mainlogo2.jpg (11011 bytes)

ljljw

yubamanchlogo.jpg (5390 bytes)
Vol. 14 :: No. 09
Chaitra 2058 / March - April,
2002.

cd/ 5g\ ;flxTofsfzdf ejfgL leIf'

g]kfnL ;flxTosf syfx¿ dWo] …Tof] km]l/ kms{nf <Ú eGg] zLif{ssf] syf lgs} k|l;4 5 . Tof] syf n]Vg] syfsf/ ejfgL leIf' x'g\ .

syf, sljtf / pkGof; ljwfdf snd rnfpg] k|l;4 ;flxTosf/ ejfgL leIf'sf] jf:tljs gfpF ejfgLk|;fb u'Ktf xf] . pgL lj=;+= !(^^ ;fn h]7 dlxgfsf] @! ut] n'lDagL c~rnsf] slknj:t' lhNnfdf kg]{ uf]6L eGg] 7fpFdf hGd]sf lyP . pgsf afa'sf] gfpF OGb|k|;fb u'Ktf lyof] . pgsf] dft[efiff …cjwLÚ lyof] . pgn] g]kfnL, lxGbL, pb"{ / cª\u|]hL efiffsf] cWoog u/]sf lyP .

ejfgL leIf' wgL kl/jf/df hGd]sf lyPgg\ . pgL ;fdfGo kl/jf/df hGd]sf lyP . slknj:t'af6 sf7df8f}+df cfPkl5 klg pgnfO{ afFRgsf] nflu w]/} ;Í6 em]Ng' k¥of] . cfly{s ;d:ofn] klg pgL lgs} lk/f]lnP . t/ pgL ljåfg\ lyP, hfGg]a'‰g] lyP . To;}n] h:tf];'s} b'Mv k/] tfklg g]kfnL efiffdf ;flxTosf] l;h{gf ug{ eg] pgn] 5f]8]gg\ . hflu/ vfPsf] a]nfdf klg, gvfPsf] a]nfdf klg pgn] syf / sljtfx¿ n]vL g} /x] .

t/fO{ If]qdf hGd]sfn] ejfgL leIf'n] g]kfnL efiffsf] ;fdfGo lzIff dfq kfPsf lyP . t/ pgn] lxGbL efiffdf eg] …;flxTos'ne"if0fÚ k/LIff pQL0f{ u/]sf lyP .

ejfgL leIf' sf7df8f}+ cfPkl5 To; a]nfsf] k|l;4 ;flxlTos klqsf …zf/bfÚ sf] ;Dkfbs ag] . pgsf] of]Uotf b]v]/ pgnfO{ Tof] klqsfsf] ;Dkfbg ug]{ sfd lbOPsf] lyof] . To;a]nf …zf/bfÚ klqsfsf ;Dkfbs Cl4axfb'/ dNn lyP .

ejfgL leIf'sf] klxnf] syf …dfgjÚ zLif{ssf] xf] / Tof] syf lj=;+= !((% ;fndf …zf/bfÚ klqsfdf 5flkPsf] lyof] . pgsf c¿ syf / sljtfx¿ klg …zf/bfÚ klqsfdf lgs} 5flkPsf lyP .

ejfgL leIf' sfnf]–sfnf] j0f{sf lyP . pgL clnslt xf]rf klg lyP . ljkm/sf] sf/0f pgsf] cg'xf/ 5\ofs6f] b]lvGYof] . t/ pgL ;f}Gbo{k|]dL lyP . pgL s;};Fu af]Nbf lgs} ljrf/ u/]/, zAb klg tf}nL–tf}nL k|of]u u/]/ af]Ny] . pgsf] d'vaf6 g/fd|f] zAb slxNo} klg lg:sFb}gYof] . ;s];Dd s;}nfO{ la‰g] u/L pgL s]xL eGb}gy] .

ejfgL leIf'n] n]v]sf bzj6f k':tsx¿ k|sflzt eO;s]sf 5g\ . tLdWo] syf;ª\u|x rf/j6f, sljtf ;ª\u|x tLgj6f / pkGof; b'O{j6f 5g\ . pgn] n]v]sf k':tsx¿sf gfd oL x'g\–

— syf ;ª\u|x M u'gs];/L, d}of;fx]j, cfjt{, cjfGt/

— sljtf ;ª\u|x M 5fof, k|sfz, kl/isf/

— pkGof; M ;'eb|f aHo}, cfut, kfOk g+= !

;flxTosf] l;h{gf ubf{ ejfgL leIf' klxn] lxGbL efiffdf n]Vy] / kl5 dfq To;nfO{ g]kfnL efiffdf cg'jfb u/]/ 5fKy] eGg] ;'lgG5 . To:tf] b'Mv u/]/ klg g]kfnL efiffdf olt w]/} k':tsx¿ n]Vg' g} klg g]kfnL ;flxTosf nflu pgn] u/]sf] 7"nf] ;]jf xf] .

lj=;+= @))* ;fnb]lv lj=;+= @)!# ;fn;Dd ejfgL leIf' ;"rgf ljefusf] dxflgb]{zs lyP . lj=;+= @)!$ ;fndf ultnf k':tsx¿sf] k|sfzg u/L g]kfnL efiff / ;flxTosf] ljsf; / k|rf/ k|;f/ ug{ g]kfn /fhsLo k|1fk|lti7fgsf] :yfkgf eof] . ejfgL leIf' klg ToxfFsf ;b:o ag] . pgL hLjge/ Tof] ;+:yfsf] ;b:o alg/x] . ToxfFsf] uBljefusf] sfd lhDdf lnP/ pgn] k|z:t sfdx¿ u/]sf lyP . pgsf] sf]l;;af6 k|1fk|lti7fgsf] k|rf/ / ;Dks{ b]zaflx/sf ljleGg 7fpFdf klg eof] .

ejfgL leIf'n] g]kfnL ;flxTosf] /fd|f] ;]jf u/]sf x'gfn] pgn] lj=;+= @)#^ ;fndf lqe'jg k|1fk'/:sf/ kfP . …cfutÚ gfpFsf] uxlsnf] pkGof; n]v]sfn] lj=;+= @)#@ ;fndf dbg k'/:sf/af6 pgL k'/:s[t eP . pgnfO{ /x:ojfbL ;flxTosf/ klg eGg] ul/G5 .

pgsf] b]xfj;fg @)#* ;fn j}zfv dlxgfsf] $ ut] sf7df8f}+df eof] . pgsf] b]xfj;fgkl5 ;/sf/n] pgsf] lrq /fv]/ x'nfs l6s6 k|sfzg klg u/]sf] lyof] .

— uf]kfn k/fh'nL


xf]Og 6'KkL klg slt nfdf] xf] <

kfFry/ lhNnf k|zf;g sfof{no lkmlbddf sfo{/t odgf/fo0f e08f/Lsf] 6'KkLsf] nDafO cf7 lkm6 bz O~r 5 eg]sf] ;'Gbf w]/}nfO{ kTof/ gnfUg ;S5 t/ of] ;To xf] / pgsf] 6'KkL cem} a9\g] qmd hf/L 5 .

lkmlbd gu/f]Gd'v ufpF ljjf; ;ldlt @ df hlGdP/ ls;fgsf] hLjg latfO/x]sf e08f/Ln] ;fdfGo ;f];{af6 lkogsf] hflu/ kfPsf x'g\ . @)#& k'; @* ut] cyf{t\ @) jif{cl3 hflu/] ag]sf pgL @)%% ;fnaf6 cfˆgf] 6'KkL o;/L knfpg yfn]sf] atfpF5g\ .

@))% kmfu'g !& ut] hlGdPsf oL e08f/L eG5g\ ;kgfdf Ps ;]tf] sk8f nufPsf] hf]uL cfP/ cfOGbf 6'KkL gsf6\g', sfOof]n] gsf]g'{ eg]sf] lyof] . cfkm" a|fXd0f kl/jf/df hlGdPsf] o;} klg 6'KkL sf6\g' x'Fb}g eGg] dfgl;stfdf lyPF . o;dfly ;fw'n] To;f] eg] kl5 sf6\g] s'/} ePg . ;fw'af6 kfPsf] ctL{nfO{ dfGbf 6'KkL a9\b} uP/ olt nfdf] eof] . ca cfhGd 6'KkL sf6\lbg .

