mainlogo2.jpg (11011 bytes)

of] k6s

logo1.jpg (7522 bytes) sorbottamlogo1.jpg (5037 bytes)
   Kathmandu,  Baishakh, 2057.

h'DNofxfx?sf] ;+;f/

dflg;sf] hLjgrqmdf hGd / d[To' ckl/xfo{ / clgjfo{ ag]sf] 5 . j}1flgsx¿n] dflg;nfO{ k|f0fLhut\sf] :tgwf/L ;d"xdf juL{s/0f u/]sf 5g\ eg] :tgwf/L ju{df kg]{ xfQL, 3f]8f, ufO{, e}+;L h:t} dflg;n] klg PskN6df Pp6f dfq aRrf hGdfpg] ub{5g\, o;nfO{ ;dfGo dflgG5 klg . t/, slxn]sfxL+ c;fdfGo l:yltsf] l;h{gf eO{ Ps hgf hGdg'kg]{df b'O{ hgf, tLg hgf jf Tof]eGbf a9L klg hGdg] ub{5g\ . ;fdfGotof *) j6f hGdb/df Ps h'DNofxf -b'O{ aRrfsf] Ps;fy hGd_ x'G5 eg] ltDNofxf jf Tof]eGbf a9Lsf] hGdsf] k|ltzt Hofb} Go"g kfOG5 .

Psflt/ h'DNofxfsf] hGdnfO{ c;fdfGo 36gfsf] ?kdf x]l/G5 eg] csf{lt/ h'DNofxf aRrf hGd]kl5 / hGdg'cl3 klg cfdf tyf aRrfsf] Hofg g} vt/fk"0f{ cj:yfdf /x]sf] x'G5 . h'DNofxf aRrfx¿ hlGdPkl5 pgLx¿ Pp6} :jefj, afgLJoxf]/f, ?k/+u / ;dfg u'0fsf x'g'nfO{ Tolt c:jfefljs dflg+b}g . x'gt Pp6} afa'cfdfsf 5f]/f5f]/Lsf w]/} s'/fx¿ ldN5g\ / ;a}n] oL bfh'efO, lbbLalxgL jf bfh'alxgL, lbbLefO x'g\ eg]/ cGbfh nufpg ;S5g\, t/ pgLx¿sf] hGdfGt/sf] ;do, jftfj/0f, l:ylt, kf]if0ftŒj, xfjfkfgL cflbn] pgLx¿nfO{ w]/} s'/fdf k[ys\ /fv]sf] x'G5 t/ h'DNofxf aRrfx¿ Pp6} ;dodf ;dfg jftfj/0f, l:ylt, kf]if0ftŒj / xfjfkfgLdf hlGdPsfn] sf6Ls'6L Pp6} x'G5g\ . pgLx¿sf w]/} s'/f ldn] tfklg leGgfleGg} z/L/ ePsfn] ;"Id e]b x'g' :jfefljs g} xf] . t/ klg h'DNofxfsf] ue{wf/0f cg';f/ pgLx¿ slt ;dfg / slt c;dfg x'G5g\ eGg] s'/fsf] j}1flgs k/LIf0fn] k'li6 ul/;s]sf] 5 . h'DNofxfx¿ st} ;dlnËL x'G5g\ t st} ljk/Lt lnËL klg x'G5g\ .

h'DNofxfx¿sf] Oltxf;nfO{ s]nfp“bf s] yfxf kfOG5 eg] klxn]–klxn]sf] o'udf klg h'DNofxf aRrfsf] hGd x'g] ub{Yof] . lxGb" wd{zf:qcg';f/ b]jtfx¿sf j}B clZjgLs'df/x¿ h'DNofxf lyP / pgLx¿ Ps–csf{df k|foM ;a} s'/fdf ;dfg ePsf sf/0f 5'§f5'§} e]6\bf s;}n] klg sf] xf] eg]/ yfxf kfp“b}gy] . To;sf/0f pgLx¿sf] gfd klg 5'§} geP/ clZjgLs'df/x¿ eg]/ b'j}nfO{ ;Daf]wg ul/G5 eg] /fdsf 5f]/fx¿ njs'z, /fj0fsf 5f]/fx¿ clx/fj0f / dlx/fj0f klg h'DNofxf g} ePsf] j0f{g ;DalGwt u|Gyx¿df kfOG5 . wd{zf:qdf h'DNofxf aRrfsf] hGdsf] sf/0f kTgLnfO{ kltn] ue{wf/0f u/fpgsf nflu kmnk"mn, vL/ -cf}iflwsf] ?kdf_ cflb v'jfp“bf dfqf w]/} eO{ h'DNofxf aRrf hGdg uPsf] tYonfO{ cl3 ;fl/Psf] 5 .

h'DNofxfx¿sf] gfd ;dfg x'g' t :jfefljs} xf], lsgls pgLx¿sf] hGd k|foM ;fgf] ;dosf] cGt/fndf ePsf] kfOG5 t/ xfd|f] ;dfhdf lxGb" ;+:s[ltcg'?k clwsf+z h'DNofxf 5f]/fx¿nfO{ /fd / nId0f gfd lbOG5 eg] 5f]/Lx¿nfO{ u+uf, hd'gf . t/, /dfOnf] / cgf}7f] s] 5 eg] g t /fd / nId0f g} h'DNofxf x'g\ g t u+uf / hd'gf g} .

h'DNofxfx¿ Psfk;df slt ;dfg, slt c;dfg x'G5g\ / cfk"mnfO{ x]g]{ b[li6sf]0fdf c? hgdfg;df s:tf] dx;'; ub{5g\ eGg] hfGg h'DNofxfx¿sf] ;+;f/df k:g cfjZos 5 . h'DNofxf aRrfsf cfdfafa', 3/kl/jf/ tyf pgLx¿ :jo+df k'Ubf yfxf kfOof] ls ;f“Rr} g} h'DNofxfx¿sf] ;+;f/df /dfOnf] 36gf klg x'g] ub{5 . lj=;+= !(($ kmfu'g @* ut] z'qmaf/ sfe|]knfGrf]s v/]nyf]sdf hGdg'ePsf nId0f v/]n h'DNofxfdWo]s} efO x'g'x'G5 . pxf“ cfk\mgf] bfO /fd v/]n;“u} hGd]/ ;“u} lax] klg ug'{ePsf] s'/f :d/0f ub}{ eGg'x'G5— …xfdLn] !@ jif{s} pd]/df bfOn] k"mk" / d}n] eb} Ps}lbg lax] u/]sf lyof}+, t/ bfOsf] !# jif{s} cNkfo'df d[To' eof] .Ú nId0f v/]n >L % sf] ;/sf/df ;]jf u/L
ljlzi6 >]0fL pk;lrjaf6 cjsfz kfO{ xfn g]kfn af/ P;f]l;P;g ;jf]{Rr cbfntdf clwjQmfsf] ?kdf sfo{/t x'g'x'G5 .

lj=;+= @)@( kmfu'g !# ut] z'qmaf/ laxfg $ ah] df]/ª lhNnfsf] zlgZr/]df hlGdPsf s]zj a"9fyf]sL cfk\mgf] efO sdn a"9fyf]sLeGbf & ldg]6 cufl8 hlGdP/ bfO x'g] ;f}efUo kfPsf] s'/f atfp“5g\ . pgLx¿sf] gfd s]zj / sdn eP klg pgLx¿ /fd / nId0f gfdn] g} ;'kl/lrt 5g\ . afa' dfgaxfb'/ a"9fyf]sL / cfdf /fd/Tg a"9fyf]sLsf cf7 hgf 5f]/f5f]/LdWo] pgLx¿ rf}yf] / kf“rf}+ ;Gtfgsf ?kdf hlGdPsf x'g\ . b'j} bfh'efOn] ( sIff;Dd cWoog u/L 5f]8]sf] / @)%) ;fn kmfu'g !% ut] b'j} h'DNofxf bfh'efOn] Ps} nugdf df]/ª Ox6/Lsf b]jsf s6'jfn / b]jsL s6'jfn h'DNofxf lbbLalxgL g} lax] u/] . b]jsf / b]jsL klg u+uf–hd'gf gfdn] ;'kl/lrt 5g\, t/ h'DNofxf bfh'efOn] h'DNofxf lbbL–alxgL lax] u/]sf] of] klxnf] 36gf eg] xf]Og . xfn;Dd pgLx¿sf 5f]/f5f]/L ePsf 5}gg\ eg] pgLx¿sf] zfvf–;Gtfgdf c? sf]xL klg h'DNofxf kfOPsf] 5}g .

