|
ænf]safhfdf ;'lj zfx /fhwfgLsf] ksgfhf]n -sfnwf/f_ l:yt Ps
3/df &$ jifL{o Ps hgf j[4 a:5g\ . y}nLsf] d'hfh:tf] rfpl/Psf] ufnf / ;]tfDo km'n]sf]
af]s] bfx|Ln] pgsf] j[4fcj:yfnfO{ k|i6} emNsfpF5 . pgsf] tg cjZo g} a"9f] xf] t/
dgrflx+ tGg]/L g} 5 . pgsf] tGg]/L dg nf]s;+uLt / nf]s;+:s[ltl;t ;w}+el/ aonL v]Ng ?rfpF5
. tGg]/L dg lnP/ nf]s;+uLt /
nf]s;+:s[ltsf] ;fwgfdf cfhko{Gt h'l6/x]sf tL j[4 x'g\ ;'/]Gb|ljqmd zfx cyf{t\ ;'lj zfx . lj=;+= !(*% ;fndf wflbª lhNnfsf]
hu/Hofd?ª -Aof/yf]s_ df klxnf]kN6 cfFvf vf]n]sf zfxn] cfd g]kfnLn] h:tf] Ps;/f] /fd|f]
n'uf / Ps 5fs dL7f] vfg] nfn;fdf afNosfn latfpg' k/]g . pgL vfgbfgL kl/jf/df hGd]sf JolQm
x'g\ . t/ pgL ;'vef]ult/ nfu]gg\, nf]s;+uLtsf] ;fwgfdf h'6] . pgsf afa' rGb|ljqmd zfx /f0ffsfnLg
a8fxflsd lyP . pgsf afa' lj=;+= !((# lt/ uf]/vfsf] a8fxflsd ag]/ hfFbf pgL *(
jif{sf] r'na'n] l76f lyP . pgL cfk\mgf] afa'sf] kl5 nfu]/ uf]/vf uP . uf]/vfdf /xÒbf a:bf
pgnfO{ u08sL c~rnsf] nf]s;+uLt / ;+:s[ltn] df]xgL nufpg yfNof] . ;'lj zfxn] uf]/vfdf a;]/ nf]suLt /
nf]s ;+:s[ltsf ;du| cGt/s'Gt/x?nfO{ glhsaf6 ;'Id cjnf]sg ug{] cj;/ kfP . pgn] uf]/vfdf
:yfgLo:t/df k|rlnt s[i0frl/q, 3fF6' -;tL 3fF6'_ afx|df;] 3fF6'_, r'8\sf cflb x]g{] df}sf
kfP . Tolt dfq xf]Og, pgn] uf]/vfsf] l5d]sL
lhNnf ndh'ªdf clt g} k|rlnt æ7f8f] efsfÆ uLtdf tTsfnLg ;dosf k|l;4 nf]sufos b]paxfb'/
b'/f / pgsf bf}+t/Lx? sk{'6f/df 5d5d gfr]sf] klg b]v] . To; e]usf] /f}:ofOnf] hLjgz}nLn]
c+uLsf/ u/]sf log} nf]s;f+:s[lts ultljlwx?n] pgsf] afn dl:tisdf nf]s;+:s[ltsf cld6 5fk
kf¥of] . o;kl5 pgsf unfaf6 cgfof;} nf]suLt u'~hg yfNof] . pgsf cf}+nfx? dfbndf
;Nanfpg yfn] . clg hfgL ghfgL sDd/ dsf{pg yfn] . o:t}df !) jif{sf] pd]/b]lv df?gL ag]/
gfRg yfn] ;'lj zfx . ;dosf] k|jfx;Fu} pgn] dfbn] / k';{'ª\u]sf] e"ldsf klg lgjf{x
u/] . @)!) ;fndf t u'?afp ag]/ pgn] gfr grfpg yfn] . pgL @)!! ;fndf g]kfnsf] kN6gdf hflu/]
eP . kN6gdf etL{ ePkl5 klg pgnfO{ nf]suLt / nf]s;+:s[ltsf] wª\wªLn] 5f]8]g . To;}n] pgn]
kN6gsf] gfrufgdf ;xefuL x'g] / ljleGg ;}lgs u0fx?df g[To k|lzIf0fdf cfkm"nfO{ ;dlk{t
u/] . zfxL g]kfnL ;}lgs sfo{qmdÆ gfdaf6
/]l8of] g]kfnaf6 k|;f/0f x'Òb} cfPsf] ;}lgs;DaGwL sfo{qmd @)!! ;fnlt/ ækmf}hL k|f]u|fdÆ
gfdaf6 lrlgGYof] . To; ;dodf pgL pQm sfo{qmddf klg cfa4 lyP . ;f]/7L, s[i0frl/q, VofnL,
ofp/]h:tf u08sL c~rnsf] cf;kf;df k|rlnt nf]sg[Tox?nfO{ /fli6Ço:t/df lrgfpg] sfddf
;'lj zfxn] v]n]sf] e"ldsf k|z+;gLo /x]sf] 5 . zfxn] @)@^ ;fnb]lv @)#$ ;fn;Dd g]kfn
/fhsLo k|1f k|lti7fg / /fli6Ço gfr3/sf snfsf/x?nfO{ log} nf]sg[Tox? l;sfP . ;f]xL cjlwdf
pgn] k§sGof SofDk;sf ljBfyL{x?nfO{ klg nf]sg[Tox? l;sfP . clxn] klg oL ;+:yfx?df uP/ ;do
;dodf nf]sg[Tox? l;sfpg] u5{g\ . cfkm"nfO{ nf]s ;+uLt / nf]s
;+:s[ltsf] ;fwgfdf tNnLg /fVg ?rfpg] zfx /fhwfgLdf x'g] nf]s;+:s[lt;DaGwL
uf]i7L÷;Dd]ngx?df b]lvg] u5{g\ . ToxfF af]Ng] df}sf kfPdf nf]s;+uLt / ;+:s[ltsf] ;+/If0f
/ ;Da4{gsf nflu hf]8bf/ cfjfh p7fpF5g\ . jt{dfg ;dodf g]kfnL nf]s;+uLt /
nf]sg[Todf b]vf k/]sf ljs[ltx?k|lt pgL Hofb} lrlGtt b]lvG5g\ . nf]snonfO{ cgfjZos?kdf
tf]8df]8 ug{], nf]sg[TonfO{ ljs[t?kdf k|:t't ug{], nf]suLtdf cgfjZos / c;fGble{s w'gx?