6'KkL a9\g yfn]kl5 ;fdfGotof s]xL c;lhnf] eP klg w]/} JolQm / cfkmGtaf6 kfPsf] dfof ddtfn] b]z, ljb]z;Dd lrlgFbf pgnfO{ v'zL nfu]sf] 5 t/ u/LaLn] rf}k§} ;tfPsf] sxLF, s;}n] ;xfg'e"lt t s] /fd|f] lx;faaf6 ;xof]u gubf{ eg] la/lQmPsf 5g\ . pgL eG5g\ olt nfdf] 6'KkL x'g] csf{ Pshgf wgs'6fdf 5g\ /] d}n] kqsf/af6 ;'g]sf] xF' . t/ pgsf] xfn d]/f] h:t} xf]nf h:tf] nfu]sf] 5 . dnfO{ t s;}n] jf:tf u/]sf 5}gg\ eg] pgnfO{ klg s;n] jf:tf u/]sf xf]nf / < t/ nfdf] 6'KkL b]v]/ s;}n] Ps lvNnL r'/f]6 / s;}n] Ps Unf; lrof eg] v'jfpg] u5{g\ . h'g s'/f]nfO{ la;{g g;s]/ 3/df uO{ atfpg] ub{5 .

u/LaLn] olt g} ;tfP klg pgnfO{ vf;} leIff eg] 5}g . pgL eG5g\ ;lsP5 eg] o;}sf] sf/0faf6 lulgh a"sdf gfd n]vfpg]5 . ;lsPg eg] ;lsPg . h]7L >LdtLsf] cNkfo'df d[To' ePsf]n] sfG5L NofPsf] 5' . t/ o;af6 klg k5'tf] nfu]sf] 5}g . w]/} jif{ hflu/ vfP/ klg pGglt ug{ g;Sbf eg] lrGtf nfU5 . olt nfdf] 6'KkL eP/ k"j{d} lrlgPsf pgsf 6'KkL Ps lkm6 r'Fl8P/ uPsf] lyof] . uf]¿nfO{ 3fF; sf6\g a8x/sf] ¿vdf rb\bf xfFuf efFlrP/ pgsf] 6'KkL l5lgPsf] xf] . Tolta]nf pgn] tLg 5fs eft vfPsf lyPgg\, bzjif{ cl3 .

— ;'/]Gb| ;'j]bL


Ps k6s x]g}{kg]{ ;]tLj]0fLsf] lznf

kj{t lhNnfsf] ;'b"/ blIf0fsf] uf=lj=;= zflnu|fdsf] jf8{ g+= ( df wfld{s b[li6sf]0fn] cToGt dxTjk"0f{ dflgPsf] lznf 5 . elgG5, pQm lznf xhf/f}+ jif{ cl3b]lv ;fIfft\ lji0f' eujfg\sf] ¿kdf k'lh+b} cfPsf] 5 . kj{t, :ofª\hf / u'NdL tLg lhNnf cyf{t\ wf}nflu/L, u08sL / n'lDagL u/L tLg c~rns} cgf}7f] ;Ëd:yn ;]tLj]0fL kj{t lhNnfleq kb{5 . sfnL u08sLsf] lsgf/df /x]sf] ;]tLj]0fL ahf/nfO{ aLraf6 ;]tL vf]nfn] 5'6\ofPsf] 5 . ;]tL vf]nfsf] jfl/ / kfl/ :ofª\hf tyf kj{t lhNnf kb{5 . ;]tLj]0fLsf] lznf sfnLu08sL / ;]tL vf]nf ldl;Psf] 7fpFdf cjl:yt 5 .

df3] ;+qmflGt, afnf rt'b{zLnufot x/]s rf8 kj{df w]/} 7fpFx¿af6 eQmhgx¿ ;]tLj]0fLsf] pQm lznf bz{g ug{ cfpg] ub{5g\ . ;]tLj]0fLdf ;fgf] ahf/ ePsf]n] vfg / a:g ;d:of 5}g . t/ ToxfF;Dd k'Ug eg] ;lhnf] / 5f]6f] af6f] 5}g . :ofª\hfsf] aflnË jf jfoF6f/Laf6 tyf s':dfaf6 klg lbgel/ lxF8]/ ;]tLj]0fL k'Ug ;lsG5 . t/ clxn] ;lhnf] / 5f]6f] af6f]sf] ¿kdf :ofª\hfsf] ldld{af6 -sfnL u08sL …PÚ hnljB't kl/of]hgf :yn_ lxF8]/ b'O{ 306fdf ;]tLj]0fL k'Ug ;lsG5 . sfnLu08sL …PÚ hnljB't kl/of]hgf ;lsPkl5 sfnLu08sLdf tfn k/]/ ;]tLj]0fLsf] lznf cfwf kfgLdf 8'Ag] ePsf] 5 . o;af6 ;a} >4fn' eQmx¿ lrlGtt 5g\ .

— tf/shª\u yfkf ækfNkfnLÆ, kj{t


u'? uf]/vgfy

g]kfnsf] Oltxf;df dxfof]uL >L u'? uf]/vgfysf] gfd w]/} klxn]b]lv lgs} rlr{t 5 . zfxj+zLo /fhfx¿sf s'nb]jtfsf ¿kdf k"lht >L u'? uf]/vgfynfO{ g]kfnL hgtfn] cfˆg} s'nb]jtf ;lDemPsf 5g\ . dxfof]uLsf] cfzLjf{bn] g} zfxj+zsf] z'?cft eO{ Ps uf}/jzfnL k/Dk/fsf] z'?cft ePsf] s'/fdf k|foM ;a} ljåfg\, n]vsx¿ Pjd\ cGo ;j{;fwf/0f g]kfnLx¿ klg ;xdt ePsf] kfOG5 .

ozf]a|Xd zfxsf sfG5f 5f]/f b|Jo zfxaf6 dxfof]uLsf] k|;Ë pNn]v ePsf] kfOG5 . o;eGbf cufl8 dxfof]uLn] s–s;nfO{ s;/L cfzLjf{b lbg'eof] eGg] s'/f :ki6 ¿kdf pNn]v ePsf] gkfOP tfklg ufO{sf] :ofxf/;';f/ ul//x]sf b|Jo zfxsxfF dxfof]uL k|s6 x'Fbf b|Jo zfxsf] ;]jf, ;Tsf/ b]vL v'zL eO{ b|Jo zfxnfO{ æltdL uf]vf{sf] /fhf x'g]5f} / g]kfn klg ltd|} ;GtfgnfO{ ef]u xf]nfÆ egL j/bfg lbg'ePsf] s'/f] pnn]v 5 . dxfof]uL >L u'? uf]/vgfyn] b|Jo zfxnfO{ cfzLjf{b lbO{ uf]vf{sf] /fhf agfpg' ePkl5 g]kfndf zfxj+zLo /fhfx¿sf] zf;g >[ª\vnf k|f/De ePsf] xf] .

dxfof]uL >L u'? uf]/vgfysf] gfdaf6 /x]sf] uf]vf{af6 pxfFs} cfzLjf{b k|fKt b|Jo zfxn] æuf]vf{ dfq} lsg, x] afaf Û dnfO{ g]kfnsf] g} ef]u ug]{ cfzLjf{b k|bfg ul/lbg'xf];\ egL laGtL u/]sf] / dxfof]uLn] ltd|f] tk:of klg ePsf] 5}g uf]vf{;Dd xf]nf, ltdLb]lv rf/f}+ /fhf hf] xf]nf pm a8f] tk:ofjfg\ x'g]5, w]/} b]jtfaf6 klg j/ kfpg]5, p;}n] ;sn lylt–gLlt Gofo, lg;fkm afFwL ;sn k|hfsf] klg kfngf ul/xGof 5 . To;kl5 ;ftf}+ /fhfsf] kfnfdf g]kfn ef]u xf]nfÆ egL j/bfg lbg'eof] . o;/L dxfof]uL >L u'? uf]/vgfyn] b|Jo zfxb]lv P3f/f}+ /fhfnfO{ g]kfnsf] ef]u xf]nf egL cfzLjf{b lbO{ cGtWof{g ePsf] s'/f uf]/vf j+zfjnLdf pNn]v 5 .

