 |
Kathmandu,
Jestha 07, 2065.
|
/fhfsf tLg zt{
/fHoaf6 ;'/Iff
;+j}wflgs eQfsf] Joj:yf
;f+:s[lts clwsf/sf] Uof/]G6L
bLks kf08]
d'n'sjf;Ln] nfdf] ;dob]lv k|ltIff u/]sf] P]ltxfl;s ;+ljwfg;efsf] a}7s cfhsf] 7Ls cf7 lbgkl5 /fhwfgL sf7df8f}+sf] gof“afg]Zj/l:yt jL/]Gb| cGt/f{li6«o ;Dd]ng s]Gb|df ;'? x'“b}5 . ;+ljwfg;efsf] klxnf] a}7sdf u0ftGqsf] k|:tfj k]z ul/g] sfo{;"rL /x]sfn] /fli6«o cGt/f{li6«o ;a} If]qsf] Wofg clxn] a}7sk|lt s]lGb|t x'g yfln;s]sf] 5 . ;+ljwfg;efsf] klxnf] a}7sn] u0ftGqsf] k|:tfj kf; u/L d'n'saf6 b'O{ ;o $) jif{ k'/fgf] /fh;+:yfsf] cf}krfl/s labfO ug]{ ePsfn] ;a}sf] Wofg !% ut]df s]lGb|t ePsf] xf] . @)%* ;fn h]7 !( ut] gf/fo0flx6L b/af/df ePsf] zfxL g/;+xf/kl5 /fhu2Ldf a;]sf /fhf 1fg]Gb|n] /fhf ePsf] ;ft jif{ k'Ug ;ft lbg dfq af“sL /x“bf sfg'gL ?kdf gf/fo0flx6L /fhb/af/ 5f]8\g' kg]{ 5, Tof] klg /fHoleif]s gu/Lsg . t/, klg g]kfnL /fhgLltdf ;+ljwfg;ef a}7sn] d'n'sdf u0ftGq 3f]if0ff u/] klg /fhf 1fg]Gb|n] gf/fo0flx6L b/af/ g5f]8\g] rrf{n] 7fp“ kfO/x]sf] 5 .
;Dj4 pRr ;|f]tsf cg';f/ /fhf ;xh 9+un] b/af/ 5f]8]/ dxf/fhuGhl:yt lgd{n lgjf; ;g]{ kIfdf 5}gg\ . ;+;bdf /x]sf dfcf]jfbL Pdfn]nufotsf bnn] /fhfn] b/af/ 5f]8\g] lbguGtL ul//x]sf eP klg /fhf ;+ljwfg;efaf6 gof“ ;+ljwfg hf/L geP;Dd gf/fo0flx6L g5f]8\g] c8fgdf /x]sf] ;|f]t atfp“5 . @)^# ;fn j}zfv !! ut]sf] zfxL 3f]if0ffaf6 cfGbf]ng/t ;ft bnnfO{ ;Qf lkmtf{ u/]sf /fhf 1fg]Gb|n] h]7 $ sf] P]ltxfl;s k|ltlglw;ef 3f]if0ffaf6 cfÏgf ;Dk"0f{ clwsf/ s6f}tL x'“bf;d]t k|ltlqmof hgfPsf lyPgg\ . To;kl5 hf/L ePsf] cGtl/d ;+ljwfgkl5 ;f+:s[lts clwsf/ s6f}tL x'“bf;d]t df}g /x]sf /fhf clxn] PsfPs dg]{ a]nfdf xl/of] sfqmf] eg]em}+ gf/fo0flx6L g5f]8\g ;lqmo ePsf 5g\ .
;|f]tsf cg';f/, ank"j{s cfkm"nfO{ gf/fo0flx6Laf6 n3fg]{ k|oTg ul/Pdf /fhfn] hgtf;fd' clkn ug]{ ;f]r agfPsf 5g\ . ;xh 9+un] gf/fo0flx6L 5f]8\gsf nflu clxn] /fhfn] tLgj6f zt{ cl3 ;f/]sf 5g\ . h;df /fHo:t/af6 ;'/Iff kfpg'kg]{, ;+j}wflgs eQfsf] Joj:yf x'g'kg]{ / o;cl3 /fhfnfO{ k|fKt ;f+:s[lts clwsf/ kfpg'kg]{ 5g\ . o;cl3 dfcf]jfbL g]tf 8f= afa'/fd e§/fO{n] ;xh 9+un] /fhfn] gf/fo0flx6L 5f]8] ;f+:s[lts clwsf/ lbg] 3f]if0ff ;fj{hlgs u/]sf lyP . b/af/ ;|f]t tLgj6f clwsf/ lnP/ gf/fo0flx6L 5f]8\bf /fh;+:yfsf] cl:tTj s'g} g s'g} ?kdf af“lr/xg] x'gfn] /fhf tLg clwsf/ lnP/ b/af/ 5f]8\g tof/ /x]sf] atfp“5 . oL tLg clwsf/ lng ;s]df eljiodf k'gM /fh;+:yf Ao'ltg] lgisif{ b/af/ ;|f]tsf] 5 .
;|f]tn] oL tLgj6f clwsf/ glbO{ b/af/ 5f]8\g afWo kfl/P /fhfn] j}zfv !! ut] zfxL 3f]if0ff ug'{cl3 /fhf / ;ft bnaLr ePsf] uf]Ko ;xdlt ;fj{hlgs ug]{, ;+ljwfg;efsf] kxlnf] a}7saf6 ePsf] u0ftGqsf] 3f]if0ffsf] j}wtf dfkg ug{ cGt/f{li6«o ;d'bfonfO{ u'xfg]{ / hgOR5f adf]lhd /fh;+:yf rNg] k'/fgf] s'/f pNn]v ub}}{ /fh;+:yfsf] eljio l5gf]kmfgf] ug{ hgdt;+u|x dfu ug]{ hfgsf/L lbPsf] 5 . j}zfv !! ut] bn / /fhfsf g]tfaLr ePsf] ;xdlt ;fj{hlgs ug{ /fhfsf b"tx?n] kf6L{sf g]tfx?nfO{ bafa lbO/x]sf] ;|f]t atfp“5 . ef/tsf ljz]if b"t s/0f l;+xsf] dWo:ytfdf bn / /fhfaLr ePsf] ;xdlt clxn];Dd aflx/ cfPsf] 5}g . /fh;+:yfn] cl:tTj /fVg] ;xdlt ePkl5 /fhfn] zfxL 3f]if0ff u/]sf] ;|f]tsf] bfjL 5 .
/fhf d'7e]8sf] kIfdf eg] g/x]sf] ;|f]tn] b[li6nfO{ atfof] . /fli6«o cGt/f{li6«o kl/l:ylt cfÏgf] cg's"n gePsf] lgisif{df k'u]sf /fhf clxn] hgtfsf] ;xfg'e"lt lng] k|oTgdf /x]sf] pNn]v ub}{ ;|f]tn] eGof]– clxn]sf] cj:yfdf tLgj6f clwsf/ lng ;Sg' g} b/af/sf] nflu 7"nf] pknlAw x'g]5 . /fhfn] uNtL ub}{gg\ eg] dfGotfnfO{ cfTd;ft ub}{ e"ldsf z"Gosf] cj:yfdf /fh;+:yfnfO{ hf]ufpg] kIfdf b/af/ ;lqmo 5 . To;sf nflu gf/fo0flx6L g5f]8\g] / gof“ ;+ljwfgdf ;+;bsf] lg0f{oaf6 /fh;+:yf x6fpg ;Sg] Joj:yf /fv]/ /fh;+:yfsf] eljio ;'/lIft ug]{ /fhfsf] bfp 5 . /fhf alxu{dg ePkl5 d'n'sdf pTkGg x'g] kl/0ffd gof“ zf;sn] y]Ug ;Sb}gg\ . Tof] cj:yfdf d'n'ssf] cl:tTj hf]ufpg klg /fh;+:yf cfjZos x'g] ts{ ;|f]tn] /fv]sf] 5 . /fh;+:yfnfO{ /fli6«o Pstfsf] k|tLs gdfGg] Pdfn], dfcf]jfbL eg] of] ts{ dfGg tof/ 5}gg\ . oBlk /fhfjfbL g]tf sdn yfkfn] ;+ljwfg;efsf] klxnf] a}7saf6 /fh;+:yf x6fpg] lg0f{o ePdf uDeL/ ;+s6df km:g] r]tfjgL lbO;s]sf 5g\ . d"nwf/sf /fhgLlts kf6L{ dfcf]jfbL, Pdfn]n] yfkfsf] ts{nfO{ c:jLsf/ u/] klg g]kfnL sf+u|];, dw];L hgclwsf/ kmf]/d df}g a;]sfn] klg /fhfjfbLn] v]Ng] df}sf kfPsf 5g\ .
;+;baf6 u0ftGq 3f]if0ffsf] k|:tfj kf; ubf{ ljkIfdf dtbfg u/]sf] g]kfnL sf+u|];n] kl5Nnf lbgdf ;fw]sf] df}gtf /x:odo ag]sf] Ps ljZn]ifs atfp“5g\ . s]Gb|Lo ;ldltsf] a}7saf6 dfcf]jfbL;“u ;xsfo{ ug{ ;ft zt{ cl3 ;f/]sf] sf+u|]; / dfcf]jfbLsf] ;DaGw ;Qfsf] g]t[Tj s;n] ug]{ ljifon] lr;f] ag]sf] 5 . clxn]sf] kl/l:yltdf dfcf]jfbLnfO{ ;Qf ;'Dkg' eg]sf] ;w}“sf nflu sfzL hfg' xf] eGg] dfGotf sf+u|];sf g]tf sfo{stf{df ljsl;t eO/x]sf] cj:yfdf st} sf+u|];n] clGtd cj:yfdf /fhf;“u} 3f“6L hf]8\g] t xf]Og eGg] cfz+sf :jod\ dfcf]jfbLsf g]tfx?n] ul//x]sf 5g\ . of] cj:yfdf @)## ;fndf jLkL sf]O/fnf d]nldnfksf] eL8Gt cg';f/ cfOtaf/ :jb]z kms]{h:t} clxn] sf+u|]; / /fhfaLr ;DaGw :yflkt x'g] lemgf] cfzf /fhfjfbLn] u/]sf] ;|f]t atfp“5 . o;a]nf aLkLn] /fhf / cfÏgf] 3f“6L hf]l8Psf] atfPsf lyP . clxn] klg d]nldnfksf] cy{ /fhf;“u ldNg' xf] eGg] cy{ a'em\g] w]/} sf+u|];hgx?n] a'em]sf 5g\ . /fli6«o k|hftGq kf6L{ g]kfnsf tkm{af6 ;ef;b ePsf tLg hgfn] ;+;bdf /fh;+:yfsf] kIfdf lnlvt k|:tfj btf{ u/fpg] ePsf 5g\ . o;n] ;+ljwfg;efdf /fh;+:yfsf af/]df ax; x'g] ck]Iff b/af/ ;|f]tsf] 5 . csf]{tkm{ /fhtGqsf] kIfdf jsfnt ub}{ cfPsf ljho uR5bf/, z/bl;+x e08f/Lnufotsf g]tf kmf]/daf6 ;ef;b ePsfn] klxnf] a}7saf6 b/af/ g5f]8\bf sfnfGt/df ;+;bsf] ;dLs/0f kl/jt{g x'g] cfzfdf b/af/ 5 .
