aGb}5 r'gfjL jftfj/0f
lgjf{rg geP /fhfeGbf klg vt/gfs tfgfzfx hGdg]M b]pjf
;"rgfkq 8]:s
hgcfGbf]ngsf] andf /fhfsf] lg/+s'ztfnfO{ k/f:t ub}{ ;+ljwfg;efsf] lgjf{rg dfkm{t gof“;+ljwfg lgdf{0f ug]{ ;+sNk af]s]sf /fhgLlts bnx? olta]nf ;+ljwfg;ef lgjf{rgsf nflu h'6]sf 5g\ . P]ltxfl;s hgcfGbf]ng )^#÷)^$ kZrft nf]stGqdo ag]sf] d'n'sdf )^$ h]i7 d;fGt;Dd ;+ljwfg;efs]f lgjf{rg ;DkGg u/fpg] bnx?sf] b[9tfn] d"t{?k eg] kfpg ;s]g . klxnf] uf;d} 9'Ëf nfu]sf] j]:jfb bnx?n] Tolta]nf g} rflv ;s]sf lyP . d'n'sn] em08} @ ;o $) jif{ cl3b]lv v]Kb} cfPsf] /fhtGqsf] lg/+s'ztfaf6 d'Qm u/fpg d+l;/ ^ nfO{ lgjf{rgsf] ;fOt dfgL j[xt cEof; ;d]t eO;s]sf] cj:yfdf bnx?aLr l;h{gf ePsf] dte]bsf sf/0f bnx? bf];|f] k6s klg r'Sg' k/]sf] lyof] . o;/L k6s k6s lgjf{rgsf] ldlt to ug]{ t/ ;DkGg ug{ g;Sg] kL8faf6 u'lh|/x]sf] cj:yfdf bnx?n] r}q @* nfO{ lgjf{rgsf] ltly to u/]sf 5g\ . t];|f] k6s tf]lsPsf] ldltdf lgjf{rg ;DkGg u/fpg bnx? hf]8bf/sf ;fy nfu]sf 5g\ .
;+ljwfg;efs]f lgjf{rg ;DkGg u/fO{ u0ftGqdo g]kfn :Yffkgf ug{ ;xofqfdf h'6]sf bnx?n] ;+o'Qm r'gfjL ;efnfO{ klg cufl8 a9fO/x]sf 5g\ . Psflt/ ;+o'Qm r'gfjL ;efdfkm{t bnx?n] hgtfnfO{ ;+ljwfg;efsf] r]tgf hufO{ /x]sf 5g\ eg] csf{] tkm{ cf–cfkm\gf kf6L{sf sfo{stf{ e]63f6sf] sfo{qmdnfO{ klg tLj| agfO/xs]f 5g\ . lhNnf txdf klg r'gfjL dfxf]nsf] jftfj/0f alg/x]sf] 5 .
d'n'sdf ca ;+ljwfg;efsf] lgjf{rg x'g ;s]g eg] /fhfeGbf klg vt/gfs tfgfzfxsf] hGd x'g] g]kfnL sf+u|];sf jl/i7 g]tf z]/axfb'/ b]pjfn] atfpg'ePsf] 5 . bfªsf] dfgk'/df df3L d]nfsf] pb\3f6g ug{] tyf /fKtL c~rnsf ljleGg lhNnfdf sfo{stf{ e]63f6sf qmddf bfª cfOk'Ug'ePsf k"j{ k|wfgdGqL b]pjfn] zlgjf/ 3f]/fxLdf sfo{stf{ e]63f6sf] qmddf To;f] atfpg' ePsf] xf] . sfo{qmdsf k|d'v cltly ;d]t /xg'ePsf g]tf b]pjfn] /fi6«, nf]stGqjfbL tyf ;j} clwsf/x? Uof/]G6L ug{sf nflu lgjf{rg dxTjk"0f{ /x]sf] atfpg' ePsf] lyof] . ax'bndf ljZjf; ug]{ kf6L{ g]kfnL sf+u|]; dfq ePsf] lhls/ ub}{ g]tf b]pjfn] sf+u|];n] r'gfj glht]df nf]stflGqs ;+ljwfg gaGg] ;d]t 7f]s'jf ug'{eof] . casf] g]kfn k"0f{ nf]stGq, :yfoL zflGt / /fli6«o Pstf alnof] ePsf] g]kfn x'g'kg]{ s'/fdf hf]8 lbb} g]tf b]pjfn] To:tf] g]kfn lgdf{0f ug]{ lhDd]jf/L g]kfnL sf+u|];nfO{ cfPsf] wf/0ff JoQm ug'{eof] . ;j} ju{, tx / tKsfnfO{ ;d]6]/ ;+ljwfg;efdf n}hfg] kf6L{sf] gLlt ePsf] pb\3f]if g]tf b]pjfn] ug'{eof] . o;/L lhNnf lhNnfdf r'gfjL jftfj/0f lgdf{0f ug{ g]tfx? ufp“ kms]{sf] cfef; lbg] To; sfo{qmddf hn;|f]t /fHo dGqL l8gf pkfWofosf] klg pkl:ylt /x]sf] lyo]f . sfo{qmddf af]Nb} dGqL pkfWofon] gof“ g]kfn agfpg] bfloTj af]s]sf] g]kfnL sf+u|];n] Pdfn]nfO{ k|hftflGqs agfP em} dfcf]jfbLnfO{ klg k|hftflGqs agfpg] lhDd]jf/L sf+u|];nfO{ g} ePsf] atfpg' eof] . pkef]QmfnfO{ v]Kg'k/]sf] nf]8;]l8Ësf] ;f:tL af/] k|i6 kfb}{ dGqL pkfWofon] åGåsf] ;dodf bft[;+:yfx?;+u 7"nf ;Demf}tf x'g g;s]sf]n] o:tf] kL8f ef]Ug afWo ePsf] atfpg' eof] . cem} slDtdf #–$ jif{ gof“ ;|f]t lgdf{0f ug{ g;lsg] ePsfn] j}slNks pkfosf] vf]hLdf hn;|f]t dGqfno nflu/x]sf] ;d]t v'nf;f ug'{eof] . P;=Pn=;L=k/LIffdf ;+nUg x'g] ljBfyLnfO{ dWogh/ /fvL vf]lhg yfn]sf] j}slNks pkfon] ljBfyL{nfO{ ;xhtf k|bfg ug]{ atfpb} dGqL pkfWofon] ca s]xL lbg leq}df nf]8;]l8Ësf] ;d:ofdf kl/jt{g cfpg] 7f]s'jf ug'{eof] .
To;}u/L sfo{qmdsf csf{ jQmf afns[i0f vf“8n] d'n'ssf] lg0ff{os zlQm g]kfnL sf+u|]; ePsf]n] sf+u|];s} g]t[Tjdf d'n'sn] lgsf; kfpg] atfpg'eof] . g]kfnL sf+u|];n] /fhtGq grfx]sf]n] ca b]zdf /fhf g/xg] pxf“sf] egfO{ lyof] . o;/L ljutsf lbgx?df sf+u|];n] /f0ff zf;g, k~rfotsf] lg/+szstf nTofPsf] :d/0f u/fp“b} g]tf vf“8n] ca /fhtGqnfO{ ltnf~hln lbg sf+u|]; nfluk/]sf] atfpg' ePsf] lyof] . dfcf]jfbLn] hf/L /fv]sf Hofblt / dfcf]jfbL lg/+s'ztf af/] sf+u|];n] lg0f{o ul/;s]sf] t/ nf]stflGqs zlQm :yfkgfsf] nflu dfcf]jfbLnfO{ ;'wfb}{ n}hfg'kg]{ sf+u|];sf] afWotf ePsf] ;d]t pxf“n] JoQm ug'{eof] . dfcf]jfbLsf] aGb"s / xltof/n] u0ftGq :yfkgf ug{ g;s]sf] :ki6 kfb{}{ g]tf vf“8n] ))& ;fndf g} ;+ljwfg;efsf] dfWodaf6 ;+ljwfg agfpg rfx]sf] sf+u|];sf] clxn]sf] Ph]08f ;+ljwfg;ef ePsf] :ki6 kfg'{eof] . g]tf vf“8n] g]kfnL sf+u|];n] dfcf]jfbLnfO{ cfw'lglss/0f ul//x]sf] / sf+u|];;+u lx8\bf lx8\b} casf] % jif{df dfcf]jfbL g]skf Pdfn] ´} eO;Sg] bfjL ;d]t ug'{eof] .
