tf] u0ftGq cfof] / dfcf]jfbLn] Psnf}6L ;Qf sAhf u/] eg] Tof]a]nf b]z / b'lgof“sf] l:ylt s:tf] xf]nf cg'dfg ug{ ;lsG5 .
;+ljwfg;ef lgjf{rgsf] ldlt tf]lsPsf] 5}g . o:t} cj:yf /x\of] eg] tTsfn ldlt tf]lsg] ;Defjgf klg 5}g . dfcf]jfbLn] sAhf u/]sf ;DklQ lkmtf{ u/]sf 5}gg\ eg] ;/sf/df u};s]kl5 klg ;DklQ sAhf ug]{ sfd hf/L /fv]sf 5g\ . kl5Nnf] xKtf dfq} alb{ofdf ^) lj3feGbf a9L hldg jfO{;LPnn] sAhfdf lnPsf] ;dfrf/ ;fj{hlgs e};s]sf] 5 . lj:yflkt kmsf{OPsf 5}gg\ eg] dfcf]jfbL ;s/f/d} /x]sf] a]nf ufp“ufp“af6 hgtf lj:yflkt x'g yfn]sf 5g\ . /f]Nkfsf hgtf ;b/d'sfddf a:g afWo ePsf / x'Dnfdf jfO{;LPnn] dfOlsË g} u/]/ ufp“n]x¿nfO{ 3/ kms{g k|ltaGw nufpg] ul//x]sf 5g\ . …l:ylt o:t} /x]df ;+ljwfg;efsf] lgjf{rgsf] ldlt tf]lsPnf t <Ú of] k|Zg cfdhgtfdf plAhPsf] 5 .
d'n'sdf cfwf bh{g a9L ;z:q ;d"x
– b]zfGt/ ;+jfbbftf
sf7df8f}+ . b; jif{ nfdf] ;z:q ljb|f]xkl5 g]skf dfcf]jfbL zflGtk"0f{ k|lt:kwf{Tds /fhgLlts dfu{df cfpg] s;/tdf 5, t/ dfcf]jfbLs} l;sf] u/]/ olta]nf d'n'sdf cfwf bh{geGbf a9L ;z:q ;d"xx¿ lqmofzLn 5g\ / ljleGg ljt08fx? dRrfO{/x]sf 5g\ . tL ;d"xx¿n] nf]stGq tyf d'n'ssf] zflGt ;'/IffnfO{ v'nf r'gf}tL lbO/x]sf 5g\ . tL ;d"xx¿nfO{ tTsfn ;Daf]wg ug{ ;lsPg eg] zflGt ;'/Iffsf] cj:yf ;'w|g] 5f“6sf“6 5}g . tL ;d"xn] u/]sf clwsf+z sfo{x¿ eg] dfcf]jfbLn] ljutdf u/]sf sfo{x¿h:t} 5g\ . ckx/0f ug{], adljikmf]6 u/fpg] tyf hUufsAhf ug{] tL ;d"xsf] ;femf sfo{ g} ag]sf] 5 .
tL ;z:q ;d"xx¿dWo] w]/} t/fO{df lqmofzLn /x]sf 5g\ . tL ;d"xx¿dWo] t/fO{ hgtflGqs d'lQm df]rf{sf] uf]Ot / Hjfnf ;d"x t/fO{df a9L cft+s km}nfpg lqmofzLn 5g\ . pgLx¿n] t/fO{df xTof, lx+;f km}nfpg], hUuf–hldg sAhf ug]{nufotsf sfo{x¿ ul//x]sf 5g\ . u[xdGqfnosf] tYof+scg';f/ uf]Ot / Hjfnfl;+x ;d"xn] clxn];Dd #@ hgfsf] xTof ul/;s]sf 5g\ eg] ! ;o ## hgfsf] ckx/0f u/]sf 5g\ . lbgx'“h;f] pgLx¿n] ;DklQ sAhf ug{] tyf ckx/0f ug{] sfo{nfO{ hf/L /fv]sf 5g\ . w]/} ;z:q ;d"xx¿ t/fO{df lqmofzLn x'g'sf] k|d'v sf/0f eg] ef/t;“usf] v'nf ;Ldfgf g} xf] . v'nf ;Ldfgfsf sf/0f tL ;d"xx¿n] ef/taf6 xftxltof/x¿ NofP/ ;z:q cfGbf]ng ul//x]sf 5g\ . oL b'O{ ;d"xafx]s t/fO{ sf]a|fn] klg ljleGg dfusf ;fy ;z:q cfGbf]ng ul//x]sf] 5 . sf]a|fn] :jfoQ 5'6\6} t/fO{ /fHosf] nflu cfGbf]ng ul//x]sf] 5 . o;n] t/fO{af6 ;a} kxf8]nfO{ x6fpg] cleofg ;'? u/]sf] 5 . sf]a|fn] ljz]ifu/L af/f, k;f{, /f}tx6, ;nf{xL lhNnfdf krf{x¿ af“8]sf] u[xdGqfnon] hgfPsf] 5 . csf]{ ;z:q ;d"x dw];L d'lQm 6fOu;{ klg /x]sf] 5 . ;f] ;d"xn] dWoklZrdsf @) lhNnfdf cfkm\gf] ;~hfn km}nfPsf] bfjL u/]sf] 5 .
To;}u/L sf7df8f}+df klg b'O{j6f ;z:q ;d"xx¿ /x]sf 5g\ . cfkm"nfO{ /fhfjfbL lrgfpg] g]kfn l8km]G; cfdL{ / g]kfn hgtflGqs kf6L{ sf7df8f}+df lqmofzLn 5g\ . tL ;d"x¿sf] g]t[Tj s;n] ul//x]sf] 5 eGg] hfgsf/L eg] 5}g . l8km]G; cfdL{n] s]xL lbgcufl8 dfcf]jfbLsf] s]Gb|Lo sfof{no a'4gu/df ad lj:kmf]6 u/fPsf] lyof] . oL b'j} ;d"xn] ;+j}wflgs
/fhtGq / ax'bnLo k|hftGqsf] nflu ;z:q cfGbf]ng ;'? u/]sf] bfjL u/]sf 5g\ . l8km]G; cfdL{n] s]xL dlxgfcufl8 gful/s ;dfhsf cu'jf b]j]Gb|/fh kf08] / s[i0f kxf8Lsf] 3/df ad lj:kmf]6 u/fPsf lyP .
o;/L d'n'sdf ;z:q ;d"xx¿ zflGt ;'/Iff layf]Ng nfluk/]sf 5g\, t/ oL ;d"xx¿nfO{ 7]ufg nufpg]tkm{ eg] ;/sf/ uDeL/ ePsf] 5}g . tL ;z:q ;d"xsf dfux¿ d'n'snfO{ g} 6'q\mofpg] vfnsf ePsfn] jftf{åf/f ;d:of ;dfwfg ug]{ sfo{ klg lgs} sl7g b]lvG5 . olb pgLx¿nfO{ 7]ufg gnufpg] xf] eg] efjL ;+ljwfg;efsf] lgjf{rgdf ;d]t pgLx¿n] c;/ k'¥ofpg] b]lvG5 . t/fO{df eg] ;/sf/n] ;z:q sdf08f] k|x/L kl/rfng u/]sf] 5, t/ klg ckx/0f, xTofnufotsf sfo{x¿ /f]lsPsf 5}gg\ .