h'DNofxf lbbLalxgL ljjfx ubf{ pgLx¿n] klg /dfOnf] vfnsf] ;d:of ef]Ug'k¥of] . b'j} lbbLalxgL Pp6} ?k/+u / b'?:t} x'gfn] lax] u/]sf] ;'?sf] Ps dlxgf;Dd 5'§Øfpg g} 7"nf] ;d:of k¥of] .

lj=;+= @)@$ ;fpg #@ ut] a'waf/ laxfg ^=@) ah] / ^=#) ah] hlGdPsf ho/fh l3ld/] / ljho/fh l3ld/] ;fg}b]lv Pp6} afgL–Joxf]/fsf lyP eg] b'j}n] lqrGb| SofDk;af6 cfO{=P:;L= u/L ef/taf6 OlGhlgol/ª u/]sf 5g\ . xfn ho/fh l3ld/] vfgL ljefudf sfo{/t eO{ yk tflnd, cWoogsf nflu xNof08 uPsf 5g\ eg] efO ljho/fh l3ld/] ;'Gb/Lhn cf;{gndf ;}lgs SofK6]g 5g\ . 5f]/fx¿ h'DNofxf hGd]/ ;“u;“u} cWoog u/L /fd|F] hflu/ vfPsf]df a'af cfgGb/fh l3ld/] / cfdf ;'ldqf l3ld/] k|;Gg x'g'x'G5 . klxn] g} tLgj6f 5f]/f5f]/LnfO{ hGd lbO;s]sL ;'ldqf l3ld/]n] cfk\mgf] ue{df h'DNofxf aRrf 5g\ eg]/ 8fS6/n] eGbf klg cfk"mnfO{ ljZjf; gnfu]sf] atfpg'x'G5 . kl5 kf6g xl:k6ndf pgLx¿sf] hGd eof], pgLx¿nfO{ cfdfsf] b"wn] gk'u]/ ahf/sf] b"w v'jfpg'k/]sf] s'/f ;'ldqf l3ld/] atfpg'x'G5 . pxf“x¿ ;kl/jf/ rfalxn d}h'axfndf a:b} cfpg'ePsf] 5 .

af}4 dxf+sfn 3/ eO{ c?l0fdf af]l8{ª :s"n cf?af/Ldf lzlIfsfsf ?kdf sfo{/t ;'>L ;l/tf ;'j]bL klg h'DNofxfdWo]sL alxgL x'g\ . lj=;+= @)#) ;fn c;f/ @& ut] d+unaf/ laxfg ( ah] pgsf] bfO ;/f]h ;'j]bL / (=)% df pgL l;Gw'kfNrf]sl:yt cfkm\gf] k}t[s 3/df hlGdPsf x'g\ . cfk"m h'DNofxf bfO;“u c;fWo} ldNg] / xfn bfO ef/tdf OlGhlgol/ª k9\b} u/]sf] / jif{df Psk6s dfq 3/ cfpg] x'"bf b;}+ slxn] cfp“5 eGb} lbg ug]/ a:g] s'/f ;l/tf atfp“l5g\ . ;“u}sf] h'DNofxf bfO ef/tdf OlGhlgo/ k9\g] t/ cfk"m oxL+ k9\g] ubf{ st} cfdfafa'n] 5f]/f / 5f]/Ldfly e]b t u/]sf 5}gg\ eGg] k|Zgdf pgL elG5g\— …x}g, xfdL b'j} hgf bfh'alxgLn] ;“u} P;=Pn=;L= kf; u/]sf xf}+ t/ cfk\mgf] ?lrcg';f/ bfO lj1fg k9\g yfNg'eof], d cf6\{; k9L lzlIfsf eP“ . d o;}df v';L 5' . ;'?–;'?df pgLx¿ Pp6} 8«];df
-k]G6–;6{df_ :s"n hf“bf lzIfs–lzlIfsfx¿ e'mlSsg] ub{y] . pgLx¿ ;fg}b]lv c;fWo} ldNby] / pgLx¿ lg/f]uL klg 5g\ .

hf]/kf6Lsf dLgaxfb'/ If]qL / b'uf{s'df/L If]qLsf h'DNofxf 5f]/fx¿ /fd aflgof“ / nId0f aflgof“n] t k;ndf cfpg] ;a} u|fxsnfO{ g} /ge'Nndf kf/]sf 5g\ . lj=;+= @)#* ;fn c;f/ !& ut] z'qmaf/ laxfg %=#) ah] /fd aflgof“ / ^=#) ah] nId0f aflgof“ yfkfynL k|;"ltu[xdf hlGdPsf x'g\ . pgLx¿eGbf cufl8 tLg 5f]/f / tLg 5f]/L kfO;s]sL b'uf{s'df/L If]qLnfO{ Hofb} ufx«f] ePsf]n] kf“r dlxgfkl5 xl:k6ndf hf“r u/fp“bf 8fS6/n] h'DNofxf ePsf] s'/f ;'gfp“bf 7"nf] 8/ nfu]sf] lyof] . t/ 5f]/fx¿ ;s'zn hlGdP / tLg lbgkl5 pgL 3/ kmls{g\ . hGd"bf b'j}sf] tf}n qmdzM @@%) u|fd / #!%) u|fd lyof] . b'j}sf] k9fO Ps}gf;sf] eP klg bfh' /fdsf] P;=Pn=;L= k/LIff lalu|of] eg] efO xfn SofDk; k9\b} 5g\ . pgLx¿sf] Pp6f ls/fgf k;n hf]/kf6Ldf 5 . u|fxsx¿ Pp6faf6 ;fdfg pwf/f] nu]/ csf{nfO{ k};f lbg], Pp6fnfO{ ;fdfg /fVg lbP/ csf]{;“u dfUg] u/L e'mlSsG5g\ . efO nId0fsf SofDk;sf ;fyLx¿ cfP/ bfO /fdnfO{ nId0fhL 3'Dg hfp“ eGb5g\ . To:t} hf]/kf6Ld} a;f]af; ug]{ s[i0fk|;fb uf}td tyf ;fg' uf}tdsf kl5Nnf b'O{ 5f]/L alatf uf}td / sljtf uf}td klg h'DNofxf g} x'g\ . :yfgLo af]l8{ª :s"ndf sIff ( df cWoog/t alatf / sljtfsf] hGd @)$) c;f]h ! ut] z'qmaf/ laxfg ^ ah] / ^=#) ah] yfkfynL k|;"ltu[xdf ePsf] xf] . pgLx¿sf] Gjf/gsf] gfd dgs'df/L / dfgs'df/L xf] t/ ;a}n] pgLx¿nfO{ u+uf hd'gf eg]/ af]nfpg] ub{5g\ . pgLx¿ sf6Ls'6L Pp6} 5g\ . b'j}sf] ?lr klg p:t} 5 . v]ns'b, ;+uLt, g[To cflb dg k/fpg] u/]sf u+uf–hd'gf eljiodf ;dfh;]jL aGg] ljrf/ JoQm ub{5g\ . pgLx¿ b'j} hgf olt w]/} ldN5g\ ls glhs}sf] k;ndf klg ;“u;“u} hfg] u5{g\, 3/df Ps hgfnfO{ ufnL ubf{ csL{ l/;fpg] ;fdfGo s'/f ePsf] 5 .

sIff * df cWoog/t slkn k'mof“n tyf sf}zn k'mof“nsf] hGd @)$@ ;fn ;fpg @( ut] z'qmaf/ lbp“;f] # ah] / #=@) ah] ;f“v'df ePsf] xf] . pgLx¿nfO{ ;fgf] pd]/df lgdf]lgof, 8fOl/of x'g] ub{Yof] eg] xfn b'j} :j:Yo 5g\ . b'j}sf] prfO / tf}n p:t} 5 . cg'xf/sf] Pp6f sf]7Ln] dfq pgLx¿nfO{ 5'§Øfpg ;lsG5 . b'j}sf] k9fO ;Gtf]ifhgs 5 eg] v]ns'bdf b'j}sf] ?lr pT;fxhgs 5 . xfn pgLx¿ 1fg]Zj/df a:b} cfPsf 5g\ . Ps–csf{df Hofb} ldNg] / 3/sf c? ;a} Psflt/ x'"bf klg pgLx¿ Psflt/ x'g] ub{5g\ .

