|
dxflwj]zg kbsf] n'5fr'8Ld} ;Lldt x'g] b]zsf x/]s k|hftflGqs JolQm / zlQmsf] Wofg
ca g]kfnL sf+u|];sf] cfufdL dxflwj]zgdf s]lGb|t x'g yfn]sf] 5 . csf]{ ;ftf -df3 ^ ut]
b]lv_ kf]v/fdf x'g] of] dxflwj]zgn] kf6L{sf sdL, sdhf]/Lx? x6fO{ ;+u7gnfO{ cg'zfl;t,
ultzLn / ;Ifd zlQmdf ?kfGtl/t ug'{k5{ eGg]x? lvGg x'b}5g\ . ;efklt Pjd\
k|=d=lul/hfk|;fb sf]O/fnfn] lxhf] dfq klg dxflwj]zgn] ækf6L{leqsf] xfnsf] l:yltsf] cGTo
u/L b]zsf] /fhgLltnfO{ g} gof lbzf / dfu{bz{g lbg]Æ ljZjf; JoQm ub}{ kf6L{nfO{ b]z
/ hgtfsf ;d:of / ljZjsf] ablnbf] kl/l:ylt cg'?ksf] r'gf}tLx?sf] ;fdgf ug{ ;Sg] agfpg' kg]{
s'/fdf hf]8 lbg' ePtf klg dxflwj]zg cGttM kbsf] n'5fr'8Ldf g} ;Lldt /xg] cfz+sf
5 . dxflwj]zg ;+3f/d} cfOk'Ubf klg k|foM ;a} g]tf / sfo{stf{x? kf6L{nfO{ gof
hLjg lbg] ljsNk / af6f] vf]Hg] eGbf eO/x]sf] kbdf s;/L sfod /xg] jf cem 7"nf] kb s;/L
k|fKt ug]{ eGg] s'/fd} s]lGb|t 5g\ . oxf;Dd ls PSsfO;f}+ ztfAbL / o'jf k':tfsf]
gfddf cl3 ;/]sf] æc;Gt'i6Æ kIfn] r'gfjdf cfkm\gf] cg's"n kl/0ffd gcfPdf
dxflwj]zgkl5 klg kf6L{df l:y/tf cfpg glbg] wDsL lbPsf] 5 . sf+u|];sf] of] dxflwj]zg PSsfO;f}+
ztfAbLsf] klxnf] dxflwj]zg xf] . clxn] sf+u|];n] Psflt/ cfkm"nfO{ /fli6«o,
cGt/f{li6«o kl/j]z cg'?ksf] ;Ifd / cfw'lgs /fhgLlts ;+u7gsf] ?kdf k|:t't ug'{ k/]sf] 5
eg] csf]{lt/ b]zleq k|ltkIfLx?sf] a9\bf] lqmofsnfk / sf+u|];nfO{ ;dfKt ug]{ pgLx?sf]
of]hgfnfO{ ljkmn kfg{ ;Sg] zlQmsf] ?kdf klg k|s6 x'g' k/]sf] 5 . t/ of] cToGt
r'gf}tLk"0f{ cj:yfdf klg sf+u|];leq JolQmjfbL k|j[lQ / lghL dxTjsf+Iffsf] xf]8jfhL
dlRrPsf] b]v]/ af}l4s ;d'bfo lvGg ePsf] 5 . k|hftGqk|lt cf:yfjfg a'l4hLjLx? If'Aw
5g\ . pgLx? sf+u|];sf k|d'v g]tfx?n] /fi6«, hgtf / k|hftGqk|ltsf] cfkm\gf]
bfloTjnfO{
3f]/Ú pk]Iff u/]sf] dx;"; ub}{ dxflwj]zgkl5 g]sf cg'zfl;t, Pstfa4 /
ultzLn kf6L{df ?kfGtl/t xf];\ eGg] sfdgf ul//x]sf 5g\ . pgLx? b'j} u'6sf]
e"ldsfl;t ;Gt'i6 5}gg\ . k|=d= Pjd\ ;efklt sf]O/fnfsf] z}nLk|lt