ld;fpg], cZnLn zAb ld;fP/ nf]suLtnfO{ e2f agfpg]h:tf ljs[ltx? b]vf k/]sf] pgL atfpF5g . æsfdgfÆ l;tsf] e]6df ;'lj zfxn]
nf]s;+uLt / nf]sg[Todf b]vf k/]sf o:tf lj;+ultaf/] cfk\mgf wf/0ff v'n:t?kdf /fv]sf lyP .
k|:t't 5, zfxl;t ePsf] s'/fsfgLsf] ;f/;+If]k M xfd|f] nf]s;+uLtdf
ljs[lt b]vf k/]s} xf] t < lsg b]vf k/]sf] 5}g t Ú sltko
æDo'lhs P/]Gh/Æx?n] nf]suLtdf ljb]zL w'g ld;fOlbPsf 5g\ . Tolt dfq sxfF xf] / Ú vf; ;do
/ kj{df dfq ahfOg] ædfn>L, d+unw'g -ehdg_, ;f]/7L cflbsf w'gx? cgfjZos / c;fGble{s
nf]suLtsf PNadx?df ld;fpg] sfd ePsf] 5 . nf]snox?nfO{ tf]8df]8 u/]/ ufOPsf 5g\ . nf]suLtdf
k|of]u ePsf sltko zAb ;dfhsf] oyfy{eGbf aflx/ 5g\ / sltko t ;'Gb} nfh nfUg] vfnsf 5g\ . oxfFn] t g]kfnL ;dfhdf clt g}
nf]slk|o ag]sf] æcfd}n] ;f]lWng lg, v} 5f]/f] elGng\ lg===Æ af]nsf] nf]suLtsf] cfnf]rgf
ug{'x'G5 lg . lsg < d}n] uLtsf] cfnf]rgf u/]sf] xf]Og To;
uLtdf ePsf s]xL zAbn] xfd|f] ;dfhdf kf/]sf] gsf/fTds k|efjaf/] l6Kk0fL u/]sf] x'Ò . s:tf] gsf/fTds k|efj
< To; uLtdf -efph"n] ;f]lWng lg,
v} b]j/ elGng\, v;L sf6 elGbP===Æ eGg] zAb g]kfnL ;dfhdf ckfRo 5 . s] g]kfnL ;dfh Tolt
;fx|f] :jfyL{ 5, hxfF b]j/ dbf{ efph"n] v;L sf6]/ vflG5g\ < o; uLtn] g]kfnL
;dfhnfO{ unt 9+un] lrq0f u/]sf] 5 . uLtdf xflnPsf o:tf zAbn] g]kfnL ;dfhsf] ul/df 36fPsf]
5 . o; uLtdf c? klg ckfRo zAbx? 5g\ . k|;+u abnf}+, nf]suLt ;+sngdf s] s:tf
ljs[lt b]vf k/]sf 5g\< nf]suLt ;+sngdf b]vf k/]sf] ;a}eGbf
7"nf] ljs[lt g} kl/>d gug{' xf] . nf]suLt ufpFsf] s'gf sGb/fdf x'G5 . t/ clxn]sf
dflg;x? ufpFufpFdf hfg] / ToxfFsf] jf:tljs uLt vf]h]/ Nofpg] rng} 5}g eg] klg x'G5 . ufpF3/df nf]suLt vf]Hg ghfGg] clg
sf]7}df a;]/ no / zAb agfpg] rng a9\bf] 5 . o;n] nf]suLtsf] df}lnstfnfO{ Iflt
k'¥ofO/x]sf] 5 . nf]sg[Tosf] If]qdf s]
s:tf 5g\ < nf]sg[Todf klg e't'Ss} ljs[lt 5g\ .