sfo{qmddf ljwfos s[i0f lszf]/ l3ld/] / sf+u|]; dxf;ldltsf ;b:o bLks lu/Ln] bfªaf;L dfcf]jfbLsf] rk]6fdf k/]sf] / lj:yflktx?n] ef]Ug' k/]sf] kL8faf/]] u'gf;f] ub}{ s]Gb|Lo g]tfx?sf] Wofgfsif{0f u/fpg' ePsf] lyof] . lhNnfsf g]tfx?sf] u'gf;f]dfly k|sfz kfb}{ s]Gb|Lo ;b:o 8f=ldg]Gb| l/hfnn] dfcf]jfbLn] r'gfj rfxb}gg\ / s'g} Pp6f dfq axfgf kfPdf t'?Gt} r'gfjaf6 efUg vf]h]sf] :ki6 kfb}{{ dfcf]jfbLnfO{ r'gfjaf6 efUg glbgsf nflu dfc]fjfbL Hofbltdfly bafa lbg g;s]sf] atfpg' eof] . hgtfsf] ;jf]{Rrtfsf] nflu sf+u|]; h:tf] ;'s} ;Demf}tf ug{ klg tof/ /x]sf] atfpb} 8f=l/hfnn] s]Gb|, l;+xb/af/ tyf /fhwfgLsf] clwsf/ hgtfsf] 3/3/;Dd k'¥ofpg ;ft bn nflu k/]sf] atfpg' eof] . xTof, lx+;f, ;]gf, aGbs'sf] cf8df /fHo kl/jt{g gx'g] atfpgb} g]tf 8f=l/hfnn] hgtfsf] dtaf6 dfq ;Qf kl/jt{g x'g] / To;sf] ljsNk ;+ljwfg;efsf] lgjf{rg /x]sf] wf/0ff JoQm ug'{eof] . clxn] g]kfnL sf+u|];, g]skf dfcf]jfbLnfO{ ;'wfb}{ cufl8 a9L /x]sf] atfpg' eof] . bfª lhNnf kf6L{ ;efklt jL/s]z/L uf}tdn] k|hftflGqs / u}/ k|hftflGqsnfO{ k|hftflGqs wf/df Nofpg] lhDdf sf+u|];sf] ePsf] atfpg' eof] .
k'g/fj]bg cbfnt t'n;Lk'/ GofofwLz ljlxg
GofofwLz gx'“bf d'2fsf] k]zL ;¥of]
dw';'wg e§/fO{
k'g/fj]bg cbfnt t'n;Lk'/ GofofwLz ljlxg x'“bf a'wjf/ k]zL r9\g] >i6frf/ ;DaGwL d'2fsf] k]zL ;/]sf] 5 .
ut cfOtjf/b]lv $ GofofwLz /x]sf] cbfntdf s'g} klg GofofwLz pkl:yt gx'bf Ko"7fg lhNnf cbfntsf GofofwLz jL/]Gb| s'df/ s0f{sf] e|i6frf/ ;DaGwL d'2fsf] k]zL ;/]sf] cbfntsf sfd' /lhi6f/ gfltafa' nfld5fg]n] hfgsf/L lbg'ePsf] 5 . pxf“sf cg';f/ cbfntsf d'Vo GofofwLz cjb]z s'df/ ofb GofofwLzx?sf] ;Dd]ngdf sf7df08f}+ hfg'ePsf] 5 eg] Gofoflwz /fh]Gb|s'df/ kGt lj/fdL ljbf / GofofwLz t]haxfb'/ s]=;L= 3/ ljbfdf a:g'ePsf] 5 . GofofwLz cf]d k|sfz ;'j]bL sfhdf Gofoflwz k|lti7fg sf7df08f}+df k'Ug' ePsf] 5 . GofofwLz gx'“bf )^@ c;f]h @ ut] Goflos kl/ifbn] @) xhf/ ?k}of e|i6frf/ u/]sf] cf/f]kdf btf{ u/fPsf] tTsflng Ko"7fg lhNnf cbfntsf GofofwL; jL/]Gb| s'df/ s0f{sf] a'wjf/ k]zL r9\g] d'2f /f]lsPsf] xf] . d'2fsf] k]zL cbfntn] lg0f{o u/]/ kl5 ;fg]{ cbfnt >f]tn] hfgsf/L lbPsf] 5 . t/ g]kfnsf] Gofo ;DaGwL sfg'gsf] cbfnt GofofwLz ljlxg agfP/ ;a} GofofwLz aflx/ lg:sg gx'g] Jofjxfl/stfn] lbb}g .