/fhb/af/ 3]g]{ tof/L
dfwa a:g]t
;+ljwfg;efsf] a}7scufj} /fhfnfO{ b/af/ 5f8\g r]tfjgL lb“b} cfPsf] dfcf]jfbLn] /fhfn] gf/fo0flx6L 5f]8\g] 5f“6sf“6 gb]vfPkl5 h]7 !% ut] dfcf]jfbLn] /fhb/af/ 3]g]{ tof/L u/]sf] 5 . ;|f]tsf cg';f/ gof“ ;+ljwfg lgdf{0f gx'Gh]n;Dd /fhf gf/fo0flx6L 5f]8\g] dgl:yltdf g/x]sfn] pgnfO{ tTsfn b/af/ 5f]8g afWo kfg{ b/af/ 3]g{ nfluPsf] xf] .
u0ftGq 3f]if0ffcufj} b/af/ 5f]8\g'kg]{ bnx?sf] r]tfjgL / b/af/ g5f]8\g] /fhfsf] c8fgn] ubf{ u0ftGq 3f]if0ffkl5 b/af/df /x]sf ;]gf;“u d'7e]8 x'g;Sg] l:ylt b]vfk/]sf] 5 . /fhfnfO{ b/af/ 5f8\g afWo agfpg] pb]Zon] u0ftGq 3f]if0ffsf] klxnf] lbg h]7 !% ut] dfcf]jfbLn] gf/fo0flx6L /fhb/af/ / ;+ljwfg;ef:yn gof“ afg]Zj/l:yt jL/]Gb| cGt/f{li6«o ;Dd]ng s]Gb| 3]/fp ug]{ Jofks tof/L u/]kl5 d'7e]8sf] ;Defjgf b]lvPsf] xf] . dfcf]jfbL g]tfx?n] k6s–k6s /fhfsf b"tx?nfO{ e]6]/ u0ftGq 3f]if0ff cufj} b/af/ vfnL ug{ va/ k7fO;s]sf 5g\ . ;fj{hlgs ?kdf / b"tx?dfkm{t\ b/af/ vfnL ug{ lbPsf] hfgsf/LnfO{ /fhfn] pk]Iff u/]sfn] pgnfO{ b/af/ 5f]8\g afWo agfpg gf/fo0flx6L 3]g{ nfu]sf] dfcf]jfbLsf Ps s]Gb|Lo g]tfn] b[li6nfO{ atfP .
tL g]tfsf cg';f/ u0ftGq 3f]if0ffsf] :jfut ug{ / /fhfnfO{ b/af/ 5f]8\g afWo kfg]{ hgk|b{zgs} nflu dfcf]jfbLx? cfGtl/s a}7s / tof/Ldf h'l6/x]sf 5g\ . dfcf]jfbLsf] ev{/} ;DkGg /fHo ;ldlt :t/Lo a}7sn] klg u0ftGq 3f]if0ffsf] lbg eJo k|b{zgL ug{ /fhwfgLdf Jofks …hg;d'bfoÚ ptfg]{ / :yfgLo:t/df klg hgk|b{zg ug]{nufotsf lg0f{o u/]sf] 5 . /fhwfgLdf s]xL lbg klxn] ;lsPsf] g]jfM /fHo ;ldltsf] a}7sn] klg u0ftGq 3f]if0ffsf lbg ljzfn hgk|b{zg ug]{ lg0f{o ul/;s]sf] 5 . k|b{zgnfO{ eJo / Jojl:yt agfpg clxn] pkTosfsf ;a} lhNnfsf g]tfx? nfluk/]sf 5g\ . dfcf]jfbL g]t[Tjn] cfºgf ljleGg hgjuL{o ;+u7gx? jfO{;LPn, ljBfyL{, dlxnf, dhb'/, ls;fgnufotnfO{ klg hgk|b{zgsf nflu hg;d'bfosf] Jofks pkl:ylt u/fpg lgb]{zg lbPsf] 5 .
u0ftGq 3f]if0ffsf] lbg x'g] hgk|b{zgn] pQ]hs ?k n]nf eg]/ ;/sf/n] ;'/Iff Joj:yf s8f agfpg] ePsf] 5 . Ps pRr k|x/L clws[tsf cg';f/ ;z:q / hgkb b'j} k|x/LnfO{ pRr ;t{stf{df /flvg] 5 . 7f“p–7f“pdf u:tL ul/g]5 . b/af/dfu{, n}grf}+/, sdnkf]v/L rf]saf6} b/jf/lt/ h'n';cl3 a9\g lbOg]5}g . jL/]Gb| cGt/f{li6«o ;Dd]ng s]Gb|df klg s8f ;'/Iffsf] Joj:yf ul/;lsPsf] 5 . ;|f]tsf cg';f/ Tof] lbg g]kfnL ;]gfnfO{ klg pRr ;t{stfdf /flvg]5 . dfcf]jfbLnufotsf bnn] b/af/ 3]g]{ of]hgf agfPkl5 ;]gfn] ;'/Iff Joj:yf ;'b[9 ug{ ;/sf/nfO{ Wofgsif{0f u/fO;s]sf] ;|f]tn] b[li6nfO{ atfof] . oBlk ;+ljwfg;efsf] 3f]if0ffkl5 u0ftGq sfof{Gogsf] lhDdf ;/sf/df g} cfpg] ePsfn] /fhfnfO{ b/af/ 5f]8\g bafa lbg] pb]Zon] cfof]hgf ul/Psf] h'n';nfO{ bdg ug{ Tolt ;lhnf] x'g]5}g .
g]t[Tjsf] lgb{]]zgkl5 dfcf]jfbLsf hgjuL{o ;+u7gx?n] klg 7f“p–7f“paf6 h'n'; lgsfNg tof/L ul//x]sf 5g\ . …g]t[Tjn] /fhfnfO{ b/af/ 5f]8\g afWo kfg{sf nflu gf/fo0flx6L 3]g{ nfvf}+ hgtfsf] h'n'; lgsfNg] tof/L ug'{ / u0ftGq 3f]if0ffsf] v'zLofnL dgfpg' eGg] lgb]{zg lbPsf] 5 . clxn] xfdL nfvf}+ hgtf /fhwfgLsf ;8sdf ptfg{ vl6/x]sf 5f}+Ú– cg]/f:jljo' qmflGtsf/Lsf Ps s]Gb|Lo g]tfsf] egfO 5– …Tof] lbg b]z}el/af6 hgtfx? /fhwfgL cfpg]5g\ . pgLx?sf nflu vfg]÷a:g] Joj:yf kf6L{n] g} ug]{5 .Ú u0ftGq 3f]if0fs} lbg a}zfv !% ut] gful/s ;dfhsf cu'jfx?n] klg jL/]Gb| cGt/fli6«o ;Dd]ng s]Gb| gof“afg]Zj/df wgf{ lbg] ePsf 5g\ .
;|f]tsf cg';f/, dfcf]jfbL g]tfx?n] u0ftGq 3f]if0ffsf lbg a}zfv !% ut] hgk|b{zg u/f}+ ls gu/f}+ eg]/ gful/s ;dfhsf s]xL cu'jfx?;“u ;Nnfx dfu]sf lyP . gful/s ;dfhsf cu'jfsf] ;Nnfxkl5 g} dfcf]jfbL /fhwfgLsf] hgk|b{zgsf nflu cem pT;fx / Jofks tof/Lsf ;fy nfu]sf] 5 .
;+ljwfg;ef a}7sn] d'n'snfO{ u0ftGq 3f]if0ff ug'{eGbf klxn] eg] hgk|b{zg b/af/ s]lGb|t x'g]5}g . h'n'; rf]s–rf]s / jL/]Gb| cGt{/fli6«o ;Dd]ng s]Gb| jl/kl/ dfq s]lGb|t x'g]5 . a}7sn] u0ftGq 3f]if0ff u/]nuQ} h'n'; b/af/ s]lGb|t x'g]5 . hgtfn] dfcf]jfbL g]t[Tjdf ;/sf/ agfpg] …DofG8]6Ú lbP klg af6f] gvf]lnlbg] sf+u|];lj?4 klg hgk|b{zg s]lGb|t x'g]5 . dfcf]jfbL g]jfM /fHo ;ldltsf OGrfh{ Pj+ ;+ljwfg;ef;b\ lxtdfg zfSo -;'dg_ n] hgu0ftGq 3f]if0ff x'g] lbg v'zLofnL dgfpg hgk|b{zg ug{ nfu]sf] atfP . …ToxL lbgsf] hgk|b{zg g} b/af/ s]lGb|t ug]{ 9+un] t ;f]r]sf 5}gf}+ . t/, u0ftGq 3f]if0ff eO;s]kl5 klg /fhfn] b/af/ g5f]8]df xfdL gof“ lsl;dsf] cfGbf]ng lnP/ hfg]5f}+ . ToxL lbgsf] k|b{zgg} gof“ cfGbf]ngsf] ;'?jft klg x'g;S5 .Ú
dfcf]jfbLn] hgk|b{zgsf nflu /fhwfgL aflx/af6 hgtf Nofpg] s'/fnfO{ zfSon] c:jLsf/ u/]sf 5g\ . …/fhwfgLd} xfd|f] /fd|f] …j]zÚ 5 . oxf“ ljBfyL{, dlxnf, dhb'/, cflbjf;L g]jf/x? g} k|z:t 5g\ . oxL“af6 nfvf}+ hgtf ;8sdf cf]n{g]5g\Ú– pgn] b[li6nfO{ atfP .
zfSon] /fhwfgL aflx/af6 hgtf gNofpg] atfP klg dfcf]jfbL sfo{stf{n] lhNnf–lhNnfdf !% ut]sf] k|b{zgsf nflu h;/L klg /fhwfgL hfg'k5{ eg]/ elg/x]sf] ;|f]tn] atfPsf] 5 . dfcf]jfbL cWoIf k|r08n] cl:t a}zfv @^ ut] laxLaf/ klxnf] k6s u0ftGq 3f]if0fsf lbg eJo k|b{zgL ug]{ atfPsf lyP .
g]skf Pdfn]sf] !( cf}+ s]Gb|Lo sld6L a}7sn] klg u0ftGq 3f]if0ff ug]{ lbgnfO{ ljzfn hgk|b{zg;lxt …dxfg rf8Ú sf] ?kdf dgfpg] lg0f{o u/]sf] 5 . Pdfn]n] u0ftGq sfof{Gjog ug{ Jofks hgbafa l;h{gf ug{ hgk|b{zg;lxt ;8s;3{if ug]{ lg0f{o u/]sf] xf] . …dfcf]jfbLn] u0ftGq 3f]if0fsf] lbg hgk|b{zg ug]{ eg]/ ;+:yfut lg0f{o u/]sf] 5}g . xfd|f] s]Gb|Lo sld6Lsf] a}7saf6} lg0f{o eO;s]sf] 5 .Ú Pdfn] pkTosf OGrfh{ /fh]Gb| >]i7n] b[li6;“u eg]– …u0ftGq sfo{Gog gx'Gh]n;Dd va/bf/Lsf nflu hgk|b{zg ug]{ / sfof{Gjogkl5 v'lzofnLdf rf]s–rf]sdf lbkfjnL ug]{ Pdfn]sf] lg0f{o 5 .Ú
dfcf]jfbL dGqLsf] /fhLgfdf †
;+ljwfg;efaf6 d'n'ssf] ;a}eGbf 7"nf] bn ag]sf] g]skf dfcf]jfbL / g]kfnL sf+u|];aLr a9]sf] ;Qf ;+3if{ r/df]Tsif{df k'u]sf] 5 . ;/sf/ u7gsf nflu sf+u|];n] ;xh lgsf; glbPkl5 b'O{ kf6L{aLr ;Qf ;+3if{ rs]{sf] xf] . dfcf]jfbL k|wfgdGqL lul/hfk|;fb sf]O/fnfn] kbaf6 /fhLgfdf lbO{ cfÏgf] g]t[Tjdf ;/sf/ u7gsf] af6f] vf]lnlbg'kg]{ kIfdf 5 . t/, k|wfgdGqL sf]O/fnf cfkm"nfO{ dfcf]jfbLn] /fi6«klt agfpg'kg]{ c8fgdf /x]sf] ;|f]t atfp“5 .