clxn] /fhwfgLdf x'g] nf]sg[To k|ltof]lutfdf df}lns gfrx? cfpg} 5f8\of] . kmnfgf] lhNnfsf]
kmnfgf] ufpFdf k|rlnt gfr eg]/ d~rdf pb\3f]if0f ul/G5 t/ gfRg cfpg] snfsf/ rflxÒ zx/s}
x'G5g\ . Tolt dfq eP t x'GYof], gfRg] rfn / 9+u klg aflx/af6} lelqPsf x'G5g\ . nf]sg[Tosf]
gfpFdf cTofw'lgstf b]vfpg] sfdsf] yfngL eO;s]sf] 5 . ljs[lt slt;Dd km}lnPof] eg] klZrd
g]kfndf k|rlnt æx'8\sfÆ gfr klg k|b"lift eO;s]5 . d}n] /fhwfgLsf] Pp6f sfo{qmddf
8d? ahfP/ x'8\sf grfPsf] b]v]+ . of] t clt ef] . x'8\sfsf] nflu t a]Un} lsl;dsf] jfBoGq
rflxG5 . sltko dflg;x? t bz{ssf]
dfucg';f/ gfr klg cfw'lgs aGb} hfG5 eG5g\ lg t < oxL t 5, b'MvnfUbf] s'/f . xfd|f]
kl/kf6L s:tf] eof] eg] bz{snfO{ bf]if lbP/ cfkm" pDsg], bz{snfO{ bf]if lbP/ cfk\mgf]
:jfy{ k"/f ug{] . bz{snfO{ /fd|f] s'/f lb+b} glbg] / cfk\mgf] :jfy{cg';f/ kl:sPsf
s'/fnfO{ bz{ssf] dfu eGg] xf] eg] d~rdf gfª\uf] gfr b]vfP klg eof] lg . lsg k/Dk/f /
;+:s[lt eGg'k¥of] . eGg vf]h]sf] s] eg] klxnf xfdL
lhDd]jf/ aGg'k5{ . bz{ssf cufl8 /fd|f s'/fx? k|:t't ug{'k5{, clg dfq Totflt/ bz{ssf] Wofg
lvlrG5 . ;a} s'/fnfO{ bz{ssf] yfKnf]dfly vGofP/ lhDd]jf/Laf6 kG5g' ePg . df}lns nf]sg[Tox?nfO{
arfpg s] ug{'knf{ < g]kfn /fhsLo k|1f k|lti7fg, /fli6Ço
gfr3/h:tf ;+:yfx?n] otflt/ Wofg lbg' vfFrf] 5 . ;f]/7L, s[i0f rl/q, ofp/], afng,
VofnL, r'8\sf, 3fF6'h:tf gfrsf 1ftfx? ufpF3/df cem} klg 5g\ . oL ;+:yfx?n] o:tf gfrsf
1ftfx?nfO{ lemsfP/ gofF k':tf o'jfo'jtLx?nfO{ l;sfpg'k5{ . km]l/ of] sfd ug{ Tolt ufx|f]
klg 5}g, oL ;+:yfx?n] rfx]df ;lhn} ug{ ;S5g\ . o; ;DaGwdf tkfO{+
cfkm}+n] s'g} k|of; ug{'ePsf] 5 ls < g[To l;sfpg] ;+:yfx?df uP/ d}n] hfg]
a'em];Ddsf gfrx? l;sfO/x]s} 5' . nf]safhfx?sf] ;+/If0fdf
oxfF s:tf] k|of; ul/Psf] 5 < nlntsnf SofDk;n] dfbnnfO{ kf7\oqmddf
/fv]sf] 5}g . o:tf] b'MvnfUbf] cj:yfdf b]v]/ dfbnnfO{ kf7\oqmddf /fVg}k5{ . eg]/ s/fpF .
To;kl5 Pp6f k|:tfj klg /fv]+ dfbn;DaGwL . t/ clxn];Dd klg Tof] k|:tfj :jLs[t ePsf] 5}g . g]kfndf nf]safhf l;Sg]
l;sfpg] jftfj/0f s:tf] 5 < ;fFRr} egf}+ eg] g]kfnsf ;DalGwt
lzIf0f ;+:yfx?df nf]safhf;DaGwL 1fg ePsf] hgzlQm g} 5}g . o:tf ;+:yfx?df zf:qLo ;+uLt
l;s]sfx?sf] af]njfnf 5 . pgLx? tanfjfbgdf PdP u/]sf 5g\ pgLx?df nf]safhf;DaGwL 1fgsf] sdL
5 . d t eG5' o:tf ;+:yfx?df dfbnjfbg /
cGo nf]safhfdf PdP u/]sf] hgzlQm cfjZos 5 . clgdfq nf]safhf l;Sg] l;sfpg] jftfj/0f aGg ;S5
. odaxfb'/ b'/f ljdnfsf] kRrL; jif{sf] ufog ofqf k'¥ofO;s]sf
ufos k|sfz >]i7;Fu klxnf] kN6 rnlrq sfG5Ldf sfG5L x] sfG5L ufpg] uflosf ljdnf /fO{sf]
ufog ofqf klg lgs} nfdf] e};s]sf] 5 . cfpFbf] ebf} !@ ut] pgsf] ufog ofqf aL; jif{ k'Ub} 5
. sfG5L x] sfG5L ufpg'cl3 uflosf /fO{n]
c? uLt ufPsf] eP klg ltgnfO{ pgL cflwsfl/s dfGg] kIfdf 5}gg\ . sfG5L x] sfG5Ln] lrgfof]
ToxL uLt g} d]/f] æ/]s8{]6Æ klxnf] uLt xf] pgn] elgg\ . snsQfsf] zflGt lgs]tg
dxfljBfnodf dl0fk'/] g[To tyf /jLGb| ;+uLtdf aLDo'h;Ddsf] k9fO k"/f u/]/ kms{]kl5
g[Tod} hDg] sf]l;; u/]sf] eP tfklg :juL{o ;+uLtsf/ uf]kfn of]~hg;Fu lrgfhfg ePkl5 pxfFs}
k|f]T;fxgn] cfkm" uflosf aGg k'u]sf] ljdnf elG5g\ . uf]kfn of]~hgsf k"j{jt\ r]nLx?