w]/}sf] u'gf;f] 5 . pxfn] ;/sf/ / kf6L{nfO{ cfkm\gf] jrg cg'?k xfSg ;Sg'
ePg . o;cl3 ;efklt x'bf cfkm"n] k|:t't u/]sf] ljrf/ / sfo{qmdnfO{
pxfn] nfu" ug{ ;Sg' ePg / k|=d= aGg] a]nfdf ;/sf/af/] lbnfPsf] ljZjf; klg
k"/f ug{ ;Sg' ePg . pxfsf] g]t[Tjdf kf6L{ / ;/sf/ cToGt ;fwf/0f 9+un]
rNof] . ;/sf/ / kf6L{ b'j}n] s;}nfO{ k|efljt ug{ ;s]g . t/ s]xL jif{b]lv
sf+u|];leq pRr g]t[Tj txaf6} k|f/De ePsf] dxTjfsf+Iff, g]t[Tj / JolQmTjsf] xf]8jfhL,
;QflnK;f / u'6aGbLn] kf6L{nfO{ c:tJo:t k/]sf] Pjd\ lghL :jfy{ ePsfx? afx]s s;}n] ;/sf/ /
kf6L{nfO{ ;xof]u gug]{ jftfj/0fdf ;/sf/ / kf6L{sf] of] ult c:jefljs eg] dflgPg .
;+:yfks / pRr g]tfx?n] ;d]t cfkm\gf] kf6L{sf] ;/sf/nfO{ ;+/If0f / ;xof]u glbg], a? cfkm\g}
;/sf/nfO{ c;kmn kfg]{ / 9fNg], cfdr'gfjdf ;d]t
?v x}g d'v x]/Ú eGg] gf/f lb+b}
kf6L{sf k|TofzL lj?4 afuL v8f u/fPsf] / jfuLx?nfO{
sf+u|];Ú hf]8]/ 5'§} kf6L{ ;d]t
jgfO{ lbPsf] s;}n] la;]{sf 5}gg\ . of] cjf:yfdf kf6L{nfO{ l;+uf] /fVg ;Sg' dfq klg
Pp6f
uf}/jk"0f{ pknlAwÚ aGg uPsf] 5 . sf+u|];sf] xfnsf] c;kmntf, sdhf]/L
/ u'6aGbLsf] d'Vo sf/s log} a'9f g]tfx? x'g\, t/ log} a'9f g]tfx? s[i0fk|;fb e§/fO{
/ lul/hfk|;fb sf]O/fnfs} sf/0fn] sf+u|]; clxn];Dd gkm'6L a;]sf] 5 . k|hftGqsf]]
k'g:yf{kgfkl5 ;a} kf6L{ 6'lqmP, g]sf dfq km'6]sf] 5}g . ;a}eGbf a9L cg'zf;gxLgtf /
csd{0otf ePs} kf6L{ rflx+ hlt emu8f k/] klg gkm'6\g' Pp6f cgf}7f] pbfx/0f / 7"nf]
;kmntf xf] . oxL ;kmntfn] ubf{ a'9fx?k|lt clxn] klg sfo{stf{x?df cf:yf, cfb/ / ljZjf;
5 . kf6L{nfO{ hf]ufpg e§/fO{ / sf]O/fnfn] h] klg u/], h] klg ;x] . sfo{stf{x?df
b'j} g]tfk|lt klxn] h'g ;Ddfg lyof] Tof] ca 5}g . ;Gt g]tf e§/fO{ klg
;Qfnf]n'k b]lvg' eof] eg]
qmflGtsf/LÚ dflgg] sf]O/fnf cfkm\gf] rfxgf k"/f ug{
h:tf];'s} ;+emf}tf ug{ klg cl3 ;g'{ eof] . sf]O/fnfn] sfo{stf{x?nfO{ e|i6frf/ ug]{
5'6 lbg' eof] eg] e§/fO{n] To:tf sfo{stf{nfO{ ;+/If0f / k|f]T;fxg g} lbg' eof] .
