jqmb[li6
o]r'/Lsf] s'/f=== †
…g]kfnsf] /fhgLltdf x:tIf]k ug]{ xfd|f] gLlt 5}g===Ú eGb} cfPsf ef/tLo g]tf ;Ltf/fd o]r'/Ln] l/kf]6{;{ Snadf dfcf]jfbLsf] g]t[Tjdf ;/sf/ u7g x'g'k5{ eg]/ s] dfq af]n]sf lyP, kqsf/x? plk|mxfn] .
kqsf/x?n] cfkt kf/]kl5 o]r'/Ln] eg]– Tof] d]/f] ljrf/ xf], ca km};nf ug]{ lhDdf g]kfnL hgtfsf] xf] eGbf Clif wdnf 6\jf“ k/] .
k|r08sf] 56\k6L <
/fhf 1fg]Gb|nfO{ gf/fo0flx6L vfnL ug{ k|r08n] v'nfd~raf6 cfx\jfg ul/xfn] . ca k|r08 …JofsÚ x'g] 7fp“ 5}g . To;}n] k|r08 gof“ahf/df a;] klg gf/fo0flx6Ls} ;kgf b]Vg 5f8]sf 5}gg\ .
To;}n] xf]nf, lxhf]cfh hf] e]6] klg k|r08n] gf/fo0flx6Ls} s'/f ug]{ u5{g\ . j}zfv @) ut] sdn yfkf;“u klg pgn] gf/fo0flx6Lsf] s'/f /fVbf yfkfn] …/fhfn] s] u5{, dnfO{ s] yfÚ eg]kl5 k|r08sf] 56\k6L a9\g yfn]sf] 5 .
afa'/fd u0ftGqjfbL †
8f= afa'/fd e§/fO{ vf“§L u0ftGqjfbL x'g\ eGg] s'/fdf s;}nfO{ z+sf 5 < olb 5 eg] lxhf]sf] uf]/vfkq k9\g' xf]nf .
uf]/vfkqdf 8f= e§/fO{n] dfcf]jfbLleq cfkm" klxnf] u0ftGqjfbL g]tf ePsf] bfjL u/]/ dfcf]jfbLdf s;nfO{ /fhfjfbL eGg vf]h]sf x'g\ < a'em\g g;s]/ /fdaxfb'/ afbn 56\kl6Psf 5g\ .
lul/hfsf] sfg]v'zL===†
lxhf] laxfg afn'jf6f/ k'u]sf u[xdGqL s[i0f l;6f}nfsf] sfgdf lul/hfn] v';'Ss k|r08nfO{ Pp6f ;Gb]z k'¥ofpg eg] .
l;6f}nfn] d'G6f] xNnfP . s'/f s] /x]5 eg] lul/hfnfO{ /fi6«klt aGg] /x/ /x]5, ToxL ;Gb]z k|r08sxf“ k'¥ofpg l;6f}nfsf] sfg km's]sf] ;'g]/ ;'hftf b+u kl/g\ .
>LdtL ;+3===†
;]gf–k|x/Lleq >LdtL ;+3x? vf]Ng] qmd t w]/} cufl8 ;'? ePsf] xf] . t/, ca s]xL dfcf]jfbL sfo{stf{n] dfcf]jfbLleq klg …>LdtL ;+3Ú vf]Ng ;'emfj lbPsf 5g\ .
glbpg\ klg lsg < cGttM, lxtdfg, afa'/fdb]lv g]t}g]tfsf >LdtL ;f+;b ePkl5 Pp6f g]skf dfcf]jfbL >LdtL ;+3 t vf]Ng} k¥of] lg † s;f] g]qljqmd rGb sd/]8 <
;f+;b sf/vfgf <
dfcf]jfbL qmflGtsf/L kf6L{ dfq xf]Og, ;f+;b agfpg] sf/vfgf klg /}Ú5 eGg] s'/f] aNn v'Nb}5 . k|r08n] Pdfn] g]tf jfdb]j uf}tdnfO{ /f]Nkfaf6 ;f+;b aGg cfu|x u/]kl5 Pdfn] sfo{stf{x?n] dfcf]jfbL kf6L{ xf] ls < ;f+;b agfpg] sf/vfgf xf] eGg] s'/f 5'6\ofpg g;s]/ /GylgPsf 5g\ .
k|]ldsf 5f8]kl5sf] s[lt
bLks ;fksf]6f
s dlxgfcl3 lrof ukmdf bfh' ljho ;fksf]6faf6 …dfOqmf];Ï6b]lv afx'g8f“8f;DdÚsf] af/]df k|efjf]Tkfbs rrf{ ;'g]sf] lyP“ . To;sf] nuQ} of] k':ts d}n] k9]“ . kl9;s]kl5 d}n] cfkm"nfO{ yfDg ;lsg“ . hf]g p8sf] syfn] d]/f] t?0f x[bonfO{ :kz{ u¥of] .
k':ts k9\b} hf“bf kf7s k':tssf kf7x?;“u k|jfxdfg /xG5 clg hf]g p8;“u w]/} k6s ;+jfb klg u5{ . kl9;s]kl5 kf7sdf kl/jt{gk|ltsf] cf“wLa]x/L rN5 .
k':ts s]6fs]6LnfO{ k9fpg lx+8]sf Ps o'jfsf] syf xf] . hf]g p8 cfkm}+n] ;'? u/]sf] ?d 6' l/8 sfo{qmdaf/] n]v]sf] cfTdj[QfGt …lnleª dfOqmf];Ï6 6' r]Gh b jN8{Úsf] g]kfnL cg'jfb xf] . cg'jfb u/]sf x'g\ vu]Gb| ;+u|f}nfn] . pgsf] of] cg'jfbn] klg k':tsnfO{ ;fx|} df}lns / k7gLo s[lth:tf] agfPsf] 5 . oBlk uBsf] cg'jfb ug]{ z}nL / tf}/tl/sf km/s–km/s x'g ;S5g\ . d"n n]vsn] n]v]sf ;Dk"0f{ s'/f oyfjt k|:t't ug]{ z}nL Pp6f xf] / efj cfpg] u/L df}lnsem}+ k|:t't ug]{ z}nL csf]{ xf] .
t/ vu]Gb| ;+u|f}nfn] eg] n]vsn] h;/L h'g ?kdf k':ts k|:t't ug{ vf]h]sf x'g\ ToxL 9f“rf / z}nLdf k|:t't ug]{ hdsf]{ u/]sf 5g\ . k':ts k9\b}hf“bf dgdf cg]s t/+ux? cfP . k':tsdf n]vsLo OdfGbfl/tf k|:6 emlNsPsf] 5 . pgn] cfÏgf pNemg, efjgf clg på]ux?nfO{ Odfgbf/Lk"j{s n]v]sf 5g\ . n]vs cfkm}+n] u/]sf sfdx? g} pgsf nflu k|df0fsf ?kdf plePsf 5g\ em}+ nfU5 .
k':tssf] klxnf] cWofodf n]vs efj's aG5g\ . ofqf qmddf pgL k'u]sf] nhdf Pp6f slnnf] g]kfnL s]6f]n] pgnfO{ s]xL lkpg] xf] ls eg]/ ;f]W5 . n]vsn] ljo/ dfU5g\ / s]6f]n] pd+udo efsfdf …Ho" †Ú pQ/ lbPkl5 p8 dnfO{ cfh;Dd dlb/fhGo kbfy{ 6qm\ofP/ ;]jf k|bfg ug]{x?df ;a}eGbf sfG5f] oxL s]6f] xf]nf ls eGb} afn>d;DaGwL sfg'gx?af/] lgs} a]/ ud vfO/xG5g\ .