Pstf k|lqmof cj?4
– b]zfGt/ ;+jfbbftf
sf7df8f}+ . g]kfnL sf+u|]; / sf+u|]; -k|hftflGqs_ aLr kf6L{ Pstfsf nflu ul7t sfo{bn ut ;ftfb]lv s'g} sfd g} gu/L al;/x]sf] 5 . sfo{bnsf] a}7s kf6L{ Pstfsf] nflu uDeL/ ljifodf k|j]z ug{ ;ls/x]sf] 5}g . b'j} kf6L{sf ;efkltx¿sf] Jo:ttfsf sf/0f sfo{bn lgliqmo ag]sf] xf] . sfo{bnsf] a}7sdf g]kfnL sf+u|]; / k|hftflGqs sf+u|]; g]tfx¿n] cf–cfkm\gf s'/fx¿ /fv] klg To; ljifodf ;efkltx¿;“u k/fdz{ ug{ gkfPsf sf/0f yk s'/fx¿ cl3 a9\g ;ls/x]sf] 5}g . oBlk k|hftflGqs sf+u|];sf tk{maf6 sfo{bnsf ;b:o 8f= k|sfzz/0f dxtn] …cfkm\gf] tk{maf6 s'g} s'/f g/f]lsPsf] atfpg'eof] .Ú
sfo{bndf g]kfnL sf+u|];sf] tk{maf6 /fds[i0f tfd|fsf/, cfdf]b pkfWofo / 8f= z]v/ sf]O/fnf /x]sf 5g\ eg] k|hftflGqs sf+u|];sf] tk{maf6 k|sfzdfg l;+x, 8f= k|sfzz/0f dxt / 8f=
dLg]Gb| l/hfn ;b:o /x]sf 5g\ . sfo{bnsf] a}7sdf k|hftflGqs sf+u|];sf ;b:ox¿n] kf6L{ Pstfsf nflu cfkm\gf] ;efkltsf] s'g} ;t{ g/x]sf] / tNnf] txb]lv ;a} sfo{stf{x¿ ;Gt'i6 x'g] u/L kf6L{ Pstf ug'{kg]{ dfu /fv]sf lyP . k|hftflGqssf] dfu ;'g]kl5 g]kfnL sf+u|];sf] sfo{bnsf ;b:ox¿n] cfk"mx¿ klg Pstfs} kIfdf /x]sf] eg]kl5 5nkmn ug]{ ;xdlt u/]sf lyP . kl5 5nkmn ug]{ eg] klg Ps ;ftfb]lv sfo{bnaLr Pstfsf] ljifodf 5nkmn x'g ;ls/x]sf] 5}g . 5nkmn cj?4 /x]sf] 5 .
jfO{;LPn ‘lqmldgn lnu’ g} ePsf] k'li6
– b]zfGt/ ;+jfbbftf
sf7df8f}+ . of] xKtf k|;fO{+ k|s/0f lgs} rrf{df cfof], t/ oxL 36gfn] dfcf]jfbLsf] eft[ ;+u7g of]ª sDo'lgi6 lnu …of]ª lqmldgn lnuÚsf] gfp“df kl/0ft ePsf] 5 . k|;fO+{nfO{ ckx/0f u/L Ps /ft cfkm";“u /fv]/ ef]lnkN6 v'nfd~rdf k|blz{t ul/Psf] lyof] . k|;fO{+nfO{ pgs} sfof{noaf6 ckx/0f ul/Psf] eGg] ;dfrf/ ;fj{hlgs e};s]sf] 5 . sfof{nodf /x]sf] JolQmnfO{ ckx/0f u/]/ @$ 306f;Dd cfkm\gf ;fydf /fv]/ ;fj{hlgs ul/g'eg]sf] ckxl/t JolQm km/f/ lyPgg\, ckx/0f s'g} cfly{s n]gb]gsf nflu ePsf] / Tof] n]gb]g lrQ a'em\bf] ¿kaf6 gePsf] eGg] a'lemG5 . km/f/ JolQmnfO{ gful/ssf] x}l;otdf /fHosf ;DalGwt lgsfonfO{ ;"rgf lbg] jf lgsfo;Dd k'¥ofpg] p2]Zo /x]sf] eP k|;fO{+ To;}a]nf k|x/L;Dd k'¥ofOPsf x'Gy], t/ To;f] ePg . s'g} klg gful/s Tof] h:tf] ;'s} ck/fwL xf];\, s'g} JolQmaf6 ckx/0f u/]/ @$ 306f;Dd /fHosf] hfgsf/Laflx/ u'kr'k /fVg' eg]sf] csf]{ ck/fw g} xf] . cfkm\gf] sfof{nodf lgoldt sfd ul//x]sf] JolQm km/f/ xf]Og eGg] cfkm} k|i6 5 . 36gfn] g} k|i6 kf5{– dfcf]jfbLsf] of]Ë sDo'lgi6 lnun] k|;fO+{;“u 7"nf] /sd dfu u/]sf] lyof] . Tof] /sd slt lyof] / k|;fO{+ cfkm}rflx+ slt;Dd lbg tof/ lyP tyf lnusf] dfu slt lyof] eGg] pgL hLljt g} /x]sf x'“bf Ps lbg ;fj{hlgs x'g] g} 5 .
k|;fO{ a}+s 3f]6fnf;DaGwL 36gfdf bf]ifL lyP, t/ To:tf bf]ifLnfO{ kqmfp u/ egL dfcf]jfbLsf s'g} klg lgsfo oxf“;Dd ls lqmldgn lnudf kl/0ft ePsf] jfO{;LPnn] ;d]t o;cl3 slxNo} dfu u/]sf] lyPg . ckx/0f ul/Psf] @$ 306f;Dd klg jfO{;LPnn] k|;fO{+ cfkm\gf] sAhfdf 5g\ eGg] hfgsf/L lbg cfjZos 7fg]g . Tof] a]nf;Dd of] ;/sf/ ;'Gg] k|To]sdf ck/fwL ;d"xaf6 ckx/0f ePsf] eGg] g} lyof] .
ef]lnkN6 dfq yfxf eof]– Tof] ck/fwL lu/f]x jfO{;LPn /x]5 . p;sf] sfdn] klg To:t} k'li6 u¥of] .
@$ 306f;Dd g]kfnL hgtf of] ckx/0f s;af6 eof] eGg] cGof}nd} /x] . o:tf] u'kr'k /fhgLlts rl/qleq kb}{g . hgtfsf] dg lhTg' kg]{ s'g} klg /fhgLlts ;+u7gn] Pp6f gful/snfO{ sfo{sIfaf6} xltof/ b]vfP/ ckx/0f u/L u'kr'k /fV5g\ eGg] hgtfn] ;f]Rg] s'/f klg lyPg .
ckx/0fsf] z}nL g} cfk/flws lyof] . cGttM k|wfgdGqLn] k|ltlqmof lbg'k¥of]– o:tf] sfd ck/fw g} xf] . k|wfgdGqLn] jfO{;LPnnfO{ lqmldgn lnusf] ;+1f lbPs} lbgb]lv leGg bnsf b'O{ dGqL Pdfn]sf k|bLk g]kfn / jfddf]rf{sf hutaxfb'/ af]u6Ln] t …o:tf] ck/fwL ;d"xnfO{ k|ltaGw g} nufpg'kg]{Ú ;'emfj lbPsf 5g\ . g]kfnsf cg';f/ k|wfgGqLn] jfO{;LPnsf af/] lbg'ePsf] cleJolQm Psbd} ;xL xf] . jfO{;LPnsf ultljlw g} To:t} 5g\ .
k|wfgdGqLn] lqmldgn lnu egL ;+1f lbPsf] t];|f] lbg kj{tsf Ps lzIfs O{Zj/Lk|;fb e';fn jfO{;LPnsf] cfqmd0faf6 d/0ff;Gg x'g k'u] . pgL b'j} v'§f / bflxg] xft grNg] cj:yfdf pkrf/ u/fO/x]sf 5g\ . pgL dfq xf]Og, pgsL >LdtL ;fljqL e';fn klg jfO{;LPnsf] cfqmd0fdf k/]sL 5g\ . xft ef“lrPsf] x'“bf k|wfgfWofks e';fn cf]5\ofgaf6 slxNo} p7\g g;Sg] cj:yfdf ynf k/]sf 5g\ .