e§/fO{n] cfkm\gf] ;'ljwfsf] nflu h] klg af]Ng'eof] / sf]O/fnfn] klg cfkm\gf] :jfy{sf]
nflu Tof] afgL u|x0f ug'{eof] w]/}nfO{ em'7f] jrg lbg'eof], lbPsf] jrgk|lt OdfGbf/
/xg' ePg . b'j} g]tfn] cfcfkm\gf] u'6 agfP . b'j} g]tf cfcfkm\gf]
u'6sf] 3]/fd} ;Lldt a:g ?rfP . hlt cfnf]rgf eP klg Pp6fnfO{ lr/~hLjL, cf]dsf/,
anaxfb'/ geO{ gx'g] / csf{n] kl/jf/sf ;b:oeGbf e/kbf]{ / of]Uo s;}nfO{ g7fGg] / Pshgf
nx8L, Pshgf clwgfosjfbL / t/ klg ;'wf/sf] nflu of] dxflwj]zg Pp6f :jl0f{d
cj;/ xf] / ;'wf/sf] nflu a'9feGbf o'jf k':tf a9L lrlGtt x'g' kg]{ xf] . t/ To:tf]
b]lvPsf] 5}g . dxflwj]zgdf k|:t't x'g] kf6L{sf] efjL gLlt kq jf ;+u7gnfO{ cem
k|hftflGqs agfpg] s'/f ;efklt sf]O/fnfs} cu|;/tfdf cufl8 al9/x]sf] 5 . kf6L{sf]
g]t[Tjsf] nflu lh2L ug]{ j}slNks g]tf z]/axfb'/ b]pjfnfO{ kf6L{sf] gLlt, sfo{qmd jf
;+/rgfk|lt s'g} jf:tf 5}g . pxf clxn] lhNnf lhNnf uP/ cfkm\gf] kf6L{sf] ;/sf/n]
aL; u'gf e|i6frf/ a9fPsf] / aL; u'gf dfcf]jfbL a9fPsf] efif0f ul//xg' ePsf] 5 . clxn]
b]zdf ePsf] ;/sf/ hgtfn] ?v lrGxdf dt lbPsf dfG5]x?sf] ;/sf/ xf] / o:tf] ;/sf/nfO{ abgfd
ubf{ cfkm\gf] / kf6L{sf] s] eljio xf]nf eGg]tkm{ Wofg lbg;Dd b]pjf tof/ x'g'x'Gg .
st} pxf ;efklt sf]O/fnfn] sfo{stf{x?nfO{ bf; agfPsf] / sfo{stf{x? sf]O/fnfsf] eon]
ubf{ cfkm";+u af]Ng klg 8/fO/x]sf 5g\ eg]/ kf6L{sf sfo{stf{x?sf] ckdfg ul//xg' ePsf]
5 . xfn} hfnL x:tfIf/;d]t hDdf kf/]/ btf{ u/]sf] cljZjf; k|:tfjsf] a]nf s]xL
;f+;bx?nfO{ k|=d=n] y}nL lbP/ lsg]sf] bfjL u/]kl5 s}of}+ ;f+;bx? pxfl;t ?i6 ePsf
5g\ . To:t} pxf t'?Gt} k|=d= jf ;efklt kb rflxof] egL hf]8 ul//xg' ePsf]
5 . Tolt dfq x}g, sf]O/fnf dxflwj]zgdf k'gM ;efklt kbdf lgjf{lrt x'g' eof] eg] klg
b'O{dWo] Pp6f kb g5f]8];Dd cfkm"x?n] emu8f ul//xg], cljZjf; k|:tfj NofO/xg] / l:y/
eP/ a:g glbg] atfpg' ePsf] 5 . o'jf k':tfsf] cu|0fL g]tfsf] of] z}nLn] PstfeGbf
pQ]hgf a9fpg] sfd ug{ yfn]sf] 5 . ljwfg;Ddt 9+un] v'nf k|lt:kwf{åf/f r'gfjdf cfdGq0f
ubf{ r'gfjsf] kl/0ffdsf] klg sb/ gug]{ /
xf/]+ eg] klg emu8f g5f]8\g]Æ wDsLn]
k|hftflGqs dfGotf s} pkxf; u/]sf] 5 . sf]O/fnfn] xfn} dfq kf6L{sf] ljwfg cg';f/
cljZjf; k|:tfj c;kmn kfg'{ ePsf] / dxflwj]zgdf ;efkltdf lgjf{lrt x'g] ;+efjgf Hofbf
/x]sf]n] s]xL ;do b'j}} kbdf lgjf{rgsf] dfWodaf6 sf]O/fnf g} /xg] lglZrt h:t} 5 .