zzL /fO{ tyf ldlynf zdf{dfkm{t of]~hgnfO{ lrg]sL uflosf /fO{n] of]~hgs} ;+uLtdf sfG5L x]
sfG5L ufPsL lyOg\ . To;}af6 ufog ofqf z'? u/]sf] eP tfklg g[To pgsf] nIo lyof] . /fd|f]
8fG;/ ag]/ gfd sdfpg] rfxgf lyof] . dl0fk'/] g[Todf ;d]t laDo'h u/]/ ha pgL snsQfaf6 g]kfn
cfOg\ pgsf] rfxgf kfgLsf] kmf]sfh:t} km'6\of] . g]kfndf dl0fk'/] g[Tosf] s'g} dxTj lyPg . sltn] t of] g[TonfO{ a'em]sf klg
lyPgg\ . a'emfpg] k|of;df nflhDkf6df g[To s]Gb| vf]n]/ k|lzIf0f ug{] ;f]rfO ubf{ klg
ljBfyL{ gkfPkl5 aGb ug{'k/]sf] kL8f pgn] ef]u]sL lyOg\ . h;af6 kl/jlt{t ePsf] pgsf] dg
sTys g[Tod} /dfpg yfNof] . t]x| jif{ t pgn] dx]Gb| k'ln; Snadf ldlynf zdf{;Fu g[To u/]sL
lyOg\ / ljut c7f/ jif{b]lv cfh;Dd klg cleg]qL ldlynf zdf{sf ;fyd} lqk'/]Zj/l:yt sflGt
O{Zj/L :s"ndf ;+uLt tyf g[To ljifosL lzlIfsf eP/ k9fpFb} cfPsL 5g\ . k7gkf7gsf] Tof] nfdf] Oltxf;df
kf]xf]/ ;fn h]7 !( ut]sf] /fhb/af/ xTofsf08n] pgsf] dg ;fx|} ?jfPsf] 5 . :ju{jf;L >L %
clw/fhs'df/L >'tL tyf >L clw/fhs'df/ lg/fhg ;/sf/nfO{ l;sfpFbfsf] ofbn] pgnfO{ ;w}+
;tfO/x]sf] 5 . lgZrn cg'xf/ nHhfn' k|s[ltsf
;/sf/x?nfO{ xft ;dfO;dfO g[To l;sfPsf] / ufpg nufPsf] Tof] If0f hLjgdf d e'Ng ;lQmg
eGb} pgL elG5g\ h;/L :s"ndf lzlIfsf / ljBfyL{sf] ;DaGw lyof] . To;}u/L
;/sf/x?sf] Joxf]/f b/afl/of z}nLsf] lyPg . cfd ljBfyL{x?h:t} nfUYof] . xfdLn] klg To:t}
Jojxf/ uYof{}+ / >L % a8fdxf/fgL P]Zjo{ ;/sf/x?sf] k9fOdf rf;f] /fv]/ ;jf/L ePsf]
a]nfdf ;f]lwaS;GYof] . cleefjs lbj;df >L % dxf/fhflw/fh jL/]Gb| ;/sf/ ;jf/L x'Òbf d}n]
z'?b]lv cGt;Dd g[To u/]sf] b]v]kl5 e]6df g[To t z'?b]lv cGt;Dd} ug{'k5{ xlu < eg]/
;f]wgL ePsf] d la;{Gg eg]/ uDeL/ x'Òb} pgn] elgg\ ædnfO{ t cem} ljZjf; x'g
;ls/x]sf] 5}g ;/sf/x? :ju{af; e};Sof] eg]/ .Æ lax]kl5 g[Todf eGbf ufogd} lg/Gt/
nfu]sL /fO{n] xfn;Dd tLg ;o hlt uLt ufO;s]sL l5g\ . æe/t ;/ud ;fu/Æ gfds PNad Ps
bzscufl8 lgsfn]sL lyOg\ . k/f/ ;fn bf];|f] PNad df]xgL lgsfn]kl5 cfkm" lgs} rrf{df
cfPsf] / k'gh{Gd ePsf] dx;'; pgn] u/]sL 5g\ . lg/Gt/ ufogd} nflu/x] tfklg PkmPd
/]l8of]x?n] ufosuflosfx?sf olt w]/} uLt ahfP/ h'g ?kdf ;3fO/x]sf 5g\ . To;af6 ufpgdf
cem k|]/0ff ldn]sf] / gofF k':tf;Fu sfFwdf sfFw ldnfP/ cufl8 a9\g] hf]z rn]sf] 5 elG5g\ . ToxL hf]zsf] kl/0ffd :j?k d}n] gofF
PNad ædfofÆ xfn} dfq ;fj{hlgs u/]/ cufl8 a9]sL 5' . df]xgLnfO{ hlts} dfofnfO{ klg ;a}n]
dfof ug{]5g\ eGg] d}n] ck]Iff lnPsL 5' pgn] elgg\ . nf]suLtsf] nf]slk|otf æl;4fy{ jg:ynL OlG:6Ro'6Æ df
cWoog/t !$ jifL{o /]Zdf du/ g]kfn 6]lnlehgaf6 k|;f/0f x'g] bf]xf]/L uLtsf] k|:t'lt g5'6fO{
x]g{] ul5{g\ . Ps æk|fOe]6 Po/nfOG;Æ df
;'/IffsdL{sf] ?kdf sfo{/t $) jifL{o u0f]zaxfb'/ PkmPd /]l8of]x?af6 aHg] nf]suLt ;'Ggsf
nflu cr]n ;fgf] vfnsf] /]l8of] af]s]/ lx+8\5g\ . 7d]nsf] Ps xf]6ndf sfo{/t ^) jifL{of
lbndfof yfkf g]kfn 6]lnlehgaf6 k|;f/0f x'g] nf]s bf]xf]/L uLtsf] æPl8S6Æ g} ag]sL l5g\ .