;fx|} ;fgf] k|;+unfO{ klg lgs} ld7f] 9+un] JoQm ug]{ hf]gsf] of] z}nLn] kf7snfO{ klg x/]s k|;+ulkR5] s]xL ;f]Rg afWo u/fp“5 . ljzfn rLg If]qsf nflu dfOqmf];Ï6sf] Jofkf/ ljsf; lgb]{zssf ?kdf sfd ub}{ubf{ p8n] cfÏgf] hLjgsf] p2]Zo abn] / afnaflnsfnfO{ ul/aLsf] rqmaf6 aflx/ Nofpg pgLx?nfO{ cfhLjg lzIffsf] pkxf/ lbg] lg0f{o u/] . ;g\ @))) df yfngL u/]sf] hf]gsf] ;+:yf ?d 6' l/8n] ljsf;zLn d'n'sx?df tLg xhf/ 5 ;o k':tsfno :yfkgf ul/;s]sf 5g\ . tLdWo] em08} b'O{ xhf/ g]kfnd} 5g\ . k':tsfno :yfkgfsf nflu x'6x'6L nufpg] sfd eg] pgnfO{ dgfªlt/ hf“bf ndh'ªsf] afx'g8f“8fdf e]l6Psf ;|f]tJolQm kz'klt Gof}kfg]n] u/]sf lyP . ljZjel/d} ?d 6' l/8 ;+:yfn] !$ nfveGbf a9L k':ts bfg u/]sf] 5 . %,!^$ k':tsfno / $$@ ljBfno :yfkgf u/]sf] 5 . $,)#^ hgf s]6fs]6LnfO{ 5fqj[lQ lbPsf] 5 .
pgn] sxL“ n]v]sf 5g\– …;fob dnfO{ kz'klt Gof}kfg]n] :s'n b]vfpg gnu]sf eP dgdf kl/jt{g cfpg] lyPg, d g]kfnsf ;'Gb/ b[Zo x]/]/ k'gM cfÏgf] hflu/] hLjgdf yk prfO{ yKgd} Jo:t x'g] lyP“ . hf]g p8n] ;f“Rr} cfÏgf] cGt/dgsf] cfjfh ;'g]sf 5g\ . To;}n] t pgn] hLjgdf c?n] eGbf leGg sfd u/]sf 5g\ . k':tsdf hf]g p8n] cfkm" Ps s/f]8 aL; nfv la/fgf dflg;x?sf] ;x/df PSnf] ePsf] cg'e"lt JoQm u/]sf 5g\ . p8 ;f+;fl/s hLjgaf6 ;fx|} lal/QmP/ a/flnP/ ;x/df 8'ln/xG5g\ . w]/} dflg;x?sf] eL8df klg pgL cfkm"nfO{ PSnf] 7fG5g\ . ci6«]lnofsf] l;8\gL, rLgsf] a]Olhªnufotsf 7"nf ;x/x?df cfÏgfx?sf] sdLn] pgdf la/lQmkg el/lbPsf] x'G5 . t/ g]kfnsf ufp“x?df eg] pgL cfkm"nfO{ cfkmGtx?sf] aLrdf ePsf] cg'ej u5{g\ .
hf]gsf] hLjgdf afx'g8f“8fsf ;|f]t;fwgxLg afnaflnsfn] cg'/fu pTkGg u/]sf] x'G5 . pgn] afNosfndf eg]hlt k':ts k9\g kfPsf sf/0f clxn]sf] cj:yf k|fKt ePsf] xf] eGg] dx;'; u/fO{ pgn] ?d 6' l/8 ;+:yfsf] :yfkgf ug'{ Pp6f kIf xf] eGg ;lsG5 . To;kl5 pgn] cfÏg} dgsf] cfjfh ;'g] / cfkm"nfO{ skf]{/]6 ;+;f/sf] afbzfx dfOqmf];Ï6sf] hflu/ 5f]8\g] dgl:yltdf k'u] .
pgn] k':tsdf n]v]sf 5g\– …dfOqmf];Ï6 sDkgLaf6 c;Gt'i6 ePsf] l:yltaf6 knfog ug{ / cfkm"nfO{ OR5f nfu]sf] hLjg lhpgsf nflu d pgnfO{ TofUb} lyP“ . d]/f] nflu h] ;sf/fTds lyof], Tof] pgsf nflu Psbd} gsf/fTds lyof] . k':tssf] Ps c+zdf dfOqmf];Ï6sf] cem 7"nf] of]hgf;fy pgL rLgsf] ljzfn ahf/ If]qdf cfPsf lyP . pgsf] hLjgdf hf]l8PsL s]6L ;fyL klg ToxL sfd ug{ cfPsL lyOg\ . dxfgu/Lo hLjgsf cfgGbdf 8'a'NsL nufpg / skf]{/]6 hLgjaf6 cfZj:t x'g rfxg] cfÏg} hLjg;fyLnfO{ ;d]t 5f8]/ gof“ a'4 aGg lx+8]sf x'G5g\– hf]g . hf]gsf ;+qmd0fsfnsf dgf]bzfx?nfO{ k':tsdf ;kmntfk"j{s lrq0f ul/Psf] 5 .
p8sf] k':ts cWoogsf] ?lr / Tof] ?lr k"/f ug{ tTk/ afcfdfsf] x'sfO{ ePsf] o; k':tsn] k'li6 u5{ . hf]gn] g]kfndf k':ts lnP/ cfpg] tof/Ldf afcfdfn] u/]sf] of]ubfg ct'ngLo 5 . k':tsdf hf]gsf af p8L g]kfn cfpg rfxG5g\ . t/ hf]g a'9f dfG5]nfO{ gNofpg] ;f]rdf x'G5g\ . afn] o;/L cfkm"nfO{ k|dfl0ft u5{g ls pgLx? b'j} g]kfndf zfgbf/ cleofg lnP/ cfp“5g\ . sfo{qmd eJo ?kdf ;DkGg x'G5 . pgL n]V5g\– …d}n] Tof] v'zLofnLdf afnfO{ Ps af]tn ljo/ lslglbP“ .Ú o:tf ld7f k|;+un] kf7s w]/} k6s /f]lsG5g\ clg 3f]lTnG5g\ .
hf]g p8n] k':ts k|flKtsf nflu sf7df8f}+af6 n]v]sf] Od]n Pp6f ;''Gb/ ;flxToem}+ nfU5 . Od]ndf pgn] n]v]sf 5g\– …s]xL klg gug'{ ;a}eGbf v/fa ljsNk xf] .Ú o:tf ;+jfbx?n] k':ts ;'Gb/ ;flxTo xf] eGg ;lsG5 . #@) k[i7sf] of] k':tssf] d"No tLg ;o %) ?k}of“ /x]sf] 5 .
Spkt.deepak@gmail.com
kqsf/ dxf;+3df jfdkGyLsf] zd{gfs xf/
clwsf+z pDd]bjf/ if8\oGqsf] lzsf/
kqsf/x?sf] efjgf ;d]l6Pg
rf}tf/L cWoIfsf] /fhLgfdf
…efO km'6] ujf/ n'6]===Ú eg]em}+ g]kfn kqsf/ dxf;+3sf] jfO;f} dxflwj]zgdf jfdkGyL kqsf/x?n] ;femf pDd]bjf/ to ug{ g;Sbf g/fd|f] k/fho ef]Ug'k/]sf] 5 . x'g t of] s'g} gf}nf] 36gf xf]Og, ;'?b]lvg} 3ft, cGt3f{tsf] lzsf/ ef]Ub} cfPsf jfdkGyL kqsf/x?n] ljutsf] tLtf] cg'ejaf6 kf7 gl;s]sf] kl/0ffd xf] of] . o; k6s jfdkGyL kqsf/x?n] dx]Gb| lji6 cyjf lzj ufp“n]dWo] Ps hgfnfO{ dfq pDd]bjf/ agfPsf] eP lht ;'lglZrt lyof] . t/, c“Wof/f sf]7fdf a;]/ if8\oGq ug]{x?sf] cufl8 cfd kqsf/x?sf] efjgfdfly tftf]kfgL vGofpg] sfd u/]sfn] kqsf/ dxf;+3af6 jfdkGyLx? nHhfhgs 9+un] aflxl/Psf 5g\ . Psflt/ k|]; rf}tf/L g]kfnsf] g]t[Tjn] cfd kqsf/x?sf] efjgf a'em\g ;s]g eg] csf]{tkm{ cWoIfsf pDd]bjf/ lji6 / ufp“n]sf] …d]/f] uf]?sf] afx|} 6SsfÚ eGg] lh2Ln] k/fho ef]Ug' k¥of] . lji6 / ufp“n]dWo] Pshgf cWoIf, Ps hgf pkfWoIfdf p7]sf] eP dxf;+3s} Oltxf;df jfdkGyL kqsf/x?sf] gfd :j0f{ cIf/n] n]lvg] lyof] . t/, b'ef{Uo oL b'O{ hgfnfO{ ldnfpg] k|of; t ePg ePg, Pp6fnfO{ sfvL Rofk]/ csf{sf] kQf;fkm ug]{ sfd lhDd]jf/x?af6} eof] .