Ps ;ftfcl3 jfO{;LPns} ckx/0fdf k/]sf g]kfnu~hsf Ps 7]s]bf/ cfhdg 8f“uL jfO{;LPnnfO{ ^ nfv ?k}of“ a'emfpg g;Sbf cem} c1ft 5g\ . lxhf];Dd pgL d'Qm ePsf] ;dfrf/ cfPsf] 5}g . lhNnf ljsf; ;ldltsf] /f]8fafn'jf cfk"lt{ ug]{ u/L 8f“uLn] jflif{s !! nfv ?k}of“df 7]Ssf kfPsf lyP, t/ 7]Ssfk§fsf] sfd g} ug{ gkfO{ pgL ckxl/t eP . o;cl3 jfO{;LPns} sfo{stf{n] 8f“uLnfO{ ckx/0f u/]/ !! nfv ?k}of“ dfcf]jfbLnfO{ a'emfpg'kg]{ egL sfuh u/fPsf lyP . 8f“uLaf6 jfO{;LPnn] # nfv ?k}of“ o;cl3 g} lnO;s]sf 5g\ . 8f“uLsf] ckx/0f klg sf]xnk'/ rk/uf}8Lh:tf] eL8ef8o'Qm 7fp“af6 lbp“;} ePsf] lyof] . !! nfvsf] 7]Ssf kfPsf 8f“uLn] jfO{;LPnsf] sAhfaf6 d'Qm x'g pgLx¿nfO{ !! nfv g} a'emfpg'kg]{ ePsf] 5 . aGb's b]vfP/ ;xL u/fOPsf] sfuhd} of] s'/f pNn]v 5 .
dfcf]jfbL jfO{;LPnsf sf/0f /f]Nkf lhNnf k"/} cft+lst ePsf] 5 . jfO{;LPnsf] s'6lk6 / ckx/0fsf sf/0f ufp“ 5f8]/ ;'/Iff dfUb} ;b/d'sfd cfpg yfn]sf 36gfn] klg atfp“5 . /f]Nkfaf6 k|fKt ;dfrf/cg';f/ h]7sf] rf}yf] ;ftf jfO{;LPnsf] cfqmd0faf6 /QmfDo / c+ue+u ePsf hgtf wdfwd ;b/d'sfd cfpg yfn]sf 5g\ . /f]Nkfsf] Pp6f ufp“ lnjfªdf jfO{;LPnsf] cfqmd0f / ckx/0fdf k/]sf ^) eGbf a9Lsf] ;+Vofdf ufp“n]x¿ ;b/d'sfd cfO;s]sf 5g\ . Tof] ;ftfsf] Ps /ft 3/df al;/x]sf hgtfdf 3/3/df k;L jfO{;LPnsf sfo{stf{n] ufp“n]nfO{ s'6lk6 ug'{sf ;fy} ^ hgfnfO{ lgoGq0fdf lnPsf lyP . jfO{;LPnsf %)–^) hgf sfo{stf{ v's'/L, efnf, a~r/f] af]s]/ cfPsf lyP . pgLx¿n] ltg} xltof/ cGwfw'Gb k|xf/ u/L ufp“n]nfO{ 3fOt] agfPsf 5g\ . ;'/Iffsf] k|Tofe"lt geO{ ufp“ kms{g g;lsg] egL ;b/d'sfd cfPsf ufp“n]x¿ ;b/d'sfdd} al;/x]sf 5g\ .
;Qf ;fem]bf/Lsf] csf]{ bn g]skf Pdfn]sf /fd]5fk lhNnf ;ldltsf ;b:o lrqaxfb'/ sfsL{ o;} xKtf dfcf]jfbLsf] jfO{;LPnaf6 ckxl/t ePsf 5g\ . pgnfO{ cfkm\g} 3/af6 k|ltjfb u/] ef}lts sf/jfxL ug]{ wDsL lb+b} xltof/ b]vfP/ lgoGq0fdf lnPsf lyP . 36gfsf] lgGbf ub}{ Pdfn]n] ;f]xL lbg laxLaf/ jQmJo hf/L u/]sf] 5 . sfsL{nfO{ jfO{;LPnn] ljleGg d'2fsf] l5gf]kmfgf] ug'{kg]{ egL ckx/0f u/]sf lyP .
jfO{;LPnsf] cft+s 7fp“7fp“df x'g] u/]sf] 5 . dhb'/ klg jfO{;LPnsf] cfqmdf0df kg]{ u/]sf 5g\ . sfe|] e'“8]8f“8f uflj;sf xl/z/0f bfxfn hgfufn uflj;sf Ps JolQmsf] 3/df sfd ub{y] . /flt ;'lt/x]sf] a]nf jfO{;LPnsf sfo{stf{n] ank"j{s uf8Ldf xfn] / kf“rvfn k'¥ofO{ k]:tf]n b]vfp“b} d/0ff;Gg x'g] u/L lk6] . pgL !% lbgb]lv lz/ d]df]l/on c:ktfndf pkrf/ u/fO/x]sf 5g\ . pgnfO{ uf8Lleq} lkl6Psf] lyof] .
alb{ofsf] wwaf/ jfO{;LPn cft+saf6 cem} ql;t 5 . oxf“sf rf/hgf ;j{;fwf/0fnfO{ Hofg dfg]{ wDsL lbOPsf] 5 eg] b'O{ bh{geGbf a9L hgtfn] cfk\mg} e"ld u'dfPsf 5g\ . jfO{;LPnsf sfo{stf{n] cl3Nnf] xKtf ;j{;fwf/0fdfly cfqmd0f ub}{ kmnkm"n / cGo v]tL nufOPsf] &) lj3feGbf a9L hldg sAhfdf lnOPsf lyP . jfO{;LPnsf] s'6lk6af6 #)–#% hgf ;j{;fwf/0f 3fOt] ePsfdf clwsf+z cem} pkrf/ u/fO/x]sf 5g\ .
e}/xjfdf jfO{;LPnaf6 ePsf] Pp6f cfqmd0fdf 3fOt] ePsf d;fn / /fli6«o hgdf]rf{ sfo{stf{x¿ cem} l;ls:t 5g\ . h]7sf] t];|f] ;ftf cg]/f:jljo' 5}7f}+sf] ;fOsn ofqfdfly dfcf]jfbLsf] jfO{;LPn hfOnfu]sf] lyof] . of] 36gfsf] d;fn / /fhdf]n] lgGbf u/]sf 5g\ . jfO{;LPnsf] v's'/L / rSs' k|xf/af6 b'O{ bh{geGbf a9L JolQm 3fOt] ePsf lyP .
x'Dnfsf] jfO{;LPnn] t cf7 bndWo]sf] Pp6f bn g]kfnL sf+u|]; k|hftflGqssf lhNnf sfo{;ldlt ;b:o g]qaxfb'/ zfxLsf] ckx/0fkl5 xTof g} ul/lbPsf 5g\ . zfxLnfO{ x'Dnfsf] bfo{ ufp“ ljsf; ;ldltaf6 ckx/0f u/L xTof u/]sf nf;;d]t cfkmGtnfO{ lbPgg\ . Tolt dfq xf]Og, pQm kf6L{sf lhNnf ;efkltnufot sltko sfo{stf{nfO{ cfkm\gf] ufp“ hfg k|ltaGw;d]t nufPsf 5g\ . jfO{;LPnn] o:tf] k|ltaGw dfOlsª u/]/ g} nufPsf x'g\ . pQm kf6L{n] of] 36gfsf] lgGbf u/]sf] 5 . of] 36gf klg h]7sf] t];|f] ;ftfsf] xf] .
o;} xKtf jfO{;LPnsf] cfqmd0fsf sf/0f a}t8Lsf] b'u{d If]qdf /x]sf] Pp6f k|x/Lrf}sL lj:yflkt ePsf] 5 . jfO{;LPnsf] cfqmd0faf6 !# hgf k|x/L hjfg 3fOt] ePsf 5g\ . pgLx¿n] k|x/Lrf}sL 5f]l8;s]sf 5g\ .
lbgx'“ jfO{;LPnsf cfk/flws sfd al9/x]sf 5g\ . b}lgs cvaf/sf kfgfx¿ jfO{;LPn cft+ssf 36gfaf6 el/ g} /x]sf 5g\, t/ otf ltgsf sfd cfk/flws eP klg atfO“bf dfcf]jfbLsf g]tfx¿nfO{;d]t s~r6 tfTg] / jfO{;LPn k'Tnf hnfpg]df Jo:t /xg] u/]sf 5g\ . ;a} /fhgLlts bnsf o'jf;DaGwL eft[ ;+:yf 5g\ . dfcf]jfbLsf] jfO{;LPnafx]s s'g} klg Pp6f bn;“u ;DalGwt Pp6f klg ;+u7gn] o:tf] ckf/whGo sfd u/]sf] Pp6f klg pbfx/0f 5}g . dfcf]jfbLsf] ;+:yf o;sf] rl/q / sfdn] g} …lqmldgn lnuÚ ePsf] xf] . l;nl;nfa4 ¿kn] 36gfx¿ ;+lem“b} hfg] xf] eg] s'g} klg g]kfnL dfcf]jfbLsf] of]ª lnunfO{ lqmldgn lnu eGg afWo x'g]5 . of] cf/f]k xf]Og, lnusf sfdaf6 b]lvPsf] rl/q dfq xf] . lkm/f}tLsf nflu JolQm ckx/0f ug'{, lkm/f}tL glbP xTof lx+;fb]lv ckdfgsf ;a} k|lqmof ckgfOg' s'g} klg /fhgLlts rl/qsf ;+:yfx¿n] ub}{gg\ . dfcf]jfbLsf] of] lnusf] sfd ;LdfIf]qsf t:s/x¿n] u/]sf s'g} sfd;“u bf“lhof] eg] s'g} leGgtf kfO“b}g . dfcf]jfbL cfkm}+ / lnun] klg b]zJofkL ¿kdf ;fj{hlgs ePsf 36gfx¿ x]/]]df lnusf] cg'xf/df ck/fwsf] lrq b]lvg] 5 .