b'O{ kf6L{aLrsf] ljjfbdf ef/tLo e"ldsfn]] ;d]t sfd u/]sf] 5 . ;|f]tsf cg';f/ dfcf]jfbLsf] g]t[Tjdf ;/sf/ agfpg] / sf]O/fnfsf] g]t[Tjdf ;]gf /xf];\ eGg] ef/tLo rfxgf 5 . ef/tsf] oxL rfxgf cg';f/, ;]/]df]lgon /fi6«kltsf] kIfdf /x]sf] sf+u|];n] PsfPs ;+ljwfg ;+zf]wgdfkm{t\ /fi6«kltsf] Joj:yf u/L /fi6«kltnfO{ g]kfnL ;]gfsf] k/dflwklt lbg] / ;+s6sfn nfu" ug]{ clwsf/ lbg'kg]{ k|:tfj u/]sf] 5 . ;Qf g5f]8\g] sf+u|];sf] lgot a'em]kl5 ;+ljwfg;efsf] klxnf] a}7ssf] ef]lnkN6 h]7 !^ ut] dfcf]jfbLsf dGqLx?n] /fhLgfdf lbg] tof/L u/]sf] ;|f]tn] atfof] .
sf]O/fnfdfly g}lts ;+s6 l;h{gf ug{ dfcf]jfbL dGqLn] /fhLgfdf lbg nfu]sf x'g\ . dfcf]jfbL dGqLsf] /fhLgfdfkl5 sf]O/fnf;fd' b'O{ltxfO ax'dt k'¥ofpg] cyjf kbaf6 /fhLgfdf lbP/ lgsf; lbg] r'gf}tL ylkg] 5 . sf]O/fnfn] /fhLgfdf lbP 7"nf] bnsf] x}l;otn] dfcf]jfbLn] gof“ ;/sf/ u7gsf] kxn ug]{ 5 . To;f] ePg eg] d'n'sdf ;+j}wflgs ;+s6 cfpg] 5 .Ú ;|f]tn] eGof]– ToxL ;+s6df 6]s]/ dfcf]jfbLn] k"0f{ ;Qf sAhfsf] k|of; ug]{5g\ .Ú
t/fO{df uf]Ot /fi6«klt †
b[li6 ;+jfbbftf
d"nwf/sf /fhgLlts bnaLr gof“ ;/sf/ u7gdf ;xdlt sfod x'g g;ls/x]sf] a]nf t/fO{df ;z:q cfGbf]ng/t ;d"x Ps x'g] k|of;df nfu]sf 5g\ . cfwf bh{geGbf a9L ;z:q ;d"xn] c;f/leq Pstf u/L hos[i0f uf]OtnfO{ :jtGq t/fO{sf] /fi6«klt 3f]if0ff ug]{ tof/L ul//x]sf] ;dfrf/ ;|f]tn] atfPsf] 5 .
;+ljwfg;ef lgjf{rg layf]Ng] 3f]if0ff u/]sf ;z:q ;d"x 3f]lift nIocg'?k ;kmntf k|fKt ug{ g;s]kl5 Ps x'g] k|of;df nfu]sf] atfOPsf] 5 . ;+ljwfg;ef lgjf{rgkl5 klg ;/sf/n] lgjf{rgdf kl/rfng u/]sf k|x/LnfO{ t/fO{sf !% lhNnfdf sfod} /fvL ck|];g hf/L /fv]sfn] ljb|f]xLnfO{ Ps x'g bafa k/]sf] ;|f]t atfp“5 . Pstfsf nflu uf]Otsf] g]t[Tjdf /x]sf] clvn t/fO{ hgtflGqs d'lQm df]rf{ / hgtflGqs t/fO{ d'lQmdf]rf{ Hjfnf ;d"xaLr jftf{ eO/x]sf] 5 . jftf{df Hjfnf ;d"xsf /0fjL/ l;+x / uf]Ot ;d"xsf k|tLs elgg] /fdljnfz ;xefuL 5g\ . jftf{nfO{ 6'+uf]df k'¥ofpg ef/tsf] k6gf cf;kf; a:b} cfPsf uf]Ot g]kfn ef/t ;LdfjtL{ If]qdf rnv]n ul//x]sf] ;|f]tsf] bfjL 5 .
Pstfdf OR5f gb]vfPsf sf/0f Hjfnf ;d"xsf] kf“r ;b:oLo kf]ln6Ao"/f]n] cWoIf l;/fxfsf gfu]Gb| kf;jfgnfO{ cWoIfaf6 lgisfzg u/]/ uf]Ot ;d"x;“u PsLs/0fsf kIfw/ /0fjL/nfO{ sfo{jfxs cWoIf agfOPsf] 5 . t/fO{nfO{ x]g]{ b[li6sf]0fdf g]skf dfcf]jfbL;“u dte]b ePkl5 uf]Otn] dfcf]jfbLsf] dw];L d'lQm df]rf{af6 ljb|f]x u/L hgtflGqs t/fO{ d'lQm df]rf{ u7g u/]sf lyP . ;Kt/L lgjf;L jfdkGyL g]tf uf]Otn] df]rf{ vf]n]sf] s]xL ;dokl5 g} l;/fxfsf o'jf gfu]Gb| kf;jfgn] ljb|f]x u/L Hjfnf ;d"xsf gfddf 5'§} ;+u7g vf]n]sf lyP . t/, ;+ljwfg;efkl5 Hjfnf ;d"xsf clwsf+z g]tf tyf sfo{stf{ uf]Ot;“u Pstfsf] kIfdf k'u]sf] ;|f]t atfp“5 .
uf]Otn] t/fO{df 5'§} /fHosf] dfu /fv]sf 5g\ . pgn] ;+o'Qm /fi6«;+3sf] dWo:ytfdf dfq ;/sf/;“u jftf{ ug]{ / Tof] jftf{ :jtGq dw]; /fHosf nflu x'g] ljv08gsf/L dfu cl3 ;f/]sf 5g\ . uf]Otn] t/fO{df ;z:q ;]gf ;dfof]hgsf] d'2f klg p7fPsfn] clwsf+z ljb|f]xL uf]OtnfO{ g]tf dfg]/ cl3 a9\g'kg]{ lgisif{df k'u]sf] ;|f]t atfp“5 . clxn] ;a} kIfsf] ;dy{g lng] k|of;df 5g\ . o;sf nflu ljb|f]xL ;d"x ljwfg agfpg] tof/Ldf nfu]sf] ;|f]tn] atfof] . ljwfg gePsf sf/0f cfkm"v'zL sfd ul//x]sf ljb|f]xL Pstfsf nflu ljwfg agfpg tof/ ePsf] atfOPsf] 5 . To;sf nflu uf]Otn] t/fO{sf ;a} ljb|f]xLnfO{ ;d]6\g] p2]Zon] ;+u7gsf] gfdfs/0f ;d]t clvn hgtflGqs t/fO{ d'lQm df]rf{ ul/;s]sf 5g\ . Pstfsf nflu uf]Ot ;d"x / t/fOdf{ ;z:q ;+3if{/t ;+o'Qm hgtflGqs t/fO{ d'lQm df]rf{, hgtflGqs t/fO{ d'lQm df]rf{, t/fO{ sf]a|f, dw]; d'lQm 6fOu;{;“u klg 5nkmn eO/x]sf] atfOPsf] 5 .
;+ljwfg;efcl3 jftf{sf nflu u/]sf] cfx\jfg uf]Ot ;d"xn] :jLsf/ gu/] klg cGo 6fOu;{, sf]a|f, hgtflGqs / ;+o'Qm hgtflGqs u/L rf/ ;d"xn] :jLsf/ u/]sf] lyof] . jftf{sf nflu ;z:q rf/ ;d"xn] ;~hos'df/ u'Ktfsf] ;+of]hsTjdf rf/ ;b:oLo jftf{ ;ldlt klg u7g u/]sf] lyof] . ljb|f]xL jftf{ ;ldlt / ;/sf/aLr cgf}krfl/s 5nkmn eO{ ;/sf/L jftf{ ;ldltn] ut r}t !% ut] jftf{sf nflu kqfrf/ u/]sf] lyof] . t/, ljb|f]xLn] jftf{sf] jftfj/0f agfpg s]xL aGbLx?sf] l/xf ug'{kg]{ clu|d zt{ /fv]kl5 jftf{ cl3 a9\g ;s]sf] lyPg . r}t !( ut] # ah] hgsk'/df jftf{ ug{ tof/ ePsf ljb|f]xLn] r}t !& ut]b]lv kmf}hL sf/jfxL hf/L /fv]sf] 5 .
…t/fO{sf ljb|f]xLn] ;+ljwfg;ef layf]Ng] r]tfjgL lbPsf lyP . t/, ;/sf/n] ;z:q k|x/L kl/rfng u/]/ t/fO{df ;xh 9+un] lgjf{rg ;DkGg u/fPkl5 ljb|f]xLn] ls t cfTd;dk{0f ug'{kg]{ cyjf cfkm\gf] cl:tTj b]vfpg'kg]{ afWotfdf k'u]sf 5g\ . ;|f]tn] b[li6;“u eGof]– …To;sf nflu uf]OtnfO{ cl3 ;f/]/ ;/sf/nfO{ ysf{pg] of]hgfdf ljb|f]xL nfu]sf 5g\ .Ú lsgeg] d/tf Sof gs/tf eGg] cj:yf clxn] ljb|f]xLsf] 5 .
t/fO{sf ljb|f]xLsf] Wofg clxn] ;+ljwfg;efn] lgdf{0f ug]{ d'n'ssf] gof“ ;+ljwfgk|lt klg s]lGb|t ePsf] ;|f]t atfp“5 . dw]; Ps k|b]zsf] gf/fsf ;fy ;+ljwfg;ef lgjf{rgdf ;xefuL ePsf dw];L hgclwsf/ kmf]/d, t/fO{ dw]; nf]stflGqs kf6L{ / ;b\efjgf kf6L{sf] ;+;bdf ;zQm pkl:ylt 5 . dw];jfbL bnsf] ;+;bdf pkl:yltnfO{ ljb|f]xLn] ;sf/fTds 9+un] lnPsf] pNn]v ub}{ ;|f]tn] eGof]– ;+;baf6 dw];sf dfu k"/f u/fpg klg t/fO{df ljb|f]xL ;lqmo x'g]5g\ . dw];jfbL tLgj6} If]qLo bnn] dw]; Ps k|b]zsf] dfu k"/f geP k'gM ;8s / ;bgdf cfGbf]ng ug]{ r]tfjgL lbO/x]sf 5g\ . pgLx?n] ;z:q cfGbf]ng u/L t/fO{nfO{ czfGt agfpg] ljb|f]xL ;d"xk|ltsf] :ki6 wf/0ff klg ;fj{hlgs u/]sf 5}gg\ .