lj=;+= @)$^ cflZjg !# ut] z'qmaf/ laxfg ( ah]/ ! ldg]6sf] cl3kl5 hlGdPsf clg;f ef/tL / cfO;f ef/tL :jfefljs ?kdf ghlGdP/ ck|];g u/L lemlsPsf] xf] . lq=lj= lzIf0f c:ktfndf hlGdPsf ef/tL lbbLalxgL rfalxnsf] /fhg ef/tL / lg? ef/tLsf 5f]/Lx¿ x'g\ . pgLx¿ h'DNofxf hlGdP klg Ps–cfk;df s]xL s'/f klg ldNbf] 5}g egL >LdtL lg? ef/tL atfpg'x'G5 . pgLx¿nfO{ s;}n] klg h'DNofxf egL cg'dfg ug{ ;Sb}gg\ . pgLx¿sf] afgLJoxf]/f, ?k/+u klg ldNbf] 5}g . pgLx¿ Ps–cfk;df emu8f ul//xg] :jefjsf 5g\ . pgLx¿ hGd"bfsf] tf}n qmdzM @,%)) u|fd / @,*)) u|fd lyof] eg] xfn klg b'j}sf] prfO / tf}n ;dfg 5 .

rfalxn kfgL 6\ofÍsLsf a6's[i0f Gof}kfg] / ;'wf Gof}kfg]sf] bf];|f] / t];|f] ;Gtfgsf ?kdf hlGdPsf k|flKt Gof}kfg] / k|of; Gof}kfg] klg h'DNofxf x'g\ . lj=;+= @)$^ k'; @* ut] z'qmaf/ laxfg % ah] k|flKt / %=)& ah] k|of; kf6g c:ktfndf hlGdPsf x'g\ . pgLx¿ klg Ps–cfk;df k"0f{tof km/s k|s[ltsf 5g\ . lbbL k|flKt nugzLn, uDeL/ / ;+j]bgzLn l5g\ eg] efO r~rn], emu8fn' :jefjsf 5g\ . lbbL k9fOdf klg t]h l5g\ eg] efO Tolt nugzLn 5}gg\ . pgLx¿sf] ?lr klg km/s 5 . lbbL ;fg}b]lv cln cUnL / df]6L l5g\, efO cln xf]rf] ePsf]n] s;}n] klg pgLx¿nfO{ h'DNofxf hlGdPsf x'g\ eg]/ eGg ;Sb}g . hGd"bf 5f]/Lsf] eGbf 5f]/fsf] tf}n w]/} -@,@)) u|fd / @,#)) u|fd_ lyof] .

sf7df8f}+ ynLsf ljs'axfb'/ gflkt tyf 1fgL gflktsf bf];|f] / t];|f] ;Gtfgsf ?kdf hlGdPsf /fd÷nId0f gflktsf] hGd @)%) r}t #) ut] laxfg *M$% ah] / ( ah] yfkfynL k|;"ltu[xdf ePsf] lyof] . o;eGbf klxn] gflkt bDktLsf Ps 5f]/L lyOg\ . /fd÷nId0f gflktsf] ?k/+u, afgLJoxf]/f, af]nL Pp6} 5 / :jo+ cfdfafa' klg 7"nf] b'ljwfdf kg]{ u/]sf] gflkt bDktL atfp“5g\ .

hf]/kf6Lsf u+uf/fd /fjn tyf uf]df /fjnsf b'O{ 5f]/Lx¿ clg;f / cgfldsf h'DNofxf x'g\ . @)$( ;fn c;f/ # ut] ;f]daf/ /flt !=!) ah] / @=#) ah] lq=lj= lzIf0f c:ktfndf pgLx¿sf] hGd ePsf] xf] . ;fgf] pd]/df b'j}nfO{ p:t} vfnsf] :jf:Yo ;d:of b]lvP tfklg xfn pgLx¿ :j:Yo 5g\ / b'j} Pp6} sIffdf cWoog/t 5g\ . pgLx¿sf] ?k/+u, cfjfh Pp6} ePsf] sf/0fn] cfdfafa'n] klg d'v x]/]/ dfq 5'6\ofpg] u/sf] k|;+unfO{ /dfOnf] u/L /fjn bDktL atfp“5g\ . cfk\mgf] dfOtLsf] efph"sf klg h'DNofxf aRrfx¿ ePsf] s'/f >LdtL uf]df /fjn atfpg'x'G5 .

;f“v'sf ;fg' tfdfª / zf]ef tfdfªsf klxnf] ;Gtfgsf ?kdf @)$* k'; @# ut] laxLaf/ lbp“;f] # ah] / #=!% ah] 3/d} /fd tfdfª / nId0f tfdfªsf] hGd ePsf] xf] . b'j} :j:Yo / rnfv 5g\ eg] Ps–csf{df ;a} s'/fdf ;dfg b]lvG5g\ . To;}u/L ;'/]zljqmd /f0ff / cfzf /f0ffsf] bf];|f] ue{af6 hlGdPsf ;'k|jn /f0ff / cl:dtf /f0ff klg h'DNofxf x'g\ . pgLx¿sf] hGd @)%) c;f]h @@ ut] /flt (=!$ ah] (=@) ah] cf]d gl;+ª xf]ddf ePsf] xf] . hlGd"bf bfO ;'k|jn /f0ffsf] tf}n @,@%) u|fd / alxgL cl:dtf /f0ffsf] tf}n @,!%) u|fd lyof] . pgLx¿ h'DNofxf hlGdP klg h'DNofxf eGg ;'xfpg] vfnsf 5}gg\, cyf{t\ pgLx¿aLrsf] ;dfg Jojxf/ Hofb} sd kfOG5 . …5f]/f w]/} vfG5 / 7"nf] klg 5 eg] 5f]/L yf]/} vfG5] / ;fgL 5, t/ k9\gdf b'j} plQs} 5g\,Ú >LdtL cfzf /f0ff eGg'x'G5 . alxgL r~rn], bfO uDeL/ 5g\ eg] ;fgf]df b'j} w]/} la/fdL x'g] u/]sf] s'/f pxf“ atfpg'x'G5 . pxf“x¿ xfn l;kmn sfnf]k'ndf a:b} x'g'x'G5 . cfk\mgL cfdfsf] klg klxn] h'DNofxf ;Gtfg hlGdPsf] t/ gaf“r]sf] s'/f ;'g]sf] >LdtL /f0ff atfpg'x'G5 .

;f“Rr} j+zf0f'ut g} xf] t=====

lj=;+= !((* r}q !@ ut] a'waf/ laxfg eb|af;df hGdg'ePsf jf;'k|;fb zdf{ k'8f;}gL h'DNofxfdWo]sf Ps a[4 JolQm x'g'x'G5 . pxf“ xfn hoafu]Zj/Ldf a:b} cfpg'ePsf] 5 . cfkm\gf] hLjgsf ^ bzs ef]lu;Sg'ePsf jf;' cfkm\gL h'DNofxf alxgL nIdL k'8f;}gLeGbf %÷& ldg]6 klxn] hGdg'ePsf] xf] .

cfkm\gf] kl/jf/df cfkm"x?eGbf klxn] sf]xL klg h'DNofxf ePsf] yfxf geP klg cfkm\gf] h]7f] bfOsf] 5f]/f cfTdf/fd zdf{sf klg Ps 5f]/L / ! 5f]/f -cf:yf zdf{ / cfhfb zdf{_ h'DNofxf ePsf] pxf“ atfpg' x'G5 . lj=;+= @)$& ;fndf nueu %) jif{kl5 pxf“x?sf] kl/jf/df km]l/ h'DNofxf 5f]/f5f]/Lsf] hGd eof] . ;+of]u s:tf] eof] eg] klxn] klg pxf“x? h'DNofxf 5f]/f / 5f]/L x'g'x'GYof] eg] kl5 klg h'DNofxfdf 5f]/f5f]/L g} eP . pxf“ xf“:b} eGg'x'G5– ;fob of] j+zf0f'ut k|efj g} xf]nf .