dxfof]uLsf] cfzLjf{bcg'¿k g} g]kfnsf] Oltxf;df uf]vf{sf /fhfsf] ¿kdf b|Jo zfxb]lv rf/f}+ /fhfsf] ¿kdf /fd zfx eP . pgn] æGofo gkfP uf]vf{ hfg"Æ eGg] plQmnfO{ ;j{Jofks agfO{ ;f/f k|hfnfO{ Jojl:yt kf/L ;f/f g]kfnLx¿sf dfem Gofo–lg;fkmL /fhfsf] ¿kdf, s'zn k|zf;ssf ¿kdf k|ltli7t eP . To:t zfxkl5 ;ftf}+ /fhfsf] ¿kdf k[YjLgf/fo0f zfx eP . P3f/f}+ k':tfcufl8 b|Jo zfxnfO{ cfzLjf{b k|bfg ug'{ePsf dxfof]uLn] k'gM P3f/f}+ k':tfsf uf]vf{sf /fhf k[YjLgf/fo0f zfxnfO{ cfkm}+ k|s6 eO{ bxL vfg lbO{ cfzLjf{b lbP/ rqmjtL{ /fhfsf] ¿kdf ;f/f afO;] rf}aL;] cflb /fHox¿nfO{ PsLs/0f u/L ljzfn g]kfnsf] lgdf{0f / /fh u/]sf] s'/f xfd|f] Oltxf;df ;'gf}nf cIf/n] n]lvPsf] 5 .

ha–ha ;fdflhs w/ftn vnalng k'Ub5, ;To / ;b\u'?dfly k|Zg lrGx nfUg yfNb5, dGq, tGq, Wofg, of]unufotsf xfd|f k"j{hx¿sf yftL nf]k eO{ clt ef}ltstfsf] laulauL a9L k"/} ;dfh ultxLg cl:y/ x'g k'Ub5, To:tf] kl/l:yltdf uf]/If zlQmn] cfˆgf] sfo{ ub{5, To:tf] a]nfdf dxfof]uL k|s6 eO{ jf uf]/If zlQmnfO{ lqmofzLn agfO{ ;dfhnfO{ :ki6 dfu{lgb]{zg ug'{ePsf] kfOG5 .

a'4kl5sf ;dodf cfPsf ljs[ltx¿, af}4 tyf lxGb" tflGqsx¿df km}lnb} uPsf] ljs[ltn] Tolt a]nfsf] ;dfhdf g/fd|f];Fu k|efj kfb}{ nu]sf] lyof] . tflGqs ;fwgfx¿ ;Í'lrt x'Fb} uO{ ;fwgf eg]sf] df;', dlb/f clg :qLx¿nfO{ e}/jL agfO{ ;dfud ub}{ dGqf]Rrf/0f ug'{ lyof] . elgG5, Tolta]nf 8flsgL, zflsgL o1 k4lt, /fIf;, lkrf; k4lt cflb ljs/fn ¿kdf lyP . g t b]z, sfn, kl/l:yltsf] / ;dfhsf] g} 8/ lyof], g t To:t} cGo zlQmsf] g} . o;/L ;dfh, wd{ / wfld{stfsf] gfddf Jolerf/, anfTsf/, ljs[t ;fwgfx¿, g/aln, hfb', 6'gfd'gf, df/0f–df]xgleq hsl8Psf] lyof] . o;/L ;dfhdf km}lnPsf] ljs/fn l:ylt, cdof{lbt ;fwgfTds k|lqmofsf lj?4, oL ;Dk"0f{nfO{ u'? uf]/vgfy k|s6 eO{ :ki6 dfu{lgb]{zg k|bfg ug'{eof] .

cfhsf] kl/l:ylt klg 7Ls o;}u/L u'lh|/x]sf] 5, ;fdflhs jftfj/0f c:tJo:t eO/x]sf] 5, dfgjLo k|j[lQx¿ x/fO{ s]jn n'6kf6, xTof, anfTsf/, czflGt cflb bfgjLo k|j[lQsf] af]njfnf al9/x]sf] 5 . g}ltstf, ;Totf, dfgjtf g t b]znfO{ dfu{lgb]{zg ug]{x¿df 5 g t wfld{s u'?x¿df g} 5 . wd{ cfh JolQmx¿sf] nflu dfuL vfg], 7uL vfg] efF8f] ePsf] 5, ;dfh y'k|} ;Dk|bfox¿df ljv08g eO{ ;fdflhs hghLjg ultxLg Pjd\ cl:y/ eO/x]sf] 5 .

— p4j nfld5fg]


:j¿k Knfli6ssf] d'v ;'/;fsf]

xfd|f k'vf{x¿n] sk8fsf] emf]nf k|of]u uy]{ . xfdL nfh–ufh 9fSg sk8fsf] emf]nf xf]Og 7f6 klN6P/ Knfl:6s k|of]u ul//x]sf 5f}+ . of] ;To oyfy{tf xf] . zx/ ahf/ t o;} klg Knfl:6ssf] af?bL w"jfFdf /dfO/x]sf] 5 . rfFbL h:tf 6Nsg] xfd|f lxdfn, t/sf/L / vfBfGgsf pj{/e"ld tyf nfnLu'/fF;sf kfvfx¿;d]t Knfl:6sn] 9fSg yfn]sf] 5 . Knfl:6s alxisf/sf gf/f obfsbf 3lGsPsf] kfOP klg cem} lgoGq0fdf eg] s;}n] klg 7f]; sbd rfn]sf] kfOPsf] 5}g .

lalno8{ ansf] lgdf{0fsf nflu rflxg] xfQLsf] bfFtsf] ljsNk vf]Hg] qmddf ;g\ !*^) tfsf cd]l/sfdf Knfl:6ssf] hGd ePsf] xf] . Tolta]nf Knfl:6s cfljisf/ ug]{ sfd hf]g a]i6nL Xoftn] u/]sf lyP eg] ;g\ !(^) df a]lNhodsf /;fog zf:qL lnof] j]sNof08n] ljB'tLo ;fdfgx¿ lgdf{0f ug{sf nflu Knfl:6ssf] ljsf; u/] . t/ pgn] ljsf; u/]sf Knfl:6snfO{ k'gM k|of]u ug{ eg] ;ls+b}g lyof] . To;kl5 ;g\ !(#) df gfOngsf] cfljisf/ ePsf] lyof] . t/ emf]nfsf] ¿kdf k|of]u ul/g] kf]lnlygsf] ljsf; eg] ;g\ !(%) df la|l6z /;fog zf:qLx¿af6 ePsf] 5 .

Ps cg'dfg cg';f/ ljZjdf k|ltJolQm !% s]hL Knfl:6s vkt x'G5 . t/ ljsl;t /fi6«df eg] k|lt jif{ k|ltJolQm *)÷() s]=hL= Knfl:6s k|of]u ug]{ u/]sf] kfOG5 . g]kfndf Knfl:6ssf] k|of]u cToGt ePsf] b]lvG5 . g]kfndf sl/a $)) k|sf/sf pBf]u Knfl:6s pTkfbgdf nfu]sf 5g\ . g]kfndf Knfl:6ssf] k|of]u ;g\ !(*) b]lv dfq ePsf] xf] . ;g\ !(&) df df]xgk|;fb >]i7n] sf7df8f}+sf] If]qkf6Ldf klxnf] Knfl:6s pBf]usf] :yfkgf u/]sf lyP . ;g\ !(*% b]lv g]kfnel/ g} Knfl:6s pBf]u 5l/g k'u]sf] lyof] .

