mainlogo2.jpg (11011 bytes)
madhulogo.jpg (5090 bytes)
Vol. 34 :: No. 05 Ashwin, 2058.
September - October
2001.

lrgf/L


slj ejb]j kGt / pgsf] sfJo ;fwgf

e/t/fh kGt

kfNkfaf6 k+= gLnb]j zf:qL w'/Gw/ j}ofs/0f, afun'ªaf6 Hof]ltlj{b\ HjfnfbQ kGt, ;flxlTos ;'s[tLbQ kGt, tLg}kGt hËaxfb'/ /f0ffsf] ;do cufj} sf7df8f}+df cfPsf lyP . To;df gLnb]j ;aeGbf h]7f / sfzLsf ljåTd08nLdf;d]t Vofltk|fKt eO;s]sf lyP . pgsf 5f]/f jfr:klt kGt klg p:t} 3fu8fg j}ofs/0fsf] ¿kdf k|l;4 lyP . pgsf hob]j / lbJob]j b'O{ efOdf hob]jn] ;+:s[t Jofs/0f;DaGwL …;df;slnsfÚ / …sf/s slnsfÚ eGg] k':ts k|sflzt u/]sf lyP . lbJob]j kGtnfO{ h'uf8]sf ¿kdf w]/}n] lrG5g\ tfklg pgL gfdL tflGqs x'gfn] w"t ljhoL l;l4 kfPsf lyP . pgsf] zfxj+zrl/td\ eGg] ;+:s[t u|Gy k|sflzt b]lvG5 .

hob]j kGtl;t o; kª\lStsf/sf lktf dl0fbQ kGtn] sfsfsf] gftfn] bLIffdGq ;'g]sf x'gfn] x/]s kfj{0f >f4sf] a]nfdf …bLIff u'/f] hob]j zd{g\Ú eGg] k|of]u u/]sf] c´} ;D´gf 5 . pg} hob]j kGtsf tLgefO 5f]/f z°/ b]j, lzjb]j / ejb]j . ltgdf z°/b]j kGtnfO{ sfsf eg]/ lz/ yflkGYof], a/fa/ e]63f6 klg x'GYof], pgsf 5f]/f xl/ / uf]ljGb c´} kl/lrtsf ¿kdf 5Fb}5g\ . t/ lzjb]j / ejb]j kl/roaf6 lans'n} 6f9f /x]sf lyP . kl5 o; kª\lQmsf/sf lktf klg lalt;s]kl5 yfxf eof] . lktfhLsf] dfdf k+= b'uf{lglw nf]xgLsL ;'k'qL s[i0f]Zj/L b]jLl;t af¥x jif{ h]7f ejb]j kGtsf] ljjfx ePsf] /x]5 . Ps ;'k'q e'jgb]j kGt k}bf ePsf /x]5g\ . tL;} jif{sf] cNkfo'd} ejb]j lat]sf /x]5g\ .

ejb]j kGtsL wd{kTgL s[i0f]Zj/L b]jL kGtl;t bf]xf]/f] gftf kg{ uof] . dfOtLtkm{af6 km'[k", 3/tkm{af6 sfsL . t/, k|foM b'uf{lglw if6\zf:qL ljåfg\ x'gfn] a/fa/ uOGYof], lgs} zf:q / ;flxTosf s'/f x'Gy] . pgaf6 kl08t/fh huGgfysf] efldgLljnf; sfJo k|fKt ePsf] hf] c´} ;'/lIft 5 .