Pdfn]n] ;+ljwfg;ef r'gfjdf ef]u]sf] k/fhosf] cfnf] 3fp ;'Sg gkfp“b} dxf;+3df k|]; rf}tf/Ln] ef]u]sf] k/fhon] jfdkGyL kqsf/x?sf] efjgfdf yk g'gr's 5ls{g] sfd u/]sf] 5 . o;n] sDo'lgi6x? slxNo} ldNb}gg\ eGg] ;Gb]z klg ;fj{hlgs u/]sf] 5 .
hfjnfv]ndf dfwj zdf{, k|1f ejgdf uf]kfn yklnof / xfoft xf]6ndf uf]kfn a'9fyf]sLdfly jfdkGyLx?n] h] hlt if8\oGq u/] To;nfO{ ;dod} lrg{ g;Sbf clxn] d'v}df cfPsf] uf“; vf]l;Psf] tYon] g} atfp“5 . cfOtaf/ ;DkGg lgjf{rgdf Ps xhf/ !% dt v;]sf]df lji6sf] @&( dt / ufp“n]sf] #!^ dt NofP . lji6 / ufp“n]sf] dt hf]8\bf %(% dt x'G5 eg] wd]{Gb| emf #^$ dtn] ljhoL ePaf6} jfdkGyLx?sf] wf]tL v'l:sPsf] :ki6 x'G5 . ;efklt kbsf csf{ k|Tof;L s'nrGb| jfUn]n] %) dt k|fKt u/]sf 5g\ . pk;efkltdf k|]; rf}tf/Lsf] e¥ofª r9]/ qmflGtsf/L kqsf/ ;+3sf uf]ljGb cfrfo{ ljhoL ePsf 5g\ . t/, qmflGtsf/Ln] rf}tf/L ;dy{s pDd]bjf/nfO{ OdfGbf/k"j{s ;xof]u gu/]sf] cf/f]k jfdkGyL kqsf/x?sf] 5 . pkTosf ;b:odf b'O{ hgf jfdkGyL pDd]bjf/n] r'gfj lhTg] cj:yfdf cGt3f{t u/]/ bLks kf08]nfO{ x/fOPsf] 5 . rf}tf/Ln] ;dy{g u/]sf kf08]sf] &* dt dfq} cfpg' / pkfWoIfsf ljhoL cfrfo{n] !@! dt kfpg'n] qmflGtsf/L slt lgs[i7 /x]5 eGg] :ki6 x'G5 . kf08]nfO{ pk;efkltdf s]bf/ sf]O/fnfnfO{ dtbfg ug]{ w]/}n] dtbfg u/]sf lyP . rf}tf/L u7aGwgaf6 kf08]nfO{ @) dt klg gcfPsf] u0fgfdf b]lvPsf] lyof] . o;}af6 :ki6 x'G5, rf}tf/Ln] kf08]nfO{ sfvdf /fv]/ /]6\g] sfd u¥of] .
To;afx]s dxf;lrjdf jfd ;dy{s ljgf]b 9'+u]nsf] @*# dt / lgd{nf zdf{sf] !%( dt k|fKt 5 . t/, kf]if0f s];Ln] #!% dt kfP/ ljhoL x'g'sf] k5fl8 klg o;} if8\oGq lhDd]jf/ b]lvG5 . To:t} ;lrj, sf]iffWoIf / ;b:ox?df klg Ps hgfnfO{ ;dy{g ug]{, csf{nfO{ ef]6 dfUg] sfd ul/“bf jfdkGyLx? slxNo} gp7\g] u/L y]rfl/Psf 5g\ .
kqsf/ dxf;+3sf] lgjf{rgdf o; k6s ljj]sk"0f{ lg0f{o x'g ;s]sf] eP dxf;+3df nfdf] ;do jfdkGyLn] sAhf hdfpg] cj:yf lyof] . t/, cfk;df ldNg g;Sbf l:yltn] cfkm" 8'a]/ ;+u7gnfO{ klg 8'afpg] sfd ePsf] 5 . oBlk @& ;b:oLo s]Gb|Lo ;ldltsf] hghflt, dw];L / dlxnf k|]; rf}tf/Ln] ;dy{g u/]sf /fhs'df/ lbSkfn, dx]; bf; / o;f]bf ltlD;gf tyf k"jf{~rnaf6 lszf]/ sfsL{, dWodf~rnaf6 lztn ;fx, k|tfk lji6, klZrdf~rnaf6 k'0o kf}8]n, dWoklZrdaf6 hgs g]kfn ljhoL ePsf 5g\ . dxf;+3sf] ;lrjdf /fdhL bfxfn, sf]iffWoIfdf /d]z lji6 tyf ;b:odf k"jf{~rnaf6 zDe' emf klZrdf~rnaf6 /ljGb| af“:tf]nf, dWodf~rnaf6 k|]d s];L, ;'b"/klZrdaf6 dgdf]xg :jf/, 5q ;fpb tyf P;f]l;o6af6 cho km'ofn, e/t zfSo / z/b/fh uf}td ljhoL ePsf 5g\ . o;}aLr k|]; rf}tf/Lsf cWoIf afns[i0f rfkfufO{+n] g}ltstfsf] cfwf/af6 /fhLgfdf lbP/ pRr g}ltstf k|bz{g u/]sf 5g\ . To:t} sf]iffWoIF afns'df/ g]kfnn] klg kbaf6 /fhLgfdf lbPsf 5g\ .
ljdz{ ;Dkfbssf] /fhLgfdf
g]kfn kqsf/ dxf;+3sf] @@ cf}+ dxflwj]zg ;DkGg ePsf] !@ 306f glaTb} gof“ g]t[Tjk|lt c;xdlt hgfp“b} ljdz{ ;fKtflxssf ;Dkfbs /fh]Gb| j}B pkrf/sn] dxf;+3sf] s]Gb|Lo ;b:o / ;fwf/0f ;b:oaf6;d]t /fhLgfdf lbPsf 5g\ .
;Dkfbs pkrf/sn] dxf;+3sf] sf]iffWoIfdf ljhoL /d]z lji6sf] z}nLnfO{ lg?T;flxt ug{ /fhLgfdf lbPsf] atfPsf 5g\ . kqdf j}Bn] ljdz{sf] df:6/x]8, a|f08 / :tDe gSsn u/]/ csf]{ klqsf k|sfzg u/]sf] :d/0f ub}{ lji6nfO{ g]t[Tjdf cfpg glbg u/]sf k|of; c;kmn ePsfn] /fhLgfdf lbg'k/]sf] pNn]v u/]sf 5g\ . lji6 g]t[Tjdf /x];Dd cfkm" dxf;+3df g/xg] 3f]if0ff klg j}Bn] u/]sf 5g\ . cfkm"n] dxf;+3df ePsf clgoldttf phfu/ u/]s} sf/0f aGb;qn] sf]iffWoIfsf] k|ltj]bgdf 5fgljg ;ldlt u7g u/]sf] pNn]v ub}{ j}Bn] cfÏgf] /fhLgfdfn] dxf;+3df ;'wf/ x'g] ck]Iff /fv]sf 5g\ .
;kmSjtn] ufP kfls:tfgL uLt
rlr{t kfls:tfgL o'jf ufos ;kmSjtf cdfgt cnLn] cfOtaf/ jL/]Gb| cGt/f{li6«o ;Dd]ng s]Gb|df cfÏgf] ;f+uLlts k|:t'lt b]vfP .
sl/a b'O{ bh{g ;f+uLlts k|:t'lt k:s]sf cnLn] zf:qLo Ïo'hg / d]8f]lno; z}nLsf uLt ufP/ bz{ssf] dg 5fd] . cnLn] …t]/f ofb]+ d'em] ;tfo]Ú ufp“b} k|ToIf ;f+uLlts k|:t'ltsf] cf/De u/]sf lyP . pgn] kmf:6 6«ofssf kkuLtnufot b]zelQmsf uLt P jtg, Kof/] jtg, kfs jtg ufp“b} cfÏgf] /fi6« k|]dnfO{ ;d]t emNsfPsf lyP . cnLnfO{ bz{s pk;efd'v lrqn]vf ofbjn] d~rdf ufP/ dnfO{ cf“vfdf ga;fpm, gla;]{ k'luxfN5 af]nsf] uLt ufP/ dfof bzf{PsL lyOg\ . sfo{qmd kfls:tfgL /fhb"tfjf;n] k|:t't u/]sf] lyof] eg] kfls:tfgL /fhb"tfjf; ;f]lxn cldgsf] k|d'v cfltYo /x]sf] lyof] . $# jif]{ cnLn] k/Dk/fut zf:qLo ;+uLtdf kfZrfTo z}nL ld;fP/ Ïo'hg ;+uLt k|:t't ug]{ u/]sf 5g\ . ufos cnL blIf0f Pl;ofsf Vofltk|fKt uhn ufos p:tfb cdfgt cnL vfgsf 5f]/f x'g\ .