aGb lkmtf{
– b]zfGt/ ;+jfbbftf
sf7df8f}+ . ;/sf/sf jl/i7 dGqL Pj+ ljleGg ;d"x;“u jftf{ ug{ ul7t ;/sf/L jftf{ 6f]nLsf ;+of]hs /fdrGb| kf}8]nsf] cfu|xnfO{ :jLsf/ ub}{ g]kfn hghflt dxf;+3n] cfh / ef]lnsf nflu cfx\jfg u/]sf] g]kfn aGbsf] sfo{qmd lkmtf{ lnPsf] 5 .
aGb c;kmn x'g] tyf ab\gfd x'g] cfz+sfn] dxf;+3n] aGb sfo{qmd lkmtf{ lnPsf 5g\ . pgLx¿n] ljleGg dfux¿ /fvL aGbsf] cfx\jfg u/]sf lyP . lxhf] ;/sf/n] aGb sfo{qmd lkmtf{ lnO{ cfh !@ ah] jftf{sf nflu af]nfOPkl5 pgLx¿n] aGb lkmtf{ lnPsf x'g\ . nf]stGqsf] :yfkgfkl5 klg aGb–x8\tfnaf6 jfSs ePsf ;j{;fwf/0f dxf;+3n] aGb sfo{qmd lkmtf{ lnPkl5 eg] v';L ePsf 5g\ . aGb ;w}+sf nflu aGb ug'{kg]{ ;a}sf] /fo 5 .
Xbo]z / ofbj kmf]/dlt/ nfUg] †
– b]zfGt/ ;+jfbbftf
sf7df8f}+ . g]kfn ;b\efjgf kf6L{ / g]kfn ;b\efjgf kf6L{ -cfgGbLb]jL_ aLr kf6L{ PsLs/0f ls km'6 < of] k|Zg /fhg}ltsj[Qdf rrf{sf] ljifo ag]sf] 5 . hgcfGbf]ng @)^# df ;lqmo ;b\efjgf -cfgGbLb]jL_sf pkfWoIf e/tljdn ofbjn] kf6L{ PsLs/0fk|lt c;xdlt hgfpg' ePsf] 5 eg] csf{ k|efjzfnL g]tf Xbo]z lqkf7L k6L{ Pstfk|lt df}g x'g'x'G5 . o;/L k|efjzfnL g]tfx¿ aflx/ /x]sf sf/0f ;b\efjgf h'6]sf] xf] ls km'6]sf] eGg] k|Zg v8f ePsf] 5 .
z'qmaf/ /fhwfgLdf kqsf/ ;Dd]ng u/L ;b\efjgf -cfgGbLb]jL_sf dxfdGqL Pj+ pBf]u, jfl0fHo Pj+ cfk"lt{ dGqL /fh]Gb| dxtf] / ;b\efjgf kf6L{sf sfo{jfxs cWoIf nId0fnfn s0f{n] kf6L{ PsLs/0f ePsf] 3f]if0ff u/]sf 5g\ / ;fd"lxs kmf]6f];d]t lvrfPsf 5g\ . kmf]6f] / ;dfrf/ x]bf{ nfU5– …b'O{ ;b\efjgfsf] aLrdf cfbz{ldng ePsf] 5 . kf6L{ cWoIfdf cfgGbLb]jL l;+x / jl/i7 pkfWoIfdf nId0fnfn s0f{ /x]sf] 3f]if0ff ub}{ !% lbgleq a9Ldf ^# ;b:oLo /fli6«o sfo{;ldlt u7g ug]{ tyf ljwfg, lgodfjnL / 3f]if0ffkq k'gn{]vg ug]{, nf]stflGqs 5lj Pj+ dw];jfbL wf/nfO{ cem ;'b[9 agfpg] ;xdlt ePsf] 5 .
kf6L{ Pstfk|lt uDeL/ c;xdlt hgfp“b} cfgGbLb]jLsf pkfWoIf ofbjn] s]Gb|Lo sfo{;ldltaf6 /fhLgfdf lbPsf 5g\ . oBlk pgn] kf6L{ PsLs/0fdf eg] s'g} k|sf/sf] afwf–cj/f]w l;h{gf u/]gg\ . ofbjn] hgcfGbf]ngsf] efjgf / dd{ljk/Lt kf6L{ Pstf ePsf] cf/f]k nufPsf 5g\ . pgn] kf6L{ Pstfsf] gfddf /fhfjfbLx¿nfO{ kf6L{leq Nofpg' hgcfGbnf]ngsf] efjgf / kf6L{ gLltljk/Lt ePsf] atfP . ofbjn] …ljutdf /fhfsf] ;dy{g u/]sfx¿nfO{ ^ jif{;Dd kf6L{sf] ;b:o glbg] lg0f{o lyof]Ú eGb} clxn] kf6L{ Pstfsf] gfddf /fhfjfbLx¿nfO{ kf6L{s} g]t[Tjdf Nofpg' plrt gePsf] atfP .
ofbjn] cfkm"n] tTsfn s'g} lg0f{o gug]{ eGb} ;fyLx¿;“u ;/–;Nnfx u/]/ cfufdL gLlt to ug]{ b]zfGt/nfO{ atfp“b} pgn] cfkm"n] kb gkfP/ /fhLgfdf u/]sf] geO{ Pstfsf gfddf /fhfjfbLx¿nfO{ leq\ofpg] sfd u/]sfn] /fhLgfdf u/]sf] atfP . e/tljdn ca s] ug{] x'g\ < eGg] Plsg eg] ePsf] 5}g . ;b\efjgf cfgGbLb]jLsf csf{ k|efjzfnL g]tf Xbo]z lqkf7Ln] kf6L{ Pstfsf] ljifodf kf6L{sf ;fyLx¿;“u ;/–;Nnfx u/]/ Psb'O{ lbgkl5 dfq cfkm"x¿n] lg0f{o lng] b]zfGt/nfO{ atfpg'eof] . ;b\efjgf ljefhgdf oL b'O{ g]tfsf] 7"nf] e"ldsf lyof] / pgLx¿sf] ;+o'Qm k|of;df g} cfgGbLb]jL kf6L{ ;an aGb} cfPsf] lyof] .