;flxlTos k|;Ë

To;tfsf cfkm" klg sljtflt/ nfluPsf] @)!@ ;fnh:tf] nfU5 . s[i0fZj]/Lb]jL kGtn] cfˆgf :juL{o kltb]j ejb]j kGtsf] s[lt …jgjfnfÚ k|sflzt u/]/} 5fl8g\ . To;leq jgjfnf !((( df hGd]sf] @))! df ljho zDz]/ /f0ffn] 5fKg] cg'dlt lbPsf], ;ldltsf JolQmx¿n] g5flklbP/ n]vsnfO{ kf08'lnlk klg gkmsf{P/ n]vssf] x:tfIf/} ufoa u/fPsf]df k|sflzsfn] Jofh:t'ltsf] wGojfb lbPsf] klg b]lvG5 . kl5 ;f] x:tfIf/af6 gSsn u/L /fv]sf] sfkL km]nf kf/]/ 5kfPsf] s'/f] pNn]v ePsf] 5 .

s[ltsf/sf] ¿kdf ejb]j kGt

kl5 @)!( ;fndf …jgjfnfÚ bf];|f] ;+:s/0fsf] ;fy} :juL{o ejb]j kGtsf] klxnf] s[lt …jL/ cledGo'Ú klg k|sflzt eof] . lj=;+= !((@ df @! jif{sf] l76f}n] pd]/df n]lvPsf] /x]5 jL/ cledGo' .

To:t}, ejb]j kGtn] jfl0fHo zf:q;DaGwL k':ts klg n]lv;s]sf] b]lvG5 . …P z6{ lx:6«L ckm a}+ls+u s/]G;L P08 sd;{ Og g]kfnÚ eGg] u|Gy h;df sf}6nLo cy{zf:qsf] ;d]t pNn]v ul/Psf] b]Vg kfOG5 . To;nfO{ df]xgk|tfk zfxn] k|sflzt ul/lbPsf /x]5g\ . k|sfzgsf] qmddf …jgjfnfÚ klxnf] …jL/ cledGo'Ú bf];|f] b]lvg cfPsf] 5 .

t];|f] rflxF @)$% lt/ xf] ls h:tf] nfU5 Û kßsGof SofDk;sf k|frfo{ klg eO;s]sf r]tf]gfy uf}tdsf] cg'/f]w cg';f/ s[i0f]Zj/Lb]jL kGt tyf e'jgb]j kGtl;t pgsf] kl/ro;d]t u/fO{ …klys;FuÚ eGg] 5 ;ft Znf]s sljtf pknAw u/fOof] . kl5 tD3f; u'NdLaf6 k|sflzt …xfd|f] k'?iffy{Údf pSt …klys;FuÚ sljtf ljj]rgf;lxt 5flkPsf] klg 5 .

jgjfnfsf ejb]j

ejb]j kGt ;fg} pd]/b]lv tLI0f d]wfjfg\ lyP . lktf hob]jaf6 sfG5f 5f]/fsf] ¿kdf jfT;No / k|f/lDes lzIff;d]t kfPsf x'gfn] pgsf] sfJo k|ltef lgs} pa{/ b]lvG5 t/ ;fg} pd]/df dft[ljof]u kgf{n] :jf:Yo leqleq} ghflgFbf] ¿kdf ljs[t h:tf] lyof] tfklg hjfgLsf] hf]z pgdf kof{Kt lyof] . :j:y¿kdf rf/–kfFr bzs;Dd afFRg kfPsf eP, pgL /fi6«sf k|ltli7t ;fws x'g a]/ dfGg] lyPgg\ .

pgn] jgjfnf k|fs[lts Pjd\ k"jL{o ;EotfsL ;'Gb/Lsf] ¿kdf lrq0f u/]sf x'Fbf o;sf] csf]{ gfd …df]lxgLÚ klg /xg uPsf] 5 . df]lxgLdf h:tf] df]xs hfb" x'G5 7Ls To:t} k"jL{o ;Eotfdf cfo{sf] cfsif{0f 5 .