oxL sfo{qmd x]g{sf nflu pgL cfk\mgf] sfd l56f]l56f] l;WofP/ 6]lnlehgsf] kbf{df cfFvf
uf8\l5g\ . clxn] /]Zdf, u0f]zaxfb'/ / lbndfof
dfq xf]Og, 7"nf] hg;d"x nf]suLtk|lt cfslif{t ePsf] b]lvG5 . zx/leq u'8\g]
6\ofS;L, dfOqmf]a; Pj+ ldgLa;df u'~hg] nf]sefsf, /fhwfgLsf bf]xf]/L /]i6'/fFx?df u'~hg]
nf]sno, PkmPdsf nf]suLt k|:tf]tfx?nfO{ k|fKt x'g] cgluGtL lr7Lkq Pj+ ækmf]gsnÆ cflbn]
oxL tYonfO{ k'li6 ub{5 . s'g} ;dodf æufpFn]x?sf] uLtÆ eg]/
ckx]lnt aGg k'u]sf] bf]xf]/L uLtnfO{ g]kfn 6]lnlehgn] æj]a;fO6Ædf ;d]t /fv]sf] 5 . csf{]
s'/f OG6/g]6dfkm{t ljZje/ k|;f/0f x'g] PraL;L PkmPdn] nf]suLt;DaGwL sfo{qmd
ænf]ssf];]nLÆ df ;|f]tfl;t k|ToIf kmf]gjftf{ u/]/ ;|f]tfn] g} cg'/f]w u/]sf] nf]suLt
ahfpFb} cfPsf] 5 . æ;+rf/dfWodx?df nf]suLtn] o;/L 7fpF
kfpg'n] nf]suLt hg;fwf/0faLr nf]slk|o x'Òb} uPsf] s'/fnfO{ k|dfl0ft u5{, nf]sufos
s[i0f;'wf 9'+ufgf xif{ldl>t :j/df eG5g\ æo;af6 nf]suLtsf] k|j4{gdf pNn]vgLo
;xof]u dfq k'u]sf] 5}g, ældl8of l;gfl/of]Æ klg ablnPsf] 5 .Æ ca xfdLx?aLr g} k|Zg p7\5, nf]suLt
PsfPs lsg nf]slk|o x'g k'Uof] t < ænf]suLt klxNo}b]lv nf]slk|o lyof],
of] PSsfl; nf]slk|o ePsf] xf]OgÆ PraL;L PkmPdsf æ:6]zg Dofg]h/Æ Pj+ ænf]ssf];]nLÆ sf
k|:tf]tf k|sfz yfkfsf] 7x/ 5, æa? nf]suLtn] ljutdf ældl8of PSkf]h/Æ gkfPsf]n] Tolta]nf
nf]suLt cf]em]ndf k/]sf] dfq xf] .Æ nf]sufos adaxfb'/ sfsL{ klg yfkfsf]
7x/l;t ;xdt 5g\ . xfd|f] k/Dk/f / ;+:s[ltsf] Ps lx:;f dflgPsf] nf]suLtn] ;+rf/dfWoddf :yfg
kfpg' / of] qmlds ?kdf nf]slk|o x'Òb} hfg'nfO{ pgL ;'vb kIf dfG5g\ . csf{ nf]sufos kf08j ;'g'jf/
ældl8ofÆ / ;+:s[ltk|]dL ;+rf/sdL{x?sf] ;Tk|of;af6 nf]suLt nf]slk|otfsf] lzv/tkm{ nDs]sf]
ljrf/ kf]V5g\ . o; ;DaGwdf ;'g'jf/ c?eGbf leGg wf/0ff
klg /fV5g\ . pgL nf]suLt nf]slk|o x'g'df kk\ ufosuflosfnfO{ klg h; lbG5g\ . pgsf] ts{ 5 ækk\
ufosuflosfn] nf]sz}nLdf uLt ufPsfn] klg nf]suLtn] km}lng] df}sf kfof] .Æ nf]s ufos o'Qm u'?ªrflx+ uLt
/]sl8{ªdf b]vf k/]sf] gofFgofF k|ljlw, ;+rf/hutdf cfPsf] k|ljlwut ;'wf/ Pjd\
;|f]tfx?df cfPsf] cfk\mgf] ;+:s[ltk|ltsf] ;r]ttfn] nf]suLt nf]slk|o aGb} uPsf] dfGotf
/fV5g\ . nf]suLtdf Jofj;flostf M lat]sf lbgx?df ;fFrf] cy{df
nf]suLtsf] ;fwgfdf nfu]sf k|ltefsf] JolQmut / kfl/jfl/s hLjg Hofb} si6k"0f{ /x]sf]
s'/f 3fd hlts} 5n{ª 5 . t/ ca ;don] sfFr'nL km]l/;s]sf] 5 . d]xgt ug{] snfsf/sf nflu
nf]suLt ufP/ afFRg ;Sg] cfwf/ tof/ ePsf] s'/fdf nf]sufosuflosfx? ljZj:t 5g\ . aLdfs'df/ b'/f, nIdL Gof}kfg], l;Gw'
dNn, ;Ltf yfkfh:tf uflosfx? nf]suLt ufP/ gfd / bfd b'j} sdfpg]df k5{g\ . pgLx? Ps}:j/df
eG5g\ æca, nf]suLt ufP/ afFRg ;Sg] lbg cfof] .Æ /fhwfgLsf ljleGg /]sl8{ª :6'l8of]df
nf]suLtdf ;gfxLsf] w'g eb{} cfPsf nf]sk|ltef anaxfb'/ h}?sf] b[9f]lQm 5 æ9'Ss eP
x'G5, nf]suLtsf] If]qdf nfUg] snfsf/ k};fsf] cefjdf ca db{}gg\ .Æ g]kfn 6]lnlehgdf bf]xf]/L uLt;DaGwL
sfo{qmd pTkfbg Pj+ k|:t't ub{} cfPsf /fdk|;fb vgfn nf]sk|ltefx? cfly{s?kdf klg ;an aGb}
uPsf] wf/0ff /fV5g\ . pgL eG5g\ ælxhf] lg/Lx cj:yfdf
/x]sf ufosuflosfx? clxn] cfk\mgf] kfl/>ldssf ;DaGwdf æafu{]gÆ ug{] cj:yfdf
k'lu;s]sf 5g\ .Æ nf]suLtdf :t/Lotfsf] k|Zg M Jofks dfqfdf nf]suLtsf PNadx? pTkfbg
/ laqmL ljt/0f eP klg sltko JolQmTjx? o;k|lt ;Gt'i6 5}gg\ . pgLx? :t/Lotfk|lt k|Zg
p7fpF5g\ . nf]suLtsf] cf/f]xcj/f]xnfO{
glhsaf6 lgofln/x]sf cWo]tf ;'lj zfx nf]suLtsf] :t/Lotfdf k|Zg p7fpg] JolQmx?dWo] Ps x'g\ .