;b\efjgf kf6L{ @)%( ;fndf ljeflht ePsf] lyof] . cWoIf ab|L d08nn] /fhfsf] sbdsf] ;dy{g u/]sf lyP . e/tljdnufotsf g]tfx¿n] ;b\efjgf -cfgGbLb]jL_ kf6L{ u7g u/L cfGbf]ngdf ;lqmo /x]sf lyP . ptf hgcfGbf]ng ;kmn ePkl5 nId0fnfn s0f{n] ab|L d08nnfO{ x6fP/ kf6L{sf] g]t[Tj ul//x]sf lyP, t/ ;dfrf/ ;|f]tsf cg';f/ ljdn / Xbo]z lqkf7L dw];L hgclwsf/ kmf]/ddf ;xefuL x'g] rrf{ eO/x]sf] 5 . dw];L hgclwsf/ kmf]/dn] kf6L{sf] ¿kdf lgjf{rg cfof]udf bn btf{;d]t u/fO;s]sf] 5 . kmf]/dnfO{ s'g} cfk/flws ;d"xsf] ¿kdf eGbf klg kf6L{sf] ¿kdf ljsf; u/L cufl8 a9fpg] ljifodf o;cufl8 g} kmf]/dsf cWoIf pk]Gb| ofbj / ;b\efjgfsf aLrdf s'/fsfgL eO/x]sf] ;|f]tn] atfof] .
dfcf]jfbLsf] sfo{ut Pstf b/af/b]lv pNkmf;Dd
– b]zfGt/ ;+jfbbftf
sf7df8f}+ . dfcf]jfbLn] ;z:q o'4 ;+rfng ul//x]sf] ;dodf Pp6f xNnf ;j{q JofKt lyof]– dfcf]jfbLnfO{ b/af/n] g} ;+rfng u/]sf] xf] < cem eGg] xf] eg] @)$^ ;fnsf] /fhgLlts kl/jt{gaf6 c;Gt'i6 /fhf jL/]Gb|sf efOåo 1fg]Gb| / wL/]Gb|n] dfcf]jfbLnfO{ cfly{s tyf cGo ;xof]ux¿ ug]{ u/]sf] rrf{ lyof] . Psk6s pkk|wfgdGqL tyf u[xdGqL /x]s} ;dodf sf+u|]; g]tf /fdrGb| kf}8]nn] eg]sf lyP– …dfcf]jfbL vf]Hg sxL+ hfg kb}{g, lgd{n lgjf;df g} kfOG5 .Ú /, ;don] kf}8]nsf] bfjLnfO{ g} k'li6 u/]sf] 5 . To;avt kf}8]nsf] xfjfbf/L cg'dfg eg]/ w]/} cfnf]rgf eof], t/ kf}8]nsf] bfjLnfO{ dfcf]jfbL cWoIf :jod\n] clxn] cfP/ k'li6 u/]sf 5g\ . k|r08n] xfn} sf7df8f}+aflx/sf] Ps ;fj{Hlgs sfo{qmddf eg]sf 5g\– …wL/]Gb|dfkm{t jL/]Gb|;“u s'/fsfgL x'GYof] . wL/]Gb|;“u b'O{k6s e]6 ePsf] / pgLdfkm{t jL/]Gb|n] dfcf]jfbL cfGbf]ng hgrfxgfcg'¿k ePsf] / cfkm";“u s'/f ug{ rfx]sf] kfPkl5 dfcf]jfbLn] klg clwsf/ljxLg …cfn+sfl/s /fhtGqÚ :jLsf/ ug]{ ljifodf kf6L{df 5nkmn ePsf] lyof] .Ú
/fhf jL/]Gb| hlt;'s} pbf/ /fhf x'g\, Tof] csf{] ljifo xf], t/ o;n] b/af/;“u dfcf]jfbLsf] ;DaGw /x]sf] k'li6 x'G5 . b/jf/ / dfcf]jfbLsf] ;DaGw lyof] eg] !# xhf/ dfG5] df/]sf] lhDd]jf/L b'j} kIfn] lng'kg]{ ;j{;fwf/0fsf] dfu 5 . dfcf]jfbL cfGbf]ng km:6fpg'sf] k5fl8 b/af/s} xft 5 eGg] bfjLrflx+ lj:tf/} k'li6 x'“b}5 .
/fhgLlts bnx¿nfO{ PsNofpg tyf l;Wofpg b/af/ / dfcf]jfbLsf] ;f“7uf“7 ePsf] s'/frflx+ lj:tf/} k'li6 x'“b}5 . /fhfn] …s'Ú u/]kl5 dfcf]jfbLn] k6s–k6s /fhf;“u dfq jftf{ ug]{ atfPsf lyP . pgLx¿n] dflns;“u dfq s'/f ug{], gf]s/;“u s'/f gug{] egL bnx¿nfO{ dfOg; u/]sf lyP .
pNkmf;“u klg sfo{ut Pstf
b/af/;“u dfq geO{ ljb]zL e"ldsf cfk/flws tyf cft+ssf/L ;d"xx¿;“u klg dfcf]jfbLn] o'4sf] sfo{ut Pstf u/]sf /x:ox¿ k'li6 x'“b} uPsf 5g\ . ef/tsf] k"jf]{Q/ cf;fd /fHodf ;lqmo k[ystfjfbL ljb|f]xL ;+u7g o'gfO6]8 lna/];g k|mG6 ckm cf;fd -pNkmf_nfO{ dfcf]jfbLsf] ;dy{g /x]sf] pQm ;d"xsf k"j{ ljb|f]xL g]tf 3gs07 af]/fn] PPkmkL ;dfrf/ Ph]G;LnfO{ atfPsf 5g\ .
pgn] ;f] ;dfrf/ ;ldlt;“u eg]sf 5g\– …xfdL g]kfnsf] dfcf]jfbLsf] ;Dks{df lyof}+ . xfdLn] pNkmfsf nflu pgLx¿af6 xltof/, uf]nLu6\7f / lj:kmf]6s kbfy{ k|fKt u/]sf lyof}+ .Ú pgn] pNkmf g]kfndf clxn] ;'/lIft cf>osf] vf]hLdf /x]sf] ;d]t atfPsf 5g\, t/ dfcf]jfbL jl/i7 g]tf 8f= afa'/fd e§/fO{n] pNkmf;“u s'g} ;DaGw g/x]sf] atfPsf 5g\ . pgn] o;nfO{ cfwf/xLg k|rf/ eg]sf 5g\ . To;}u/L g]kfnsf dfcf]jfbLsf] ef/tLo dfcf]jfbL;“u klg sfo{ut Pstf /x]sf] ;dfrf/ k|sfzgdf cfO:fs]sf] 5 .
ptf …/cÚ ;“u klg dfcf]jfbLsf] s'g} g s'g} k|sf/sf] ;DaGw /x]sf] rrf{x¿ x'g] u/]sf 5g\ . oxL rrf{nfO{ an k'¥ofp“b} dfcf]jfbL cWoIf k|r08n] o;cufl8 eg]sf lyP– …/cn] xfdLnfO{ cfly{snufot cGo ;xof]u ug]{ k|:tfj u/]sf] lyof], t/ To;nfO{ xfdLn] c:jLsf/ u¥of}+ .Ú o;/L cfkm\gf] lglxt :jfy{ k"/f ug{sf nflu dfcf]jfbLn] ljleGg ;d"x;“u ck|fs[lts sfo{ut Pstf ug]{ u/]sf 36gfx¿ lj:tf/} ;fj{hlgs x'g yfn]sf 5g\ . bnx¿nfO{ l;Wofpg dfcf]jfbL;“u klg ;f“6uf“7 ug{ k5fl8 gk/]sf] b/af/ clxn] pGd'ngsf] r/0fdf /x]sf] 5 . b/af/ / dfcf]jfbLsf] c;n lgotnfO{ hgtf lj:tf/} yfxf kfp“b} 5g\ .
dfcf]jfbLsf] ;Qfdf]x, sfo{stf{ zf]if0fdf
– b]zfGt/ ;+jfbbftf
sf7df8f}+ . sGbd'n vfP/ b]z / hgtfsf] ;]jfdf nfu]sf] eGg] bfjLsf ;fy b; jif{;Dd h+undf a;]sf dfcf]jfbL g]tfx¿ ;Qfsf] :jfbdf e'n nfu]sf 5g\ . ;/sf/df k'u]kl5 dfcf]jfbL g]tfx¿n] cfkm"lj?4 nfu]sf d'2fx¿ t la;{“bf /x]5g\ eg] hgtfnfO{ lbPsf cfZjf;gx¿ s;/L ;Demnfg\ < pgLx¿af6 b]z / hgtfn] s] cfzf ug]{ < cfkm"lj?4 /fHon] nufPsf] /fHolj?4 ck/fwsf] d'2fsf] ljifodf g} s'g} 6'+uf] gnufO{ ;/sf/df ;xefuL x'g' / ;/sf/df k'u]kl5 klg d'2f lkmtf{ lng] ljifodf dfcf]jfbLx¿ df}g /xg'n] pgLx¿df ;Qfsf] nf]n'ktf slt /x]5 eGg] cfkm}+ :ki6 x'G5 .