zdf{ cfkm\gf] cg'ejdf h'DNofxf hLjgsf] af/]df o;/L atfpg'x'G5 . xfd|f k|foM ;a} u'0f ldNbfh'Nbf lyP t/ alxgL cln a9L l/;fpg] / uDeL/ lyO{ . :jf:Yosf] af/]df pxf“ eGg'x'G5– …dnfO{ ;'?df To:tf] :jf:Yo ;d:of lyPg . alxgLnfO{ !%÷!^ jif{sf] pd]/df 5f]Kg] -a]xf]; x'g]_ /f]u nfUof] / kl5 7Ls eof] . kl5 dfgl;s /f]u klg b]vf k¥of] Tof] klg pkrf/kl5 7Ls ePsf] 5 . clxn] alxgL hgsk'/df a:5] . p;sf ! 5f]/f / # 5f]/L 5g\ . d]/f $ hgf 5f]/fdfq 5g\ . dnfO{ ljut @) jif{b]lv 8fOlal6h / Uofl:6s /f]un] ;tfO/x]sf] 5 .Ú

cfkm" hGdbf 3/d} hlGdPsf] / cfdfsf] b"w g} b'a} h'DNofxfnfO{ kof{Kt ePsf] s'/f c?n] atfPsf] s'/f klg zdf{ atfpg'x'G5 .


h'DNofxf;DaGwL /f]rs hfgsf/L

!= clwsf+z h'DNofxf Ps–csf{df ldNg] / Pp6} u'0f:t/sf] kf]zfs nufp“5g\ .
@= h'DNofxfsf] ?k/+u / cGo u'0fx¿ ldNbf]h'Nbf] ePsfn] oxL ljifonfO{ clt/l~ht agfP/ pkGof;, syf n]Vg] tyf rnlrq agfpg] ul/G5 .
#= h'DNofxf Ps–csf{df 3lgi7 ?kdf ldNg'sf] sf/0f dgf]j}1flgs c;/ klg xf], lsgeg] pgLx¿df xfdL t ;“u} hGd]sf] sf/0fn] c?eGbf km/s 5f}+ eGg] ljrf/n] h/f] uf8]sf] x'G5 .
$= 3/df ;fdfGo ljjfb, emu8f x'"bf k|foMh;f] h'DNofxf Psftkm{ /xG5g\ . pgLx¿dWo] Psn] uNtL u/] klg csf]{n] 9fs5f]k ug]{ rng x'G5 .
%= k|foMh;f] h'DNofxfx¿df Ps} vfnsf] :jf:Yo ;d:of b]lvG5 / of] ;d:of lzz' cj:yfdf t clgjfo{ h:tf] g} ;dfg ?kdf x'g] ub{5 .
^= hGdb/df h'DNofxfsf] k|ltzt sd x'g] tyf cfdf–aRrf af“Rg] ;Defjgf Hofb} sd ePsfn] o;nfO{ c;fdfGo dflgG5 .
&= h'DNofxfsf] k|;"lt lqmofdf zNolqmofnfO{ k|fyldstf lbg'kg]{ x'G5 .
*= h'DNofxfsf] hGddf Pp6f d/]sf] hGd]df csf]{ aRrf af“Rg] ;Defjgf Hofb} sd x'G5 .


h'DNofxfx¿ j}1flgs k/LIf0fsf nflu pkof]uL x'G5g\

—8f= kf/;dl0f e§/fO{, sflGt afn c:ktfn

Pp6f aRrf hGdgnfO{ @# z'qmsL6 / @# j6f l8Dasf] cfjZostf kb{5 . k'?ifaf6 cfpg] z'qmsL6df PS; / jfO{ b'O{ vfnsf qmf]df]hd x'G5g\ eg] dlxnfaf6 cfpg] l8Dadf PS; qmf]df]hd dfq x'G5 . ;Def]u kl5 olb PS; / PS; qmf]df]hdsf] ldng eof] eg] 5f]/Lsf] e|"0f a:g] / PS; / jfO{ qmf]df]hdsf] ldng eof] eg] 5f]/fsf] e|"0f a:g] x'G5 . o;/L ;fdfGo k|lqmofaf6 ue{wf/0f x'g] u/] tfklg obfsbf PseGbf a9L e|"0f a:g] klg x'G5 . uef{zodf e|"0f a:gf;fy Pp6} e|"0faf6 ljeflht eP/ b'O{j6f e|"0f a;]/ b'O{j6f aRrf k}bf eof] eg] To:tf vfnsf h'DNofxf aRrfx¿nfO{ df]gf]hfOuf]l6s h'DNofxf elgG5 . uef{zodf e|"0f a:bf g} cnu–cnu b'O{j6f e|"0f a;L k}bf ePsf aRrfnfO{ 8fOhfOuf]l6s h'DNofxf elgG5 . k|To]s *) j6f hGdb/df Pp6f h'DNofxf aRrf hGdg ;S5 .

o;/L x]bf{ ;/b/ !=@% k|ltzt h'DNofxf aRrfsf] hGd x'G5 . hGdb/df nueu !=@% k|ltzt h'DNofxf aRrf hlGdP klg obfsbf tLgj6f, rf/j6f jf kf“rj6f aRrfx¿ klg hGdg] ub{5g\, t/ o:tf 36gf Hofb} sd kfOG5 . h'DNofxf aRrf hGdg'df j+zf0f'ut u'0fn] k|efjsf/L c;/ kf/]sf] x'G5 . dlxnfx¿df k|hgg xfdf]{gsf] j[l4df / af“emf]kg x6fpg PG6L ci6«f]hg ;d"xsf] Snf]ldkm]g ;fO6«]6 hL=Pg=cf/=Pr= Pgfnu cflb gfds cf}iflw k|of]u ubf{ klg h'DNofxf aRrf hGdg ;S5g\, lsgls of] cf}iflwn] e|"0fnfO{ ljeflht u/fpg] k|an ;Defjgf /xG5 .

h'DNofxf aRrfx¿ c? aRrfsf] t'ngfdf sd tf}nsf x'G5g\ eg] ;dofjlw gk'Ub} hGdg] ub{5g\ . cufl8 hGd]sf] aRrfeGbf k5fl8 hlGdPsf] aRrfnfO{ a9L vt/f x'g], cfdfdf ePsf] /Qm;|fjn] :jf:Yodf k|lts"n c;/ kg]{ tyf bf];|f] aRrf hlt l9nf] hGdG5 Tolt a9L vt/f cfdf / aRrf b'j}df x'g] ub{5 . h'DNofxf aRrfx¿ k|foM !% b]lv #) ldg]6sf] cGt/df hlGdg] ub{5g\ eg] hGd]kl5 klg cfdfaf6 hlt kf}li6s cfxf/ kfpg'kg]{ xf] Tolt kfp“b}gg\ . ;fdfGotof h'DNofxf hGd]sf] JolQmsf] cfo' c? JolQmsf] cfo' ;/b/ hlt g} x'G5 .

df]gf]hfOuf]l6s h'DNofxfx¿ Ps–csf{df sf6Ls'6L ldN5g\ . o;df k|foMh;f] aRrfx¿ ;dln+uL x'G5g\ . /Qm ;d"x klg Pp6} x'G5 t/ o;sf] dtna of] xf]Og ls ;a} h'DNofxf 5f]/f–5f]/f jf 5f]/L–5f]/L df]hfOuf]l6saf6} x'G5g\ . 8fOhfOuf]l6s h'DNofxfx¿ Ps–csf{df s]xL km/s / sltko u'0fx¿ km/s–km/s x'g;S5g\ . df]gf]hfOuf]l6s h'DNofxfx¿ Pp6} ?k, Pp6} /+u tyf u'0ffTds ?kdf klg Ps–csf{df ;dfg /xG5g\ . olt;Dd ls lhg]l6ssf sf/0faf6 x'g] sltko j+zf0f'ut /f]ux¿ b'j}nfO{ Ps} ;dodf nfUg ;S5 . o; cy{df df]gf]hfOuf]l6s h'DNofxf j}1flgs cWoog–cg';Gwfgsf nflu a9L pkof]uL 7xb{5g\ . t/ slxn]sfxL+ s] x'G5 eg] tLg hgf Ps} k6s hlGdPsf aRrfx¿df b'O{ hgf df]gf]hfOuf]l6s x'g ;S5g\ / csf]{ Pp6f km/s klg x'g ;S5 .