zfx eG5g\ ænf]suLtsf] If]qdf
hlt x'g'kg{] xf], Tolt ePg . nf]suLtsf] ;+VofTds j[l4 t eof], u'0ffTds j[l4 ePg .Æ zfxsf] egfOl;t nf]sufos s[i0f ;'wf
9'+ufgf ;xdt 5g\ . 9'+ufgfsf] lrGtf 5 æn's]sf jf x/fPsf nf]sefsfx? vf]Hglt/eGbf klg
ePs} efsfnfO{ a+UofP/ ufpg] k|j[lQ a9\of] .Æ t/, nf]sufos adaxfb'/ sfsL{ rflx+
Ps}rf]l6 o:tf] lg/fzfhgs wf/0ff /fVg gx'g] ljrf/df cl8u 5g\ . æ:t/Lotf ÅjfQ} cfOxfNg]
s'/f xf]Og, of] t ;doqmd;Fu} cfpg] s'/f xf] .Æ sfsL{ eG5g\ æPs}rf]l6 gsf/fTds
l6Kk0fL ubf{ uLt ufpg]x?df lg/fzf a9\g ;Qm5 .Æ csf{ nf]sufos gf/fo0f /fodfemL xfd|f]
nf]suLt ufogdf eg] hlt :t/Lotf gcfP klg lg/fz} x'g'kg{] l:ylt g/x]sf] atfpF5g\ . pgL
eG5g\ ænf]suLtsf] eljiok|lt cfzfjfbL agf}+ .Æ odaxfb'/ b'/f Rofgs'6' Rofgs'6' g]kfnL hghLjg / nf]safhfsf] cGt/;DaGw
gª / df;'sf] h:t} 3lgi6 5 . g]kfnLl;t ldt]/L ufF:b} cfPsf nf]safhfx?dWo] Ps xf]
æk~r}afhf .Æ ljjfx, k"hf, pT;jh:tf
z'esfo{x?df k~r}afhf ahfpg] k/Dk/f g]kfnL ;dfhdf 5 . 6\ofDsf], bdfxf, ;xgfO, ofnL /
g/l;+xsf] ;lDd>0fnfO{ æk~r}afhfÆ elgG5 . k~r}afhfsf] /funfO{ k'li6 ug{ 9f]nsL
sgf{nh:tf k/Dk/fut afhfnfO{ klg o;}df ;dfj]z ul/Psf] kfOG5 . sgf{n k~r}afhfsf] dfp ePsf] ts{
^& jifL{o lbnaxfb'/ kl/of/sf] 5 . k~r}afhfdf x'g] /fu/flugLsf] af/]df k|sfz
kfb{} sf:sL, cd{nfsf wgaxfb'/ kl/of/ eG5g\ æo;df aQL; /fu / ## /flugL x'G5g\ .Æ k~r}afhfsf] dw'/ w'gk|lt ;dfhsf ;a}
tx / ju{sf dflg;sf] plQs} cfsif{0f /lxcfPsf] 5 . t/ of] afhf ahfP/ hLjg u'hfg{] sfo{ rflx+
bdfO{ hflt -hf] cfkm"nfO{ kl/of/ eGg ?rfpF5g\_ n] dfq u/]sf] kfOG5 . k~h}afhfsf] k|of]u cGo z'esfo{df eGbf
ljjfxdf a9L k|of]u ePsf] kfOG5 . ;dfhdf cfPsf] kl/jt{g;Fu} ljjfxdf k~r}afhfsf] ;¤f ljb]zL
afhf 3lGsg yfn]sf 5g\ . o;af6 k~r}afhf ahfP/ hLjg wfGg] jfBjfbssf] Joj;fo ;+s6df kg{
yfn]sf] 5 . t/ o:tf] hl6n kl/l:yltdf klg
k~r}afhfsf sltko jfBjfbsx?n] lxDdt xf/]sf 5}gg\ . sf:sLl:yt æa:yf/L kf]v/]nL afhf
;d"xÆ sf gfOs] ltnsaxfb'/ kl/of/n] lat]sf] #% jif{b]lv k~r}afhf ahfpFb} cfPsf 5g\ .
kl/of/ xfd|f] ;dfhaf6 k~r}afhf x/fpg] s'/fdf ljZjf; ub{}gg\ . pgL k~r}afhf ahfP/ k|fKt
x'g] kfl/>lds g} cfk\mgf] 3/vr{sf] bl/nf] cfwf/ ePsf] atfpF5g\ . lxhf]cfh ljjfxdf Aof08afhf ahfpg] rng
a9\b} uP klg cfk\mgf 5f]/f gfltsf] ljjfxdf k~r}afhf 3Gsfpg] wf]sf] /fVg] dflg;sf] ;+Vof
ufpF3/df sd 5}g . o:t} wf]sf] sf:sL enfdsf s[i0faxfb'/ vqLsf] klg 5 . k~r}afhfsf] tfndf
gfRb} b'nxL lng uPsf] ljutnfO{ ;DemÒb} pgL eG5g\ æd]/f] gfltsf] ljjfxdf k~r}afhf
3Gsfpg] wf]sf] 5 . Æ k~r}afhfsf] tfndf ljleGg no / z}nLsf
uLt Pj+ gfr k|:t't ug{ ;lsG5 . To;f] t k~r}afhf;DaGwL y'k|} nf]suLt klg ;'Gg kfOG5 .
nfnaxfb'/ vfFtLn] ufPsf] æRofgs'6' Rofgs'6' ofO{ ug{] afhf, dg k/]sf] dfof kfpF
cfh===Æ xfdLaLr Hofb} nf]slk|o 5 . o;}u/L ut jif{ lg:s]sf] Ps PNaddf /x]sf]
æk~r}afhfsf], dfofn' e]l6of] ;fx|} dhfsf]Æ af]nsf] nf]suLt klg o'jfx?aLr nf]slk|o /x]sf]
5 . o;/L g]kfnL hghLjgl;t ldt]/L ufF:b}
cfPsf] k~r}afhf cfofltt afhfx?sf sf/0f lj:yflkt x'Òb}5g\ . xfd|f] lrgf/L ag]sf] o:tf
afhfx? nf]k gx'g\ eg]/ gful/s ;dfhaf6 s]xL k|of; ePsf 5g\ . o;} qmddf ut @)%* ;fn r}t
dlxgfsf] cGTolt/ ælxdfnL ;fF:s[lts kl/jf/Æ n] kf]v/fdf k~r}afhfsf] k|ltof]lutf u¥of] .