u'?j/ z]if/fh zdf{ n]Vg' x'G5– æz/L/nfO{ g} df]xjz cfTdf xf] eGg] a'l4 ePsL :qLnfO{ df]lxgL elgG5 h;sf] gfd jgjfnf xf] . ;"o{nfO{ sfndf kl/nlIot u/]/ k"jL{o ;Eotfsf] ;"o{ c:tfpFbf cGwsf/sf] ;fd|fHo v8f ePsf] j0f{gn] ubf{ of] syfTds sfJo geP/ j0f{gfTds sfJo xf] .Æ oxL sfJo b]v]/ xf]nf g]kfnL kB ;ª\u|xsf ;Dkfbs ab/Lgfy e§/fO{n] klg …jgjfnfaf6Ú eGg] zLif{sdf ejb]jkGtk|lt >4f k|s6 u/]sf] pbfx/0f kfOG5 –

æxf Û ´dSs k¥of] ;fF´ uP b"/ lbjfs/
cf}+;Lsf] /hgLdf s] cfpFy] oL ;'wfs/ <

cgGtfsfzdf xfo Û cGwsf/ ckf/ 5
bz} lbzfe/L sfnf] d]3sf] clwsf/ 5 .Æ

o;/L x]b}{ hfFbf …jgjfnfÚ ;Dk"0f{ g} cg'i6'k 5Gbdf n]lvPsf] b]lvG5 / cg'i6'k 5Gbdf sljtfTds ld7f; klg plQs} kfOG5 M

æg lnkL k"j{df ;]tf] g 5fO{ c?0ff]bo
bz} lbzfe/L sfnf] u/L afbn ;~ro
cfof] xf] Û lbg of] cfof] Û cs}{ kf] cfhsf] lbg
cgfy levdËf´}+ dfof nfUbf] agLsgÆ
-glnkL k"j{df ;]tf] g5fO{ c?0ff]bo
bz} lbzf e/L sfnf] u/L afbn;~ro_

o;/L sf]i7leq /fv]/ bf]x/fOPsf] pSt kª\lQmn] cjZo klg To;a]nfsf k|zf;goGqsf tfj]bf/x¿sf dgdf s'g} e"O{+rfnf] Nofpg ;Sg] efjsf] zª\sf p7fof] xf]nf ta t pSt kf08'lnlk g} ufoj ul/of] .

xfd|f] k"jL{o ;flxlTos k/Dk/fdf k|foM ljof]ufGt syfgsdf cfwfl/t sfJo n]lv+b}gg\ . gf6s t k6Ss} n]lv+b}gy] –…ljof]ufGt g gf6sd\Ú eGy] . dxfslj eje"ltn] pQ//fd rl/t gf6s n]v]/ k/Dk/feGbf Pssbd cufl8 a9\g] cfF6 u/] . kl5 c/:t'n] t ljof]ufGtnfO{ g} a9L dxTjk"0f{ / pkof]uL l;4 klg u/] . To;}cg';f/ k|:t't jgjfnf klg ljof]ufGt syfgss} v08sfJo ePsf] 5 .

jgjfnf cfBf]kfGt k9\b} hfFbf aLr–aLrdf syfgs z[ª\vnf vl08t ePh:tf] af]w klg stfstf x'g] u5{ . o;sf] d'Vosf/0f klg oxL b]lvg cfpF5–k|sflzsfn] eg]h:t} n]vsLo d"n sfkL ;ldltd} ufoj ePsf] / gSsn dfq km]nf k/]sf] x'Fbf pSt d"n sfkL kl/is[t klg x'Fbf] xf], syfgs klg qmda4 b]lvFbf] xf], OToflb sNkgf ug{ ;lsG5 . cfkftt M cjnf]sg ubf{ kl/kSj ;'Gb/ Pjd\ cfsif{s cfn°fl/s z}nLsf] sf/0f t?0f jo:s ejb]j kGtsf] n]vgLdf ck"j{ cWoog ;DkGgtfsf] cg'ej x'g' g} ljnIf0ftf xf] .