>L % sf] ;/sf/n] @) dfOqmf]geGbf sd tf}nsf] Knfl:6s pTkfbgdf /f]s nufPsf] 5, t/ ahf/df @) dfOqmf]geGbf sd tf}nsf Knfl:6sx¿ 5\ofk5\ofKtL e]l6g] u/]sf] 5 . of] jftfj/0fsf nflu cle;fk /x]sf] jftfj/0fljb\x¿n] JoQm u/]sf 5g\ .

Knfl:6ssf emf]nfx¿ guNg], g;8\g] cyf{t\ Non Bio-degadable ePsfn] klg o;sf] ;d:of hl6n x'Fb} uPsf] xf] . Knfl:6snfO{ hnfpFbf To;af6 xfO8«f]sfj{g, Snf]/f]ˆnf]/fsfj{g, sfj{g8fOcS;fO8 h:tf UofF; pTkfbg x'g] ePsf]n] o;n] clS;hgnfO{ lj:yflkt ug{ o;af6 jftfj/0fdf cToGt k|lts"n c;/ kg]{ cleJolQm jftfj/0fljb\x¿sf] /x]sf] 5 .

g]kfndf k|ltjif{ ^) xhf/ d]l6«s 6g sl/a # c/a a/fa/sf] Knfl:6s agfpg k|of]u ul/g] sRrfkbfy{ cfoft ug]{ ul/G5 . To;k|sf/sf sRrf kbfy{ d'VotM l;Ëfk'/, Ol08of, hd{g, a]nfotaf6 Nofpg] ul/G5 . g]kfndf aflN6g efF8f agfpg] h]d{gL Knfl:6s pBf]u kfFr j6f /x]sf] 5 . l/;flSnª pBf]u lrtjgsf] 6fF8Ldf /x]sf] 5 . g]kfndf sl/a #) xhf/ d]l6«s 6g kf]lnlyg emf]nf pTkfbg x'g] u/]sf] 5 . h;dWo] kfFr xhf/ d]l6«s6g :jb]zd} vkt x'g] u/]sf] 5 / afFsL @% xhf/ d]l6«s 6g ef/tLo ahf/df lgof{t x'g] u5{ . g]kfndf Knfl:6ssf] k|of]u ;jf{lws cf}Bf]lus sfo{sf] nflu ^)÷&) k|ltzt / 3/]n' sfo{sf] nflu #)÷$) k|ltzt /x]sf] kfOPsf] 5 .

— /fhf/fd sfsL{{


lszf]/ lszf]/Lx¿M s] tkfO{+ dfofsf] aGwgdf kg{'ePsf] 5 <

c+lstf k|]ddf kfun l5g\ . pgsf] ;f]rfOdf pgn] cfkm"n] vf]h] h:t}, ;kgfsf] /fhs'df/nfO{ k|]dLsf] ¿kdf kfPsL l5g\ . t/ c+lstfsf] cfdfa'af o; ;DaGwaf6 v'zL 5}gg\ . o;}n] c+lstfsf] hLjgdf ;d:of pTkGg ePsf] 5, c+lstf h;nfO{ cufw dfof ul5{g\, pm, c+lstfsf]] dftflktfsf] nflu cfˆgf] /xg;xg, k|lti7fsf] ljk/Lt 7fGb5g\ . kl/jf/df crfgs b]vf k/]sf] of] ;d:ofaf6 pDsg c+lstf cfˆgf] k]|dLsf] ;fydf st} efUg] of]hgf agfp+b} ufGwj{ ljjfx ug{ ;f]lR5g\ .

h'g ;d:of c+lstfsf] h:t} xhf/f}+ lszf]/ lszf]/Lx¿sf xf]nfg\ t/ xfd|f] ;dfhdf, cleefjsx¿n] ;Fw} cfˆgf] lg0f{osf] k|e'Tj hdfpFb5g\ . oxL kl/l:yltnfO{ dWogh/ /fVb} lszf]/ lszf]/Lx¿ hLjgdf cfOkg]{ o; k|sf/sf] låljwfk"0f{ cj:yfaf6 5'6\sf/f kfpg s'g} g s'g} pkfosf] vf]hLdf /xg] ub{5g\ .

o:tf] ;do tkfO{++leq pTkGg x'g] xtf;k"0f{ dgl:ylt / kL8fbfoL cg'ej ;fdfGo s'/f x'g\ / o; k|sf/sf] nIf0fn] tkfO{++leq Ps k|sf/sf] kl/jt{g cfpFb} u/]sf] dx;'; u/fpFb5 . of] cj:yf ef]lu/xg' x'g] tkfO{++dfq PSnf] x'g'x'Gg oxfF tkfO{+{+ h:t} y'k|} lszf]/ lszf]/Lx¿ cfˆgf] hLjgsf] Psbd lg0ff{os df]8af6 u'lh|/x]sf 5g\ . jf:tjdf tkfO{+ ca lxhf]sf] afnfkgnfO{ Tofu]/ o'jfj:yfsf] v'8\lsnfdf k|j]z ub}{ x'g'x'G5 . tkfO{++sf] x's{+bf] pd]/ tkfO{++{ :jo+sf] klxrfg agfpg pT;'s 5 . of] pd]/df tkfO{+leq cglulGt k|Zgx¿ pl7/x]sf x'G5g\, d sf] x'F < d s:tf] vfnsf] JolQm aGg]5' < d]/f] eljio s] xf] < s] n] d v'zL x'g;S5' < cflb OToflb .

s] o:tf] kl/l:yltnfO{ ;xh agfpg ;+ej 5 < cfkm"n] ef]Ug'k/]sf] x/]s ;d:ofnfO{ cem Jojl:yt u/]/ ;dfwfgsf cjnDag ub}{ ;d:ofsf] xn vf]Hg ;lsG5 . t/ o:sf] nflu k|To]s lszf]/ lszf]/Ln] s]xL hfGg]} k5{, / Tof] xf] xfd|f] hLjg;Fu k|ToIf ;/f]sf/ /fVg] hLjg pkof]uL ;Lkx¿ . hLjgf]kof]uL ;Lk eg]sf] bIftfsf] Tof] e08f/ xf] h;n] tkfO{+{+sf] hLjgdf ;sf/fTds kl/jt{gx¿ Nofpg d2t ub{5 . tL ;Lkx¿ x'g M

cfkm}n] cfkm}nfO{ hfGg], a'em\g] k|of; ug'{ cfTd1fg c¿nfO{ /fd|/L a'em\g ;Sg' cg'e"lt, cfˆgf] efjgf plrt 9+un] /fVg;Sg', k|efjsf/L ;+jfb c¿;Fusf] ;dGjo ;xh x'g', cGt/JolQm ;DaGw, cfˆgf] efjfj]znfO{ lgoGq0f ug'{ ;+odtf ÷w}o{jfg, r'gf}tLsf] ;fdgf ug{;Sg' k|oTgzLn, x/]s j:t'l:yltnfO{ leGg tl/sfn] d"NofÍg ug'{ l;h{gzLn ;f]rfO, rnfvLsf ;fy ljZn]if0f ug'{ / ;f]Rg', ;+j]bgzLn ljrf/, bfloTjk"0f{ 5gf}6 lg0f{ostf{, ;d:of;F+u h'Wg] lxDdt h'6fpg' ;d:of lgjf/s .