dw];jfbL bn ljb|f]xLsf] lx+;fTds ultljlwnfO{ dw]; Ps k|b]zsf] gf/f k"/f u/fpg] xltof/ agfpg rfxG5g\ eGg] s'/f Jojxf/n] b]vfp“b} uPsf] 5 . To;f] gx'“bf] xf] t t/fO{nfO{ czfGt agfO/x]sf ljb|f]xLk|lt dw];jfbL bnn] :ki6 wf/0ff agfO;Sy] . dw];jfbL bn tyf cGo /fli6«o bnsf] pkof]ujfbL gLltn] g]kfnL /fhgLltdf zf;s ju{sf] rnv]ndf lkl;“b} cfPsf] t/fO{ clxn] klg zf;ssf] yk :jfy{sf nflu pkof]u x'g] lglZrt 5 . t/fO{sf ;a} ljb|f]xL;“u sl/a tLg xhf/ sfo{stf{ /x]sf] / To;dWo] Ps xhf/n] 5fkfdf/ tflnd lnPsf] ;|f]tsf] bfjL 5 . oBlk pgLx?;“u sl/a kf“r ;o ljlegg k|sf/sf xltof/ /x]sf] ;|f]t atfp“5 .
t/fO{df ljb|f]x/t ;d"xn] o;cl3 klg d'n'snfO{ lav08g u/L u0ftGqjfbL jof]j[4 g]tf /fd/fhfk|;fb l;+xnfO{ t/fO{sf] /fi6«klt aGg cfu|x u/]sf lyP . t/, l;+xn] t/fO{sf] dfq /fi6«klt aGg] k|:tfj c:jLsf/ u/]kl5 ljb|f]xLaLr ;j{:jLs[t g]tfsf] cefj ePsf] lyof] . ;+ljwfg;ef lgjf{rgdf t/fO{df ;/sf/n] a9fOPsf] ;'/Iff ;lqmotfkl5 ljb|f]xLsf] /fhgLlts eljio w/fkdf k/]sf] 5 . To;dfly kl/rflnt kmf}hnfO{ lg/Gt/tf lbO{ ;/sf/n] ck|]zg hf/L /fv]sfn] klg ljb|f]xLsf nflu cj:yf ;xh 5}g .
clxn] klg ljb|f]xL ;d"xsf k|foM ;a} g]tf tyf sfo{stf{ :jb]zdf a:g ;s]sf 5}gg\ . pgLx?n] l5d]sL ef/tLo e"lddf cf>o lnO/x]sf 5g\ . of] cj:yfdf t/fO{nfO{ 5'§} /fHo 3f]if0ff u/L /fi6«klt 3f]if0ff ug]{ lav08gsf/L tof/L rrf{df cfpg] k|of; dfq gx'g] ljZn]ifsx? atfp“5g\ . lsgeg] t/fO{sf ljb|f]xL ;d"x g]kfnnfO{ cfÏgf] :jfy{df lx8fpg] ef/tLo rfnsf gof“ uf]6L x'g\ eGg] 7f]s'jf ljZn]ifsx?n] ul//x]sf 5g\ . t/fO{sf ljb|f]xLnfO{ s8fO{ ug]{ xf] eg] ef/tdf cf>o lnO/x]sf ljb|f]xL bzuhfdf 5\ofk5\ofKtL a:g] ;Ldf/Ifs k|x/Lsf] kmGbfdf kl/;Sg] lyP . t/, ef/tn] t/fO{sf ljb|f]xLsf] ultljlw lgoGq0fdf rf;f] b]vfPsf] 5}g . t/fO{df ljb|f]xLnfO{ a]n}df Joj:yfkg gug]{ xf] eg] ef]ln d'n's u[xo'4sf] bnbndf km:g] / d'n'ssf] !% k|ltzt e"–efu cf]u6]sf] t/fO{df ;w}“ cfuf] aln/xg] vt/f 5 .
rLgsf] cfklQ
;+jfbbftf÷sf7df8f}+
sf7df8f}df eO/x]sf] rLglj/f]wL ultljlwnfO{ lnP/ rLg cfqmf]lzt ePsf] 5 . o:tf ultljlw lgoGq0f ug{ g]kfnl:yt lrlgof“ /fhb"t r]ª l;oªln8n] k|wfgdGqL lul/hfk|;fb sf]O/fnfnfO af/Daf/ cfu|x u/] klg :jtGq ltAatsf] gfddf cfGbf]ng lbgk|ltlbg rs{+b} uPsf] 5 . cfGbf]ngnfO{ cem} rsf{pg] of]hgf :jtGq ltAatsf ;dy{sx?sf] 5 . clxn] klg pgLx? lgoldt a}7sdf ;xefuL x'“b} cfPsf 5g\ .
af}4df /x]sf] ltAatL SofDkdf dfq xf]Og, /fhwfgLsf ljleGg 7fp“df /x]sf u'Dafdf;d]t :jtGq ltAatsf] cfGbf]ng s;/L cufl8 a9fpg] eGg] ljifodf 5nkmn x'g yfn]sf 5g\ . o:tf 5nkmn sfo{qmddf lgoldth;f] o'/f]lkog o'lgog / cd]l/sfsf s"6gLlts lgof]usf JolQmx?sf] ;xeflutf /x“b} cfPsf] 5 . g]kfnn] lnPsf] Ps rLg gLltnfO{ Jojxf/df nfu" ug{ g;s]kl5 rLg;“u g]kfnsf] s6'tf a9]/ hfg] cfz+sf ul/Psf] 5 .
:jtGq ltAatsf] gfddf ePsf] cfGbf]ngnfO{ ;d{yg h'6fpg cd]l/sL /fhb't GofG;L h]= kfj]n Hofg kmfn]/ nfu]sL 5g\ . g]kfndf sfo{/t cGt/f{li6«o dfgjclwsf/jfbL ;+:yfx?n] :jtGq ltAatsf] gfddf ePsf] cfGbf]ng bdg ubf{ x'g] dfgjclwsf/sf] pNn+3gsf ljifodf cg'udg ug{ /fhb't kfj]nn] cfu|x u/]sf] a'lemPsf] 5 . s]xL ;doklxnf k|wfgdGqL sf]O/fnfnfO{ e]6]/ :jtGq ltAatsf] cfGbf]ngsf] kIfdf jsfnt u/]sL /fhb't kfj]n;“u nuQ} bnfO{ nfdfsf g]kfn k|ltlglw lyGn] UofN;f]n] e]6]sf lyP . UofN;f]nfO{ :jtGq ltAatsf] cfGbf]ngk|lt k|wfgdGqL sf]O/fnf ;sf/fTds ePsf] ;+s]t /fhb't kfj]nn] lbPsf] ;|f]tn] bfaL u/]sf] 5 .
:jtGq ltAatsf] ultljlwnfO{ cufl8 a9fpg ;lqmo e"ldsf v]Nb} cfPsf] k|mfG;df pTkfbg ePsf ;fdfg k|of]u gug{ lrlgof“ ;/sf/n] cfkm\gf gufl/snfO{ cfu|x u/]sf] 5 . clxn] rLgdf k|mfG;df ag]sf ;fdfgsf] ahf/ :jfQ} 36]sf] 5 . h;n] ubf{ k|mfG; 7"nf] Jofkf/ 3f6fsf] ;fdgf ub}{5 . rLgdf cfkm\gf ;fdfgx?sf] k|of]udf sdL x“'b} uPkl5 k|mfG;n] :jtGq ltAatsf] cfGbf]ngnfO{ cufl8 a9fpg yk ;lqmo x'“b} cfPsf] 5 . g]kfnl:yt k|mfG;]nL /fhb"t lhn x]g/L 8\of/f]N8 clxn] lgs} sl:;P/ :jtGq ltAatsf] cfGbf]ngnfO{ cGt/f{li6«o ;xof]u / ;d{yg h'6fpg] sfddf nfu]sf 5g\ . b"tfjf;n] k|of]u ul//x]sf] uf8L r9]/} 8\of/f]N8 af}4df ePsf] ltAatL z/0ffyL{ SofDkdf k'Ug] qmd lgs} aflSnPsf] 5 .
Eff/tsf] gof“lblNndf /x]sf] lrlgof“ b"tfjf;sf] tf]8kmf]8sf] ljifonfO{ lnP/ rLg ef/t;“u klg cfqmf]lzt ePsf] 5 . ef/tdf rLglj/f]wL ultljlwn] lg/Gt/tf kfPdf rLgn] cfkm\gf gful/snfO{ ef/tdf ag]sf ;fdfg klg k|of]u gug{ cfu|x ug]{ ;Defjgf a9]sf] 5 . b"tfjf; tf]8kmf]8sf] ljifonfO{ lnP/ rLgl:yt ef/tLo /fhb't lg?kdf /fjnfO{ lrlgof“ ljb]zdGqLn] dWo/ftdf :kli6s/0f lnPsf lyP . ef/tdf rLglj/f]wL ultljlw a9\b} hfg] xf] eg] s'g} g s'g} sbd rfNg] lrlgof ljb]zdGqLsf] 3f]if0ffkl5 lbNnLdf klg e"O+{rfnf] uPsf] 5 .
cfly{s ljsf;sf] lx;fan] rLg / ef/t Pl;og 6fOu/sf] ?kdf ljsf; x'g yfn]sf b'O{ d'n's x'g\ . nfdf] ;dob]lv rLg / ef/tsf] aLrdf /x]sf] ltQmtfnfO{ cGTo ub}{ b'O{ b]zn] Pscfk;df Jofkf/ z'? u/]sf 5g\ . rLg / ef/taLr x'g] Jofkf/nfO{ k|efjsf/L u/fpg nfdf] ;dob]lv aGb /x]sf] gfy'nf gfsf b'O{ b]zsf] ;xdltdf v'n]sf] nfdf] ;do ePsf] 5}g . rLg / ef/taLr Jofkf/ v'nf gePsf] cj:yfdf g]kfnsf] af6f] eP/ lrlgof“ ;fdfg ef/tLo ahf/df k'Uy] . ef/tsf] cfly{s ljsf;nfO{ k|efjsf/L ?kdf cufl8 a9fpg rLgsf] ahf/ plQs} cfjZos ePsf] b]lvG5 . h;n] ubf{ rLgn] ahf/ ;'ljwf lbPg eg] ef/tLo ahf/df sltko ;fdfg clxn]sf] d"Nodf pknAw x'g g;Sg] ;Defjgf klg plQs} /x]sf] 5 .
a]Olhª cf]nlDkssf] ;'?jft;“u} g]kfndf :jtGq ltAatsf gfddf ljZjsf] Wofg tfGg] vfnsf] cfGbf]ng z'? ug]{ of]hgfdf ef/tsf] 7"nf] e"ldsf x'g]] :jtGq ltAatsf kIfw/x? atfp“5g\ . nfdf] ;dob]lv bnfO{ nfdfnfO{ cf>o lb“b} cfPsf] ef/t :jtGq ltAatsf] kIfdf 5 . rLgn] ljZjnfO{ cfZro{ kfg]{ u/L cf]nlDks v]nsf] tof/L u/]sf] 5 . cf]nlDks v]nsf] ;dfrf/ ;+sngsf nflu rLg k'Ug] ;~rf/dfWodnfO{ rLgn] cb\e"tk"0f{ ljsf;sf] gd'gf b]vfpg]5 . h;n] ubf{ cGt/f{li6«o ?kdf rLgsf] k|ult lgs} rrf{sf] ljifo x'g] ;Defjgf klg plQs} /x]sf] 5 .
klZrdfx? rLgdf x'g] cf]nlDksnfO{ c;kmn agfpg] if8oGqdf Hofg kmfn]/ nfu]sf 5g\ . o;sf nflu plgx?sf] ultnf] cf}hf/ :jtGq ltAatsf] cfGbf]ng ePsf] 5 . rLgdf hlt ljsf; eP klg dfgjclwsf/ / :jtGqtf gePsf] ljifodf pgLx?n] cGt/f{li6«o ;d'bfonfO{ Wofgfsif{0f ug{ rfxG5g\ . g]kfndf ePsf] k|bz{gdf k|x/Ln] u/]sf] ;fdfGo x:tIf]knfO{ klg pgLx?n] dfgjclwsf/ xgg\sf] ljifo;“u hf]8\b} cfPsf 5g\ . clxn] cGt/f{li6«o ;d'bfosf] Wofg g]kfndf ePsf] /fhgLlts ljsf; eGbf :jtGq ltAatsf] cfGbf]ngtkm{ a9L s]lGb|t /x]sf] 5 .