ut jif{df btf{ ePsf &* d'2f km5\of}6 ug]{ af“sL
o;}aLr k'g/fj]bg cbfnt t'n;Lk/df ut jif{ btf{ ePsf &* d'2f kmRof}{6 ug{ af“sL /x]sf 5g\ . cbfntsf l8¶f uf]ljGb k|;fb kGtsf cg';f/ cbfntdf btf{ ePsf b'lgofafbL b]jfgL ;DaGwL @( cf]6f, b'lgofjfbL kmf}hbf/L ;DaGwL @) cf]6f, ;/sf/jfbL kmf}hbf/L ;DaGwL !* cf]6f, ljljw b]jfgL ;DaGwL ( cf]6f / ljljw kmf}hfbf/L ;DaGwL @ cf]6f d'2f kmRof}{6 x'g af“sL /x]sf 5g\ eg] ut ;fn btf{ ePsf b'lgofjfbL b]jfgL ;DaGwL # cf]6f, ;/sf/jfbL kmf}hbf/L ;DaGwL $ cf]6f / ljljw b]jfgL ;DaGwL $ cf]6f u/L !! cf]6f d'2f kmRof}{6 ePsf 5g\ . o; jif{ btf{ ePsf ## d'2f kmRof}{6 x'g af“sL /x]sf 5g\ .
o; jif{ btf{ ePsf ## d'2f km5\of}{6 x'g af“sL
k'g/fj]bg cbfnt t'n;Lk'/df o; jif{sf] d+l;/ d;fGt;Dd btf{ ePsf ## d'2f kmR5f}{6 ug{ af“sL /x]sf 5g\ . cbfntsf l8¶f uf]ljGb k|;fb kGtsf cg';f/ b'lgofjfbL, b]jfgL ;DaGwL * cf]6f, b'lgofjfbL kmf}hbf/L ;DaGwL # cf]6f, ;/sf/jfbL kmf}hbf/L ;DaGwL !^ cf]6f, ljljw b]jfgL ;DaGwL % cf]6f / ljljw kmf}hbf/L ;DaGwL ! cf]6f d'2f kmRof}{6 ug{ af“sL /x]sf 5g\ eg] o; ;fn btf{ ePsf ;/sf/jfbL kmf}hbf/L ;DaGwL % cf]6f / ljljw b]jfgL ;DaGwL $ cf]6f d'2f km5\of{}6 ePsf 5g\ .
cbfntsf] tYofÍ x]bf{ ut jif{ / o;jif{ u/L ! ;o @* cf]6f d'2f btf{ ePsf 5g\ eg] km5\of{{}6 hDdf !& cf]6f d'2f ePsf 5g\ . o;af6 s] k|i6 a'emg\ ;lsG5 eg] cbfntdf GofofwL;x?sf] Go"g pkl:yltsf sf/0f d'2f km5\of{}6 x'g g;s]sf x'g\ . Tof] tYo cbfntdf GofofwL; g} geO{ ut a'wjf/ k]zL r9\g nfu]sf] e|i6frf/ ;DaGwL d'2fsf] k]zL /f]lsg'n] klg k|i6\ofp“5 .
/tggfy afaf df3L dxf]T;j ;DkGg
a];sf] cfof]hgfdf zlgjf/ dfgk'/ uflj;sf] s'/x/Lofdf /tg gfy afaf df3L dxf]T;j ;DkGg ePsf] 5 . dxf]T;jsf] g]kfnL sf+u|];sf jl/i7 g]tf Pj+ k"j{ k|wfgdGqL z]/axfb'/ b]pjfn] pb\3f6g ug'{eof] . dxf]T;jsf] pb\3f6g ub}{ g]tf b]pjfn] ;+ljwfg;efsf] r'gfjn] dfq cflbaf;L hghfltsf ;Dk"0f{ dfu k'/f x'g] / ef]Ug' k/]sf ;d:ofaf6 pgLx?n] pGd'Vt kfpg] ePsf]n] ;+ljwfg;efsf] r'gfjdf nfUg ;a} cflbaf;L hghfltnfO{ cfu|x ug'{eof] .