gful/s ;dfhsf] tkm{af6 ePsf] of] k|of; k|z+;gLo 5 t/ kof{Kt 5}g . gful/s ;dfhb]lv ;/sf/;Ddn] k/Dk/fut /
;+:s[lt arfpg'k5{ eg]sf] y'k|} eof] . t/ s;/L arfpg], o;nfO{ < k|Zg cg'Ql/Q 5 . gful/s
;dfh / ;/sf/n] o;sf] pQ/ gvf]h];Dd k/Dk/f / ;+:s[lt arfpg'k5{ eg]/ lrRofPsf] cfjfh kmut
/f]bgafx]s s]xL x'g ;Qm}g . lbg]z a:g]t Pp6f o:tf] ;f+uLlts
hf]8L g]kfnL nf]s;+uLtnfO{ If]qut?kdf
lr/kmf/ u/]/ x]g{] xf] eg] /fKtL c~rn / o;sf] cGt/s'Gt/df u'~hg] nf]sefsfsf] a]Un} dxTj 5
. ToxfFsf] :yfgLo njhdf ;'l;lng] nf]snosf] dfw'o{ / nflnTon] ;a}sf] dg nf]EofpF5 . /fKtL c~rnsf Pshf]8L k|ltlglw
ufosuflosf ToxfFsf] nf]sefsfsf] ;+/If0f / ;Da4{gdf h'l6/x]sf 5g\ . tL nf]sk|ltef
x'g\ rGb|snf zfx / dw'afa' yfkf . ;w}+h;f] o'un nf]suLt ufpg dg k/fpg]
oL ufosuflosfn] /]l8of] g]kfndf % bh{geGbf a9L nf]suLt ufO;s]sf 5g\ . pgLx?sf] uLtdf
:yfgLo njh e]l6G5 . eg dfof uf}+ynL xOlgp / -xf]Ogf}+ /_ ;fOn] dnfO{ lrg]sL 5]Olgp / -5}gf}+
/_ o;/L :yfgLo:t/df k|rlnt nf]sno /
nf]snjhnfO{ h:tfsf] t:t} ptf/]/ rGb|snf zfx / dw'afa' yfkfn] nf]suLtsf] df}lnstf / dd{nfO{
arfpg] k|of; u/]sf 5g\ . oL b'j} k|ltef bfª -/fKtL c~rn_ sf
x'g\ . pgLx?n] nf]suLtsf # bh{ghlt PNad lgsfln;s]sf 5g\ . ut jif{ dfq nf]suLtsf oL hf]8Ln]
/fhb/af/ xTofsf08;DaGwL PNad lgsfn] ælr/zflGtsf] sfdgf .Æ pgLx?n] cem} klg o'un nf]suLt
ufO/x]sf 5g\ . Ps} 7fpFsf] ePsf]n] af]nLsf] pRrf/0f, uLtsf] no / :j/sf] cf/f]x cj/f]x
ldNg] ePsf]n] cfkm"x?n] ;Fu;Fu} uLt ufPsf] s'/f pgLx? atfpF5g\ . dw'afa' yfkf g]qljxLg JolQm x'g\ .
pgL /]l8of] g]kfndf sfo{/t 5g\ . rGb|snf zfx klg /]l8of] g]kfnd} sfo{/t sd{rf/L ePsf]n]
pgn] dw'afa'nfO{ sfof{no Nofpg] / n}hfg] sfddf ;xof]u k'¥ofpFl5g\ . :6'l8of]df g]qljxLg JolQml;t uLt
/]s8{ ubf{ slxn]sfxL+ cK7]/f] kg{] u/]sf] ;+:d/0f rGb|snf zfx ;'gfpFl5g\ . æ:6'l8of]df uLt /]s8{ ubf{
/]sl8{i6sf] O;f/f a'g'kg{] x'G5 . dw'afa' cfFvf b]Vb}gg\ . To;}n] pgn] /]sl8{i6sf]
O;f/f a'g] s'/} ePg .Æ dw'afa'l;t uLt /]s8{ ubf{ kg{] ufx|f];fx|f]af/] rGb|snf zfx
elG5g\ æuLt ufpFbf slxn]sfxL+ uLt lalu|of] eg] ls t af]Ng}kg{] x'G5, ls t lrdf]6\g}
kg{] x'G5 .Æ y'k|} ufx|f] ;fx|f] ;x]/ nf]s;+uLtsf]
ofqfdf lg:s]sf y'k|} la;f}gL / rf}tf/Ldf kl;gf k'5\b} lgsfn]sf ;':s]sf dL7f] nf]s;+uLt
ag]sf] 5 . o;n] nf]suLtsf cg'/fuLx?nfO{ df]xgL nufPsf] 5 . hfkfgL uLtdf g]kfnL :j/ hfkfgL k|l;4 slj of;'lx/f] lsl;df]tf]
oltv]/ lgSs} b+u 5g\ . lsl;df]tf]f/f /lrt hfkfgL uLt g]kfnL uflosf ;'lSdt u'?ªn]
h:tfsf] t:t} ufOlb+bf pgL ;fFRr} xif{n] /f]OlbP . /fhwfgLsf] sflGtkyl:yt :6'l8of]
6'yfph]G8df s]xL lbgsf] l/ofhkl5 ;'lSdtn] olt dhfn] lsl;df]tf]sf] pQm uLt ufOlbOg
ls ;'Gg]x? klg of] :j/ t hfkfgL uflosfsf] xf] eGg afWo eP . :jod\ uLtsf/ lsl;df]tf]n] ;'lSdtsf]
hfkfgL :j/af6 k|efljt ag]/ eg] æof] cgf}7f] 36gf eof] . hfkfgL uflosfn] eGbf dL7f]
:j/df h:tfsf] t:t} g]kfnL uflosfn] ufOlbOg\ . pQm uLt s'g} hfkfgL uflosfn] klg olt /fd|/L
ufpg ;Sb}gg\ xf]nf . hfkfgL efiffsf] ;d]t 1fg /fVg] uflosf
;'lSdt u'?ª cfk\mgf] of] ufognfO{ s'g} gf}nf] /]s8{eGbf k|of]u eGg ?rfpl5g\ . l/ofh