o; k|sf/sf ;Lkx¿n] tkfO{+nfO{ kl/jf/sf ;b:ox¿ / k]|dL k]|dLsf, ;fyLefOx¿;Fusf] cfk;L ;DaGw cem ;'b[9 agfpg ;xof]u k'¥ofpF5g\ . cfˆgf] hLjgdf o:tf] ;Lksf] pkof]u u/]/ tkfO{+n] cfkm"n] b]v]sf ;kgfnfO{ ;d]t k"/f ug{ cfkm"leq cfTdljZjf; hfu]sf] cg'ej ug{ ;Sg'x'G5 . s] tL ;Lkx¿ ;f]r]h:t} oyfy{df klg cb\e"t 5g\ t < cfpg'; Psk6s Tof] hLjgf]kof]uL ;LknfO{ ckgfPsf] sf/0f c+lstfn] cfkm"leq s:tf] k|sf/sf] kl/jt{g cfPsf] dx;'; ul/g\ To;nfO{ lgofnf}+ . c+lstfdf hLjgf]kof]uL ;Lksf] k|efj 5 ha c+lstfsf] cfdfn] ljjfx ug]{ s]6fsf] af/]df c+lstfnfO{ atfpg'eof] ta c+lstfn] lgZro ul/g\ cflv/ cfkm"n] lrGb} glrg]sf] dfG5];Fu hLjg s;/L latfpg ;lsG5 < cfˆgf] efjL hLjg;fyL Tof] xf]Og cfkm"n] g} /f]h]sf] k]|dL x'G5 eg]/ cfdfnfO{ eG5' eGg] b[9tf lnOg\ .

x/]s cfdfn] cfˆgf] 5f]/f 5f]/Lsf] hLjg ;'vdo xf];, p;nfO{ slxNo} b'Mv kL8fsf] ;fdgf ug{ gk/f];\ / p;sf] hLjg xfF;L xfF;L latf];\ eGg] g} rfxG5g\ / oxL rfxgf tkfO{+{sf] klg 5 eGb} cToGt ldhfl;nf] tl/sfn] c+lstfn] cfh;Dd cfˆgf] nflu cfdfn] ug'{ePsf x/]s k|of;x¿sf nflu s[t1tf klg k|s6 ul/g\ . oL s'/fx¿;Fu} pgn] efj's eP/ cfdfn] cfˆgf] nflu eg]/ /f]Hg'ePsf] s]6fdf s'g} v/faL gePklg p;Fu cfˆgf] ljrf/ / dg gldNg] ePsf]n] ubf{ cfˆgf] efjL hLjg g} w/fzfoL x'g] ;+efjgf klg /x]sf] atfpFb} cfdfsf] of] lg0f{ok|lt cfˆgf] c;xdlt /x]sf] hfgsf/L lbOg\ .

o; k|sf/sf] cfk;L 5nkmnaf6 c+lstfn] cfˆgf] hLjgk|lt a9L lh1f;' ePsf] clg cfkm"n] ;f]r]eGbf cfdfn] cfkm"nfO{ a9L a'em]sf] dx;'; ul/g\ . o;sf ;fy} cfˆgf] eljiosf] af/]df cfdf;Fu cfkm"n] u/]sf] tYo s'/f -cfTd1fg_ klg af:tljs g} ePsf] cjut ul/g\ .

o;kl5 c+lstfn] cfˆgf] hLjgsf] x/]s knx¿ cem pd+uk"0f{ ePsf] pT;fxk"0f{ ePsf] dx;'; ul/g\ . ;fyLx¿;Fusf] af]nrfn, :s'ndf ul/g] Jojxf/ / cWoog cflb ;a}df kl/jt{g cfPsf] cg'ej ub}{ cfˆgf] hLjg cfkm}df lglxt x'+bf]/x]5 / of] clt uxg ljifo /x]5 eGg] ;d]t af]w ul/g\ .

hf] jf:tjd} cfdfa'jf ;dIf cfˆgf] s'/f k|i6 /fVg ;Sb}gg\ pgLx¿sf nflu cfˆgf] s'/f cfdfa'jf;Dd k'¥ofpgsf nflu cGo pkfox¿ klg ckgfpg ;S5g\ . pbfx/0fsf] nflu glhssf cfkmGtx¿sf] d2t M tkfO{++{ To:tf] glhssf] cfkmGtsf] ;xf/f lng'xf]; h:n] tkfO{+sf] s'/fdf tkfO{+{sf] cfdfa'afnfO{ a'emfpg, dgfpg ;Sg'x'G5 .

dfly lbOPsf pbfx/0fx¿af6 lgZro klg tkfO{+n] ca hLjgf]kof]uL ;Lkx¿n] s;/L xfd|f] b}lgs hLjgdf cfOkg]{ x/]s r'gf}tL, rfx] Tof] 7"nf] xf];\ of ;fgf], tL ;Fu ;fdgf ug{ ;Ifd agfpFbf] /x]5 eGg] s'/fsf] dx;'; ul/;Sg' ePsf] x'g'k5{ . o:t} ljifox¿;Fu ;DalGwt cGo ;Gbe{x¿ xfdL cfufdL lbgx¿df ;dfj]z ub}{ hfg]5f}+, o;}n] rgfvf] eP/ k|tLIff ub}{ /xg'xf]nf . ofb /fVg'xf];, ha tkfO{+{n] !) j6f hLjgf]kof]uL ;Lkx¿sf] dxTj a'em]/ To;nfO{ Jojxf/df ptfg{ yfNg' x'g]5, ta tkfO{+{n] cfkm}+n] cfkm}+nfO{ cfh eGbf cem a9L dfof+ ug'{x'g]5 .

;fef/ M o'lg;]km


;ª\s6df kb}{ uPsf] ;Gyfn g[To

g]kfnsf] emfkf / df]/ªdf cNk ;ª\Vofdf a;f]af; ub}{ cfPsf ;tf/ hfltn] k|To]s jif{ ljhof bzdLsf] ef]lnkN6 dftf eujtLsf] k"hf u/L k|:t't ub}{ cfPsf ;Gyfn g[To lgs} k'/fgf] g[To xf] . o; g[Tosf] z'?jft slxn]b]lv ePsf] xf] eGg] ;DaGwdf o;} eGg g;lsP klg kf}/fl0fs cf:yfcg';f/ o;sf] Oltxf; lgs} k'/fgf] /x]sf] kfOG5 . ;tf/x¿sf] Oltxf; lyof]– l;Gb'/df pNn]v eP cg';f/ k/fk"j{ sfndf b]jtfx¿sf] cg'/f]w :jLsf/ u/L dftf eujtL k|s6 eO{ bfgjLo zlQmnfO{ k/f:t ug'{ ePsf]n] bfgjLo ;]gfx¿ sfDb} eujtLsf] z/0fdf k/]sfn] To;}sf] ;Demgfdf ;Gyfn g[To z'? ePsf] b]lvG5 .

;Gyfn g[To cfˆg} hftLo efiff ufO{hfq] klx/g / /ËLrËL efj elËdfdf /ËLg sldh k~hL -wf]tL h:tf] sk8f_ lz/df do"/sf] KjfFv / P]gf tyf em'Dsfn] agfPsf] km]6f nufO{ hLpdf sNnL afFw]/ afhfufhfsf] ;fydf ;fd"lxs ¿kn] k|:t't ul/G5 .

sfnL / b'uf{sf eQm ;tf/x¿ cfˆgf] hLpdf jif{el/ r9]sf] sfnL, zlQm zfGt kfg{ klg of] g[Todf ;dfj]z x'g] u5{g\ . c¿ hfltsf eGbf k[ys\ g[To ePsf]n] g} ;Gyfn g[To lgs} dgdf]xs / dgf]/Ghgk"0f{ x'G5 . clxn]sf] l8:sf] / klZrdL /Ëd~rdf /dfpg]sf] nflu of] g[To olt /fd|f] gnfu] klg cfˆg} k/Dk/fdf xfF:g] / /dfpg]x¿sf] nflu eg] k|tLIffsf] 38L g} aGg] u5{ .