To; sf/0f af“sL /x]sf c? sfd 5f8L ;+ljwfg;efsf] r'gfj ;kmn kfg{ dl/d]6]/ nflukg{ cflbaf;L hghflt ;a}nfO{ nfUg cfu|x ug'{eof] .
lj:yflktx?sf] ;DklQ dfcf]jfbLn] lkmt{F ug]{ hjfkm cfkm"nfO{ lbPsf] atfp“b} g]tf b]pjfn] dfcf]jfbLn] hUuf lkmtf{ glbP To;sf] lhDdf ;/sf/n] lng'kg]{ atfpg' eof] . sfo{qmddf af]Nb} g]kfnL sf+u|];sf s]Gb|Lo ;b:o 8f=ldg]Gb| l/hfnn] nf]stGqsf] ;+:yfut ljsf;sf] nflu ;+ljwfg;efsf] r'gfj ckl/xfo{ /x]sf] atfpb} o;nfO{ ;kmn kfg{ cflbaf;L hghflt nfUg'kg]{ atfpg'eof] . ;fy} pxf“n] ;+ljwfg;efsf] r'gfjdf g]kfnL sf+u|];n] xf/] nf]stflGqs ;+ljwfg aGg g;Sg] atfpb} sf+u|];nfO{ lhtfpg klg cflbaf;L hghfltnfO{ r'gfj k|;f/ k|;f/df h'6\g cfu|x ug'{eof] . sfo{qmdsf csf{ jQmf g]kfnL sf+u|];sf s]Gb|Lo ;b:o afns[i0f vf“8n] g]skf dfcf]jfbL ;+;bx'“b} ;/sf/df k'uL;Sbf klg xltof/sf] df]x TofUg g;s]sf] atfpg'eof] . dfcf]jfbLk|lt O{lut ub{}{ s]Gb|Lo ;b:o vf“8n] ljrf/sf] /fhgLltdf nflu hgtfnfO{ cfkm\gf] /fhgLltk|ltsf] ljZjf; lbnfpg dfc]fjfbLnfO{ cfu|x ug'{eof] . ;fy} pxf“n] nf]stflGqs u0ftGqfTds /fHo :yfkgf ug{ g]kfnL sf+u|];n] ;+3Lotfdf hfg] lg0f{o u/]sf] klg atfpg'eof] . sfo{qmddf af]Nb} hn;|f]t /fHodGqL l8gf pkfWofon] g]kfn ljZjs} bf];|f] hn;|f]tsf] wgL b]z eP tfklg oxf“sf hgtfn] ljh'nL, vfg]kfgL, l;rfO{ / gbL s6fg ef]Ug' k/]sf] atfpb} ;/sf/n] ca lgs6 eljiod} ljh'nLjlQ ufp“ ufp“df k'¥ofpg] l;rfO{ ;'ljwf gk'u]sf v]tL of]Uo hldgdf l;rfO{ s'nf] lgdf{0f ug]{ gbL s6fg x'g] :yfgdf gbL s6fg /f]Sg], j[xt of]hgf Nofpg nfu]sf] atfpg'eof] t/ of] ;+ljwfg;ef cufl8 ;Dejg gePsfn] ;+ljwfg;ef r'gfj ;kmn kfg{ ;a} nfluk/]/ r'gfj ;kmn ePkl5 Tof] of]hgf z'? ug{] atfpg'eof] .
/tg gfy afaf df3L dxf]T;j d"n cfof]hs ;ldltsf ;+of]hs ;f]utnfn rf}w/Lsf] ;efkltTjdf ;DkGg sfo{qmddf ;f+;bx? s[i0flszf]/ l3ld/], u]x]Gb| lu/L, g]kfnL sf+u|];sf o'jf g]tf bLks lu/L, a];sf s]Gb|Lo cWoIf l8NnL rf}w/L, :yfgLo x/f rf}w/L nufotn] dGtJo JoQm ug'{ePsf] lyof] . dxf]T;jdf yf? ;+:s[lt emNsfpg] bfª, af“s], alb{of, s}nfnL / s~rgk'/sf ! ;o @% g[To k|:t't ul/Psf] lyof] . g[To k|:t't ug]{ 6f]nLx?nfO{ cfof]hs sld6Lsf] tkm{af6 k|df0fkq ljt/0f ul/Psf] lyof] eg] sfo{qmddf :yfgLoaf;Lx?n] cfkm"n] To; :yfgdf ef]Ug'k/]sf ;d:of / ;/sf/n] ljsf; lgdf{0f ul/lbg'kg]{ nueu Ps bh{g 1fkg kq k|d'v cltly z]/axfb'/ b]pjfnfO{ a'emfPsf lyP .