k|sfzgsf] qmddf k5fl8 b]lvP klg n]vgsf] qmddf cl3 b]lvg] ;+jfbfTds sfJo …jL/ cledGo'Ú xf] . o;df e"ldsf n]vs r"8fgfy e§/fO{ b]lvG5g\ . pgsf] egfOdf sfJout ck"0f{tf g} o;sf] ljz]iftf xf] . ;+/rgfsf] b[li6df n]vgfyLo ;Tosln ;+jfbsf] h:tf] j;Gtltnsf 5Gb cFuflnPsf] 5 . st}st} k|;Ë hf]8\g cg'i6'k 5Gb ckgfP tfklg w]/}h;f] j;Gtltns} 5 . st} st} kl/dfh{gsf] cefj klg v6\lsG5 . r"8fgfy e§/fO{n] r'g]s} h:tf] oxfF klg To} kª\lQm r'Gg dg nfU5, hxfF jL/tfljxLg o'jsju{nfO{ k'R5/ljxLg kz'l;t t'ngf klg ul/Psf] b]lvG5–

ætL dft[s} C0f r'sfpg' k5{ ;f/f
df}sf u'dfpg' sbflk x'Fb}g Kof/f Û
n8\b}g b]z–lxt vflt/ hf] dg'io
Tof] k'R5–xLg kz' x'G5 a'‰of} cjZoÆ

cjZo klg k|:t't …jL/ cledGo'Ú n]v]sf] a]nf n]vssf] x[bodf pn{+bf] hjfgLsf] hf]z klg lyof] . Pslbgsf] e]6df s]zj/fh lk+8fnLn] eg]sf lyP–æejb]j kGtn] To;a]nfsf lk|lG;kn g/]Gb|dl0f cfrfo{ bLlIftnfO{ ufn}df 7f]s]sf lyPÆ ljBfyL{sf] ¿kdf ljBfyL{s} xs / lxtsf] l;nl;nfdf Tof] s'/f] c;Dej klg t lyPg . ejb]j kGt–jL/ cledGo'df cfbz{ b]zk|]dL o'jssf] ¿kdf /fd|}l;t lrlgG5g\ . /0fe"lddf hfg tof/ cledGo' / pQ/fsf] ;+jfbdf rf/Znf]s zflngL 5Gb klg kbnflnTo k"0f{ b]lvG5 . b'O{Znf]s x]/f}+–

pQ/f– ;'N6f ;f/f k|Lltsf] /Llt tf]8L
pN6f kf/L o'4df lrQ hf]8L
6f9f hfFbf lrQdf k5{ afwf
afwf kbf{ x'G5 of] b]x cfwf .

cledGo'– ;'N6f ;f/f gLltsf] /Llt tf]8L
pN6f kf/L a}+;sf] k|Llt hf]8L
;fy} a:tf gLltdf k5{ afwf
afwf kbf{ wd{ hfg]5 cfwf .

log} kBx¿ klg chft zq' ab/Lgfy e§/fO{n] g]kfnL kß ;ª\u|xleq /fv]/ kGtk|lt >4f b]vfPsf lyP .

dfly elg;lsof]– PSsfO;f}+ jif{sf] l76f}n] cj:yfdf olt ;f/k"0f{ vFlbnf] cleJolSt nflnTok"0f{ z}nL cFufn]/ k|s6 ug{ ;Sg' sd ljz]iftfsf] gd'gf xf]Og . Tolt x'Fbfx'Fb} klg clGtd c+zdf cfOk'Ubf ck"0f{tfsf] af]w x'g' klg r"8fgfy e§/fO{s} efiffdf eGg' kbf{ Pp6f /x:ofTds yk ljz]iftf g} b]lvg cfpF5 . cª\u|]hLdf cf}krfl/s lzIff xfl;n u/]sf ejb]j kGtn] g]kfnLdf ;+:s[t ldl>t ;'Gb/ z}nLdf sfJo lgk'0ftf b]vfpg ;Sg' cfg'j+lzs kfl08Tos} ;+:sf/ xf] . :juL{o ejb]j kGtsf] g]kfnL sfJo–ofqftkm{sf] t];|f] s[lt …klys;FuÚ xf] . dfly pNn]v ul/of]– pSt sljtf u'NdL tD3f;sf] ;flxlTos klqsf …xfd|f] k'?iffy{Údf pSt sljtf k|sflzt eO;s]sf] 5 . To; sljtfdWo] Pp6f kB hf] cfkm"nfO{ cToGt} /fd|f] klg nfUof] Tof] o; k|sf/ 5–