To;}n] dxflwj]zgkl5 Pstf / l:yt/tfsf] jftfj/0f aGg] ck]Iff ul/Psf] 5 . t/ cNkdt kIfn]
r'gfjsf] kl/0ffd h] eP klg c8fg g5f]8\g] lh2L b]vfP kl5 u'6aGbL emg\ a9\g] vt/f klg a9]sf]
5 . clxn] sf+u|];leq Pstfsf] jftfj/0f aGg'
kg]{ ;a}eGbf klxnf] cfjZostf 5 . emu8fsf] h/f] gLltut dte]b geP/ kbsf] efuj08f g}
xf] . kbeGbf aflx/ a:g s'g} sfo{stf{ tof/ 5}gg\ emg\ g]tfx?n] g} of] k|j[lQ
b]vfPkl5 sfo{stf{n] s;/L ;+od u5{g\ < ;+ejtM oxL oyfy{nfO{ b[li6ut u/]/ s]Gb|Lo
;b:ox?sf] ;+Vof a[l4 ul/g] klg ;+efjgf 5 . k"j{ k|=d=b]pjfn] cfkm"nfO{
sf]O/fnfn] æs'g} lhDd]bf/L glbPsf]n]Æ cfkm" lj/f]wdf plqg' k/]sf] :ki6Ls/0f
;fj{hlgs ?kdf lbg' ePsf] 5 . olb pxfsf] lj/f]wsf] jf:tljs sf/0f of] dfq xf] eg]
;efklt sf]O/fnfn] pxfnfO{ pko'Qm lhDd]bf/L lbg'sf ;fy} cfkm\gf] z}nLl;t c;xdt /
c;Gt'i6 sfo{stf{x?nfO{ klg ;d]6]/ cufl8 a9\g' k5{ eGg] w]/}sf] wf/0ff 5 . pxfn]
xfn} cfkm\gf] tkm{af6 klg s]xL sdhf]/L ePsf] / ca ;a}nfO{ ;d]6]/ cl3 a9\g] atfpb}
rf8} æPstfsf] Kofs]hÆ Nofpg] ;+s]t ug'{ ePsf] lyof] . t/ csf]{ kIfn] To:tf]
Pstfdf ?lr glnO{ lhNnflt/ bf}8]sfn] pQm æKofs]hÆ To;} yGs]sf] cfef; kfOG5 . c;Gt'i6
jf cNkdt kIfnfO{ lsgf/f g} nufpg vf]h]sf] e|d tf]8\g] / pQm kIfnfO{ ljleGg kbdf
;d]6\g]af/] sf]O/fnf kIfn] ;f]rfO{ agfO{ /x]sf] a'lemG5 . g]=sf=sf] cfh x'g] s]Gb|Lo ;ldltsf] a}7sdf
cfufdL dxflwj]zgdf s]Gb|sf] tkm{af6 k|:t't ul/g] gLltkq, ljwfg ;+zf]wg / cfrf/;+lxtfsf]
d:of}bfdfly clGtd 5nkmn x'g] ;+efjgf 5 . gjf}+ dxflwj]zgåf/f lgjf{lrt s]=;=sf]
s]Gb|Lo sfof{nodf x'g] of] clGtd a}7s x'g]5 . g]sf pRr ;"q cg';f/, ;a} tof/L
k"0f{ geO;s]sf]n] cfhs} a}7sdf ;a} 6'+uf] nfUg ufx|f] 5 . ;ldltsf] clGtd a}7s
kf]v/fd} x'g ;S5 . k"j{ k|=d= z]/axfb'/ b]pjf cfhsf] a}7sdf pkl:yt gx'g' x'g]
ePsf] 5 . kf6L{sf] ;+/rgfnfO{ cem k|hftflGqs agfpg]
qmddf g]sfn] ljwfg ;+zf]wg u/L s]Gb|Lo ;ldltdf slDtdf %) k|ltzt ;b:o lgjf{lrt x'g] Joj:yf
ug]{ lglZrt k|foM 5 . Tof] lgjf{rg /fi6«JofkL dtåf/f ul/bf lk5l8Psf] If]qsf]
k|ltlglwTj x'g cK7\of/f] kg]{ ePsf]n] pDd]bjf/ rflx+ If]q jf lgjf{rg If]qsf] cg'kftdf sfod
ug]{ ls eGg] k|:tfj klg cfPsf] 5 . s]Gb|Lo ;b:ox?sf] ;+Vof klg a9fOg] ePsf] 5 .