;fdfGotof Pp6} cfdfafa'af6 hlGdPsf 5f]/f–5f]/Ldf s]xL dfqfdf cg'xf/ ldNg] ub{5, t/ ue{wf/0f / hGd]sf] ;do, :yfg, jftfj/0f cflbsf sf/0f pgLx¿df ;a} s'/f ldNg ;Sb}g . t/ h'DNofxf aRrfx¿ Ps};fy, Ps} ;do / Pp6} jftfj/0fdf ue{wf/0f eP/ hlGdPsfn] p:t} vfn] x'g' :jefljs} xf] . To;df klg df]gf]hfOuf]l6s h'DNofxfx¿ olt w]/} ;dfg ?ksf x'G5g\ ls sltkN6 t afa'cfdfx¿ klg sf]–sf] xf] < eg]/ e'mlSsg] ub{5g\ .


h'DNofxf ue{wf/0fsf sf/0fx¿

8f= crgf{ cdfTo k|;"lt tyf :qL/f]u ljz]if1

b'O{ jf b'O{eGbf a9L e|"0fx¿sf] ue{wf/0fnfO{ ax'e|"0fLo ue{wf/0f elgG5 . ax'e|"0fLo ue{wf/0fsf ljleGg cj:yfx¿dWo] h'DNofxfsf] k|ltzt ;a}eGbf w]/} kfOG5 . To;}u/L ltDNofxf clg rf/ aRrfsf] x'G5 . k|To]s ! xhf/ hLljt hGdb/df tLgj6f h'DNofxf kb{5g\ .

ue{wf/0fnfO{ lgofn]/ x]bf{ b'O{ lsl;daf6 h'DNofxfsf] ue{wf/0f x'g] ub{5 . b'O{j6f c08f / Pp6f z'qmsL6 ePsf] h'DNofxfsf] ue{wf/0fnfO{ afOgf]e'n/ h'DNofxf elgG5 eg] Pp6f c08f / Pp6f z'qmsL6af6 ue{wf/0f eO{ kl5 uP/ b'O{ efudf ljeflht h'DNofxfsf] ue{wf/0fnfO{ o'lge'n/ h'DNofxf elgG5 . o'lge'n/eGbf afOgf]e'n/ h'DNofxfsf] k|ltzt a9L kfOG5 . o'lge'n/ h'DNofxfx¿nfO{ klg ue{wf/0f ePsf] ;do x]/]/ tLg k|sf/df ljefhg ug{ ;lsG5 . olb ue{wf/0f ePsf] &@ 306fleq e|"0f ljefhg ePsf] 5 eg] To:tf h'DNofxf aRrfx¿nfO{ 8foldcf]l6s 8fOsf]l/cf]lgs elgG5 . h;df b'O{j6f ;fn x'G5 eg] aRrfx¿ leGbfleGb} y}nLdf x'G5g\ . ue{wf/0f ePsf] rf/b]lv cf7 lbgleq e|"0f ljeflht eP/ h'DNofxf ePsf] xf] eg] To:tf aRrfx¿nfO{ 8fOlecf]l6s df]gf]sf]l/df]lgs elgG5 . o:tf aRrfx¿ b'O{j6f ;fn / Pp6} y}nf]df x'G5g\ . To;}u/L cf7 lbgkl5 e|"0f ljeflht eO{ h'DNofxf ue{wf/0f ePsf] xf] eg] To:tf aRrfx¿nfO{ df]gf]cldcf]l6s df]gf]sf]6f]cles elgG5 . o:tf h'DNofxf aRrfx¿ Pp6} ;fndf Pp6} y}nf]leq /x]sf x'G5g\ .

slxn]sfxL+ ue{wf/0f ePsf] !# lbgeGbf kl5 k'g ue{wf/0f x'g uof] eg] b'O{j6f z/L/ hf]l8Psf h'DNofxf hlGdG5g\ . aRrfx¿ Ps–cfk;df 5ftLdf hf]l8Psf]nfO{ yf]/fsf]Kofu;, k]6df hf]l8Psf]nfO{ kfcf]Kofu;, 6fpsf]df hf]l8Psf]nfO{ qmflgcf]Kofu;, rfsdf hf]l8Psf]nfO{ Ol:scf] Kofu; elgG5 .

h'DNofxf aRrf hGdg'sf ljleGg sf/0fx¿ 5g\ . hftLo ?kdf xA;Lx¿df a9L h'DNofxf hGd kfOG5 eg] d+uf]lnogx¿df sd kfOG5 . To;}u/L j+zf0f'ut sf/0fn] klg o;df c;/ kf/]sf] x'G5 . a9L pd]/df aRrf hGdfpg' tyf w]/} aRrf hGdfPkl5 klg h'DNofxf aRrf hGdg] ;Defjgf /xG5 . To;}u/L ue{wf/0f zlQm a9fpg] ljleGg cf}iflwx¿sf] k|of]un] klg h'DNofxf ue{wf/0f x'g ;S5 . h'DNofxf ue{wf/0fsf a]nf hl6n ;d:ofx¿ b]lvg ;S5g\ . /QmcNktf (=$ k|ltzt h'DNofxfdf kfOG5 eg] !$ b]lv @) k|ltzt h'DNofxf uef{j:yfdf /Qmrfk a9\g] ub{5 . To;}u/L %%=*% k|ltzt h'DNofxf aRrfx¿ dlxgf k'Ug'eGbf cufl8 g} hGdg] ub{5g\ . aRrf y}nLdf kfgL w]/} a9\g' / aRrfsf] ue{sf] a;fO c;fdfGo /xg' klg h'DNofxf aRrf tyf cfdfsf nflu hl6n ;d:of x'g\ .


h'DNofxf x'g' k|fljlws 36gf xf]

k|Zg M tkfO{+sf 5f]/f5f]/L klg h'DNofxf /x]5g\, slxn] hGd]sf x'g\ <

pQ/ M lj=;+= @)$& h]7 ( ut] a'waf/ laxfg % ah] 5f]/L cf:yf / %=!% df 5f]/f cfhfbsf] hGd ePsf] xf] . pgLx¿sf] hGd l6lrª xl:k6ndf ePsf] xf] .

k|Zg M aRrf hGdg'cl3 cfdfnfO{ s'g} ;d:of lyof] ls <

pQ/ M w]/} ;d:of lyof] . %) lsnf] ef/ af]Sg ;Sg] dfG5]nfO{ !)) s]hL af]sfof] eg] s:tf] x'G5, To:t} ;d:of lyof] . of] ;d:of d]/L >LdtL dfqnfO{ xf]Og ;a} h'DNofxf aRrf kfpg] cfdfx¿nfO{ x'G5 . ue{wf/0f ePsf] tLg dlxgfkl5 g} of] s'/f yfxf kfOof] / w]/} s'/fdf Wofg lbg kfOof] .

k|Zg M h'DNofxf aRrfsf] afa' x'g kfp“bf s:tf] cg'ej x'G5 <

pQ/ M h'DNofxf aRrfsf] cfdfafa' aGg' eg]sf] Pp6f ;+of]u xf] . d lj1fgdf ljZjf; ug]{ ePsfn] klg of] k|fljlws 36gf xf] . t/ h'DNofxf aRrf hGdfP/ x'sf{pg' eg]sf] ;lhnf] s'/f xf]Og, of] vt/fk"0f{ klg 5 .

k|Zg M t/ Ps hgf aRrf x'sf{pg] ;do / vr{df t b'O{ hgf aRrf x'ls{P . o;df t v';L g} x'g'x'G5, xf]Og <

pQ/ M cx", d of] s'/fdf ;xdt 5}g . lsgeg] $÷% jif{sf] km/sdf b'O{j6f aRrf hGdfP/ x'sf{pg hlt ;lhnf] / ;/n x'G5 To;sf] bf]Aa/ ef/ h'DNofxf aRrf hGdfP/ x'sf{pgdf x'G5 . h'DNofxf aRrf hGdfpg' eg]sf] cfdf / aRrf b'j}sf nflu Hofb} hf]lvdk"0f{ x'G5 . km]l/ hGdfO;s]kl5 ;“u;“u} b'j} x'sf{pg klg plQs} ufx«f] x'G5 .

k|Zg M aRrfx¿df ;dfg / c;dfg u'0fx¿ s]–s] 5g\ <

pQ/ M b'j} p:t}–p:t} 5g\ . r~rn], af]nSs8 / k9\gdf b'j} t]lhnf 5g\ . 5f]/feGbf 5f]/L cln a9L ;+j]bgzLn / ;dembf/ 5 . pgLx¿df ;fg}b]lv Ps}vfn] /f]ux¿ nfUg] ub{5 . emf8fkvfnf, lgdf]lgof / Hj/f] klg ;“u;“u} cfp“Yof] . xfn klg b'j}sf] sfg kfSg] / sd ;'Gg] /f]u 5 . 5f]/LeGbf 5f]/f cln rf“8f] l/;fpg] ub{5 .