:jtGq ltAatsf] cfGbf]ngnfO{ ;3fpg k|mfG;nufotsf o'/f]lkog b]zaf6 ko{6g le;fdf g]kfn cfPsf gful/s;d]t nfu]sf] ;dfrf/ ;|f]tn] hgfPsf 5 . sltko ljb]zLx? :jtGq ltAatsf] cfGbf]ngnfO{ ;3fpg ko{6g le;fdf g]kfn cfO/x]sf 5g\ . g]kfn ;/sf/ clxn];Dd o:tf] ljifodf df}g /x]sf] 5 . :jtGq ltAatsf] gfddf ePsf lj/f]w sfo{qmdsf] 5]pdf a;]/ o:tf JolQmx?n] cfGbf]ngsf] t:jL/ lng] u/]sf] ;dfrf/ ;+|f]tn] bfaL u/]sf] 5 .
g]kfndf :jtGq ltAatsf] ultljlw a9]/ uPdf rLg ;/sf/n] rLgdf hfg] g]kfnLnfO{ ;xh ?kdf le;f glbg] ;Defjgf klg plQs} /x]sf] 5 . h;sf] df/df ;fdfg cfoft ug{ rLg hfg] Jofkf/Lx? kg]{5g\ . clxn] sk8fdf g]kfnL ahf/sf] 7"nf] dfu rLgn] wfGb} cfPsf] 5 . g]kfnaf6 rLgdf cfGbf]ngsf/L hfg ;Sg] ;Defjgf a9\b} uPdf rLg ;/sf/n] g]kfn / rLgsf aLrdf /x]sf gfsfnfO{ ;d]t s8fO ug]{5 . o;sf] df/ b}lgs ?kdf o:tf gfsfaf6 yf]/}yf]/} dfqfdf ;fdfg cfoft u/]/ hLljsf]kfh{g ug]{ g]kfnLdf kg]{ 5 .
:jtGq ltAatsf] gfddf k|bz{g ug]{x?nfO{ g]kfn k|x/Ln] ksf{pg u/]nuQ} 5f8\b} cfPsf] 5 . g]kfn k|x/LnfO{ cd]l/sfnufot o'/f]lkog o'lgogsf s]xL ;b:o /fi6«x?n] k|efjdf kf/]sf a'lemG5 . k|x/Ln] :jtGq ltAatsf] kIfdf gf/f nufpg]sf] clen]v;d]t g/fvL 5f8\b} cfPsf] 5 . rLg k|x/Lsf] o:tf] Jojxf/b]lv klg cfz+lst ePsf] 5 . g]]kfn / rLgaLr nfdf] ;dob]lv /x]sf] ;DjGqnfO{ :jtGq ltAatsf] cfGbf]ngn] lr;f] agfp“b} nu]sf] cj:yfdf ;/sf/n] Ps rLg gLltnfO b[9tfsf ;fy nfu" ug{ g;s] cfufdL lbgdf b'O{ b]zaLrsf] ;DaGw emg} lau|g] k|:6 5 .
Pdfn]df km]/abn
;+ljwfg;ef lgjf{rgdf g;f]r]sf] kl/0ffd ef]Ug afWo g]skf Pdfn]sf] s]Gb|Lo ;ldlt a}7sn] kf6L{sf] g]t[Tj kl/jt{g ub}{ cfufdL d+l;/ klxnf] ;ftf sf7df8f}+df cf7f}+ /fli6«o dxflwj]zg ug]{ ePsf] 5 . ;+ljwfg;ef lgjf{rgdf ef]u]sf] k/fho / cfufdL lbgdf kf6L{n] v]Ng] e"ldsf to ug{ a;]sf] s]Gb|Lo ;ldltsf] c7f/f}+ / pGgfO;f}+ a}7sn] lhDd]jf/L x]/km]/ u/]sf] xf] .
laxLaf/ ;DkGg a}7sn] :yfoL ;ldlt ;b:o emngfy vgfnnfO{ Pdfn]sf] gof“ dxf;lrjdf ;j{;Ddt rog u/]sf] xf] . lgjt{dfg dxf;lrj dfwj g]kfnn] vgfnnfO{ dxf;lrjdf k|:tfj u/]sf lyP . r'gfjdf k/fhokl5 g}lts lhDd]jf/L ln“b} g]kfnn] kbTofu u/]kl5 vgfn kf6L{sf] dxf;lrj ePsf x'g\ . @)#( ;fndf s]Gb|Lo ;ldltsf] a}7saf6 k"j{d fn]sf] dxf;lrj r'lgPsf vgfn @^ jif{kl5 s]Gb|Lo sld6L a}7saf6} kf6L{ dxf;lrj r'lgPsf x'g\ . o;cl3 vgfnn] 5 jif{ dxf;lrj rnfPsf lyP .
dxf;lrj vgfnsf] cWoIftfdf cfOtaf/ a;]sf] Pdfn] s]Gb|Lo ;ldltsf] !( cf}+ a}7sn] d+l;/ ! b]lv % ut];Dd sf7df8f}+df dxflwj]zg ug]{ lg0f{o ub}{ dxTjk"0f{ kb lhDd]jf/Ldf km]/abn u/]sf] 5 . h;cg';f/, lgjt{dfg dxf;lrj dfwj g]kfn ljb]z ljefu / g]kfnn] /fhLgfdf lbPkl5 Ps dlxgf sfo{jfxs dxf;lrj rnfPsf cd[t af]x/fnfO{ zlQmzfnL ;+u7g ljefusf] k|d'v agfOPsf] 5 . csf{ jl/i7 g]tf s]kL cf]nLnfO{ kf6L{ :s'n ljefu k|d'vsf] lhDd]jf/L lbOPsf] 5 . o;cl3 pkTosf OGrfh{ /x]sf] O{Zj/ kf]v/]nnfO{ k|rf/ ljefu k|d'v agfO{ pkTosf OGrfh{df /fh]Gb| >]i7nfO{ NofOPsf] 5 .
To;}u/L dWoklZrdf~rn If]qLo ;dGjo sld6L ;+of]hsdf jfdb]j uf}td, ;lrjfno ;lrj o'j/fh 1jfnL, hn;|f]t ljefu, k|lbk g]kfn, ;+;bLo ljefu lji0f' kf}8]n, ;fdflhs ;]jf ljefu pld{nf cof{nnfO{ k|d'v agfOPsf] 5 .
To:t} a}7sn] gofF ;+ljwfgsf] k|f?k tof/ ug{sf] lglDt e/tdf]xg clwsf/L, /fHosf] k'gM;+/rgf ;DaGwL k|:tfj tof/ ug{sf nflu jfdb]j uf}td, ;fdflhs, cfly{s ?kfGt/0fsf] k|:tfj ;DaGwdf s]zj a8fn / ;+ljwfg;ef lgjf{rgsf] ;ldIffsf nflu czf]s /fO{sf] ;+of]hsTjdf cnu–cnu sfo{bnx? u7g u/]sf] 5 . afFsL s]Gb|Lo sld6Lsf ;b:ox?sf] lhDd]jf/L xfnnfO{ oyfjt /flvPsf] / cfufdL Ps dlxgfleq a:g] s]Gb|Lo sld6Lsf] a}7sn] cfjZos x]/km]/ ug]{ Pdfn]n] hgfPsf] 5 .
a}7sn] cfufdL h]7 !% ut] ;+ljwfg;efsf] a}7sn] ljlwjt ?kdf /fhtGqsf] cGTo u/L d'n'sdf ;+3Lo nf]stflGqs u0ftGq sfof{Gjogsf] 3f]if0ff x'g] lbgnfO{ kf6L{sf k|To]s lhNnf sld6Lx?n] a[xt of]hgf agfO{ Jofks hg;xeflutfsf;fy u0ftGqnfO{ :jfut ub}{ /fli6«o kj{sf] ?kdf dgfpg lgb]{lzt u/]sf] 5 . a}7ssf] cGTodf gjlgo'Qm dxf;lrj vgfnn] kf6L{sf] cfGtl/s PstfnfO{ cem ;'b[9 agfp“b} d'n'ssf ;fd' pkl:yt r'gf}tLx?sf] ;fdgf ug{ b[9tfk"j{s cl3 a9\g' kg]{ cfjZostfdfly hf]8 lbg'ePsf] s]Gb|Lo ;lrjfno ;lrj o'j/fh 1jfnLåf/f hf/L jQmJodf hgfPsf] 5 . dxf;lrjdf lgjf{lrt ePkl5 vgfnn] Pdfn]sf] cj:yfnfO{ k"j{jt cj:yfdf k'¥ofpg] k|lta4tf hgfpg' ePsf] 5 . k/fhoaf6 lg/fz sfo{stf{nfO{ pmhf{ yKb} Pdfn]nfO{ d'n'ssf] k|d'v sDo'lgi6 kf6L{ agfpg', hgtfsf] ax'bnLo hgjfbsf] sfof{Gjog ug'{ clxn] Pdfn] g]t[Tjsf r'gf}tL x'g\ .
Pdfn] a}7sdf s]Gb|Lo ;ldlt lj36g u/L dxflwj]zg cfof]hs ;ldlt agfP/ hfg'kg]{ cfjfh hf]8bf/ ?kdf p7]sf] lyof] . t/, ljefu x]/km]/sf] 6fn6'n] sfd u/]/ a}7s ;DkGg ePsf] 5 . oBlk dxflwj]zgsf] tof/L tyf kf6L{sf] efjL gLlt to ug{ Ps dlxgfd} Pdfn] s]Gb|Lo ;ldlt a}7s af]nfOPsf] 5 . aL;f}+ a}7sn] o'jf g]tfnfO{ dxflwj]zg ;DkGg ug{ ljz]if lhDd]jf/L lbg] atfOPsf] 5 . Pdfn]df gof“ pmhf{ yKg l5§} /fli6«o sfo{stf{ e]nf ul/g] ePsf] 5 . a}7sn] ;Qfdf ;xeflutfaf/] lg0f{o ug{ :yfoL ;ldltnfO{ clVtof/L lbPsf] 5 . ;Qfdf ;xefuL x'g Pdfn]n] dfcf]jfbL Jojxf/ ;Rofpg'kg]{ zt{ /flv;s]sf] 5 .
km};nfdf emg\ km:of] cbfnt
b[li6 k|ltlglw÷sf7df8f}+
g]kfn /fi6« a}ssf lgnlDat ueg{/ ljhogfy e§/fO{ / lgb]{zs ;'/]Gb|dfg k|wfgsf] d'2fsf] km};nf s]xL ;lRrP/ cfPsf] 5 . ut ;f]daf/ ;fj{hlgs ePsf] km};nfsf] k"0f{ kf7df clVtof/ k|d'vsf] bfaLnfO{ cbfntn] unt ;fljt ul/lbPsf] 5 .