To:t}, ca If]qLo ;dGjo ;ldlt klg x'g] ePsf] 5 . pQm
;ldltdf To; If]qsf ;a} lhNnf ;efkltx? ;b:o /xg] / s]Gb|Lo ;efkltn] s]Gb|Lo ;b:odWo]af6
PsPs hgfnfO{ cWoIf tf]Sg] k|fjwfg /xg]5 . s]Gb|Lo ;efklt jf dxfdGqLsf] klg
r'gfj xf];\ eGg] ;'emfj cdfGo ePsf] 5 . k|wfgdGqL lul/hfk|;fb sf]O/fnfn] of]
dxflwj]zgdf cfkm\gf] jf csf{sf] egL s;}nfO{ klg Kofgn gagfpg] 3f]if0ff ug'{ePsf] 5 .
lxhf] sf7df8f}+ sf+u|]; ;efklt lgjf;df jfudtL c~rnsf dxflwj]zg k|ltlglwx?nfO{ ;Daf]wg ub}{
pxfn] eGg'eof] ;a} ;b:on] :jtGq / lgle{stf;fy r'gfj n8L kf6L{nfO{ eljiodf cem
;Ifd agfpg' k5{ . pxfn] dxflwj]zgdf k'/fgf b'Mv kfPsf, ;+3if{zLn OdfGbf/ /
;'of]Uo ;fyLx?sf] ;xeflutf x'g] ePsf]n] dxflwj]zg pknlJwk"0f{ x'g] ljZjf; JoQm
ug'{eof] . pxfn] yk eGg'eof] pDd]bjf/ x'g] s;}sf] ljkIf / kIfdf d
5}g . sf+u|];n] s]
u/f];\ eGg] rfxg'x'G5 < g]kfnL sf+u|];sf] cfufdL dxflwj]zgn] b]zsf
ljleGg Joj;fo / If]ql;t ;Dj4 ;a} k|hftGqjfbLx?nfO{ cfslif{t u/]sf] 5 . ;a} JolQm /
ju{ pQm dxflwj]zgaf/] cfkm\gf] cg'dfg / ck]Iff JoQm ug{ yfn]sf 5g\ . o; ;Gbe{df
ljdz{n] b]zsf ljleGg k]zfl;t ;Da4 ;'kl/lrt JolQmx?l;t k|Zg u/]sf] lyof] . sf+u|];sf]
cfufdL dxflwj]zgsf] s] kl/0ffd xf];\ eGg] tkfO{+ rfxg'x'G5 / ;efklt kbdf s;sf] laho xf]nf
< kl/0ffd gL/ zfx -jl/i7, snfsf/_ g]kfnL sf+u|]; cfkm\gf] cfufdL
dxflwj]zgkl5 ;Qf ;DxfNg / hgtfsf ;d:of ;dfwfg ug{ xfdL ;a} ;flRrs} lrGtgzLn aGg ca
Psh'6 ePsf 5f}+ eGg] ljZjf; hgtfdf lbnfpg ;Sg' k5{ . Pstf geO{ s'g} s'/f ;Dej
5}g . sf+u|]; ljeflht 5 / o;sf] zlQm IftljIft 5 eGg] ;Gb]z h'g hgtfdf k'u]sf] 5,
To;nfO{ dxflwj]zgn] tf]8\g ;Sg'k5{ . hxf;Dd efjL g]t[Tjsf] s'/f xf], dnfO{
nfU5, sf+u|];sf] cfGtl/s ljifodf d s]xL l6Kk0fL ulb{g . 8f= ef]nf l/hfn, -jl/i7, lrlsT;s_ dxflwj]zgkl5 sf+u|];sf g]tfx?n] hgtfnfO{