k|Zg M tkfO{+ cfk"m h'DNofxf 5f]/f5f]/Ldf sltsf] ;dfg Jojxf/ ug'{x'G5 <

pQ/ M d dfq xf]Og ;a} cfdfafa'n] cfk\mgf] 5f]/f5f]/LnfO{ ;dfg Jojxf/ ub{5g\ h:tf] dnfO{ nfU5 . d eljiodf cfk"mn] ;s]hlt ;dfg Jojxf/ g} u5'{ . pgLx¿nfO{ plQs} lzIffbLIff lbg]5' .


ljZjs} ;a}eGbf ;'vL / efUodfgL bDktL

lj=;+= @)$& ;fn c;f]h % ut] z'qmaf/ laxfg lqe'jg ljZjljBfno lzIf0f c:ktfndf Pp6f crDds} 36gf 36\of] . b'O{ lbgcufl8 k|;"ltjf8{df egF{ ePsL >LdtL ;u'g b]jsf]6fn] tLgj6f 5f]/fnfO{ hGd lbPsf] 36gfn] ;g;gL km}nfof] . laxfg * ah]/ %! ldg]6 hf“bf klxnf] 5f]/f ;f}uft, ( ah] bf];|f] 5f]/f ;f}hg / ( ah]/ # ldg]6df t];|f] 5f]/f ;f}/hsf] hGdn] lzIf0f c:ktfnsf ;a} lrlsT;ssdL{x¿nfO{ crlDet t'Nofof] .

x'gt >LdtL ;u'g b]jsf]6fsf] k]6df tLgj6f aRrf 5g\ eGg] s'/f % dlxgf cufl8 g} lel8of] PS;/] ubf{ yfxf e};s]sf] lyof] . cfdfafa' / lrlsT;fsdL{x¿nfO{ 1ft g} /x] klg zNolqmoflagf g} tLg–tLgj6f aRrfsf] hGd x'g' Pp6f crDdsf] ljifo lyof] eg] tLgj6f aRrfsf] tf}nn] klg ;a}nfO{ csf]{ crDddf kf/]sf] lyof] . ;fdfGo Ps :jf:Yo lzz'sf] hGd"bfsf] tf}n @ lsnf]b]lv $ lsnf];Ddsf] x'g ;S5 . t/ oxf“ t klxnf] aRrfsf] tf}n @ lsnf] @ ;o %) u|fd lyof] eg] bf];|f] / t];|f] aRrfx¿ k|To]s @ lsnf] @ ;o u|fdsf lyP . o;/L Pp6L cfdfsf] Pp6} ue{df hDdf ^ lsnf] ^ ;o %) u|fdsf] aRrf /xg' / lagf zNolqmof hGdfpg'n] c:ktfnb]lv kqklqsf;Dd xnrn dlRrPsf] lyof] .

sf:sLaf6 sf7df8f}+ cfO{ blIf0f9f]sf, dgsfdgf dfWolds ljBfnodf lzIf0fsfo{df /xg'ePsf lzjk|;fb b]jsf]6f / >LdtL ;u'g b]jsf]6fsf] sf]vaf6 hlGdPsf oL tLg hgf lzz'x¿ xfn ( j6f j;Gt kf/ ub}{ sIff # df cWoog/t 5g\ . ue{ /x]sf] $ dlxgfdf /Qm>fj ePsf] / c:ktfndf k/LIf0f u/fp“bf tLgj6f aRrf 5g\ egL 8fS6/n] eGbf klg pxf“x¿nfO{ ljZjf; nfu]sf] lyPg .

klxn] Ps 5f]/f hGdfP/ x'sf{O;s]sL >LdtL b]jsf]6fn] cfk\mgf] klxnf] ue{sf] cg'ejeGbf a9L kL8fbfos / ufx«f] dx;'; ug'{eof] . cfk\mgf] k]6 Hofb} 7"nf] ePsf] / nueu ue{wf/0fsf] kl5Nnf] Ps dlxgf pxf“n] xnrn klg ug{ kfpg'ePg . ^ lbgsf] c:ktfn a;fOkl5 t/fO{sf] 3/df a;]/ ufO{–e}+;Lsf] b"w v'jfP/ aRrfnfO{ s'g} ;d:oflagf g} x'sf{pg pxf“ ;kmn x'g'eof], t/ o; sfo{df pxf“sL ;f;"sf] Hofb} 7"nf] ;xof]u /x]sf] s'/f pxf“ slxNo} e'Ng'x'Gg .

h]7f 5f]/f ;f}/j xfn sIff $ df cWoo/gt 5g\ . pgL !! jif{sf 5g\ eg] af“sL tLg hgf xfn;Dd vfg, a:g, k9\g, v]Ng, 8'Ng / ;'Tg klg 5'l§Psf 5}gg\ . ;dfGotof vfg]s'/fdf p:t} ?lr /fVg] tLg} bfh'efO ;+uLtlk|o 5g\ eg] v]ns'bdf klg ;dfg u'0fsf 5g\ . tLg} hgf r~rn], plQs} k9\g] eP tfklg bf];|f] aRrf clt l/;fpg] / sfG5f] a9L ?g vf]Hg] vfnsf] ePsf] s'/f lzjk|;fb b]jsf]6f atfpg'x'G5 . klxn] tLg} hgfnfO{ hlG8; / 8fOl/of x'g] ub{Yof], t/ xfn To:tf] ;d:of pgLx¿df 5}g .

lzjk|;fb b]jsf]6f / >LdtL ;u'g b]jsf]6f clxn] cfk"mnfO{ ;+;f/s} ;a}eGbf efUodfgL bDktL 7fGg'x'G5 . lzjk|;fb b]jsf]6f tLg hgf 5f]/fx¿sf] Ps}rf]l6 hGd ePkl5 cfk"m k"/} cfl:ts ePsf] atfpg'x'G5 . pxf“ To;eGbf klxn] k"/} gfl:ts x'g'x'GYof] / O{Zj/k|lt ljZjf; /fVg'x'GgYof] . ha ;s'zn tLg aRrfsf] hGd zNolqmoflagf g} eof] ta pxf“ k"/} O{Zj/eQm x'g'eof] . rf/÷rf/j6f 5f]/fnfO{ cfhsf] ;dodf nfngkfng ug{ ufx«f] x'"b}g < eGbf pxf“ eGg'x'G5— …klxn] c:ktfndf klg 5f]/f5f]/L gePsf sltko JolQmx¿ Pp6f 5f]/f dnfO{ lbg'xf];\, tkfO{+sf] csf]{ 5f]/f klg 5 eGg cfPsf lyP / w]/} kqsf/n] klg o:tf k|Zg ;f]w]sf lyP, t/ dnfO{ To:tf] s'g} ;d:of nfu]g / nfu]sf] 5}g klg . eljiodf klg o:tf] s'g} ;d:of xf]nf h:tf] nfUb}g . ;a} s'/f O{Zj/s} /]vb]vdf /xg]5g\ .


xfdL h'DNofxfsf] efUo km]g{ ;St}gf}+

– 8f= wg/fh cof{n, ljz]if afn pkrf/ sIf, yfkfynL, k|;"lt u[x

;dfGotof aRrfx? #& b]lv $@ xKtfsf] aLrdf hGdG5g\ t/ h'DNofxf aRrfx?nfO{ cfdfsf] kf7]3/df #@ xKtfb]lv a:g] 7fp“ kof{Kt x'"b}g . To;sf/0f h'DNofxf aRrfx? k|foM #@÷## xKtflt/ g} hGdg] ub{5g\ . rf“8} hGdg] x'gfn] pgLx?sf] tf}n Hofb} sd x'g], kmf]S;f]sf] k"0f{ ljsf; eOg;s]sfn] ubf{ Zjf; k|Zjf; lgoldt gx'g], tfkqmd k"/f geO{ lr;f] x'g] / /Qm;|fj a9L x'g] x'gfn] pgLx? ;fdfGo c? aRrfeGbf a9L vt/fk"0f{ l:yltdf /xg] ub{5g\ . h'DNofxf aRrfx?sf] /utdf lrgLsf] dfqf sd x'g], ;+qmfds /f]uaf6 a9L u|l;t x'g] / c? aRrfsf] t'ngfdf pgLx?sf] :jf:Yo rf/ u'0ff a9L gfh's /x]sf] x'G5 .