emfkf lhNnfsf laleGg :yfgdf k|:t't ul/g] ;Gyfn g[To k|foM Ps} lsl;dsf] /xg] ub{5g\ . eQmk'/sf] of] g[To k|:t't x'g] k|d'v :yfgx¿df nvgk'/ uf=lj=;= sf] d+unaf/] ahf/ klg xf] . bz}+sf] PsfbzLsf] lbg oxfF 7"nf] d]nf nfUg] / a]n'sf b'O{ ah]kl5 ljleGg :yfgaf6 cfPsf g[To ;d"xaLr g[Tosf] k|lt:kwf{ x'g] u5{ . of] d]nfsf] 7"nf] dxTj oxL ;Gyfn g[To ePsf]n] oxfF 6f9f 6f9fsf dflg;sf] hd36 x'g] u5{ . t/ lxhf] cfh 38Lsf] 306f sfF6f 3'd] em}+ ;Gyfn g[Tosf] :t/ ;ª\Vof b'j} 3l6/x]sf] 5 . s]xL jif{ cl3b]lv o;} d+unaf/] ahf/df b]vfOg] cfZro{hgs dgf]/~hgk"0f{ g[Tox¿ nf]k x'Fb} cfPsf 5g . g[Todf ;dfj]z ;tf/x¿ k|fo a"9f /xg] u/]sf 5g\ . s]6f s]6L / o'jfx¿sf] ;ª\Vofdf sdL x'gfn] ca s]xL jif{kl5 of] g[To lj:tf/} nf]k gxf]nf eGg ;lsGg . xfn;Dd emfkfsf w]/} 7fpFaf6 ;Gyfn g[To nf]k eO;s]sf] 5 .

u/LaLn] lklN;Psf ;tf/x¿ cem} k|foM :s'nsf] d'vaf6 jl~rt 5g\ . pgLx¿df g hfltut k/Dk/f ;+:s[lt hu]gf{ ug{ kb{5 eGg] 1fg 5 g t s'g} kbn] o;df rf;f] g} b]vfPsf] kfOG5 . To;}n] ;fdflhs lj;Ëlt lj?4 / ;+:s[lt hu]gf{ ug{ :yflkt ljleGg ;ª\3, ;+:yf, Sna cflbn] ;Gyfn g[To pTyfg ug{ ;xof]u k|]/0ff glbP ax';f+:s[lts d'n'saf6 ;Gyfn g[To ;bfsf] nflu x/fpg s]xL a]/ nfUb}g .

— zDe' lg/f}nf, emfkf


P]ltxfl;s w/f]x/tf~rf]s sf]6

g]kfnd} ko{6gsf nflu k|Voft sf:sL lhNnf s]jn k|fs[lts ;f}Gbo{n] dfq k"0f{ 5}g k'/ftg P]ltxfl;s :ynx¿n] klg el/k"0f{ 5 . o:t} P]ltxfl;s :ynx¿dWo] n'Dn] uflj; cGt/ut kg]{ tf~rf]s sf]6 klg Ps xf] . g]kfnsf] PsLs/0f gx'Fb} afO;] rf}la;] /fHotfsfsf v; /fhfx¿n] lgdf{0f u/]sf] hg ljZjf; ul/Psf] tf~rf]s sf]6 k'Ug kf]v/f–afun'ª /fhdfu{sf] sl/a @* ls=dL= kf/ ul/;s]kl5 sfF8] eGg] :yfgdf k'u]/ pq]kl5 ofqf z'? ug'{k5{ .

P]ltxfl;s:ynsf] cjnf]sg dfq gu/]/ k|fs[lts 56fx¿sf] klg /;f:jfbg ug{ kfpg' o; ofqfsf] k|d'v ljz]iftf xf] . sfF8]af6 sl/a 8]9 306f pQ/ klZrd psfnf] pSn]kl5 cli6«og SofDk k'luG5 . af6f] psfnf] eP klg sfF8] cfdf ;dfhåf/f b'O{ ls=dL= l;+9Laf6f] lgdf{0f ul/Psf]n] lx+8\g Tolt sl7g eg] x'Fb}g . To;dfly tkfO{+ kmfu'gb]lv j}zfv;Ddsf] ;dodf hfg'eof] eg] af6f] jl/k/Lsf] hËndf km"n]sf nfnL u'/fF;x¿sf] aLraf6 lxF8\bf slt a]nf cl:6«og SofDk k'luof] kQ} kfpg' x'Gg . cl:6«og SofDk ljz]if u/]/ 6«]lsª hfg] cfpg]x¿sf nflu SoflDkªsf] nflu k|Voft :yn xf] . To;f] t oxfF s]xL nh tyf ;–;fgf xf]6nx¿ klg 5g\ . of] SofDksf] csf]{ ljz]iftf eGg' oxfFaf6 km]jftfn, kf]v/fgu/, kj{t, :ofª\hf, k~rf;], n'Dn], ;Nofg y'k|} :ynx¿ b]lvG5g\ eg] cGgk"0f{, df5fk'R5||], wf}nflu/L, u0f]z h:tf lxdfnx¿ gfËf] cfFvfn] cToGt ;dLkdf b]Vg ;lsG5 . cl:6«og SofDksf] ;fgf] lj>fdkl5 pQ/tkm{ hËnleqaf6 sl/a #) ldg]6 hlt psfnf] r9]kl5 tf~rf]s sf]6 k'luG5 . oxfF b'O{j6f sf]6x¿ 5g\ . z'?sf] sf]6sf] kl/;/df b'O{j6f dlGb/x¿ / Ps lj>fd:yn 5 . oxfF r}t] bz}+ / a8f bz}+sf] ci6dLdf d]nf nfU5 . a8f bz}+sf] ci6dLdf aln klg r9fOG5 . b'O{ dlGb/dWo] Ps dlGb/leq /x]sf] v8\u tTsfnLg /fhfx¿sf] xf] eGg] hg>'lt kfOG5 . sf]6sf] agf}6nfO{ x]bf{ s]xL cUnf] :yfgdf 9'Ëfsf] kvf{nn] 3]l/Psf] 5 eg] To;sf] s]xL tn xQkQ zq'x¿n] k|j]z gkfpg] eg]/ jl/kl/ 7"nf] vf8n vlgPsf] 5 . rf/kf6] kvf{nsf] cfdg] ;fdg] b'O{lt/ ;fgf Kjfn /flvPsf] 5 . tL Kjfnaf6 gfn l5/fO{ Tolta]nf tf]k aiff{OGYof] eGg] cg'dfg :yfgLo hgtfsf] 5 . xfn of] sf]6sf] kl/;/;Fu sl/a b'O{ jif{ cufl8 b"/ ;~rf/ ;+:yfgn] cfˆgf] 6fj/sf] :yfkgf u/]sf] 5 . of] sf]6af6 sl/a b'O{ ldg]6 psfnf] r9]kl5 cem} cUnf] :yfgdf csf]{ sf]6 e]l6G5 . of] sf]6sf] jl/k/L To;/L g} 9'Ëfsf] kvf{n nufOPsf] 5 eg] tf]k hfg] b'O{ Kjfn klg /flvPsf] 5 . To:t} jl/kl/ ulx/f vf8nx¿ klg vlgPsf] 5 . of] dflyNnf] sf]6df /fhf cfkm}+ o'4tfsf a:y] eg] tNnf]df ;}lgsx¿ a:y] eGg] cg'dfg 5 . P]ltxfl;s w/f]x/sf ¿kdf /x]sf oL b'j} sf]6x¿ plrt ;+/If0fsf] cefjdf jif}{lkR5] yf]qf kftx¿n] 9flsb} uPsf 5g\ . g]kfnsf] tTsfnLg kl/j]z, j:t'l:yltsf] cWoog ug{ kfOg] oL sf]6x¿sf] ;+/If0fdf l9nfO x'g] xf] eg] s]xL jif{ kl5 s]jn sfO{ knfPsf 9'Ëf afx]s oxfF s]xL e]l6g] 5}g .