clVtof/ b'?kof]u cg';Gwfg cfof]un] ljz]if cbfntdf d'2f btf{ ubf{ k/fdz{bftf sDkgLn] Ps hfkfgL dflg; gk7fPsf] bfaL u/]sf] lyof] . clVtof/n] u/]sf] o:tf] bfaLnfO{ cWofudg ljefun] tTsfn} v08g;d]t u/]sf] lyof] . ;jf]{Rr cbfntsf GofofwLz tflx/ cln cG;f/Ln] u/]sf] km};nfdf kf“r hgf k/fdz{bftfn] @# lbg sfd u/]sf] hgfOPsf] 5 . @# lbg sfd u/]sf] cfwf/df Ps dlxgfsf] tnj e'QmfgL lbg'nfO{ km};nfn] ue{g/ e§/fO{sf] q'l6 dfg]sf] 5 .
k/fdz{bftfnfO lbPsf] e'QmfgL eg] km};nfn] lgod;+ut ePsf] hgfPsf] 5 . cG;f/Ln] km};nf u/]nuQ} ljZj a}+sn] o;sf] ljkIfdf /fo /fv]sf] lyof] . ljZj a}+ssf] /fosf sf/0f km};nf ;RrfOPsf] cbfnt ;|f]tn] hgfPsf] 5 . km};nfdf cG;f/Ln] x:tfIf/ ug'{eGbf klxnf k|wfgGofofwLz s]bf/k|;fb lu/Ln] k9]/ s]xL dfqfdf ;RofPsf];d]t cbfnt ;|f]tn] hgfPsf] 5 . /fi6« a}+s / clVtof/n] s]kLPdhL / cfO{PkmOs;“u ;+o'Qm ?kdf k/fdz{bftfsf nflu ;Demf}tf u/]sf] hgfP klg km};nfn] eg] lqkIfLo ;Demf}tf ePsf] hgfPsf] 5 .
unt 7fp“af6 cfPsf] s]kLPdhLsf] gSsnL lr7LnfO{ cfwf/ agfP/ clVtof/n] pQm d'2f btf{ u/]sf] lyof] . s]kLPdhL >Ln+sfn] clVtof/nfO{ !* h'g @))& df n]v]sf] kqnfO{ ;d]t ;jf]{Rrn] cflwsfl/s dfg]sf] 5 . cG;f/Lsf] Psn Ohnf;n] u/]sf] km};nfdf /fi6« a+}s / k/fdz{bftfsf] aLrdf ePsf] ;Demf}tf 7Ls /x]sf] atfOPsf] 5 . km};nfsf] k]h gDa/ @$ df elgPsf] 5– …^ km/a/L @))^ df x:tfIf/ ul/Psf] elgPsf] ;Demf}tf /fi6« a}+s ;~rfns ;ldltsf] lg0f{ocg';f/sf] jf:tljs ;Demf}tf xf] jf xf]Og eGg] z+sf cg]s sf/0fn] l;h{gf u/]sf 5g\ . To:tf z+sfsf] cfwf/df dfq pQm ;Demf}tf sk6k"0f{ jf sfNklgs xf] egL 7x¥ofpg' jf lgisif{ lgsfNg' Gofok"0f{ x'g ;Sb}g .
km};nfn] ;Demf}tf klg 7Ls 7x¥ofPsf] 5 . clVtof/sf] bfaLeGbf aflx/ uP/ k/fdz{bftfn] sfd ug{sf nflu dflg;x? cfPsf] s'/f klg km};nfn] :jLsf/]sf] 5 . clVtof/n] bfaL u/]sf w]/} ljifonfO{ cfwf/xLg ePsf] km};nfn] k|:6 kf/]sf] 5 . olt x'“bfx'“b} klg ueg{/ e§/fO{ / lgb]{zs k|wfgn] e|i6frf/ u/]sf] eGg] ljifodf cbfntn] lgisif{df k'Ug'nfO{ emg} z+sfsf] b[li6sf]0fn] x]l/Psf] 5 . km};nfn] w]/} cf/f]kx? c:jLsf/ u/] klg e'QmfgL lbPsf] ljifodf dfq cfwf/ agfP/ /fi6« a}+ssf b'O{ pRr kb:y clwsf/LnfO{ sf/afxLsf] l;kmfl/; u/]sf] 5 . /fi6« a}+sn] e'QmfgL lbPsf] k};f ljZj a}+snfO{ klg g;f]w]sf] km};nfn] hgfPsf] 5 . ljZj a}+ssf] lgb]{zgdf ;~rfng ePsf] pQm kl/of]hgfsf] ;a} lg0f{o cfkm\gf] lgb]{zgdf ePsf] o;cl3 ljZj a}+sn] k|:6 kfl/;s]sf] 5 . h;n] ubf{ km};nfsf] cfwf/ klg ck|:6 5 .
csf]{tkm{ /fi6« a}+ssf] ;~rfns ;ldltnfO{ klg hfgsf/L a]u/ k/fdz{bftfnfO{ e'Qmflg lbPsf] ljifonfO{ km};nfn] e|i6frf/sf] cfwf/ dfg]sf] 5 . k/fdz{bftfsf] ;Demf}tf tf]8\g] ljifodf ;~rfnsnfO{ hfgsf/L gePsf] clVtof/sf] bfaL /x“b} cfPsf] 5 . clVtof/sf] bfaLeGbf aflx/ uP/ GofofwLz cG;f/Ln] u/]sf] km};nfdf ha/h:tL ?kdf e|i6frf/ u/]sf] k|df0f k'¥ofpg] k|of; ul/Psf] 5 . cG;f/Lsf] km};nflj?2 ue{g/ e§/fO{ ;jf]{Rrdf k'g/fj]bg ug{ hfg] tof/Ldf /x]sf 5g\ .
l;l6hG; a}+s w/fzoL
b[li6 k|ltlglw÷sf7df8f}+
g]kfn /fi6« a}+ssf e|i6 sd{rf/Lsf ?kdf cfkm\gf] kl/ro agfPsf /fhgl;+x e08f/L sfo{sf/L lgb]{zs / /fli6«o of]hgf cfof]usf k"j{ pkfWoIf 8f= z+s/ zdf{ cWoIf /x]sf] l;l6hg a}+s OG6g/g];gn cfGtl/s v6k6sf sf/0f 8'Ag] cj:yfdf k'usf] 5 . v6k6 a9]sf] sf/0f a}+s ;~rfnsx?n] clxn] Pskl5 csf]{ ub}{ z]o/ a]Rg yfn]sf 5g\ . ;j{;fwf/0fnfO{ z]o/ hf/L hf/L ug]{ k|lqmofdf /x]s} cj:yfdf a}+ssf ;+yfksx?n] ;]o/ a]Rg yfn]kl5 a}+s w/fzoL x'g yfn]sf] xf] .
g]kfn /fi6« a}+sn] a}+s :yfkgf ePsf] kf“r jif{kl5 dfq} ;+:yfksx?n] ;]o/ a]Rg kfpg] Joj:yf u/]sf] 5 . l;l6hg a}+sn] of] Joj:yfeGbf aflx/ uP/ ;]o/ a]Rg yfn]sf] xf] . l;l6hgsf ;+:yfksx?sf] ;]o/ a]Rg Joj:yf ldnfOlbg cy{dGqL 8f= /fdz/0f dxtsf] lgb]{zgdf cy{ ;lrj ljBfw/ dlNns nfluk/]sf 5g\ . ljBfw/ dlNnsn] dGqLsf] cfb]z ePsfn] h;/L eP klg ;]o/ a]Rg] Joj:yf ldnfOlbg /fi6« a}+ssf pRr kb:y clwsf/LnfO{ k6s–k6s cg'/f]w ul/;s]sf 5g\ .
a}+s ;~rfnsx?sf aLrdf ljjfb p7]kl5 lji0f'/fh clwsf/Ln] cfkm\gf] gfddf /x]sf] ;]o/ a]Rg] u|fxs vf]Hb} lx“8]sf 5g\ . cWoIf 8f= zdf{n] pQm ;d"xsf] ;]o/ a]Rg] Joj:yf ldnfOlbg cy{dGqL 8f= dxtnfO{ cfu|x u/]sf lyP . 8f= dxtsf] lgb]{zgdf cy{;lrj dlNnsn] /fi6« a}+snfO{ ;]o/ a]Rg] Joj:yf ldnfOlbg kqfrf/ ul/;s]sf] ;dfrf/ ;|f]tn] hgfPsf] 5 . cy{dGqL 8f= dxtsf] bafasf sf/0f /fi6« a}+ssf sfd ueg{/ s[i0faxfb'/ dfgGw/ clxn] ljz]if kl/l:ylt b]vfP/ a}+ssf] ;]o/ a]Rg] cg'dlt lbg] ;f]rdf k'u]sf 5g\ .
csf{ a}+s ;~rfns efg'eQm cfrfo{n] a}+ssf sfo{sf/L lgb]{zs e08f/L;“u emu8f ePsf] sf/0f b]vfP/ ;]o/ a]Rg yfn]sf] a}+s ;|f]tn] hgfPsf] 5 . ;]o/ sfn' u'?ª, cld/ k|tfk /f0ff / k|1f /f0ffnfO{ a]r]sf 5g\ . c;f/ d;fGt;Dddf ;j{;fwf/0fsf nflu z]o/ hf/L ug]{ ;f]rsf ;fy sfd yfn]sf] pQm a}+saf6 clxn] tLg s/f]8 ?lkof“sf] ;+:yfks ;]o/ laqmL ePsf] 5 . cfrfo{n] Ps ;o ?lkof“sf] ;]o/nfO{ tLg ;o ?lkof“df a]r]sf] a}+s ;|f]tn] hgfPsf] 5 . z]o/ lsGg] sfn' u'?ª sf7df8f}+df rlr{t hUuf bnfn x'g\ .
u'?ªn] bnfnL u/]/ sdfPsf] k};f clxn] a}+s ;]o/df nufgL ubf{ klg /fi6« a}+s pgsf] cfDbfgLsf] ;|f]t vf]Hg ;s]sf] 5}g . cld/ s'df/L a}+ssf ;~rfns x'g\ . a}+s ;~rfngsf] ljifodf s'/f gldn]kl5 k"j{ d'Vo ;lrj ljdn sf]O/fnfn] cfkm\gL >LdtLsf] gfddf ePsf] l;l6hG;sf] z]o/;d]t a]lr;s]sf 5g\ . d'Vo ;lrjaf6 cjsfz kfPkl5 g]kfn Joj:yfkg ;+3df ;lqmo ePsf sf]O/fnf lj/lQmP/ clxn] hfkfg k'u]sf 5g\ .
kbsf] b'?kof]u u/]/ sdfPsf] sfnf]wgnfO{ ;]tf] agfpg vf]lnPsf] pQm a}+ssf nufgLstf{x?sf] cfo;||f]tsf af/]df clxn] klg k|Zg p7\g] u/]sf] 5 . pQm a}+sdf cWoIf zdf{sf] Ps s/f]8 @) nfv ?lkof“ nufgL 5 . /fli6«o of]hgf cfof]usf] pkfWoIf x'“bf u}/sfg'gL ?kdf sdfPsf] k};f zdf{n] a}+sdf nufgL u/]sf] ;dfrf/;|f]tn] hgfPsf] 5 .
/fi6« a}+s P]gn] a}+s tyf ljQLo ;+:yfdf nufgL ug]{ ;+:yfksx?n] s/ lt/]sf] k|df0fkq k]; ug'{kg]{ Joj:yf u/]sf] 5 . a}+s ;~rfngsf nflu cfj]bg;“u} k]; ug'{kg]{ o:tf] k|df0fkqdf 8f= zdf{n] lsg]sf] ;]o/eGbf lgs} sd s/ lt/]sf] k|df0f k]; u/]sf] /fi6« a}+s ;|f]tsf] bfaL 5 . cfrfo{sf] pQm a}+sdf tLg s/f]8 @) nfv ?lkof“sf] ;]o/ nufgL /x]sf] 5 . g]kfn Joj:yfkg ;+3sf dxf;lrj;d]t /x]sf] cfrfo{n] sfnf]wg a}+sdf nufgL u/]sf lyP . pgn] a}+sdf nufgL u/]sf] sfnf]wgnfO{ ;]o/ a]r]/ ;]tf] wgdf kl/0ft ub}{5g\ .