æax/ 8x/df 5g\ sfFwdfyL xnf] 5
gog tn w/fdf lrQ cfsfzdf 5
s[z s[ifs j/fnf] ´5{ So} ´f]lqmP/
klys Û kns vf]nL s] 5 ;+;f/ x]/ ÛÆ

of] kB kGw| cIf/sf] kª\lSt x'g] cf7 / ;ft cIf/df lj>fd ul/g] g g d o o u0f x'g] dflngL eGg] 5Gbdf n]lvPsf] 5 . ;+:s[t ;flxTodf o;sf] lgs} k|of]u kfOG5 . sfJox¿df k|foM ;u{sf] cGTodf o;sf] ;'xfpFbf] k|of]u x'G5 . g]kfnLdf slj lz/f]dl0f n]vgfy kf}8\ofnn] cg'i6'k 5Gbdf n]lvPsf] Ct'ljrf/ v08sfJodf klg x/]s Ct' j0f{gsf] cGTodf dflngL 5Gbsf] k|of]u u/]/ /fd|f] t'NofPsf 5g\ . lzvl/0fL 5Gbdf n]lvPsf] t?0f tk;L gGof sfJodf klg lj>fd} lkR5] dflngL 5Gbn] dL7f] t'NofPsf 5g\ .

k|To]s kb kb l6k]/ JofVof u/L u/L k9\g dg nfU5 Û ax/ 8x/ 7]6 g]kfnL zAb / cg'k|f; ;d]t b]lvG5 ax/ 8x/df 5g\ eGbf xnf], h'jfdf gfl/Psf 5}gg\ eGg] cy{ lg:sFbf kl/;ª\Vof cyf{n°f/ b]lvG5 . sfFwdfyL df …yLÚ bL3{ k|of]u 5, Jofs/0fjfbLx¿ …dflyÚ cJoo x'gfn] ¥x:j n]Vg'k5{ eGg] cfu|x u5{g\, oxfF dflngL 5Gbsf] t];|f] o u0f . ss 5 / bL3{ rflxG5, bL3{ dfGbf xnf] sfFw dfyL g} 5 hf]ltg kfPsf] 5}g eGg] cy{n] bL3{ k|of]u ;fy{s b]lvG5 . gog tn w/fdf cfFvf hldgdf k/]sf] 5 kfgL k/]g, afF´f] kN6\of], hf]Tg kfOPg eGg] lrGtf a'´fpF5, lrQ cfsfzdf 5 eGbf afbn cfpF5 ls kfgL kf5{ ls eGg] cfzfsf ;fy} pRrflenfif} ;d]t a'‰g ;lsG5 .

s[z s[ifseGbf z / if km/s eP tfklg pRrf/0fsf] ;dfgtfn] ods klg b]lvG5, b'Anf] ls;fg eGgfn] vfgf / v'/fFssf] cefj eGg] klg a'l´G5 . j/fnf] ´5{ oxfF …cf]Úsf] 7fpFdf …jÚ . cGtM:y j0f{sf] k|of]u 5 cGt:ysf] 7fpFdf :j/ k|of]u ePdf ;Dk|;f/0f x'G5 h:tf] psfnf] . ls;fg j/fn} ´5{ cjgltd} hfG5 eGg] a'l´G5 . So} ´f]lqmP/eGbf clncln lbSs dfg]/ t/ pT;fx gdf/]/ eGg] cy{ nufpg ;lsG5 . klys Û knseGbf k k sf] cIf/ d}qL b]lvG5 .