dfcf]jfbL cWoIf k|r08, g]tf afa'/fd e§/fO{ tyf dGqLåo s[i0faxfb'/ dx/f / dft[sf ofbjnufotsf g]tfx¿lj?4 ljz]if cbfnt sf7df8f}+ / k'g/fj]bg cbfntdf /fHolj?4sf d'2fx¿ /x]sf 5g\ . /fHon] pgLx¿nfO{ …km/f/ cleo'QmÚsf] ¿kdf /fv]sf] 5 . pgLx¿sf] d'2f k]zL r9\b}, kG5“b} ul//x]sf] 5 . /fHon] g} km/f/ cleo'Qmsf] ¿kdf /fv]sf JolQmx¿ xfn dGqL kbdf cf;Lg 5g\ . pgLx¿n] g} /fHosf] ;'/Iff / ;'ljwf lnP/ gLlt–lgdf{0fsf sfdx¿ ul//x]sf 5g\ . cfkm"lj?4 /fHon] nufPsf] d'2f g} lkmtf{ gu/fO{ s'g x}l;otn] dfcf]jfbLx¿ ;+;b\ / ;/sf/df ;xefuL eP < dfcf]jfbL g]tfx¿n] h]–h:tf qmflGtsf/L s'/fx¿ u/] klg pgLx¿ aGb's yGSofP/ sfo{stf{x¿NfO{ lzlj/leq sf]r]/ ;Qfdf hfg cft'/ /x]5g\ eGg] /x:o cfkm\g} d'2f lkmtf{ glnO{ ;+;b\ / ;/sf/df hfg'n] v'n]sf] 5 .
;+;b\ / ;/sf/df hfg'k"j{ dfcf]jfbL g]t[Tj ;+;b\ / dGqfnosf] ;+Vof a9L lng]tkm{ dfq s]lGb|t /x\of] . ;/sf/ / ;+;b\df uP/ To;sf] :jfb lng] p2]Zo lnPsfn] g} d'2f lkmtf{ u/fpg]tkm{ pgLx¿sf] Wofg k'u]g . /fHon] /fHolj?4sf] d'2f bfo/ u/]sf] JolQm pRr cf]xbfdf a:g kfp“b}g . k+rfotL ;/sf/n] x]lnsf]K6/ ckx/0fsf] ljifodf d'2f rnfPsf rqmk|;fb af:tf]nfnfO{ @)$* ;fndf ef/tsf nflu /fhb"tdf lgo'lQmsf] l;kmfl/; ubf{ d'2f lkmtf{ lnP/ dfq ul/Psf] lyof], t/ xfn dfcf]jfbL g]tfx¿ cfkm}+ ;/sf/df k'Ubf klg d'2f lkmtf{ lngtkm{ Wofg glbO{ ;Qfsf] :jfbdf /dfO/x]sf 5g\ .
5fkfdf/k|lt zf]if0f
dfcf]jfbLn] cfkm\gf 5fkfdf/x¿sf] gfddf /fHoaf6 lnPsf] /sd dfcf]jfbL g]t[Tjn] 5fkfdf/sf] gfddf eGbf klg cfkm\g} ;'ljwf / jfO{;LPnnfO{ vr{ ul//x]sf 5g\ . dfcf]jfbL g]tfx¿n] xfn kf6L{af6 OGwg, df]afOn vr{ / ks]6 vr{ egL dfl;s ¿kdf tx x]/]/ lancg';f/ /sd lng] ul//x]sf 5g\ . ;f]cg';f/ g]tfx¿n] cfkm\gf] txcg';f/ dfl;s % xhf/b]lv #) xhf/;Dd /sd a'em\g] ul//x]sf 5g\ . pQm /sd ljleGg axfgfdf /fHoaf6 lnOPs} /sd xf] . kl5Nnf]k6s dfcf]jfbLn] cfkm\gf] 5fkfdf/sf] gfddf ( s/f]8 ?k}of“ /fHosf] 9's'6Laf6 ln;s]sf] 5 . pQm /sd klg ;+rf/dGqL cfkm}+n] a'em]sf 5g\ . dfcf]jfbLn] cfkm\gf 5fkfdf/nfO{ Odfgbf/Lk"j{s pQm /sd af“8\g] p2]Zo lnPsf] eP dGqL cfkm}n] pQm /sd a'em\b}g lyP . s'g} ;+oGq agfP/ lzlj/df g} 5fkfdf/x¿nfO{ af“8\g] lyP . 5fkfdf/sf] gfddf ul/Psf] pQm /sd dfcf]jfbL g]t[Tjn] jfO{;LPnsf sfo{stf{x¿nfO{ af“l8/x]sf 5g\ .
5fkfdf/;“u} dfcf]jfbLn] ljleGg axfgf agfO{ cfkm\gf ;f+;b\x¿af6 ;d]t cfly{s zf]if0f ul//x]sf] 5 . dfcf]jfbLsf !) dgf]lgt;lxt *# ;f+;b\x¿dWo] &# hgf ;f+;b\x¿af6 @& nfv;lxt dfcf]jfbLn] Psd''i6 a'em\g] ul//x]sf] 5 . jfO{;LPnsf nfvf}+ sfo{stf{x¿ cem} klg laxfgb]lv a]n'sf;Dd ljleGg sfo{x¿ ul//x]sf 5g\ . pgLx¿nfO{ dfcf]jfbLn] g} v'jfP/
/fv]sf 5g\ .
ljb|f]xsf] lbzflt/
sf7df8f}+ . hgo'4sf] ;dodf k6s–k6s ljefhgsf] l8n}df k'u]/ hf]luPsf] g]skf -dfcf]jfbL_ leq kl5Nnf] ;dodf tLj| ljjfb / c;Gtf]if pTkGg ePsf] 5 . hgo'4 5f8]/ zflGtk"0f{ /fhgLltdf k|j]z u/]nuQ} kf6L{ g]t[Tj d"n l;4fGt / nIoaf6 ljd'v ePsf] cf/f]k s]xL g]tfx¿n] nufPsf 5g\ . pgLx¿n] hgcfGbf]ngkl5sf] Ps jif{df k|r08n] kf6L{sf] gLlt / l;4fGtnfO{ ;an agfpg s'g} sfo{ ug{ g;s]sf] lgisif{;d]t lgsfn]sf 5g\ .
;f] ;d"xsf] g]t[Tjdf df]xg j}B -ls/0f_, afbn, k|efs/, ljKnjnufotsf 5g\ . pgLx¿sf] ks8df em08} !@ xhf/eGbf a9L 5fkfdf/x¿ /x]sf] atfOPsf] 5 . pgLx¿n] vf;u/L /fli6«otfsf] d'2fdf kf6L{ lgs} sdhf]/ ePsf] / ;+ljwfg;efdfkm{t hgjfbL u0ftGq g]kfn :yfkgf ug{ g;lsg] bfjL u/]sf 5g\ . hgo'4sf] ;dodf dfcf]jfbLn] b'O{ nfOg ;+3if{sf] gLlt lnPsf] lyof] . klxnf] nfOgsf] g]t[Tj k|r08n] u/]sf lyP / bf];|f] nfOgsf] g]t[Tj jl/i7 g]tf afa'/fd e§/fO{n] u/]sf lyP . b'O{ nfOgsf] ljrf/sf] dGygaf6 g} ;xL ljrf/ / lgisif{ lg:sg] dfcf]jfbLsf] 7DofO lyof] . kl5 8f= e§/fO{sf] ljrf/ sdhf]/ aGb} uof] / k|r08sf] ljrf/ xfjL eof] . To;kl5 dfcf]jfbLn] k|r08kysf] gLlt g} lnof] . afa'/fdsf] wf/ sfd gnfUg] eof] . To;;“u} afa'/fd / k|r08aLrsf] ljjfb klg a9\of] . afa'/fdn] k|r08kyeGbf km/s ljrf/ /fVbf kf6L{leq g} 7"nf] xnrn k}bf eof] / afa'/fdn] km/s ljrf/nfO{ ;fj{hlgs u/]kl5 kf6L{ ljefhgsf] r/0fdf g} k'u]sf] lyof] . kl/0ffd:j¿k r'gjfª a}7sdf 8f= e§/fO{ /f]Psf g} lyP, t/ clxn] dfcf]jfbLdf k|r08 / afa'/fd b'j}sf] ljrf/ / lbzf c;kmn ePsfn] t];|f] wf/sf] ljsf; ug'{kg]{ lgisif{df s]xL g]tfx¿ k'u]sf 5g\ . pgLx¿ ;+3if{af6} d'n's sAhf u/]/ sDo'lgi6 zf;g nfb\g'kg]{ cleofgdf 5g\ . t];|f] nfOgsf] bafadf k/]/ g} k|r08n] a]nf avtdf ;8s, ;Qf / ;/sf/af6 ;+3if{ ug{] r'gf}tL lbg nfu]sf 5g\ . To;}u/L k|r08 / afa'/fdn] ef/t tyf cd]l/sfk|lt g/d gLlt lnPsf]df ;d]t afbn, ls/0fnufotsf g]tfx¿ ?i6 ePsf 5g\ . ToxL ;d"xsf] bafadf k/]/ g} cWoIf k|r08 / afa'/fdn] /fli6«otfsf] d'4fnfO{ a9L hf]8 lbg nfu]sf 5g\ . pgLx¿ clxn] cfkm\gf] ljrf/sf] nlaª ub}{ b]z bf}8fxfdf /x]sf 5g\ . dfcf]jfbLn] n'sfPsf % xhf/eGbf a9L xltof/x¿;d]t ljKnjs} sAhfdf /x]sf] ;|f]tn] atfof] . ;f] ;d"xn] cfkm\gf] j}rfl/s wf/ sfdL8f“8fsf] a}7sdf g} /fv]sf] lyof], h'g a}7saf6 dfcf]jfbLn] ;8s ;+3if{ ug]{ gLlt;d]t lnPsf] lyof] / tLj| ljjfb klg pTkGg ePsf] lyof] .