/fi6« a}+sdf /x“bf ;w} u}/sfg'gL sfd u/]/ rrf{df cfpg] e08f/Ln] clxn] cfkm\gf] 3/sf] ;fdfGoeGbf ;fdfGo ;dfg lsg]sf] lan;d]t a}snfO{ lt/fpg] u/]sf 5g\ . a}+sn] k|ult ug{ g;s]sf] bf]if;d]t ;~rfnsx?n] e08f/LnfO{ lbg yfn]sf 5g\ . a}+s :yfkgf ug'{eGbf klxnf a}+ssf] sfof{no :yfkgf ug]{ sfdsf] 7]Ssf;d]t e08f/Ln] lnPsf lyP . /fi6« a}+sdf /x“bf lghL a}+sdf cfkm\gf gftfuf]tfnfO{ hflu/ v'jfpg dflx/ dflgPsf e08f/Ln] dfgGw/ /fi6« a}+ssf] 8]k'6L ueg{/df lgo'Qm ePkl5 cfkm" pQm kbdf hfg gkfPsf] emf]+sdf hflu/ 5f8]sf lyP .
;'?df cf/h' b]pjf, 8f= ljdn sf]O/fnf, /fhgl;+x e08f/L, efg'k|;fb cfrfo{ cflbsf] gfd hf]l8Psf] o; a}+ssf] ;]o/ lsQfdf pgLx¿sf] gfd st} e]l6Gg . cf/h'n] clenfiff /f0ffsf] gfddf Ps s/f]8 #) nfv ?lkof“ pQm a}+sdf nufgL u/]sL 5g\ . Ps s/f]8 @) nfvsL wgL /df 1jfnL klg z+sf:kb ;]o/wgL x'g\ . 1jfnLn] ;d]t clxn] ;]o/ a]Rg] u|fxssf] vf]hLdf 5g . e|i6frf/ u/]/ sdfPsf] k};faf6 v'n]sf] pQm a}+sn] NofPsf of]hgfx? klg lg/Gt/ ?kdf w/fzoL x'“b} uPsf 5g\ . sltko ;~rfnsn] ;]o/ nufgL u/] klg a}+ssf] k|zf;lgs kbdf /x]/ bf]xf]/f] kmfObf ln“b} cfPsf 5g\ .
l;l6hG; a}+ssf nufgLstf{
;d"x ‘s’
gfd ;]o/df nufgL
z+s/ zdf{ Ps s/f]8 @) nfv
ljh]g hf]zL b'O{ s/f]8
lji0f'/fh clwsf/L tLg s/f]8 @) nfv
/]vfs'df/L zdf{ Ps s/f]8 ^) nfv
/df 1jfnL Ps s/f]8 ^) nfv
;f]gL hf]zL Ps s/f]8 %) nfv
clenfiff /f0ff Ps s/f]8 @) nfv
k|tfkh+u kf08] ^) nfv
clgns'df/ 9'+u]n %) nfv
nf]d; kmdf{:o'l6sN; $% nfv
kf]if/fh kf08] $) nfv
dfw'/f /]UdL $) nfv
ljgf dxt $) nfv
;Gwof /]UdL l;jfsf]6L $) nfv
;'eb|f /]UdL $) nfv
af]wk|;fb clwsf/L $) nfv
k/d]Zj/ /f}lgof/ $) nfv
ldgf kf]v/]n $) nfv
/d]z sf]O/fnf $) nfv
Hof ]lt /]UdL clwsf/L @) nfv
;d"x ‘v’
gfd ;]o/df nufgL
ef]nfljqmd yfkf *) nfv
/d]z zdf{ *) nfv
g/]Gb|b]j e§ *) nfv
l;4fy{ljqmd yfkf ^) nfv
/fh]z v8\sf ^) nfv
afa'/fd kf]v/]n ^) nfv
/fduf]kfn >]i7 ^) nfv
u0f]z/fh kf]v/]n $) nfv
ld/f kf08] $) nfv
Onf zdf{ $) nfv
df]xgf k|;fO{ @) nfv
sdn 1jfnL @) nfv
zlQm s'“j/ @) nfv
;d"x ‘u’
gfd ;]o/df nufgL
pld{nf kf08] tLg s/f]8
k|]daxfb'/ >]i7 Ps s/f]8 @% nfv
/ljGb|dfgl;+x k|wfg Ps s/f]8
piffls/0f >]i7 &% nfv
ab|Ls'df/ >]i7 &% nfv
w'|js'df/ >]i7 &% nfv
k|1f /f0ff %^ nfv
pld{nf >]i7 %% nfv
c+z' yfkf @% nfv
k'ikaxfb'/ s];L @% nfv
;d"x ‘3’
gfd ;]o/df nufgL
csf/f 8]kno;{ k|fln rf/ s/f]8 !@ nfv
/f]8/f] l/on:6f]/ rf/ s/f]8 *) xhf/
;Gtf]if lji6 Ps s/f]8 @* nfv
kljq sfsL{ Ps s/f]8 @) nfv
;'nf]rgf /fhe08f/L *) nfv
ch'{gk|;fb zdf{ *) nfv
huGggfy 1jfnL *) nfv
;fljqL zdf{ ^) nfv
lrGtfdl0f e§/fO{ %^ nfv
dtflx/bf; u'Ktf %^ nfv
dlgtf e§/fO{ $* nfv
/ldtf e§/fO{ $* nfv
/df kf08] $) nfv
>j0fs'df/ /f0ff $) nfv
;'efif /f0ff $) nfv
gf]Duofn nfdf $) nfv
clgn /fhe08f/L $) nfv
/fdk|;fb >]i7 $) nfv
/htaxfb'/ k|wfgf+u $) nfv
ch'{gk|;fb Gof}kfg] $) nfv
/f]zg >]i7 $) nfv
;'jf; >]i7 $) nfv
/fh]Gb| sfo:y $) nfv
/fdwg >]i7 #@ nfv
n]vgfy kf08] @* nfv
x]dGt gfO6f @& nfv
8f;L/fd vgfn @% nfv
clgtf sf]O/fnf @) nfv
/]0f' e08f/L @) nfv
/fh' sfsL{ @) nfv
sldGb|gfy 7fs'/ @) nfv
sNkgf g]kfn @) nfv
¿ksgGbgl;+x k|wfg !# nfv
lbg]zk|;fb >]i7 !# nfv
yfkfnfO{ tLg s/f]8sf] aft
;+jfbbftf
;+ljwfg;efsf] lgjf{Rfgdf /fhtGqsf] jsfnt ub}{ cfPsf] /fk|kf g]kfnsf cWoIf sdn yfkfn] b/af/sf ljleGg lgsfoaf6 r'gfjL vr{afkt tLg s/f]8 ?lkof“ lnP/ ufoa kf/]sf] cf/f]k nfu]sf] 5 . r'gfjsf] /sd yfkfn] Jofkfl/s k|of]hgsf nflu vr{ u/]sf] atfOPsf] 5 . kl5Nnf]k6s /fhf 1fg]Gb|sf cflwsfl/s b"t ag]/ dfcf]jfbLsf] g]t[Tj;“u glhlsPsf yfkfn] r'gfjL vr{ em\jfd kf/]sf] /x:o v'n]sf] 5 . kf6L{leq} ljb|f]xsf] ;'?jft eO;s]sf] 5 . /sd ufoa u/fPsf] ;"rgf /fk|kf g]kfnsf g]tfx?n] gf/fo0flx6L /fhb/af/df ;d]t k'¥ofO;s]kl5 pgL g}lts ;+s6df k/]sf] ;|f]tn] atfPsf] 5 .
;dfrf/ ;|f]tn] atfPcg';f/ k"j{ zfxLdGqL yfkfn] r'gfjL k|of]hgsf nflu !) s/f]8 h'6fOlbg b/af/;“u cg'go u/]sf lyP . /ljGb|gfy zdf{n] kbaf6 /fhLgfdf lbPkl5 cWoIf eP/ b/af/ k'u]sf yfkfn] b/af/sf ljleGg Rofgnaf6 r'gfjL vr{sf nflu # s/f]8 /sd xft k/]sf lyP . t/, pgn] ;f] /sddWo] r'gfjdf $) nfv dfq} vr{ u/]sf] kf6L{ ;|f]tn] b[li6nfO{ atfof] .
;|f]tsf cg';f/, pgn] ;a}eGbf a9L r'gfjL vr{ g]tf kb\d;'Gb/ nfjtLnfO{ lbPsf lyP . nfjtLn] !) nfv kfPsf lyP . To;eGbf sd /sd pgn] cfkm\gf nflu dsjfgk'/af6 vr{ u/]sf lyP . cGo pDd]bjf/nfO{ kf“rb]lv bz xhf/;Dd lbPklg g]t[ s'GtL zfxLn] eg] afa' eQmaxfb'/ zfxLsf] r'gfj vr{ eg]/ @ nfv /sd kfPsL lyOg\ . r'gfjL vr{afkt\ cfPsf] /sd pgn] kf6L{sf g]tf rGb|axfb'/ u'?ªsf] uf]vf{ ;]So'l/6L sDkgL ;ftbf]af6f]df nufgL u/]sf lyP eg] t:s/Ldf ;+nUg elgPsf csf{ g]tf /fhLj k/fh'nL / lbg]z >]i7dfkm{t\ ljleGg :yfgdf nufgL u/]sf] kf6L{ ;|f]tn] atfof] . pgn] x]6f}+8f lgjf;L vgfn y/sf JolQmn] sf7df8f}+df ;~rfng u/]sf b'O{ kmfOgfG;df klg nufgL u/]sf] cf/f]k nfu]sf] 5 . yfkfn] r'gfjL vr{af6 $) nfvsf] hfklgh 6f]O6f vl/b u/]sf 5g\ . /fk|kfsf cWoIf kz'kltzdz]/ r9]/ lx+8\g] u/]sf] uf8Lh:t} /x]sf] gof“ uf8L /fk|kf g]kfns} g]tf Pj+ 7]s]bf/ /fds[i0f cfrfo{af6 pgn] vl/b u/]sf lyP .
t/ r'gfjdf p7]sf pgs} kf6L{sf pDd]bjf/n] a]vrL{ eP/ pkrf/ cefjdf d[To'j/0f ug'{k/]sf] 5 . kf6L{sf tkm{af6 gjnk/f;L If]q g+ $ sf pDd]bjf/ ?b|axfb'/ l;+xn] ljgf pkrf/ dg'{k/]sf] lyof] . r'gfjcl3 dfcf]jfbLsf sfo{stf{n] uf]nL xfg]/ xft ef“lRrPsf l;+xsf] c1ft ;d"xn] uf]nL xfgL xTof u/]sf] lyof] . ;|f]tsf cg';f/ pgsf] pkrf/sf nflu b/af/n] lbPsf] *) xhf/ ?lkof“;d]t yfkfn] glbPsf] ;|f]tsf] egfO 5 . pgsf] d[To'kl5 sdn yfkfn] kf6L{sf cfdlGqt s]Gb|Lo ;b:o ?kl;+x yfkfnfO{ kf6L{sf] em08f cf]9fpg sf7df8f}“af6 k7fPsf lyP, t/ d[ts pDd]bjf/sf 5f]/f / ufp“n]n] em08f cf]9fpg lbPsf lyPgg\ .
yfkfn] ;dfg'kfltsaf6 ;+ljwfg;ef ;b:odf cfkm" / cfkm\gf Jofkfl/s kf6{g/x?sf glhs /x]sfx?nfO{ dgf]lgt u/]sf] cf/f]k 5 . yfkfn] 5fgL5fgL cfkm\gf glhssfx?nfO{ ;dfg'kfltsdf dgf]lgt u/]kl5 kf6L{leq aafn pTkGg x'g] eosf sf/0f s]Gb|Lo ;ldlt g} lj36g u/]sf 5g\ . hals Ps s]Gb|Lo ;b:osf cg';f/ yfkfnfO{ s]Gb|Lo ;ldlt lj36g ug]{ g}lts clwsf/ kf6L{sf] ljwfgdf lbPsf] 5}Gf . s]Gb|Lo ;ldlt lj36g u/]sf] ef]lnkN6} /fk|kf g]kfnsf g]tfx?n] yfkflj?4 lgjf{Rfg cfof]udf ph'/L lbPsf 5g\ . s]Gb|Lo ;ldlt lj36g x'g' ljwfg;Ddt gePsf] eGb} ph'/L ug]{x?df g]tfx? x]daxfb'/ dNn, b'uf{ >]i7, tf]/0faxfb'/ u'?ª, /f]zg sfsL{, lg/~hg yfkf, ef]h/fh l3ld/], b]j]z emf, ;r]Gb| l;+xnufot /x]sf 5g\ .