lgjf{rg ;kmn kfg{ n]vssf] e"ldsf dxTjk"0f{
lji0f'k|;fb uf}td
glhlsb} cfO/x]sf] ;+ljwfg;efsf] lgjf{rg ;kmn kfg{df n]vsx?sf] e"ldsf dxTjk"0f{ /x]sf] Ps sfo{qmdsf jQmfx?n] atfPsf 5g\ .
/fKtL ;flxTos kl/ifb bfª / dfgjclwsf/ ;+rf/ k|lti7fg g]kfnsf] ;+o'Qm cfof]hgfdf zlgjf/ 3f]/fxLdf ;+ljwfg;efsf] ;Gbe{df n]vsx?sf] bfloTj ljifos cGt/lqmof sfo{qmddf af]Ng] jQmfx?n] To:tf] wf/0ff /fv]sf x'g\ . jQmfx?n] nf]stGqnfO{ alnof] agfpg ;+ljwfg;efsf] lgjf{rg cfjZos /x]sf]n] ;a} kIf lgjf{rg ;kmn kfg{ nfUg'kg]{ atfpb} n]vsx?n] klg cfkm\gf] kIfaf6 bfloTjaf]w ub}{ cufl8 hfg' kg]{ atfPsf lyP . sfo{qmddf dfgjclwsf/ ;+rf/ k|lti7fg g]kfnsf s]Gb|Lo ;b:o ;'zLn uf}td, ;flxTosf/ 8f=s[i0f/fh l8=;L=, a;Gt ljjz cfrfo{, ;flxTosf/ 6Lsf/fd pbf;L nufotn] af]Ng'ePsf] lyof] .
sfo{qmddf dfgjclwsf/ ;+rf/ k|lti7fg g]kfnn] cfof]hgf u/]sf] ;+ljwfg;ef–gof“ g]kfn lgdf{0fsf] d"ncfwf/ ljifos lgjGw k|ltof]lutfdf ljho 5fq 5fqfnfO{ k'/:sf/ ljt/0f ul/Psf] lyof] . o;}aLr sfo{qmddf lbn aL= dx/fåf/f lnlvt dgsf] dem]/Lleq xfO{s' ;+u|xsf] ljdf]rg ul/Psf] lyof] .
sfo{qmd /fKtL ;flxTo kl/ifbsf cWoIf k'?iff]Qd vgfnsf] ;efkltTj tyf gful/s ;dfh bfªsf cWoIf 6Lsf/fd /]UdLsf] k|d'v cfltYodf ;DkGg ePsf] lyof] ..
cfhb]lv ;]G8ck k/LIff ;'?
lghL tyf ;+:yfut ljBfnodf cWoog/t ljBfyL{x?sf] P;=Pn=;L=;]G8 ck k/LIff cfhb]lv ;'? ePsf] 5 . ljBfyL{ hLjgsf] kmnfd] u]6 dflgg] P;=Pn=;L=k/LIffk"j{ lnOg] ;]G8 ck k/LIff KofA;g;“u cfj4 ;Dk"0f{ lglh ljBfnox?df cfhb]lv z'? ePsf] xf] . bfª lhNnfsf $@ j6f ;+:yfut df=lj=ljBfnosf ! xhf/ # ;o !) hgf ljBfyL{x? k/LIff ;xefuL ePsf] KofA;g bfªsf ;lrj hLjg cfrfo{n] hfgsf/L lbg' eof] . ;a} ljBfnox?n] cf–cfkm\g} ljBfnodf k/LIff s]Gb| /fv]sf 5g\ .
To;}u/L ;/sf/L ljBfnodf cWoog/t ljBfyL{x?sf] 6]i6 k/LIff df3 * ut]b]lv ;'? x'g] ePsf] xf] .