:juL{o clwsf/L 5f]/f5f]/Lsf] eljio clglZrt
?kf uxt/fh÷g]kfnuGh
…tkfO{ lrGtf gug'{xf];\ . h] gx'g' lyof] eof], ca 5f]/f5f]/Lsf] eljio agfpglt/ nfUg'xf];\ . o;sf nflu xfdL h:tf];'s} ;xof]u ug{ klg tof/ 5f}+ .Ú r}t ^ ut] e]/L c~rn c:ktfnsf] cfktsfnLg sIfdf cfkm"nfO{ g]tfx?n] ;fGTjgf lb“b} eg]sf o:tf zAb ;Ltf clwsf/L;“u tfh} 5g\ . >Ldfg\ tyf ;+ljwfg;ef lgjf{rgsf pDd]bjf/ sdnk|;fb clwsf/Lsf] xTofkl5 ;Ltf kL8fdf ?“b} lyOg\ . pgnfO{ g]skf dfcf]jfbLsf cWoIf k|r08, sf+u|]; sfo{jfxs ;efklt ;'zLn sf]O/fnfb]lv lhNnf;Ddsf g]tfn] ;xof]u ug]{ cfZjf;g lbPsf lyP . >Ldfg\sf] xTof ePsf] 8]9 dlxgf lalt;Sbf klg g t s;}n] Ps ?lkof;Dd ;xof]u u/]sf] 5 . g t o; ljifodf s;}n] s'/f g} p7fPsf 5g\ .
cToGt Go"g cfly{s cj:yf /x]sf clwsf/Lsf] xTofkl5 ;Ltf;“u} b'O{ 5f]/f / Ps 5f]/Lsf] eljio clglZrt ag]sf] 5 . gof“ z}lIfs ;q z'? ePkl5 !$ jifL{of 5f]/L ;'lgtf / ( jifL{o 5f]/f bf]0f{sf] ljBfno egf{ ug]{b]lv sfkLsnd lsGg];Dd pgLx?nfO{ lk/f]n]sf] 5 . ;'lgtf * df k9\l5g eg] bf]0f{ # sIffdf . 3/sf h]7f bfh' leid klg k|j]lzsf k/LIffsf] glthfsf] kvf{Odf 5g\ . …kf; eOof] eg] g]kfnuGh uP/ s;/L k9\g] eGg] lrGtfn] ;tfO/x]sf] 5Ú –pgL eG5g\ . /fxtsf ljifodf cfkm\gf a'afcfa4 /fli6«o hgdf]rf{n] ;d]t l9nfO u/]sf] pgLx?sf] u'gf;f] 5 . clwsf/Lsf bfh' g/axfb'/ clwsf/L eG5g\– …d]/f efOn] kf6L{s} nflu emf]nf af]Sof], kf6L{s} nflu emf]nf la;fof] . pm ca /x]g t/ afnaflnsfsf] eljio t x]g}{k¥of] .Ú dfgjtfsf gftfn] hf]sf]xLn] klg clwsf/Lsf] kl/jf/nfO{ x]lb{g'kg]{ l5d]sLx? atfp“5g\ . >Ldfg\sf] xTofkl5 $) jifL{o ;Ltf clwsf/Lsf] sf“wdf b'O{ 5f]/f / Ps 5f]/Lsf] eljio ;kfg]{ lhDd]jf/L ylkPsf] 5 .
a'afsf] xTofaf6 dfgl;s tgfjdf /x]sf afnaRrfx? j]txgL 5f]8]/ cGt} hfg rfxG5g\ . leid eG5g\– …oxf“ xfdL;“u ldNg] sf]xL klg 5}g . cGt} hfg kfP x'GYof] .Ú t/ k};fsf] cefj ePsfn] cfkm" afWo eP/ oxL 7fp“df a:g'k/]sf] pgLx? ;'gfp“5g\ . pDd]bjf/ ePs} sf/0f xTof ul/Psf >Ldfg\nfO{ zxLb 3f]if0ff / kl/jf/sf] plrt nfngkfng x'G5 eGg] cfzdf ;Ltf /x]sL l5g\ . t/, 8]9 dlxgf lalt;Sbf o; ljifodf s;}n] klg s'/f gp7fPsfn] cfzf lg/fzfdf kl/0ft x'g] xf] ls eGg] lrGtf pgnfO{ 5 . …klxn] h;/L eP klg a'afn] vfg] s'/f h'6fpg'x'GYof] . cfdf 3/sf] sfdafx]s s]xL ug{ ;Sg'x'Gg . C0f sf9]/} clxn] lbg u'hf/f rnfO/x]sf 5f}+Ú, !^ jifL{o leidn] b'Mv kf]v] . To;f] t pgLx?sf] 3/;“u} Ps s¶f hldg dfq 5 . /fli6«o hgdf]rf{ g]kfnsf] tkm{af6 af“s] If]q gDa/ @ sf pDd]bjf/ sdnk|;fb clwsf/Lsf] r}t ^ ut] /flt @ ah]lt/ xltof/wf/L ;d"xn] uf]nL xfgL xTof u/]sf] lyof] .
nfoG;df gof“ g]tf
nfoG; Sna OG6/g]zgn l8l:6s #@% …PÚ sf] P3f/f}+ /fli6«o clwj]zg j}zfv @! ut] ;DkGg eof] . ;efd'v ;'jf;rGb| g]Djfªsf] k|d'v cfltYodf ;DkGg clwj]zgn] nfoG; jif{ @))*÷))( sf] nflu efO; l8l:6s ueg{/df nfog lbg]z kf}8]nnfO{ lgjf{lrt u/]sf] 5 . kf}8]nn] !$* dt k|fKt ug'{eof] eg] csf{ k|Tof;L nfog pQd/fh sfo:yn] *! dt k|fKt ug'{eof] .
l8l:6s ueg{/ km'ns'df/ nfnjfgL x'G5 ef]6sf ;fy ljhoL xg''eof] . OG6/g]zgn 8fO/]S6/ OG8f;L{df k"j{ ueg{/ kLPdh]Pkm nfog vu]Gb| l;6f}nf !$) dt k|fKt u/L ljho x'g'eof] . csf{ k|Tof;L kLPdh]Pkm nfog /fd e08f/L bf]hLn] () dt k|fKt ug'{eof] .
dfcf]jfbLsf] ljb]zdf]x
;+jfbbftf÷/f]Nkf
kmu'g !, @)%$ b]lv g]kfn ;/sf/n] clw/fHosf ;a} lhNnf k|zf;g sfof{noaf6 /fxbfgL lng ;lsg] Joj:yf ;'? u¥of] . lhNnf k|zf;g sfof{no /f]Nkfn] pknJw u/fPsf] cf+s8fcg';f/ To;otf a}zfv !* ut];Dd !% xhf/ ( ;o * hgfn] /fxbfgL lnPsf 5g\ . ;'?b]lv )%^ c;f/ d;fGt;Dd * ;o ^@ hgfn] /fxbfgL lnPsf] n]vfkfn kf]v|]nn] atfP . pgsf cg';f/ cfj )%^÷)%& df ^ ;o (), cfj )%&÷)%* df ( ;o &), cfj )%*÷)%( df ! xhf/ & ;o #%, cfj )%(÷)^) df @ xhf/ #(, cfj )^)÷)^! df ! xhf/ & ;o !!, cfj )^!÷)^@ df ! xhf/ @ ;o &&, cfj )^@÷)^# df @ xhf/ *(, cfj )^#÷)^$ df @ xhf/ ^ ;o *@ / )^$ c;f/ otf j}zfv !* ut];Dd ! xhf/ ( ;o @# hgfn] /fxbfgL lnPsf 5g\ .