;fdfGotof aRrfx? hGdbfsf] tf}n ;f9] @ lsnf];Dd eP k"0f{ dflgG5 t/ h'DNofxfx?sf] tf}n Ps, 8]9 s]hL dfq x'G5 . Pp6fdf a9L /ut eP/ a9\tf /ftf] x'g] / csf]{df /ut geP/ kx]+nf] b]lvg] tyf bf];|f] aRrf k"0f{ vt/fdf /xG5 . ;fdfGo aRrfnfO{ #÷$ lbg;Dd /flvg] ljz]if afn pkrf/ sIfdf h'DNofxf aRrfnfO{ @* lbg;Dd /fVg'kg]{ klg x'G5 . k"0f{tof uef{zo hlQs} cj:yf ldnfP/ /flvg] of] sIf Hofb} ;+j]bgzLn / lhDd]jf/k"0f{ x'G5 . aRrfsf] tfkqmdnfO{ ldnfpgsf nflu ljz]if lsl;dsf jfd{/ / OGSn'e]6/ k|of]u ul/G5 / xfdL pgLx?sf] tf}nsf] k"/f ljsf; u/fP/ cfdfsf] b"w r':g ;Sg] ePkl5 dfq cfdfnfO{ lhDdf nufOlbG5f}+ .

h'DNofxf aRrf kfpg] cfdf klg plQs} hf]lvddf x'G5g\ eg] h'DNofxf aRrfx? hGd]sf] @* lbgleq g} dg]{ ;Defjgf &% k|ltzt /xG5 eg] ! jif{leq dg]{ ;Defjgf %) k|ltzt /xG5 . h'DNofxf aRrfx? c? h:t} ;fdfGo hGdG5g\ klg t/ xfdLn] zNolqmof u/]/ lems]sf aRrfx?df eg] h'g klxn] lemSof] pm g} h]7f] x'G5 . To;sf/0f xfdLn] zNolqmof u/]/ lgsfn]sf aRrfx?df !÷@ ldg]6eGbf a9Lsf] km/s x'"b}g . xfdLn] klxn] hlGdg] aRrfnfO{ kl5 lems]sf] klg x'g;S5 . To;sf/0f xfd|f] zNolqmofn] pgLx?sf] pd]/sf] txdf tndfly kg{ ;S5 . t/ o;sf] dtna of] xf]Og ls xfdLn] pgLx?sf] efUo g} km]l/lbG5f}+ .


h'DNofxf afnsx? / ltgsf Jojxf/

k'?if of}gsf]lzsf / :qL of}gsf]lzsfsf] ldngaf6 hLjgsf] k|f/De x'G5 . dfgjhLjgsf] o; k|f/Desf] If0fnfO{ ue{wf/0f elgG5 . ue{wf/0f To;a]nf x'G5 ha afa'sf] lnËaf6 aLh -z'qmf0f'_ cfdfsf] of]lgdf /x]sf] l8Da;“u ldNb5 . ue{wf/0fsf] ljz]if dxŒj 5, lsgeg] 5f]/f x'g] jf 5f]/L x'g] / sltj6f aRrf x'g] eGg] ljifo ue{wf/0fn] lgwf{/0f ub{5 . ue{wf/0fsf] cj:yfdf cfdf / afa'sf] of}gsf]lzsfdf t]O; hf]8f u'0f;"q x'G5g\ . ue{wf/0faf6 k|fKt $^ j6f u'0f;"qx¿ -@# j6f cfdfsf] / @# j6f afa'sf]_ af6 gof“ afnssf u'0fx¿, Jojxf/x¿ / lqmofsnfkx¿sf] lgwf{/0f x'g] ub{5 . k'?ifsf] of}gsf]lzsfdf /x]sf u'0f;"qx¿ PS; / jfO{ b'O{ k|sf/sf x'G5g\ . ue{wf/0fsf ;dodf k'?ifsf] PS; sf]lzsf;“u :qLsf] PS; sf]lzsfsf] ldng ePdf 5f]/L / k'?ifsf] jfO{ sf]lzsf;“u :qLsf] PS; sf]lzsfsf] ldng ePdf 5f]/fsf] hGd x'G5 .

;fdfGotof ue{jtL cfdfaf6 Ps hgf dfq afns hGdg] ub{5 . t/ slxn]sfxL+ h'DNofxf jf ltDNofxf jf Tof]eGbf a9L afnsx¿ hGdg] u/]sf] kfOG5 . ltDNofxf jf Tof]eGbf a9L afnsx¿ hGdg] l:yltnfO{ c;fdfGo l:ylt dflgG5 . h'DNofxf afnsx¿ / ltgsf Jojxf/ jf lqmofsnfkx¿ s;/L lgwf{/0f x'g] ub{5g\ .

h'DNofxfx¿ b'O{ k|sf/sf x'g] ub{5g\ . cfdfsf] Pp6f l8Dadf afa'sf] Pp6} aLhaf6 lgif]rg e} b'O{j6f afnsx¿sf] ljsf; eO{ hGdg] aRrfnfO{ h'DNofxf elgG5 . o:tf h'DNofxfnfO{ Identical twins jf Univovular twins elgG5 . o:tf afnsx¿ hGd"bf 5f]/f5f]/f jf 5f]/L5f]/L x'g] ub{5g\ . slxn]sfxL+ cfdfdf /x]sf b'O{j6f l8Da;“u afa'sf] b'O{j6f cnu–cnu aLhsf] qmd;Dd Ps} uef{wfgdf lgif]rg x'G5 . o:tf] cj:yfaf6 hGdg] afnsx¿ klg h'DNofxf x'G5g\ t/ 5f]/f5f]/f jf 5f]/L5f]/L x'g'kb{5 eGg] 5}g . o;/L hGdg] afnsx¿ 5f]/f5f]/L jf s'g} klg x'g ;Sb5g\ . dgf]j}1flgsx¿n] jf:tjdf Pp6} Ovum df Pp6} sperm af6 hGdg] afnsx¿nfO{ h'DNofxf / cnu cnu Ovum df cnu cnu sperm af6 lgif]rg e} hGdg] afnsnfO{ simultaneous pregnancies sf sf/0faf6 hGd]sf afns eGg] ub{5g\ . h] xf];\, Pp6} aLhaf6 Ovum af6 hGd]sfnfO{ Identical or uniouular / cnu–cnu aLhaf6 cnu cnu Ovum df lgif]rg e} hGd]sfnfO{ Non identical or biovular or fraternal twins elgG5 .

;fdfGotof afnaflnsf identical twins x'g'sf sf/0fx¿sf] ls6fg ug{ ;lsGg tfklg cfdfsf] z/L/df ePsf Hormons sf 36La9Lsf sf/0fn] identical twins ;+of]ujz x'g] s'/f elgG5 . h] xf];\, gjhft lzz'x¿df cfdfsf] / afa'sf] j+zf0f'ut u'0fx¿sf] k|;f/0f ;fdfgotof a/fa/L dfqfdf x'g] s'/fdf ljZjf; ul/G5 . gjhft lzz'n] ha cfdfsf] ue{df ue{wf/0f ub{5 o;a]nf cfdfsf] / afa'sf] u'0f;"qsf] dfqf a/fa/ x'g] ub{5 . o;/L a/fa/ dfqfdf /xg] u'0f;"qx¿df j+zf0f'x¿ /x]sf x'G5g\ . oL j+zf0f'x¿n] afnaflnsfdf j+zf0f'ut u'0fsf] k|;f/0f ug]{ ub{5g\ . cfdfsf] ue{df ljsl;t x'g] Identical twins cfdfsf] Pp6} Ovum / afa'sf] Pp6} sperm af6 lgif]rg e} dfgjljsf;df cl3 a9\g] x'gfn] logLx¿ Pp6} ln+u, Pp6} k|s[lt, Pp6} :jefj, Pp6} lqmofsnfk / Pp6} afgL Jojxf/sf x'g] ub{5g\ . o;}u/L Pp6f 3/df hlGdPsf identical twins sf] ljsf;sf jftfj/0fx¿ Pp6} k|sf/sf x'g] x'gfn] klg o:tf h'DNofxfx¿ Pp6} k|s[ltsf x'g] ub{5g\ . o:tf identical twins sf] zf/Ll/s ljsf;, dfgl;s ljsf;, af}l4s ljsf;, ;fdflhs ljsf;, ;+j]ufTds ljsf;, ljz]if u'0fx¿sf] ljsf; / ;Dk"0f{ JolQmTjsf] ljsf; Pp6} ?ksf] x'g] ub{5 .