oxfFaf6 klg ler's, 3fGb|'s a];L h:tf] ufpFx¿ Pjd\ ko{6sLo b'j} b[li6n] ;+/If0fof]Uo 5 . tyf g]kfnsf] Oltxf;df rf;f] /fVg]x¿sf] nflu tTsfnLg afO;] rf}aL;] /fhfx¿sf] af/]df / pgLx¿n] ckgfPsf /fHo ;'/Iff k|ljlwsf af/]df hfGg klg tf~rf]s sf]6 ;xfos l;4 x'g]5 .q clhtk|jf;L æb]jsf]6fÆ, e/tk'/ lrtjg uf]Ëa'df blIf0f Pl;ofs} gd'gf a;kfs{ aGg]\sf7df8f}+sf] uf]Ëa'df cjl:yt a;kfs{nfO{ :yfgLo hgtfx¿ gofF a;kfs{sf] gfdn] lrGb5g\ . of] a;kfs{ lj=;+= @)$( ;fn kmfu'g @^ ut]b]lv ;~rfngdf cfPsf] xf] . nfdf] b"/L / 5f]6f] b"/Lsf] u/L sl/a ^ ;oj6f a; cfjthfjt ug]{ o; a;kfs{sf] 6ld{gn ejg hfkfg ;/sf/n] ;xof]udf lgdf{0f ePsf] xf] . %)) j6f;Dd a; kfs{ u/]/ /fVg ;lsg] o; a;kfs{nfO{ xfn blIf0f Pl;ofs} gd'gf a;kfs{sf] ¿kdf lgdf{0f ug{ nfluPsf] 5 . lgdf{0f sfo{ ;lsPkl5 oxfF Psxhf/ !)) eGbf a9L a;kfls{ª ug{ ;lsg] ;Da4 sDkgLaf6 yfxf ePsf] 5 . ;/sf/ PSn}n] d'n'ssf] ;du| ljsf; lgdf{0fdf Wofg k'¥ofpg ;Sb}g . o;sf] lhDd]jf/L lghL If]qn] klg plQs} ¿kdf lng'kg]{ x'G5 . oxL dfGotfcg';f/ sf7df8f}+ dxfgu/kflnsf–n] uf]Ëa' a;kfs{nfO{ gd'gf a;kfs{sf] ¿kdf lgdf{0f ug{ lghL If]qnfO{ lbg pkof]uL 7fg]sf]n] lnh ;Demf}tf;DaGwL ;fj{hlgs ;"rgf k|sflzt u/]sf] lyof] . ;f] ;"rgf cg';f/ pQm sfo{ ;DkGg nf]T;] ax'p2]ZoLo k|f=ln=n] $% jif{sf] nflu lnh ;Demf}df lnPsf] 5 . o; a;kfs{sf] If]qkmn !^! /f]kgL /x]sf] 5 . oxfFaf6 k"j{ d]rLb]lv klZrd dxfsfnL;Ddsf !# j6} c~rnx¿df a; cfpg] hfg] ub{5g\ . Nxf]T;] ax'p2]ZoLo k|f=ln=n] kfFr jif{sf] cjlwdf o; a;kfs{nfO{ blIf0f Pl;ofs} gd'gf a;kfs{ agfO;Sg] k|lta4tf JoQm u/]sf] 5 . pQm sfo{sf nflu k|f=ln=n] #% s/f]8 ?lkofF 5'6\ofPsf] 5 . uf]Ëa' a;kfs{ 6ld{gnnfO{ ef}lts ;+/rgfn] Jojl:yt u/L cfw'lgs ;'ljwfo'Qm, ;'/lIft / e/kbf]{ ;]jfsf] lj:tf/ / ljsf; ug]{ nIo /x]sf] k|f=ln=af6 yfxf ePsf] 5 .


cfwf skfn b'Vg] /f]u / To;sf] cfo'j]{bLo pkrf/

dflg;x¿nfO{ b'Mv lbg] /f]ux¿df 6fpsf] b'Vg] /f]u Jofks dfqfdf kfOG5 . of] /f]u cg]s lsl;dsf] x'G5 . s;}sf] k"/} 6fpsf] b'V5, s;}sf] cufl8kl§ b'V5, s;}{sf] k5fl8k§L b'V5, s;}sf] cfwf skfn b'Vg]x'G5 . cfwf skfn b'Vbf s;}sf] bfofF efu dfq} b'V5, s;}sf] afofF efu b'Vg] u5{ .

cfwf skfn b'Vg] /f]unfO{ cfo'j{]bdf cwf{je]bs /f]u elgPsf] 5 . To;nfO{ lxGbL efiffdf cfwf ;L;L, cwskf/L elgG5 . g]kfnLdf c4f b'Vg] elgPsf] ;'lgG5 . o;nfO{ cª\u|]hL efiffdf dfOu|]g elgG5 .

of] /f]u w]/} h;f] jª\zfg'ut ¿kdf kfOG5 . !$ jif{b]lv @@ jif{;Ddsf] pd]/b]lv k|f}9 cj:yf;Ddsf dflg;x¿df of] /f]u a9L kfOG5 . o;df !%–!% lbg cyjf dxLgfsf] aLrdf k6s–k6s 6fpsf] b'Vg] u5{ . z'¿df 6fpsf]sf] Ps Ps efudf b'V5 . To;kl5 cfwf 6fpsf] b'Vg yfN5 . slxn]sfxLF k"/} 6fpsf] / 3fF6L klg b'Vg ;S5 . dlxnfx¿df dfl;s ;|fj x'g] j]nfdf, uef{j:yfdf / ;'Ts]/L ePsf] s]xL dlxgfkl5 of] /f]u ePsf] kfOG5 .

w]/} a]/ a;]/ sfd ug]{, dfgl;s sfd a9L ug]{ / aGb sf]7f–kmf]xf]/–lr;f] jftfj/0fdf a:g] dflg;x¿nfO{ of] /f]u a9L dfqfdf x'G5 .

w]/} lrGtf ug'{, cfFvfdf s'g} /f]u nfUg' -clwdGy cflb_, s'kf]if0f x'g', s'g} s'/fk|lt lj/f]w -PnhL{_ x'g' o;sf] aflx/L sf/0f x'G5 .

of] /f]u nfUbf laxfgL p7\g] lalQs} l/ª\u6f nfU5 . cfFvf cufl8 cFWof/f] b]lvG5 / cFWof/f]df lemNsf b]lvg yfN5 . ;fy} /f]uLnfO{ vfg]s'/f g¿Rg], afGtf x'g] x'G5 . To;kl5 sDkf/f]df l;of]n] 3f]r] em}F b'VgyfN5 . z'¿df h'g cfFvf cufl8 cFWof/f] b]lvPsf] 5 To;sf] csf]{kl§sf] sDkf/f]df b'Vg z'¿ x'G5 / b'vfO{ la:tf/} a9]/ vKg g;lsg] x'G5 . lxF88'n ubf{, 3fd kbf{, rsf]{ cfjfh x'Fbf b'vfO{ emg\ a9\5 . To;kl5 afGtf x'g;S5 . afGtf ePkl5 b'v]sf] sd x'g yfN5 . @–$ 306f;Dd b'v]kl5 b'MvfO{ la:tf/} 36\b} hfG5 / la/fdLnfO{ lgb|f nfU5 . /f]uL ;'t]/ p7\bf b'Vg 5f]8]sf] x'G5 . of] /f]usf] j]u ;do–;dodf cfO/xG5 / /f]uLn] w]/} jif{;Dd b'Mv kfO/xG5 . pd]/ 9NsFb} uPkl5 o;sf] c;/ klg x/fpFb} hfG5 . of] /f]u laxfg 3fd nfu]kl5 z'¿ eP/ lbgdf b'MvfO{ a9\b} hfg] ;fFemkv la:tf/} lgsf] x'g] klg x'G5 . To; lsl;dsf] cj:yfnfO{ cfoj]{bdf ;"of{jt{ /f]u elgPsf] 5 .

of] /f]u nfu]sf] cj:yfdf zfGt 7fpFdf a:g] / 6fpsf]df xNsf dfln; ug]{ ug'{k5{ . cfFvfdf an kg]{ u/]/ w]/}a]/;Dd k9\g], n]Vg], cyjf c¿ sfdx¿ ug'{x'Fb}g . df;', lrof, skmL vfg] afgL 5f]8\g'k5{ . ;fy} tn elgPsf pkfox¿df cfkm"n] ug{ Eofpg] pkfo ug'{k5{

– laxfg 3fd nfUg'eGbf klxn] g} cª\u'/sf] /; Ps sk vfg] ug'{k5{ .