klys eg]sf] a6'jf xf] . af6f] nfu]sf] ofqL xf], p;n] ofqfu/L /xg} k5{, ofqfdf lj£g afwf, 9Lnf ;'l:t cfpg lbg' x'Fb}g . ofqfqmd 6'6\g glbP/ rfn" /fVg'k5{ eGg] ;Gb]z kfOG5 . o; kBdf k|of]u ePsf s'g} klg kb lg/y{s 5}gg\ . x/]s kbdf leGg–leGg cy{ ulxl/Psf] b]lvgfn] ;flek|fo ljz]if0fsf] k|of]un] kl/s/ cn°f/ kg{ uPsf] :jtM k|:6 b]lvG5 . o:tf] efjk"0f{ sljtfsf] l;h{gf ug{ df]tL/fd e§ h:t} o'js cj:yfd} lanfP/ hfg] ;kmn sljsf] lgldQ hlt ljj/0f lbP klg ck"0f{ g} /xG5 .

…jL/ cledGo'Ú ;+jfb sfJosf] kl5Nnf] cfj/0fdf lj1fkg ul/Psf] klg b]lvG5– rfF8} k|sflzt x'Fb}5– …klys;FuÚ -km"6s/ sljtf ;ª\u|x_ @)!( lj=;+= df k|sflzt k':tssf] ;f] lj1fkg cfh;Dd ;fsf/ x'g ;s]sf] 5}g, o;n] ubf{ ;zSt slj ejb]j kGtsf c¿ /rgf klg k9\g] kf7sj[Gbsf] /x/ cw"/} /xg uPsf] 5 .

ejb]j kGt lbjËt ePsf] cfwf ztfAbL / cfwf bzs lalt;s]kl5 eP klg kltj|tf wd{kTgL s[i0f]Zj/Lb]jL kGt tyf ;'of]Uo k'q e'jgb]j kGtsf] ;+o'St k|of;af6 ejb]j kGt :d[lt k|lti7fg h:tf] ;+:yf tyf cIfosf]if ;d]t v8f x'g ;s]sf]df ;x;| ;fw'jfb ;dk{0f ug}{k5{ / slj tLy{/fh kfF8]sf] pkb]zd~h/L leqsf] Pp6f kB klg ptfg}{ k5{–

hGd] o:t} jL/ ;Tk'q hGd"g\
lxDdt xf/f hGdb} ef] ghGd"g\Ú
o;}nfO{ cfˆg} zAbdf o;/L eGg' 7Ls xf]nf
æTofuL bfgL ;Hhg} k'q hGd"g\
nf]eL nfnrL hGdb} ef] g hGd"g\ .Æ


cfj/0f n]v || ;do—;Gbe{ || ;dLIff || kq–k|qf+z || n3'syf || b[li6sf]0f || lgofqf || ofqf–;+:d/0f
syf
|| sljtf || lgaGw || ljrf/ d~r || k|;Þª\uj; || snf lrGtg || lrgf/L || hflt÷;+:s[lt || snf Joª\Uo lgaGw || cfFs'/f || k':ts÷klqsf || ;Gbe{ || Home

Send your comments and letters to the editor at gtrn@mos.com.np
2001 © Mercantile Communications Pvt. Ltd. P.O. Box 876, Durbar Marg, Kathmandu, NEPAL.   Tel : 977 1 220 773, 243566, Fax: 977 1 225 407.Reproduction in any form is prohibited without prior permission. No part of the articles which appear in the internet version on MADHUPARKA may be reproduced without the permission of Mercantile Communications Pvt. Ltd. For reprinting rights, please write to US. Send us your feedback: CONTACT US. ABOUT US   CLICK HERE FOR PAST ISSUE   ADVERTISE WITH US   

BACK TO THE TOP