ul/of] eg], sltko ga'em]sf efiffdf klg uLt ufpg ;lsG5 hfkfgL dfq x}g, c? efiffsf klg
d}n] uLt ufO;s]sL 5' ;'lSdt elG5g\ . &$ jifL{o ckfª\u slj lsl;df]tf]sf] rfxgf hfkfgL
efiffdf g]kfnL ufosuflosfsf] :j/df uLt /]s8{ u/fpg] / g]kfnL efiffdf cg'jflbt pgsf
uLtx? hfkfgL ufosuflosfnfO{ ufpg nufpg] xf] . lsl;df]tf]sf] of] rfxgfnfO{ d't{?k
lbg] sfo{ c;xfo tyf ckfª\u ;]jf ;dfhsf cWoIf ch'{g clwsf/Laf6 eO/x]sf] 5 . ;dfhsf cWoIf clwsf/Lsf cg';f/ slj
lsl;df]tf]n] hfkfgL efiffdf n]v]sf bh{gf} uLtsf] g]kfnL efiffdf cg'jfb ug]{ sfo{ kf]v/fsf
l;h{g efG;fsfo{af6 ePs]f 5 . To;df uLlt no tyf 5Gb ldnfpg] sfo{ cWoIf ch'{g clwsf/L tyf
g]kfnL rnlrqsf uLtsf/ afa'/fdaf6 ePsf] c;xfo tyf ckfª\u ;]jf ;dfhn] atfPsf] 5 . To;/L
cg'jflbt slj lsl;df]tf]sf hfkfgL uLt g]kfnL efiffdf ufos od a/fnn] ufO;s]sf 5g\ . pQm
uLtsf] af]n lxdfnL 5f]/L dfofdf k/L eGg] af]nsf] 5 eg], csf]{ Pp6f uLt klg uflosf /Ldf
u'?ªsf] :j/df /]s8{ eO;s]sf] 5 . hfkfgL ufosuflosfnfO{ t'?Gt}
g]kfn lemsfpg xfnnfO{ k|fljlws sl7gfO kl//x]sf]n] g]kfnLdf cg'jfb eO;s]sf s]xL
uLtnfO{ g]kfnL ufosuflosfnfO{ g} ufpg nufpg cfkm" afWo ePsf] slj lsl;df]tf]
atfpF5g\ . oxL >fj0f dlxgfdf hfkfg kms]{kl5 g]kfnL uLt ufpg nufpg hfkfgaf6 hfkfgL
ufosuflosf g]kfn Nofpg] cfk\mgf] k|oTg /xg] klg lsl;df]tf]n] atfPsf 5g\ . g]kfndf eg] hfkfgL uLt ;'lSdt
u'?ªkl5 /fds[i0f 9sfn, s'GtL df]Qmfgnufotsf ufosuflosff/f ufpg nufpg] k|of;
eO/x]sf] 5 . g]kfnLdf cf7 j6f tyf hfkfgL efiffdf cf7 j6f uLt /]s8{ ePkl5 b'j} efiffdf uLlt
PNad lgsfNg] ;f]rfO slj lsl;df]tf]n] u/]sf 5g\ . ;g\ !((@ b]lv cfkm"f/f /lrt
sljtf, syf Pjd\ pkGof;sf lstfa hfkfgdf a]r]/ To;af6 ;+slnt /sdaf6 ut jif{ kf]v/fsf]
lj/f}6fl:yt lzz' lgs]tg dfu{df c;xfo ckfª\ux?nfO{ lgMz'Ns k9fpg pgn] g]kfn lsl;df]tf]
:s'n :yfkgf u/]sf lyP . k9fOsf] cnfjf c;xfox?nfO{
skLsnd tyf 8Ç];;d]t lgMz'Ns lbg] pQm :s'ndf xfn sIff b'O{;Dd lj:tf/ eO;s]sf] 5 .
ljBfyL{ ;+Vof dfq 8]9;o k'lu;s]s]f 5 . cfo;|f]t lsl;df]tf]afx]s c? gePsf sf/0f :s'nsf]
ah]6 h'6fpg sl7gfO kl//x]sf]n] o;kfnf pQm ah]6 h'6fpg eP klg lsl;df]tf]n] cfk\mgf uLtx?
g]kfnL tyf hfkfgL efiffdf /]s8{ u/fP/ hfkfg tyf g]kfndf ;f+uLlts Joj;fo ug]{ ;f]rfO u/]sf
5g\ . |
|| ;dfrf/ || ;DkfbsLo || ;+uLt || se/ :6f]/L || cGtjf{tf{ || z'l6ª\u l/kf]6{ || ljb]zsf s'/f || alnp8 || 5fKbf5fKb} || lrqsnf || sf]6{ dfz{n || xlnp8 || nfokm :6fon || sljtf || df]km;n || d'Nofª\sg || x'O{ofF || gofF cg'xf/ || kms]{/ x]bf{ || kf7ssf] k|Zg || k|z+uj; || k|ltef || pT;j dxf]T;j || tkfO{sf] kfgf || ljljw || Home| |
| Send your comments and letters to the
editor at sadhana@mail.com.np 2002 © Mercantile Communications Pvt. Ltd. P.O. Box 876, Durbar Marg, Kathmandu, NEPAL. Tel : 977 1 220 773, 243566, Fax: 977 1 225 407.Reproduction in any form is prohibited without prior permission. No part of the articles which appear in the internet version on KAMANA may be reproduced without the permission of Mercantile Communications Pvt. Ltd. For reprinting rights, please write to US. Send us your feedback: CONTACT US. ABOUT US ADVERTISE WITH US |