– xLFu kfgLdf 3f]n]/ ;'F£g] ug'{k5{ .

– htfkl§ 6fpsf] b'v]sf] 5 Totfkl§ gfsdf tf]/Lsf] t]n cf7 yf]kf;Dd /fv]/ ;'F£g'k5{ . o;/L kfFrlbg ;Dd ug'{k5{ .

– vfg]a]nfdf dx b'O{rDrf vfg] ug'{k5{

– d"Fufe:d @%) ldnLu|fd, Rojgk|fz Ps rDrfdf ld;fP/ laxfg a]n'sf vfg] ug'{k5{ .

– d"Fufe:d Ps /QL -!@% ldnLu|fd_, uf]bGtL e:d Psu|fd ld>Lsf] w"nf] / £o"df ld;fO{ laxfg–a]n'sf
vfg'k5{ .

– lbg–lbg} !% ldg]6;Dd zjf;gsf] cEof; ug'{k5{ .

— 8f=sfzL/fh zdf{, ;'j]bL


:j/sL wgL zld{nf ab]{jf

cfˆgf] snf / unfsf sf/0f y'k|} g]kfnL ;|f]tfx¿aLr k|Lo ag]sL zld{nf ab]{jf o'jf ufog If]qdf rlr{t x'g k'u]sL 5g\ . /, pgsf] k|ltef / ;Lksf] /fi6«n] /fd|f];Fu sb/ klg u/]sf] 5 . æcfFv}df ;'Sof] ;f/f, cfF;' a/} kf]Vg ;lsgÆ uLtaf6 @)$% ;fndf ufog If]qdf k|j]z u/]sL ab]{jfsf xfn;Dd y'k|} uLt tyf uLlt PNjdx¿ k|sfzgdf cfO;s]sf 5g\ .

lj=;+=@)#) ;fndf hlGdPsL dflxnf ab]{jf / /Ltf ab]{jfsL 5f]/L zld{nf ;fg}b]lv uLt ufpg] ;f]vdf nflug\ / cfkm"n] /f]h]sf] If]qdf ;kmntf klg kfOg\ . xh'/a'af Zofds'df/sf] k|]/0ffaf6 snf If]qdf nfu]sf] atfpg] logL elG5g\ – æjf:tjdf d of] If]qdf xh'/a'afsf] sf/0f af6} nfu]sf] x'F , pxfFn] dnfO{ o:tf] k|]/0ff glbg' ePsf] eP d ;fob of] . If]qdf x'Gy] x'b}gy]+ yfxf 5}g\ . t/, xh'/a'afn] ;fg}b]lv ddf b]lvPsf] pT;fxnfO{ k|]/0ff eg]{ sfddf 7"nf] ;xof]u k'¥ofpg'eof] . xh'/a'af Ps]8]dLdf sfd ug'{x'GYof] / d}n] klg pxfFaf6 kfpg'kg]{ xf};nf w]/} kfPF . cfh d zld{nf ab]\{jf eg]/ lrlgg'df xh'/a'afsf] 7"nf] k|]/0ff 5 . Æ

kfgL kf]v/Ll:yt efg'eQm d]df]l/Pn df=lj=af6 P;=Pn=;L= pQL0f{ u/]kl5 dxf/fhu~h gl;+Ë SofDk;af6 gl;{Ë u/]sL zld{nf xfn lzIff SofDk;df aL=P8= sIffdf cWoog/t l5g\ . cfˆgf] cWoog / ufog If]q b'j}nfO{ Ps};fy cufl8 a9fpFb} cfPsL pgL cfkm"df ePsf] ;Lk / IfdtfnfO{ cem} /fd|f];Fu k|:t't ug]{ sfo{df h'l6/x]sL l5g\ . s'g} klg sfddf hfg]– a'em]/ nfu]df ;kmntf kfpg ;lsg] cg'ej klg zld{nfdf 5 . pgL atfpFl5g\ – æ dnfO{ :j/ / >f]tfx¿n] ;fy lbPdf of] ufog If]qdf cem} s]xL ug{ ;S5' h:tf] nfu]sf] 5 . dnfO{ klg snf If]qsf] pGglt / k|ult ePsf]df v'zL 5, t/ xfdLn] csf{sf] b]vfl;sLdf snfsf/ aGg] xf]8df nfUg' x'Fb}+g, Pp6f lglZrt p2]Zo / dfGotf agfP/ cufl8 a9]df cjZo g} ;kmntf kfpg ;lsG5 . u'0ffTds ljsf;df nfUg ;s]gf}+ eg] snf If]qsf] ;fy{stf klg /xb}g . t/ s'g} klg If]qdf nfUg] OR5f x'Fb}df klg x'b}g To; cg';f/sf] lzIff / 1fg klg x'g'k5{ .Æ

ækm"nsf] hjfkm kTy/n] lbg]nfO{

cf}nf] lbFbf ;+;f/} lgNg]nfO{ Æ

æcfuf] nfUof] lbn}dfÆ

æ ;'gsf] laxfgL rfFbLsf] kfgLÆ

æt:jL/df o:tf] dfG5] 5f} s:tf]Æ

h:tf uLtx¿ ufP/ rlr{t ag]sL zld{nf ab]{jfsf @)) j6f cfw'lgs uLt, @)) j6f nf]s uLt, /fli6«o uLt / ehg u/L @) j6f, ljleGg l;g]dfx¿sf !)) j6f uLtx¿sf] /]s8{sf ;fy} tLgj6f uLlt PNjdx¿ k|sfzgdf cfPsf5g\ . log} k|ltefsf sf/0f :jb]zdf dfq xf]Og ljb]zdf klg pgL k|+zl;t ePsL 5g\ – / rlr{t ag]sL5g\ . pgn] a]nfot, xªsª nufotsf d'n'sdf klg cfˆgf] snf b]vfP/ g]kfnsf] /ht / k|lti7f a9fPls5g\ . To;}n] pgL elG5g\ – æ cfkm";Fu ePsf] IfdtfnfO{ ldlxg]tsf ;fy k|of]u u/]df cjZo klg ;kmn xf]OG5 . d o; If]qdf cfpg rfxg] ;fyLx¿nfO{ oxL eGg rfxG5' s'g} klg sfddf lg/Gt/ nfluk/]df c;kmn x'g] eGg] s'/} x'Fb}g .Æ

— uf]s0f{ cof{n


. cfj/0f .. /ª\ud~r .. k/Dk/f .. >[ª\uf/ .. kfo{fj/0f .. ;DkfbsLo .. ljljw .
. lrlsT;f .. of]hgf .. df]8lnª\u .. ;flxTo .. e]63f6 .. ljZj ;Dkbf .. ;+:s[lt .. dfl;s 36gf .
. km]zg .. tfhf l/kf]6{
.. cfly{s hut .. oftfoft .. w/f]x/ .. P]g sfg'g .. d'Qms÷n3'syf .. dgf]/~hg .
. v]ns'b .. :yfg kl/ro .. ljrf/ .. hLjg bz{g .


Send your comments and letters to the editor at gtrn@mos.com.np
2002 © Mercantile Communications Pvt. Ltd. P.O. Box 876, Durbar Marg, Kathmandu, NEPAL.   Tel : 977 1 220 773, 243566, Fax: 977 1 225 407. Reproduction in any form is prohibited without prior permission. No part of the articles which appear in the internet version on Yuwamanch may be reproduced without the permission of Mercantile Communications Pvt. Ltd. For reprinting rights, please write to US. Send us your feedback: CONTACT US. CLICK HERE FOR PAST ISSUE ABOUT US HOME ADVERTISE WITH US

BACK TO THE TOP