eGg} k5{ æ!) jif{;Dd xfdL cfk;L n'5fr'8Ld} nfUof}+, ca r} Ps eP/ xfdL b]z lgdf{0fdf
nfU5f}+ .Æ Pstfsf] ;Gb]z xf]Og dxflwj]zgkl5 Pstfsf] lqmof x'g'k5{ . ef/tdf
sd{rf/L k|zf;gnfO{ s;}n] rnfpb}g, t/ xfdLsxf ;a} 7fpdf cfkm\g} dfG5]
eg]{ sfd eof] . s'/f o;}af6 lalu|Psf] xf] . ca r}+ s]xL a'l4 knfPsf] h:tf] 5,
t;y{ ;a} Psh'6 eP/ sfd ug'{k5{ . d JolQmut ?kdf lul/hfafa' / z]/axfb'/hL b'j};+u glhs
5' . t/ d]/f] wf/0ff 5 lul/hfafa'n] /fHo ;~rfng ug]{ xf] eg] kf6L{ ;~rfng ug]{
lhDdf c?nfO{ ;'Dkg' k5{ . 8f= ef/tk|;fb lwtfn -k"j{,
s'6gLlt1_ sf+u|];sf] dxflwj]zgn] lgjf{rg k4ltåf/f
g} g]t[Tj rog ug'{k5{ . lul/hfafa', b]pjfhL dfq xf]Og, /fdxl/hL cfpg' x'G5 eg] klg
tLghgf aLrg} lgjf{rg x'g'k5{ . efuj08f ug'{ x'b}g, r'gfj u/fpb}df kf6L{
km'6\b}g . lsgeg] r'gfj eg]sf] k|hftflGqs cEof; xf] . t/ d lgjf{rgkl5 lul/hfafa'
g} ;efklt aGg' x'g] s'/fdf b[9 5' . c? s'g} ljsNk 5}g . clxn]sf] kl/l:yltdf
lul/hfafa'sf] ljsNk 5}g . d'n'ssf ;fd' b]vf k/]sf ;d:of ;dfwfg ug{ ;Sg] Psdfq g]tf
lul/hfafa' g} x'g'x'G5 . / kf6L{df ;a}nfO{ ;d]6]/ n}hfg ;Sg] g]tf klg pxf g}
xf] . c?n] kf/ nfpb}gg\ . 8f= cfgGbk|;fb >]i7, -cWoIf,
g]kfn lrlsT;s ;+3_ d'n'ssf hgtf / sfo{stf{n] sf+u|];df emu8f
/ cfk;L j}dg:o gxf];\ eGg] rfxG5g\ . t;y{ sf+u|];n] dxflwj]zg kl5 kf6L{df Pstf
d]nldnfk / ;b\efjsf] ;+:s[ltnfO{ cl3 a9fpg' clt h?/L e};s]sf] 5 . oxL sf+u|]; Ps x'g
;s]g / PsLs[t eP/ d'n's xfSg ;s]g eg] o;n] hgtfdf sf+u|];k|lt g/fd|f] 5fk
5f]8\g] 5, h'g d'n's / k|hftGqs} nflu b'ef{Uok"0f{ 5 . bzf}+ dxflwj]zgsf]
;a}eGbf 7"nf] ;Gb]z Pstfsf] xf] . aflx/ x]bf{ lul/hfafa' g} ;efklt x'g] ;+efjgf
5 . pxfn] ;efklt eO;s]kl5 ;a}nfO{ ;d]6]/ n}hfg' k5{ . k|bLks'df/ >]i7, -cWoIf, g]kfn