/fhfjfbL hf]ufpg] if8oGq
b[li6 ;+jfbbftf÷sf7df8f}+
hfsf] k|ToIf zf;gsf a]nf ul7t e|i6frf/ lgoGq0f zfxL cfof]usf Hofbltdfly 5fgljg ug{ ul7t cf]emf cfof]usf] k|ltj]bg sfof{Gjogdf /x:odo l9nfO eO/x]sf] 5 . ;/sf/n] k|ltj]bsf] ;'emfj sfof{Gjogsf nflu clVtof/ b'?kof]u cg';Gwfg cfof]unfO{ lhDdf lbP klg cfof]un] sf/jfxLsf nflu l9nfO ul//x]sf] 5 . k"j{GofofwLz dfwj cf]emfsf] cWoIftfdf ul7t 5fgljg cof]un] ut jif{ g} ;/sf/nfO{ k|ltj]bg a'emfPsf] lyof] .
zfxL cfof]usf cWoIf eQmaxfb'/ sf]O/fnf;lxt ;a} kbflwsf/L / s]xL sd{rf/Ldfly sf/jfxLsf nflu cleof]ukq tof/ eO;s] klg clVtof/n] d'4f rnfpg] lg0f{odf l9nfO u/L nf]stGq / dfgjclwsf/lj/f]wL ck/fwLx¿nfO{ v'n]cfd lxF8\g 5'6 lbO/x]sf] 5 .
clVtof/n] cg';Gwfgsf ;a} k|lqmof k"/f ul/;s]sf] 5 . cg';Gwfg clws[tx¿n] k|ltj]bg / cleof]ukqsf] k|f?k tof/ kfl/;s]sf 5g\ . t/, cfof]un] a}7s a;]/ d'4f rnfpg] lg0f{o ug{ l9nfO ul//x]sf] 5 . clVtof/df b'O{hgf dfq cfo'Qm 5g\ . tLdWo] nlntaxfb'/ lnDa" /fhfjfbLx¿nfO{ hf]ufpg v'n]/ nfu]sf] a'lemG5 . cg';Gwfg clws[tx¿n] zfxL cfof]usf kbflwsf/L / zfxL ;/sf/sf dGqLx¿dfly clwsf/ b'?kof]u u/L cs"t ;DklQ cfh{g u/]sf]nufot cleof]u k|dfl0ft u/]sf] k|ltj]bg lbPkl5 lnDa" h;/L klg lg0f{odf l9nfO ug]{ kIfdf /x]sf] ;|f]tn] hgfPsf] 5 .
k|wfgGofofwL; klg ck/fwLs} kIfdf
zfxL cfof]usf ;b:o;lrj zDe'axfb'/ v8\sfnfO{ sf/jfxLsf nflu clVtof/ b'?kof]u cg';Gwfg cfof]un] Gofokl/ifb\nfO{ kq sf6]sf] dlxgf}F lalt;Sbf klg Gofo kl/ifb\sf cWoIf Pjd\ ;jf]{Rr cbfntsf k|wfgGofofwLz s]bf/k|;fb lu/Ln] klg To;k|lt /x:odo df}gtf ;fFlw/x]sf 5g\ . ljleGg /fli6«o tyf cGt/f{li6«o e|i6frf/lj/f]wL ;ª\3;+:yfn] GofokflnsfnfO{ ;a}eGbf e|i6 lgsfosf] ¿kdf lrlqt ul//xFbf g]kfnsf] Gofokflnsfsf] lgodg ug]{ k|d'v lgsfo Gofokl/ifb\n e|i6frf/Ls} ;+/If0fdf nfu]sf] 5 .
v8\sfnfO{ sf/jfxLsf nflu clVtof/n] cf]emf cfof]usf] k|ltj]bg;d]t k7fPsf] 5 . æt/, clxn];Dd sf/jfxLsf] k|lqmof cufl8 a9\g ;s]sf] 5}gÆ– Gofokl/ifb\sf k|jQmf gxs'n ;'j]bL eG5g\ . GofofwLzsf] ljifodf clVtof/n] sf/jfxL ug{ g;Sg] ePsfn] Gofokl/ifb\nfO{ kqfrf/ u/]sf] clVtof/ cfo'Qm j]bk|sfz l;jfsf]6Ln] atfP .
v8\sf clxn] bLkfon k'g/fj]bg cbfntdf GofofwLz 5g\ . To;cl3 kf6g k'g/fj]bg cbfntdf /x]sf v8\sf zfxL cfof]usf Hofblt 5fgljg ug]{ rrf{ rNg yfn]kl5 cfof]unfO{ 5Ng ;lsg] cg'dfgsf ;fy bLkfon k'u]sf x'g\ . v8\sfdfly Gofokl/ifb\sf] cg'dltlagf c;+j}wflgs cfof]udf a;]sf], zfxL cfof]udf /xFbf nf]stGq / dfgjclwsf/LjfbL g]tfx¿nfO{ sf/jfxL u/]sf] / zfxL cfof]udf /xFbf cs't ;DklQ cfh{g u/]sf]nufotsf uDeL/ cleof]u k|dfl0ft ePsf] cf]emf cfof]usf] k|ltj]bgdf 5 .
cf]emf cfof]un], nf]stGq / dfgj clwsf/lj/f]wL sfo{df bf]ifL b]lvPsfn] v8\sfnfO{ tTsfn kbaf6 x6fpg, s'g} ;fj{hlgs kbdf km]l/ lgo'Qm gug{ / cGt/f{li6«o hut\df dfgjclwsf/ xgg\stf{sf ¿kdf gfd ;fj{hlgs ug{ l;kmfl/; u/]sf] 5 . o:t} pgn] c:jfefljs ?kdf cs"t ;Dklt cfh{g u/]sf] b]lvPsf] eGb} yk 5fgljg u/L e|i6frf/ d'4fdf sf/jfxL rnfpg l;kmfl/;;d]t cf]emf cfof]un] eg]sf] 5 .
df};ddf};dsf s'/f
jNnf] 3/sf] g/]====
zDe' >]i7
cfufdL h]7 !% ut] s] xf]nf < ;a}sf] d'vdf em'lG8Psf] k|Zg xf] of] . ;fob, o; k|Zgsf] hjfkm /fhf 1fg]Gb|;“u klg gx'g ;S5 . nf]stGq eg]sf] ljlwsf] zf;g xf] . ljlwsf] zf;glagf ul/g] s'g} sfd nf]stflGqs x'g ;Sb}g . df3 !( ut] ljlwsf] zf;gljk/Lt ;Qf xftdf lnbfsf] kl/0ffd /fhf 1fg]Gb|n] clxn] ef]Ub}5g\ . ef]ln oxL kl/0ffd k|r08n] klg gef]Unfg\ eGg ;lsGg . ca s:tf] ;+ljwfg;ef agfpg] eGg] lhDd]jf/L bnx?dfly cfOk/]sf] 5 . o:tf] a]nfdf bnx? /fli6«o ;xdltsf] cfwf/df Pp6f 6'+uf]df k'Ug ;s]gg\ eg] d'n'sdf h] klg x'g;S5 eGg] s'/fsf] ;+s]t sf+u|];L g]tfx?sf] af]nL / Jojxf/n] b]vfO/x]sf] 5 .
;+ljwfg;efsf] r'gfjL kl/0ffd ljb]zLx?sf nflu ckfRo ePs} sf/0f pgLx?n] dfcf]jfbLlj?4 cGo bnsf g]tfx?nfO{ prfln/x]sf 5g\ . To;}n] dfcf]jfbL ;a}eGbf 7"nf] bnsf] ?kdf :yflkt eP/ klg p;n] clxn];Dd ;/sf/ agfpg] lgsfz kfpg ;s]sf] 5}g . Ps k6s ;/sf/df k'Uof] eg] dfcf]jfbLn] ToxL“af6 /fHo;Qf sAhf ug]{ eon] ljb]zLx? ;z+lst ePsf 5g\ . ljb]zLx?nfO{ l/emfpg dfcf]jfbL g]tfx?n] hlt;'s} k|of; u/] klg dfcf]jfbLnfO{ kTofpg ljb]zLx? tof/ 5}gg\ . sDo'lgi6sf] …sÚ klg ;'Gg grfxg] ljb]zLx?n] oxL df}sf 5f]k]/ rLg lj/f]wL ultljlwnfO{ dnhn ug]{ sfd u/]sf 5\g\ . dfcf]jfbL ;Qfdf cfof] eg] g]kfndf lrlgof“ k|efj a9\5 eGg] lrGtfn] ljb]zLx?nfO{ lk/f]n]sf] 5 . pgLx?n] klg dfcf]jfbLsf] sf“wdf aGb's /fv]/ …lk|m ltAatÚlt/ k8\sfpg kfPgg\ eg] To;}sf] lgx'“df dfcf]jfbLsf] ;/sf/ 9fn]/ d'n'snfO{ cGToxLg o'4df gws]Nnf geGg ;lsGg . To;f] t clxn]b]lv g} dw];L kmf]/db]lv t/fO{sf ljleGg ;d"xx?n] lgx'“ vf]Hg yfln;s]sf 5g\ .
o:tf] l:yltdf v'nfd~raf6 s;}nfO{ b/af/ vfnL ug{ r]tfjgL lbg'sf] s'g} cy{ 5}g . …jNnf] 3/sf] g/] kNnf] 3/df ;/]Ú eGg] s'/fn] s]xL cy{ /fVb}g . k|r08n] elgxfn], To;}n] d lgd{nlgjf; uP eg]/ /fhfn] ;lhn} gf/fo0flx6L 5f]8\nfg\ eGg] e|d qmflGtsf/Lx?n] klg gkfn] x'G5 . g]kfndf /fhtGqsf] labfO{ qmd ;'? ePsf] kSs} xf] . clxn] klg /fhf lgnlDat cj:yfdf 5g\ . of] Pp6f k|lqmof xf] . of] k|lqmofnfO{ lg/Gt/tf lb“b} ;+ljwfg n]vg;Dd k'¥ofOPg eg] aLrsf af6fx?df slt cj/f]wx? cfOknf{g\, s;nfO{ s] yfxf === <
shresthashambhu@gmail.com