Hof]ltifzf:qdf h'DNofxfsf] eljio

Hof]ltifzf:qsf k|sf08 ljåfg\ k/f;/ Clifn] odn]Wofo u|Gydf h'DNofxfx?sf] af/]df lj:t[t rrf{ ug'{ePsf] 5 . ;+:s[t efiffdf odnf eg]sf] h'DNofxf xf] . h'DNofxf;DaGwL pxf“n] u/]sf] rrf{cg';f/ h'DNofxfx?sf] hGdfGt/ !% b]lv #) ldg]6df x'G5 . ;fdfGotof @ 306fleq hlGdPsf JolQmx?sf] hGd s'08nL Pp6} x'g] ub{5 . t/ h'DNofxf aRrfx? !%÷@) ldg]6s} cGt/df hGdg] x'gfn] pgLx?sf] hGds'08nL / lrgfnfO{ nUgdf x]bf{ cGt/ gb]lvg] x'gfn] gjdf+z 6'qm\ofP/ x]g'{kg]{ x'G5 . Ps gjdf+z nugdf ePsf] gf} v08sf] ! v08 x'g] ub{5 . km]l/ xfd|f] ;dfhdf hGd ;do leGg leGg tl/sfn] lng] ul/G5 . sf7df8f}+sf] ;"of]{bosf] ;do kfNkfsf] / Onfdsf] eGbf km/s x'G5 . ;/b/df Pp6} ;do lnP/ s'08nL agfp“bf km/s kb{5 . To;sf/0f afnssf] hGd eg]sf] hg]g]Gb|Loaf6 aflx/ lg:s]kl5sf] ;do dfGg] ls klxnf] ?jfO < xfd|f] Hof]ltifzf:qdf hGdkl5sf] aRrfsf] klxnf] lrTsf/nfO{ p;sf] hGd ;do eg]/ u0fgf ug]{ ul/G5 . k|To]s aRrf hGdgf;fy ?G5 g} .

h'DNofxf hGd]sf JolQmx?sf] k|To]s s'/fsf] ;dfg kl/0ffd / hGds'08nL Pp6} eP klg efUo eg] km/s km/s g} x'G5 . h'DNofxf aRrfsf] rrf{ ubf{ Ps hf]8L h'DNofxf bfh'efOdf b'j} wgf9\o lyP / p:t} k9]sf klg . b'j}sf] hflu/ /fd|} lyof] t/ ( jif{cufl8 bfh'rflx+sf] df]6/ b'3{6gfdf k/]/ d[To' eof] t/ efO cem} hLljt} 5g\ . To;}u/L h'DNofxf lbbLalxgLdf lbbL w]/} wgL / ;d[4 kl/jf/df 5 t/ alxgL Hofb} ul/a / b'MvL kl/jf/df . o;/L h'DNofxf JolQmx?sf] efUo Pp6} x'G5 eGg] s'/f klg unt xf] .

ljhf]/ /flzsf] ljhf]/ gjdf+z eP 5f]/f 5f]/f h'DNofxf hGdG5g\ / hf]/ /flzsf] hf]/ gjdf+z eP 5f]/L 5f]/L h'DNofxf hGdG5g\ . To;}u/L hf]/ /flz ljhf]/ gjdf+z jf ljhf]/ /flz hf]/ gjdf+z eP 5f]/f / 5f]/L h'DNofxf x'g] ub{5g\ . h'DNofxfx?sf] ;dofjlwnfO{ lrlsT;fsdL{x?n] klg c;/ kf/]sf 5g\ . pgLx? ck|];g u/]/ ! ldg]6sf] km/sd} aRrf lgsflnlbG5g\ h;n] ubf{ hGd s'08nL agfpg Hofb} cK7]/f] kb{5 . ;fwf/0ftof h'DNofxf hGd]sf JolQmx? c? ;/x g} af“Rg] / sfo{ ug]{ ub{5g\ . pgLx?df c? JolQmeGbf leGg ljz]if u'0f h'DNofxfaLrsf] ;dfg u'0fafx]s c? e]l6+b}g .


uf}/j dx;'; x'G5

k|Zg M h'DNofxf aRrf tkFO{+sf] k]6df x'"bf s'g} ;d:of lyPg <

pQ/ M ;'?df d]/f] k]6 w]/} b'Vg] ub{Yof] / ;fdfGotof 7"nf] klg lyof] . $ dlxgf ePkl5 8fS6/L k/LIf0f u/fp“bf h'DNofxf 5g\ eGg] yfxf eof] . h'DNofxf aRrf k]6df x'"bf ufx|f] x'"bf]/x]5 . jfsjfs a9L eP/ afGt x'g], hLp ef/L eP/ lx+8\g g} g;lsg] ePsf] lyof] .

k|Zg M k]6df h'DNofxf aRrf 5g\ eg]/ dgf]j}1flgs c;/ t k/]sf] lyPg <

pQ/ M dgf]j}1flgs c;/ klg k5{ g} t/ dnfO{ t k]6df h'DNofxf aRrf 5g\ eGg] s'/f yfxf geOsg g} ;d:ofx? cfP . d}n] klxn] g} 7"nL 5f]/L hGdfP/ x'sf{O;s]sL lyP“ . klxn]sL * dlxgfsL 5f]/L k]6df x'"bf d ;'Gb/Lhnsf] psfnf] r9]sL lyP“ t/ kl5 h'DNofxf x'"bf d $÷% ;o ld6/sf] b"/L klg lx+8\g g;Sg] ePsL lyP“ .

k|Zg M pgLx?aLrdf s] s] ;dfg u'0f 5g\ <

pQ/ M h'DNofxf eP klg pgLx?df ;dfg u'0f 5}g . klxn] hGd]sL 5f]/Lsf] tf}n @@)) u|fd lyof] / kl5 hGdsf] 5f]/fsf] tf}n @#)) u|fd lyof] . kl5 5f]/L 7"nL eO{ . clxn] klg 5f]/L g} 7"nL 5 . 5f]/L Hofb} uDeL/ 5] t/ 5f]/f r~rn] 5 . 5f]/L k9\gdf lgs} t]h 5] t/ 5f]/f Tolt t]h 5}g . s;}n] klg pgLx?nfO{ h'DNofxf eGb}g . ;fgf]df 5f]/L c;fWo 8/fpg], 7"nf] :j/n] af]n]sf] ;'Gg gx'g], l6eL x]bf{ emu8f x]g{ g;Sg] lyO{ t/ 5f]/f To:tf] lyPg .

k|Zg M h'DNofxf aRrfsf] cfdf ePsf]df s:tf] dx;'; ug'{x'G5 <

pQ/ M dnfO{ t h'DNofxf aRrfsf] cfdf ePsf]df uf}/j dx;'; x'G5 . pgLx?nfO{ ;s'zn hGdfP/ x'sf{pg ;lsof] . hf] sf]xL cfdfn] o:tf] sfd ug{ ;Sb}gg\ .


|cfj/0f || k|ltlqmof || syf || ;DkfbsLo || v]ns'b || Jo+Uo || ;f}Gbo || hLjgufyf || >Ldfg\ ÷>LdtL{ || dgf]/~hg || ;dLIFf || of] k6s || ;dfh || JolQmTj ljsfz || JolQmj[Q || kl/jf/ || hLjgsf] /+u || Sofgef; || g]kfn aflx/sf] g]kfn || wd{ / ;+:s[tL || ufp 3/ || lj1fg / cfljisf/ || Home|

Send your comments and letters to the editor at kanti@kpost.mos.com.np
1999 © Mercantile Communications Pvt. Ltd. P.O. Box 876, Durbar Marg, Kathmandu, NEPAL. Tel : 977 1 220 773, 243566 . Fax: 977 1 225 407. Reproduction in any form is prohibited without prior permission. No part of the articles which appear in the internet version on
SARBOTTAM   may be reproduced without the permission of Mercantile Communications Pvt. Ltd. For reprinting rights, please write to US. Send us your feedback:

CONTACT US   ABOUT US   CLICK HERE FOR PAST ISSUES ADVERTISE WITH US

BACK TO THE TOP