dfcf]jfbL s;/L oxf“;Dd cfOk'u] <
g]skf dfcf]jfbLn] ;'?df hgo'4 yfNbf hgo'4dfkm{t …gf}nf] hgjfbÚ :yfkgf ug]{ nIo lnPsf lyP, hxf“sf sfdbf/ju{sf] clwgfossTj x'g] zf;g Joj:yf :yfkgf ug]{ nIo lyof] . ;'?df pgLx¿sf] tf/f] ;+;bLo Joj:yf / /fhtGq lyof], t/ kl/jlt{t /fhgLlts cj:yfdf pgLx¿ cfkm\gf gLlt km]g{ afWo eof] . cfkm\gf ;'?df dfcf]jfbLn] gof“ ;+ljwfgsf] dfu u/]sf lyP, t/ p;n] ;+ljwfg;ef eg]sf] lyPg . ;g\ @))! sf] km]a|'c/L dlxgfdf ePsf] t];|f] /fli6«o ;Dd]ngn] hgtfåf/f ;+ljwfg lgdf{0f ug]{ k|lqmofsf] ax;nfO{ cufl8 a9fpg] lg0f{o u¥of] .
dfcf]jfbLsf] cS6f]j/ @))% df ePsf] r'gjfª a}7saf6 pgLx¿n] ax'bnLo nf]stflGqs u0ftGq :yfkgf ug]{ tfTsfnLg nIo lnPsf lyP . 8f= e§/fO{n] o;nfO{ ;+qmd0fsfnLg u0ftGq eg]sf lyP . o;cufl8 g} ;g\ @))# df dfcf]jfbLn] k|lt:kwf{Tds /fhgLlts Joj:yfsf] gLlt lnPsf] lyof], t/ clxn] t];|f] wf/rflx+ sAhf u/]/ tyf cGo bnx¿lj?4 n8]/ g} d"n nIo k|fKt ug{ ;lsg] s'/fdf ljZj:t 5g\ . ;+;b\jfbL bnx¿sf] k'R5/ eP/ lx“8\g gx'g] ;d]t pgLx¿sf] wf/0ff /x]sf] 5 . o;/L kf6L{leqsf] bafasf sf/0f g} dfcf]jfbL cWoIf k|r08sf] af]nLdf Ps¿ktf x'g 5f8]sf] 5 . pgLx? slxn] ;8s ;+3if{sf] s'/f u5{g slxn] ;/sf/df j;]/ g} nIo k|fKt ug{] bfjL u5{g\ .
/fhZj cg';Gwfg g} t:s/Ldf ;lqmo †
jL/u~h . dWodf~rn /fhZj cg';Gwfg ljz]if 3'DtL 6f]nLn] /fhZj cg';Gwfg kyn}ofsf] 9f“6 kf/ u/L ul/Psf] kz'klt s}l/o;{sf] Pp6f 6«s gf/fo0fu9af6 kqmfp u/L sf/afxLsf nflu /fhZj cg';Gwfg kyn}ofdf k7fPsf] lyof] . lagf sf/afxL pQm 6«s Toxf“af6 5f]l8Pkl5 t:s/x¿sf] dgf]an a9]/ uPsf] 5 eg] sd{rf/LaLr dte]b pTkGg ePsf] 5 . eG;f/5nLsf] sk8fnufotsf ;fdfg nf]8 ePsf] gf= # v= #% g+= sf] 6«s lagf sf/afxL /fhZj cg';Gwfg kyn}ofsf k|d'v nIdL kf}8]nn] 5f]l8lbPkl5 dte]b pTkGg ePsf] xf] .
;"qsf cg';f/ kf}8]n /sdL Jojxf/sf] dfG5] x'g\ . pgsf] ToxL /sdL afgLs} sf/0f s}of}+k6s /fhZj cg';Gwfg kyn}ofdf sd{rf/LaLr s'6fs'6sf] l:ylt;d]t l;h{gf ePsf] lyof] . t:s/x¿n] nfOg kfPafktsf] lbg] df]6f] /sdsf] dlxgfjf/L cfk"m PSn} vfOlbg] / ?l6ª r]shf“r ubf{ slxn]sfxL+ cfpg] /sd klg cfk}mn] xhd ul/lbg], d]; vr{sf] nflu klg /sd g5'6\ofpg] cflb afgLn] ubf{ k|d'v nIdL kf}8]n sd{rf/Lx¿aLr cfnf]lrt ePsf 5g\ . cfkm\g} 9f“6 t:s/Lsf] 6«s k7fPkl5 k'gM ;f]xL 6«s ljz]if 3'DtL 6f]nLn] kqmfp u/]/ oxL laxLaf/ k7fPkl5 nIdL kf}8]nsf] xf]z p8]sf] lyof], t/ pQm 6«s kz'klt s}l/o;{sf ;~rfns /fh]Gb| u'Ktfsf] bafadf 5f]l8Psf] atfOPsf] 5 . nfOg lbPafkt k};f klg vfg] / 6«s klg ;dfpg] egL t:s/x¿n] ;+ul7t eP/ xKsfPkl5 hDdf $ kf]sf sk8f pQm 6«saf6 cgnf]8 u/L 6«s lagf sf/afxL 5f]l8Psf] lyof] . clxn] /fhZj cg';Gwfg kyn}ofn] k;f{, af/f, /f}tx6, ;nf{xL, hgsk'/sf t:s/x¿nfO{ nfOg pknAw u/fPsf] / cfkm\g} ljefun] v6fPsf] ljz]if 3'DtL 6f]nLsf] ;'/fsL ug]{ u/]sfn] nIdL kf}8]nnfO{ cljnDa ljefuLo sf/afxL x'g'kg]{ dfu sd{rf/Lx¿af6 g} eO/x]sf] a'lemPsf] 5 .
– bLk]b| rf}xfg
g]lj;+3 dxflwj]zgsf] tof/Ldf
– b]zfGt/ ;+jfbbftf
sf7df8f}+ . g]kfnL sf+u|]; k|hftflGqssf] eft[;+:yf g]kfn ljBfyL{ ;+3sf] gjf}+ dxflwj]zg cfufdL c;f/ !&, !* / !( ut] g]kfnu~hdf x'g] ePsf] 5 . gjf}+ dxflwj]zgsf] ldlt glhls“b} hf“bf cWoIf bfj]bf/x¿aLr k|rf/–k|;f/df c3f]lift k|lt:kwf{ ;'? ePsf] 5 . cWoIfsf bfj]bf/x¿df hLth+u a:g]t, g[kaxfb'/ lji6, /fds[i0f tfd|fsf/ / sNof0f u'?ª /x]sf 5g\ .