o;/L a;]{lg /f]huf/Lsf] nflu vf8L d'n's hfg /fxbfgL lng]x?sf] ;+Vof a9]sf] a9\o} u/]sf] k|zf;gsf] cf+s8fn] b]vfp“5 . hfltut ?kdf s'g hfltsf slt dfG5]n] /fxbfgL lnP eGg] s'/f :jod\ k|zf;g;“u olsg tYof+s geP klg hghflt du/x?sf] afx'Notf /x]sf] /f]Nkfdf ltg} du/x?n] cTolws /fxbfgL lnPsf] cg'dfg ul/G5 . …/fxbfgL lnPsf dWo] slt ljb]z uP slt uPgg\ . xfdL;“u olsg tYof+s 5}g\ .Ú /f]Nkfsf ;xfos k|d'v lhNnf clwsf/L 6f]k]Gb|axfb'/ s];Ln] eGg'eof]– …du/ ;dfh ePsf]n] du/ ;d'bfos} dfG5]n] a9L lng 5g\ . o;sf] cy{ cGon] ln“b}gg\ eGg]rflx“ xf]Og .Ú /fxbfgL lng]x?df !& b]lv #% jif{ pd]/ ;d"xsf () k|ltzt dflg;x? /x]sf] ;xfos k|d'v lhNnf clwsf/L s];Lsf] wf/0ff 5 . …o'jf j]/f]huf/Lsf] sf/0f j}blzs /f]huf/Ldf hfg]x?sf] cfsif{0f a9\bf] 5Ú –;xfos k|lhc s];Lsf] yk syg lyof] .
ljutdf ljb]lzs /f]huf/Ldf hfg]x?sf] rsf]{ lj/f]w ub}{ k|ltJolQm Go"gtd #% xhf/ hl/jfgf tyf ;xof]u:j?k /sd p7fpg] g]skf -dfcf]jfbL_ ;+ljwfg;efdfkm{t ;Qfdf k'Ug} nfUbf klg dfcf]jfbLs} /fhwfgLsf] ?kdf lrlgPsf] /f]Nkfdf /fxbfgL lng]x?df sdL gb]lvg'nfO{ w]/} rf;f] / cy{k"0f{ ?kdf lng] u/]sf 5g\ . w]/}n] o;nfO{ ljz]if u/]/ dfcf]jfbLsf] cfufdL ;Qf gLlt;“u ;d]t hf]8]/ x]g]{ / ljZn]if ug]{ u/]sf 5g\ .
g]kfnL sf+u|]sf lhNnf ;efklt s[i0faxfb'/ 3tL{du/ ljutdf åGåsf] sf/0f / xfn dfcf]jfbLs} sf/0f /fxbfgL lngx?sf] ;+Vof a9L /x]sf] ts{ u5{g\ . kf6L{ ;efklt 3tL{du/ eG5g\– …ljutdf dfcf]jfbLsf] 8/n] a9\of] . lxhf]cfh dfcf]jfbLx? g} kf;kf]6{ agfP/ ljb]z hfg] rSs/df 5g\ . To;n] ubf{ kf;kf]6{ lng]x?sf] ;+Vof t a9\g] eof] g} .Ú
/fxbfgL lng]x?df dlxnf;d]t /x]sf 5g\ . of] jif{ dfq} sl/a #) hgf dlxnfn] /fxbfgL lnPsf] k|zf;g ;|f]t atfp“5 . ;|f]tsf cg';f/ jif]{gL /f]NkfnL dlxnfx?n] ljb]z hfgs} lglDt /fxbfgL lng] u/]sf 5g\ . /fxbfgL lng] dlxnfx?sf] ;+Vof a9\bf] 5 . sltko dlxnfx? t ljb]z uP/ wg sdfO{ 3/ kmls{g] / k'gM hfg] ;d]t u/]sf 5g\ eg] slto ljbzsf] rSs/df nfu]/ k};f :jfxf kf/]sf b[i6fGtx? klg /f]Nkfdf k|z:t ;'Gg / b]Vg kfOG5 . t}klg /f]NkfnL dlxnfx?df ljb]z knfog x'g] df]x eg] a9\bf] 5 .
ljutdf ul/aL, clzIff / a]/f]huf/Lsf sf/0f clwsf+z dflg;x? vf8L d'n's hfg /fxbfgL lng] ul/Psf] eP klg kl5Nnf] ;do /f]Nkfdf j}b]lzs /f]huf/LnfO{ km];gs} ?kdf lng] k|j[lQ xfjL x'“b} uPsf] ;j]{If0faf6 b]lvPsf] 5 . h'g s'/fnfO{ hnhnf SofDk; lnjfª /f]Nkfsf ;dfhzf:qsf k|fWofks s[i0fk|;fb Gof}kfg] klg :jLsf/ u5{g\ . j}b]lzs /f]huf/LnfO{ ;+:s[lts} ?kdf u|x0f ug]{ ;+:sf/ g]kfnLx?s} lglDt 3fts x'g] / o;k|lt /fHo;/sf/ ;dod} uDeL/ aGg'kg]{ Gof}kfg]sf] syg 5 .
kms]{gg\ lj:yflkt lzv ;d'bfo
/fh' >]i7÷jL/uGh
g]skf dfcf]jfbLsf] hgo'4n] lzv ;d'bfosf] kljq u'?åf/fsf] lgdf{0f;d]t g/fd|/L k|efljt ePsf] 5 . ef/tsf] hDd'slZd/ / k~hfaaf6 sfdsf] vf]hLdf g]kfn k|j]z u/]sf oL ;d'bfon] åGåsf];“u} lj:yfkgsf] kL8f ef]Ub} cfPsf] 5 .
s]xL jif{cl3;Dd jL/uGhdf of] ;d'bfosf] ;+Vof kf“r ;osf] xf/fxf/Ldf lyof] . clxn] ;f] ;+Vof 36]/ %) kl/jf/df em/]sf] 5 . lj:yfkgsf] qmddf lzv ;d'bfosf 7"nfa8f dflgg]x?n] klg g]kfn 5fl8;s]sf 5g\ . of] ;'dbfosf] 7"n} ;+Vof lj:yflkt ePkl5 pgLx?n] nfvf}+ ?lkof“ nufP/ lgdf{0f ug{ nfu]sf] eJo kljq u'?åf/f s'zn g]t[Tj / sdhf]/ cfly{s cj:yfsf] sf/0f !@ jif{ lalt;Sbf klg k"/f x'g ;s]sf] 5}g . lzvx?nfO{ em§ x]bf{ 8/nfUbf] b]lvg] eP klg Xboaf6 pgLx? lgs} ldng;f/ :jefjsf / cfkm\gf] k]zfk|ltsf] Odfgbfl/tf, nugzLn / d]xgtL xftx?s} sf/0f g]kfnL jftfj/0fdf lgs} l56f] 3'nldn x'g k'u]sf lyP . oftfoft Jofkf/L s[i0f pk|]tLsf cg';f/ g]kfndf g]kfndf oftfoftsf] ljsf;df lzv ;d'bfosf] 7"nf] b]g /x]sf] atfp“5g\ .
clxn] g]kfnsf] /fhgLltdf csNkgLo kl/jt{g cfPsf] 5 . h;af6 pgLx?df ca g]kfndf ;'wf/ cfpnf eGg] cfzf knfPsf] 5 . To;}n] xf]nf cfhef]ln pgLx?sf] kmf]g cfpg] qmd a9]sf] 5 . ;a}sf] k|Zg Pp6} x'g] u5{, s:tf] 5 xfd|f] g]kfn < lsgeg] aGb x8tfnsf] ;+:s[lt leœofpg] g]skf dfcf]jfbLn] ;+ljwfg;ef lgjf{rgdf ax'dt NofPkl5 ef/tdf lj:yflkt ePsf lzvx?df s]xL cfzf knfPsf] 5 .
o;af/]df jL/uGhsf] kfj/xfp;l:yt u'?åf/f u'?gfgs ;T;+3sf ;lrj ;/bf/ lk|td l;+x eG5g\– …ha;Dd g]kfnsf] cfGtl/s cj:yf ;'lw|“b}g / zflGt;'/Iff dha't x'“b}g ta;Dd lj:yflkt ePsf ;/bf/x? kms{+b}gg\ . olb zflGt cfof] eg] oxf“af6 uPsf s'g} ;/bf/ ef/tdf a:b}gg\ .
yf? lszf]/Lx? ;lqmo
b'uf{nfn s];L÷bfª
k|To]s dlxgfsf] Pslbg t lgoldt a}7s g} eOxfNof], c? lbg klg ufp“sf lszf]/Lx?nfO{ e]nf u¥of] clg k|hgg :jf:Yosf af/]df 5nkmn rnfof], ;ljgf rf}w/LnfO{ ;w}+h;f] sfdsf] r6f/f] eO/xG5 .
gof“ dfG5] b]Vg]lalQs} nfhn] e't'Ss} eP/ d'v 5f]kL lx+8\g] yf? lszf]/Lx? k|hgg cj:yfsf af/]df v'n]/ 5nkmn ug{ yfn]kl5 clxn] bfªsf] dfgk'/–% l:yt pQ/s'/xl/of ufp“el/ pgLx?s} rrf{ 5 . ufp“df s'g} dlxnfnfO{ k|hgg :jf:Yosf] ;d:of kg]{ lalQs} ;a}n] ;lDemxfN5g\– zflGt lszf]/L ;d"xnfO{ . ;ljgf rf}w/Ln] g]t[Tj u/]sf] lszf]/L ;d"xdf !@ b]lv @@ jif{;Ddsf !^ hgf yf? lszf]/Lx? ;+ul7t 5g\ .
pgLx?sf] km';{lbnf] ;do g} Pscfk;df k|hgg :jf:Yoaf/] 5nkmn ub}{df / ufp“sf dlxnfnfO{ ;/;Nnfx lbb}df laTg] u5{ . ;fdfGo ;fIf/b]lv SofDk; tx;Ddsf lszf]/Lx? Pp6} ;d"xdf cfj4 eP/ ufp“sf dlxnfx?nfO{ :jf:Yo / lzIffk|lt ;r]t u/fpg k|oTgzLn /x]sf 5g\ . ;d"xsL ;lrj /Ltf rf}w/L elG5g\– …xfdLn] k|hgg :jf:Yob]lv >Ldfg\–>LdtLsf emu8fsf ljifodf klg 5nkmn ug]{ u5f}{+ . sltko emu8f ldnfPsf klg 5f}+ .Ú
tL lszf]/Lx? ldn]/ glhs}sf] Ujf/vf]nfsf] lu§L nu]jfkt k|To]s 6]S6/af6 ! ;o ?k}of“ ;+sng ug]{ u/]sf 5g\ . h;af6 xfn;Dd #% xhf/ hDdf u/L pgLx? dnf]xl/of s'nfdf k'n agfpg] tof/Ldf h'l6;s]sf 5g\ .
ufp“sf cu'jfx?n] klg ug{ g;s]sf] sfd yf? ;d'bfosf lszf]/Lx?n] ul/lbPkl5 clxn] pQ/ s'/xl/of ufp“df a]Un} /f}gs 5fPsf] 5 . pgLx?sf] ufp“ hfu/0f cleofgn] ufp“sf clzlIft yf? dlxnfx?nfO{ :jf:Yo / lzIffaf/] b'O{rf/ s'/f af]Ng;Sg] agfPsf] 5 . ;d"xsL ;b:o dfof rf}w/L elG5g\– …z'?df olt ul/Pnf h:tf] klg nfu]sf] lyPg, ub}{ hf“bf ufp“df lszf]/L ;d"xsf] dxTj :yflkt ug{;s]sf 5f}+ . cem} ug{ w]/} af“sL 5 .Ú
rf/ jif{b]lv z/L/leq} uf]nL
lji0f' l/dfn÷emfkf
dfG5]sf] z/L/df sf“8f la¤bf t w]/} ;do kL8f x'G5 eg] s;}sf] z/L/df @@ j6f uf]nL /x“bf s:tf] kL8f x'G5 xf]nf < o:t} kL8f ;x]/ ljut $ jif{b]lv af“lr/x]sf 5g\ emfkfsf] ;LdfjtL{ ufp“ lrNnfxf/fsf %) jifL{o ;xb]j 7fs'/ . pgL dfq xf]Og, gfu]Zj/ 7fs'/ afof“ v'§fdf Pp6f / jL/]gk|;fb ugufO{ bflxg] v'§fdf tLgj6f uf]nL lnP/ af“Rg afWo 5g\ .
pgLx?nfO{ dfcf]jfbL jf ;]gfn] uf]nL xfg]/ z/L/df uf]nL c8\lsPsf] xf]Og . ef/tLo 8f“sfsf] cfqmd0fdf k/L pgLx?sf] z/L/df uf]nL c8\lsPsf] xf] . 8f“sfn] xfg]sf] uf]nLaf6 l5d]sL ufp“sL k|ef /fhj+zLsf] eg] 36gf:yn d} d[To' ePsf] lyof] . @)^! ;fn a}zfv @( ut] /flt ef/taf6 cfPsf 8f“sfx?n] cGwfw'Gb uf]nL rnfp“bf pgLx?nfO{ uf]nL nfu]sf] lyof] . uf]nL nfu]sf Ps o'js eg] pkrf/ u/fpg ef/t uPsf 5g\ t/ xfn;Dd kmls{Psf 5}gg\ . z/L/df c8\lsPsf] uf]nLsf sf/0f hLp emdemdfpg], sfd ug{ g;Sg], l/+u6f nfUg] h:tf ;d:ofn] ;tfpg] u/]sf] pgLx? atfp“5g\ . ul/aLsf sf/0f pgLx?n] z/L/sf uf]nL lemSg g;s]sf] atfP . …xfdLnfO{ uf]nL xfg]/ 3/ eTsfP/ ;a} ;DklQ n'6] . ePsf] ;a} ;DklQ n'l6Pkl5 z/L/d} uf]nL af]s]/ af“Rg afWo 5f}+Ú, kLl8t ;xb]j 7fs'/n] atfP . uf]nL nfu]sf rf/} hgfnfO{ tTsfn} pkrf/sf nflu bdssf] cfDbf c:ktfn x'“b} w/fgsf] aLkL sf]O/fnf :jf:Yo lj1fg k|lti7fg nluPsf] lyof] . t/ Toxf“ ;fdfGo dndk§L u/]/ 3/ kmsf{Pkl5 k'gM cf}iflw ug{ g;s]sf]n] o:tf] ;d:of cfPsf] pgLx? atfp“5g\ .
z/L/df a9L uf]nL ePsf ;xb]jsf] 3f“6Lsf] cf;kf;, v'§fsf] lkmnf / k}tfnfsf] dflyNnf] efudf uf]nL c8\lsPsf 5g . pkrf/ u/fOkfp“ eg]/ af/Daf/ k|zf;g;“u cg'/f]w ubf{ klg a]jf:tf u/]sf] pgLx?sf] u'gf;f] 5 . uf]nL af]s]/ af“r]sf ;a} Hofnf u/]/ hLljsf rnfpg] ePsfn] pgLx?sf] hLjg yk si6s/ ag]sf] 5 . z/L/df uf]nL nfu]kl5 ux|“'uf] sfd ug{, lx“88'n ug{ g;lsPsf] kLl8tx? atfp“5g\ . sltko kLl8tx? z/L/df uf]nL nfu]/} klg /f]huf/Lsf nflu ef/tsf ljleGg 7fp“df hfg afWo 5g\ . ;xb]jn] eg]– …hf]Tg g;s]kl5 ef/tdf uP/ ldnsf] rf}sLbf/L ub}{ 5' .Ú jif{ lbgb]lv ef/tdf sfd ul//x]sf ;xb]jnfO{ uf]nL nfu]sf sf/0f uf]nL nfu]sf] 7fp“ b'Vg yfn]kl5 Toxf“af6 dflnsn] 3/ k7fOlbP . !) hgfsf] kl/jf/ kfNg] ls cfºgf] pkrf/ ug]{ eGg] lrGtfn] pgL tgfjdf 5g\ .
of] ufp“sf x/]s 3/df y'k|} k6s 8s}tL ePsfn] ;a}sf] cfly{s cj:yf gfh's /x]sf] :yfgLojf;L atfp“5g\ . ;/sf/n] oL ;a} kLl8tsf] z/L/af6 lgMz'Ns uf]nL lems]/ ;xh ?kdf af“Rg ;Sg] agfOlbg'kg]{ ufp“n]sf] dfu 5 . otf :yfgLo k|zf;gn] eg] Ifltk"lt{ lbg] k|fjwfg gePsf] atfPsf] 5 . t/ 8f“sf kqmfp k/]df eg] p;}af6 Ifltk"lt{ lbnfpg ;lsg] ;xfos k|d'v lhNnf clwsf/L nId0f xdfnn] atfP .
rf]/Llzsf/L a9\of]
sljls/0f Gof}kfg]÷lrtjg
ljZjdf g} b'n{e / clt ;+/lIft h+unL hgfj/sf] ;"rLdf /x]sf] af3sf] rf]/L lzsf/L lrtjgdf a9\g yfn]sf] 5 . Ps dlxgfsf] cjlwdf lrtjgdf rf/j6f af3 / Pp6f lrt'jf dfl/Psf 5g\ .
r}q !* / !( ut] lrtjgsf] j/08fef/ If]qdf kg]{ rt'd'{vL ;fd'bflos jgdf nueu b'O{ jif{sf af3 d[t cj:yfdf km]nf k/]sf lyP . tL b'O{ 8d? af3;“u} csf]{ jo:s af3 klg dfl/Psf] cg'dfg lgs'~hsf] 5 . t:s/n] ;j} c¨ nu]sf] x'g;Sg] bfaL lgs'~hn] u/]sf] 5 .