;|f]tsf cg';f/ ^! lhNnf / clwsf+z SofDk;df clwj]zg ;DkGg ePsf] 5 eg] ;Dk"0f{ k|fljlws tof/Lx¿ c;f/ * ut];Dd ;DkGg ul/;Sg] nIo lnOPsf] 5 . oBlk df]/ª, k;f{ / sLlt{k'/ SofDk;df klg ljjfb sfod} 5 .
g]kfnL sf+u|]; -k|hftflGqs_ sf ;efklt tyf k"j{ k|wfgdGqL z]/axfb'/ b]pjfn] pb\3f6g ug'{x'g] gjf}+ dxflwj]zgsf] gf/f j}1flgs, Jofj;flos / ;a}sf nflu lzIff xfd|f] cleofg, ;+ljwfg;efdfkm{t ;+3Lo–;dfj]zL–nf]stflGqs u0ftGqsf nflu gjf}+ /fli6«o dxflwj]zg /x]sf] 5 . dxflwj]zgsf] nflu k|rf/k|;f/ ;ldlt, z}lIfs sfo{If]q ;ldlt / Joj:yfkg ;ldlt h'6]sf] a'lemPsf] 5 . gjf}+ dxflwj]zgdf s"n !! ;o dtbftfx¿ /x]sf 5g\ .
vfg]kfgLdf dfcf]jfbLsf hLPd †
– b]zfGt/ ;+jfbbftf
sf7df8f}+ . dfcf]jfbLn] ;Dxfn]sf] ef}lts of]hgf tyf lgdf{0f dGqfnocGtu{tsf] vfg]kfgL ;+:yfgsf] dxfk|aGwsdf dfcf]jfbL ;dly{t slgi7 sd{rf/LnfO{ lgo'lQm ug]{ tof/L eO/x]sf] 5 . jt{dfg dxfk|aGws uf}tdaxfb'/ cdfTosf] kbfjlw pd]/xssf sf/0f oxL c;f/ ^ ut] ;dfKt x'g] ePkl5 dfcf]jfbL dGqL lxl;nf odLn] pQm :yfgdf b;f}+ txsf xl/axfb'/ 9sfnnfO{ lgo'Qm ug{ nfu]sf] a'lemPsf] 5 . 9sfn dfcf]jfbL g]tf 8f= afa'/fd e§/fO{sf] u[xlhNnf uf]vf{sf lgs6 JolQm x'g\ . o;}u/L g]kfn vfg]kfgL ;+:yfgsf] cWoIfdf ef}lts of]hgf tyf lgdf{0f dGqL odLåf/f Ol~hlgo/ nIdLk|;fb b]jsf]6fnfO{ lgo'Qm ul/Psf] 5 .
dfcf]jfbLn] dxfk|aGwsdf lgo'Qm ug{ vf]h]sf xl/axfb'/ 9sfneGbf dfly % hgf jl/i7 sd{rf/Lx¿ /x]sf 5g\ . tL sd{rf/Lx¿df dbgz+s/ >]i7, ;"o{eQm >]i7, 1fg]zfgGb ah|frfo{, lji0f' a:g]t / sNof0fl;+x /x]sf 5g\ .
vfg]kfgL ;+:yfgdf dxfk|aGwssf] ¿kdf Nofpg nfluPsf 9sfnn] ljutdf e|i6frf/sf08x¿df d'l5Psf ljjflbt dxfk|aGwsx¿;“u /fd|} ;xsfo{ u/]sf lyP . pgsf] oxL ;xsfo{sf] sf/0f 6]08/ljgf g} sf]6];gsf] e/df kfOk / cGo pks/0fx¿ pknAw u/fp“b} cfPsf kfOk dflkmof cf]dk|sfz cu|jfnn] klg 9sfnsf] a9'jfsf nflu /sd vlr{g] atfOPsf] 5 .
jfdkGyLnfO{ ef/tsf] r]tfjgL
– b]zfGt/ ;+jfbbftf
sf7df8f}+ . ;+ljwfg;efsf] lgjf{rgk|lt g]kfnsf jfdkGyL bnx¿ pbf;Lg / Odfgbf/ gb]lvPkl5 ldq/fi6« ef/tn] pgLx¿nfO{ r]tfjgL lbg yfn]sf] 5 . xfn} ef/t e|d0fdf uPsf] g]skf -Pdfn]_ 6f]nLnfO{ ef/tLo k|wfgdGqL 8f= dgdf]xg l;+xnufotsf cGo g]tfx¿n] o:tf] r]tfjgL lbPsf x'g\ .
ef/t e|d0faf6 kms]{kl5 Ps u}/ jfdkGyL g]tfn] ef/tLo k|wfgdGqL dgdf]xg l;+xnfO{ p4[t ub}{ eg]– …;+ljwfg;efsf] lgjf{rg cfufdL gf]e]Da/ dlxgf;Dd klg ug{ ;Sg'ePg eg] g]kfn 7"nf] b'3{6gfdf km:g]5 . To;}n] tkfO{+x¿ ;+ljwfg;efsf] tof/Ldf nfUg";\ .Ú pgsf cg';f/ g]tf ;f]lgof ufGwLsf] egfO klg l;+xsf] h:t} lyof] . tL g]tfn] cufl8 eg]– …;/sf/df /x]sf jfdkGyL bnx¿sf] e"ldsfk|lt ef/t k6Ss} ;Gt'i6 5}g . cem dfcf]jfbLsf] å}w rl/qk|lt dfcf]jfbL a9L ;z+lst 5 . …ef/tn] Pdfn]nfO{ sf+u|];;“u ldnL dfcf]jfbLnfO{ PSNofpg ;Nnfx lbPsf] xf] t <Ú eGg] k|Zgdf tL g]tfsf] egfO lyof]– …Pdfn] g]t[Tj / ef/tLo k|wfgdGqLaLrsf] e]6df d ;+nUg lyOg“, t/ d}n] a'em]cg';f/ dfcf]jfbLnfO{ PsNofpg geO{ ;'wfg{ sf+u|];, Pdfn]n] ;+o'Qm bafa lbg'kg]{ ef/tsf] wf/0ff 5 .Ú jfdkGyL bnx¿ ;/sf/df klg /xg] / aflx/ klg cfGbf]ng ug]{ r]tfjgL lbO/x]sf 5g\, h;nfO{ ef/t dfq xf]Og, cGt/f{li6«o ;d'bfon] klg dg k/fPsf] 5}g . ;|f]tsf cg';f/ ef/tn] Pdfn]af6 lgs} lhDd]jf/Lk"0f{ Jojxf/sf] ck]Iff u/]sf] 5 .
lrl;of] ef/t–dfcf]jfbL ;DaGw
;ft /fhgLlts bn / g]skf dfcf]jfbLsf aLrdf ePsf] !@ a'“b] ;xdlt;“u} ;'lw|Psf] ef/t–dfcf]jfbL ;DaGw PsfPs lrl;Psf] 5 . Pdfn] 6f]nL;“u ef/tLo k|wfgdGqL dgdf]xg l;+xn] sf+u|]; / Pdfn] ldn]/ dfcf]jfbLnfO{ PsNofpg'k5{ eGg] cleJolQm lbPsf] eGg] ;dfrf/sf] cfwf/df g} dfcf]jfbL ef/tdfly vlgg yfn]sf] 5 . ef/tsf nflu k"j{ g]kfnL /fhb"t k|f=8f= nf]s/fh a/fn eg] ef/tn] sf+u|]; / Pdfn] ldn]/ dfcf]jfbLnfO{ PsNofpg' eg]/ ;'emfj lbg} g;Sg] atfpg' x'G5 . pxf“ eGg'x'G5– …clxn]sf] cj:yfdf dfcf]jfbL, Pdfn] tyf sf+u|];n] Ps–csf{nfO{ PsNofP/ cufl8 a9\g ;Sg] cj:yf 5}g .Ú a/fnsf] yk syg 5– …ef/tn] jfO{;LPnsf ultljlwdf dfq s]lGb|t /x]/ ;f] lrGtf JoQm u/]sf] x'g ;S5 . s;}n] klg dfcf]jfbLnfO{ kmfn]/ hfg] Ifdtf /fVb}gg\ .Ú ef/tn] dfcf]jfbLaf6 hlt ck]Iff u/]sf] lyof], Tolt gkfPsf] x'g ;Sg] a/fnsf] syg 5 . /fhtGqnufotsf cGo d'4fx¿df eg] ef/t ;/sf/n] hgtfsf] lg0f{onfO{ g} ;jf{]kl/ x'g] atfPsf] 5 .