r}t @@ ut] lgs'~hsf] cdn6f/L kf]:6 glhs gjnk/f;Lsf] ;fd'bflos jgdf csf]{ d[t af3 km]nf k/]sf] lyof] . lgs'~hsf k|d'v ;+/If0f clws[t d]3axfb'/ kf08]n] af3nfO{ ljif xfn]sf] df;' v'jfP/ df/]sf] x'g ;Sg] cg'dfg u/]sf 5g\ . yk k/LIf0fsf] nflu d[t af3sf gd'gf /fli6«o lj1fg k|of]uzfnfdf k7fPsf] 5 . clws[t kf08]n] eg]– …af3 dfg{sf lglDt t:s/x? ;lqmo ePsf]n] xfdL ;r]t 5f}+ .Ú
To;sf] Ps xKtf gk'Ub} r}tsf] clGtd ;ftfdf j/08fef/ If]qs} hnb]jL ;fd'bflos jgdf lrt'jf d[t cj:yfdf km]nf k/]sf] lyof] . lrt'jfnfO{ ljif ePsf] df;' v'jfP/ df/]sf] kf]i6df6{dn] b]vfPsf] 5 . Aff3sf] ;Dk"0f{ c¨ k|of]udf Nofpg] ePsfn] leqleq} o;sf] rf]/Llzsf/ a9\b} uPsf] cg'dfg lj1x?sf] 5 . u}+8fsf] vfu dfq k|of]udf cfpg] ePsfn] df/]/ vfu lems]/ z/L/ 5f]8\bf d[t ;+Vof kQf nfUg] t/ af3sf] s'g} klg c¨ t:s/n] g5f]8g] ePsf]n] d[t cj:yfsf] cflwsfl/s tYofª\s cfpg g;Sg] pgLx?sf] wf/0ff 5 .
ljb]zdf Aff3sf] x8\8L, df;', h'“uf, bf“tnufotsf c¨ cf}iflw k|of]udf Nofpg] / 5fnf 3/sf sf]7f ;hfpgdf k|of]u ug]{ u/]sf sf/0f o;sf] rf]/L t:s/L a9\b} uPsf]] lgs'~hsf clwsf/Lx?n] atfPsf 5g\ . lrtjg lgs'~hdf af3sf] tYofª\s cflwsfl/s ?kdf g/x]sf] eP klg nueu Ps ;o @) sf] xf/fxf/Ldf /x]sf] clwsf/Lx?n] atfPsf 5g\ . /fli6«o k|s[lt ;+/If0f sf]ifn] ;g\ @))! b]lv ;g\ @))% ;Dddf u/]sf] cWofogcg';f/ j/08fef/ h+undf dfq !@ j6f af3 /x]sf] clws[t /fds'df/ cof{n atfp“5g\ .
cof{nsf cg';f/ ljZjdf kf“r k|hfltsf af3 kfOg]df g]kfndf kfOg] kf6]af3sf] tYofª\s tLg ;oeGbf dfly 5 . lrtjg lgs'~h o;sf] d'Vo af;:yfg xf] . af3sf] lzsf/ ug]{nfO{ /fli6«o lgs'~h tyf jGo hGt' ;+/If0f P]gn] u}+8f rf]/L lzsf/L u/]afkt nfUg] hlt g} sfg'gL sf/afxL x'g] Joj:yf /x]sf] clwjQmf huGgfy e08f/L atfp“5g\ . clwjQmf e08f/Lsf cg';f/ ;+/lIft jGohGt'sf] ;"rLdf /fv]sf] af3nfO{ rf]/L lzsf/L t:s/L / sf/f]af/ ug]{ u/fpg]nfO{ %) xhf/b]lv Ps nfv ?lkof“;Dd hl/jfgf jf kf“r b]lv !% jif{;Dd s}b cyjf b'j} ;hfo x'g]5 .
v'Nnf cfsfzd'lg ljBfyL{
;+jfbbftf÷l;Gw'kfNrf]s
g ljBfyL{ a:g a]Gr 5 g sfkL lstfa /fVg 8]:s . em\ofn wf]sf Xjfª XjfªtL . 5fgf] p8fPsf] jif{ ljTof] . s'08nfb]jL k|fljsf k|wfgfWofks gf/fo0f uf}td u'gf;f] kf]Vb} lyP – …pm n x]g'{;\ ljhf]u .Ú ;w}+ em\ofn 9f]sfdf pleP/ s;/L k9\nfg logLx?n] .
sIff ^ df cWoog/t /ljgf rf}nfufO{n] elgg\ – …cfh dfq xf] / k9\g} dg nfUg 5fl8;Sof] .Ú pgsf efO sIff tLgsf ;'efif klg kL8f ;'gfpg sl;P – …a:g] n]Vg] 7fp“ 5}g . 3fd kfgL ;a} lhpm d} clg s] sf] k9\g' <Ú ;b/d'sfd rf}tf/fb]lv !* lsnf]ld6/ blIf0f 7"nf]l;?jf/Ldf kg]{ s'08nfb]jL k|fljsf] ef}lts ;+/rgf bogLo /x]sf] 5 . ;xof]usf] vf]hL ubf{ub}{ x}/fg eOof] . ljBfno Joj:yfkg ;ldltsf cWoIf /f]lx0fLsfGt vgfn eG5g\ – …ljBfno rnfpg ;fx|} ufx|f] 5 .Ú
ljBfnodf k9fO{ u'0f:t/Lo ePklg ef}lts ;fwg / lzIfsnfO{ tna v'jfpg g;Sg] cj:yf 5 . ljBfnodf b/aGbLdf /x]sf lzIfsn] tna s6fP/ lgdflj rnfpg cltl/Qm lzIfssf] Joj:yf ul/Psf] 5 . ljBfno Joj:yfkg ;ldltsf k|To]s ;b:on] rGbf lbP/ ;3fPsf 5g\ . ljBfyL{ v'Nnf cfsfz d'lg a;]/ k9\g afWo 5g\ . rsf]{ 3fd nfuf]; ls kfgL ljBfonsf lzIfs r]tk|;fb uh'/]nn] eg] . ljBfyL{ leh]/} gk9] ;'v 5}g . em\ofn 9f]sf / 5fgf ;d]t gx'“bf ljBfnodf rs, 8:6/, ljBfyL{ rf6{ nufotsf ;fdfg rf]/L ePsf 5g\ . ljBfyL{ 6f9f–6f9faf6 klg cfPsf 5g\ . t/ sxf“ /fv]/ k9fpg] ;d:of ylkPsf] 5 .
ljBfno Joj:yfkg ;ldltsf cWoIf vgfnn] eg] em\ofnaf6} 6'n6'n x]/]/ kms{G5g\ ljBfyL{ . @)$^ ;fndf :yfgLo lgj'jf af]6df k9fpg yflnPsf] ;f] ljBfnon] uflj;n] &% xhf/ ?k}of“ cg'bfg ;xof]u lbPkl5 clxn] lgdflj k9fO{ ;'? u/]sf] 5 . …k9fO{df s'g} u'gf;f] cfPsf] 5}gÚ– k|c uf}tdn] eg] – …t/ st}af6 ;xof]u gkfP ljBfno rNg} g;Sg] cj:yfdf 5 . b'v a'lemlbg] sf]xL ;xof]uL km]nf k5{\g ls .Ú lzIfs ljBfyL{ / cleefjs ;a}n] ljBfnosf] k9fO{df sl7gfO{ pTkGg ePsfn] ;xof]uLsf] vf]hL ug{ yfn]sf 5g\ . pgLx?n] ljBfyL{sf] eljiok|lt ;xof]u ul/lbg ;a};“u clkn ;d]t u/]sf 5g\ . sIff ^ ;Dd k9fO{ x'g] ;f] ljBfnodf #* ljBfyL{ cWoog/t 5g\ . sIffsf]7f 8]:sa]Grnufotsf ef}lts ;+/rgfsf] cefj ePklg Psb]lv tLg jif{;Ddsf] afnaflnsf k9fpg afnsIff ;+rfng ul/Psf] 5 . o;} jif{ ljBfno Joj:yfkgsf] lhDdf :yfgLo ;d'bfon] lnPkl5 Toxf“ lzIfs ;+Vof ;ft k'u]sf] 5 .
udL{;“u} a9\of] kvfnfsf] k|sf]k
;'dg e§/fO{÷k|lzIffyL{
a9bf] udL{ df};d;“u} d'n'ssf w]/} efux?df emf8fkvfnfsf] la/fdLsf] ;ª\Vof a9\g yfn]sf] 5 . sf7df8f}“df klg of] ;ª\Vof lbglbg} a9\b} uO/x]sf] 5 . /fhwfgLsf c:ktfnx?df clxn] emf8f kvfnfsf la/fdLsf] eL8 nfUg yfn]sf] 5 .
sf7df8f}“sf] 6]s'df /x]sf] z'qm/fh ;?jf tyf 6«lksn c:ktfnsf] la/fdL hf“r sIfleq lrlsT;sx¿nfO{ la/fdL x]g{ EofOgEofO{ 5 . leq kvfnfsf la/fdL hf“r eO/x“bf z'qmaf/ k/LIf0f sIfaflx/ emf8fkvfnfsf la/fdLsf] nfd} nfd lyof] . udL{ a9];“u} kvfnsf la/fdL klg a9]sf] c:ktfnsf lgb]{zs 8f= dx]Gb|axfb'/ lj:6 atfp“5g\ .
;?jf /f]u;DaGwL d'n'ss} ;a}eGbf 7"nf] dflgg] z'qm/fh c:ktfndf clxn] b}lgs cf};t *) hgf hlt kvfnfsf la/fdL cfpg] u/]sf] 8f= la:6 atfp“5g\ . kmfu'g;Dd lbgsf] &÷* hgfdf l;dLt /x]sf] la/fdLsf] ;ª\Vof kl5Nnf lbgx¿df cem a9sf] 5 . of] ;ª\Vof lg/Gt/ a9\g] qmddf /x]sfn] ebf};Dd of] lgs} a9\g] cg'dfg :jf:YosdL{x¿sf] 5 .
lgb]{zs 8f= la:6sf cg';f/, la/fdLx?df tf/Gtf/ lbzf x'g] tyf afGtf x'g] / z/L/df kfgLsf] dfqf sd eO{ cToGt sdhf]/ cj:yfdf cfpg] la/fdLx¿ c:ktfn cfpg] u/]sf 5g\ . ljz]iftM udL{ df};d;“u} htftt} k|b|if0f / kmf]x/sf] dfqf a9\g] x'gfn] ;?jf /f]ux¿sf] k|sf]ksf] klg al9 g} 8/ x'G5 .
kfgL pdfn]/ vfg] u/]sf] v08df emf8fkvfnfnfO{ *) k|ltzt;Dd lgoGq0f ug{ ;lsg] 8f= la:6 atfp“5g\ . …t/, OGwg cefj eO/x]sf a]nf ;j{;fwf/0fsf nflu of] ;Dej 5}gÚ– 8f= la:6 eG5g\– …o;af6 u/Lax¿ g} df/df k/]sf 5g\ .Ú
:jf:Yo tyf hg;ª\Vof dGqL lul//fhdl0f kf]v/]nn] eg] kvfnfsf] k|sf]k b]ze/ b]lvP klg cf}ifwL / :jf:YosdL{x¿ kvfnf k|efljt If]qdf k7fO;s]sf] atfP . pgsf cg';f/ sfnLsf]6df clxn];Dd 5hgf / t]x|y'ddf Pshgfsf] d[To' ePsf] 5 . s]xL 7fp“df kvfnfsf] k|sf]k clxn] klg b]lvPsf] 5 .
dfcf]jfbL–;z:qaLr åGå cem} rls{g]
;+jfbbftf÷a'6jn
;+ljwfg;efsf] lgjf{rgdf ;a}eGbf a9L l;6 lht]/ 7"nf] bn ag]sf] dfcf]jfbLsf g]tfx? / pgLx?sf] ef}lts ;DklQnfO{ nlIft u/L ;z:q ;d"xn] cfqmd0f ug{ yfn]kl5 t/fO{df ;z:q ;d"x / dfcf]jfbLaLrsf] åGå cem a9]/ hfg yfn]sf] 5 . j}zfv !* ut] dfcf]jfbL ?kGb]xLsf g]tf ljgf]b pkfWofosf] 3/df ;z:q ;d"xn] u/fPsf] ljikmf]6 / To;nuQ} dfcf]jfbLaf6 cfPsf] k|ltlqmofn] pgLx?aLrsf] 6s/fj a9\g] b]lvPsf] xf] .
dfcf]jfbL ?kGb]xLsf OGrfh{ j;Gt >]i7 eG5g\– …xfdL 36gfsf] abnf lnG5f}+ .Ú t/fO{df ;z:q ;+3if{/t ;d"xdf ;+nUg JolQmx? clwsf+z k"j{ dfcf]jfbL sfo{stf{ 5g\ . ?kGb]xLsf kqsf/ /fd]Zj/ e§ ljutdf ePsf s6'tfn] ubf{ ;z:q ;d"xn] dfcf]jfbL;“u abnf lng] tof/L ul//x]sf] jtfp5g . dfcf]jfbL g]tf pkfWofosf] 3/df ePsf] ljikmf]6sf] lhDdf b'O{j6f ;z:q ;d"xn] lnPsf] 5 .
pQm 36gf dfcf]jfbL ?kGb]xLsf lhNnf sld6Ldf a;]/ sfd u/]sf / kl5 kf6L{ 5f]8]/ t/fO{ hgtflGqs d'lQmdf]rf{ Hjfnf l;+xlt/ nfu]sf Phfh cxdb d';njfgsf] cu'jfOdf ePsf] :jod\ dfcf]jfbL sfo{stf{ atfp“5g\ . dfcf]jfbL g]tf pkfWofo;“u ePsf] JolQmut 6s/fjs} sf/0f pgn] kf6L{ 5f]8]sf lyP . pkfWofosf] ?kGb]xLsf] jf]wjf/l:yt 3/df ad ljikmf]6 u/fp“bf pkfWofosf sfsf ;'/]Gb| pkfWofosf] 36gf:ynd} d[To' ePsf] 5 .
:yfgLo jfl;Gbfsf cg';f/ ^–& hgfsf] ;+Vofdf cfPsf] pQm ;d"xn] klxn] pkfWofosf] 3/df ;'lt/x]sL >LdtL ;s'Gtnfb]jL pkfWofo / elthL ;lvgnQfnfO{ 3/b]lv Ps ;o ld6/ 6f9f nu]/ xftv'§f af“w]/ kN6fO{ 3/df ad k8\sfPsf] lyof] . z'?df ;f] ;d"xn] 3/aflx/ ad k8\sfpgsf nflu cfuf] afn]sf] lyof] . ljgf]b pkfWofosf] 3/eGbf %) ld6/ km/ssf] 3/df /x]sf pgsf sfsf ;'/]Gb| pkfWofon] cfuf] lgefpg ufp“n]nfO{ u'xf/]sf lyP . cfuf] lgefpg nfu]sf a]nf pQm ;d"xn] /fv]sf] ad ljikmf]6 eP/ sfsf ;'/]Gb|sf] 36gf:ynd} d[To' ePsf] xf] .
ad ljikmf]6df k/]/ d[To' ePsf ;'/]Gb|sf] zj IftljIft cj:yfdf /x]sf] lyof] . 36gf:yn ;b/d'sfd e}/xjfb]lv sl/a !@ lsnf]ld6/ k"j{ / ef/tLo ;Ldfb]lv Ps;o ld6/sf] km/sdf k5{ . pQm 36gfkl5 cfwf306fleq k|x/L 36gf:yndf k'u]sf] lyof] . lkk|xjf k|x/L rf}sLsf ;xfos k|x/L lg/LIfs blw/fd pkfWofosf] g]t[Tjdf /x]sf] k|x/L 36gf:yndf k'u]sf] xf] .
ljwfos pkfWofo ;+ljwfg;ef r'gfjdf ?kGb]xL If]q g= @ sf pDd]bjf/;d]t lyP . ljiKfmf]6sf] ;dodf ljwfos pkfWofo 3/aflx/ lyP . o:tf ;z:q ;d"xn] dfcf]jfbL g]tfx?nfO{ Hofg dfg]{ wDsL lbPsf 5g\ . If]qLo PsfO k|x/L sfof{no e}/xjfsf Ps k|x/L clws[t eG5g\– …of] dfcf]jfbLn] l;sfPsf] sfd xf] , dfcf]jfbL cyjf h;sf] / h:tf];'s} ;/sf/ ag] klg o:tf 36gf /f]lsGgg\ .Ú pgsf egfOdf n's]/ ug]{ sfd o:tf ;z:q ;d"xn] k|x/Ls} cufl8 klg ug{ ;S5g\ .