pBf]u jfl0fHo dxf;+3_ clxn] d'n'sdf h'g cl:y/tf 5, o;nfO{ lgsf;
lbO{ l:y/ agfpg sf+u|];sf] bzf}+ dxflwj]zg ;kmn x'g' k5{ . kf6L{sf] cfGtl/s emu8f
aflx/ cfpg' x'b}g /,
efOkm'6] ujf/ n'6]Ú eGg] plQmnfO{ klg sf+u|];n]
k'li6 ug'{ x'b}g . hgtfn] bf];|f] k6s klg sf+u|];nfO{ ax'dt lbPsf 5g\,
sf+u|];n] o;sf] ;b'kof]u ug'{k5{ . sf+u|];n] df5fk'R5|]sf] lr;f] 5fofd'lg a;]/
708f lbdfun] ;f]Rg' k5{ / xfdL slxNo} emu8f ub}{gf}+ eg]/ k|ltj4tf JoQm ug'{ kb{5 .
g]t[Tjsf] ;jfndf, aflx/ lul/hfafa' g} ;efklt aGg] xNnf 5 . t/ lul/hfafa'n] lhlt;s]kl5
;a}nfO{ ;d]6\\g' g} cfhsf] cfjZostf xf] . gLnfDa/ cfrfo{ g]kfnL sf+u|];sf cGo dxflwj]zg h:t} bzf}+
dxflwj]zg ;DkGg xf]nf h:tf] dnfO{ nfU5 . t/ sf+u|];n] ca klg Pstfsf] ;Gb]z lbg ;s]g
eg] Tof] b'ef{Uok"0f{ x'g]5 . sf+u|];n] cfkm\gf] 5ljdf cfd"n ?kdf ;'wfg'{
k5{ . olb bzf}+ dxflwj]zgn] o;sf] af]w u¥of] eg] klg Pp6f 7"nf] b]g x'g]
5 . t;y{, g]t[Tjdf sf] cfpg] eGbf klg sf+u|];sf] ;kmn g]t[Tj ju{n] cfkm\gf] kf6L{sf]
5lj ;'wfg]{ s'/fnfO{ dxTj lbg' k5{ . ca kf6L{ ;efklt sf] aGg] eGg] s'/f t sf+u|];sf]
cfGtl/s dfdnf xf] lg . bLJodl0f /fhe08f/L, -pBf]uklt_ sf+u|];sf] dxflwj]zgn] klxnf] k|fyldstf
d'n'sdf zflGt ;'/Iff s;/L sfod ug]{ eGg] s'/fnfO{ lbg'k5{ / sf+u|];n] d'n'sdf cGo ;a}
/fhgLlts kf6L{x?nfO{ b]z lgdf{0fsf] d"n k|jfxdf ;d]6\g] k|ltj4tf JoQm ug'{k5{ .
7"nf] Tofu, tk:of / jlnbfgsf] Oltxf; af]s]sf] kf6L{n] ca xfdL emu8f ub}{gf}+ / Ps eP/
d'n's lgdf{0fdf nfU5f}+ eGg] ;Gb]z dxflwj]zgaf6 lbg'k5{ . kf6L{leq cGt/snx / u'6aGbL
x6fpb} ljsf; lgdf{0fsf nflu sf+u|]; Pstfj4 eP/ h'6\g'k5{ . g]t[Tj rogsf nflu
r'gfj x'g} k5{ . g]t[Tj rogsf nflu r'gfj x'g}k5{, o;n] kf6L{nfO{
km'6fpb}g . /, h;sf] kIfdf jx'dt sfo{stf{ 5g\, pxL ;efklt aG5 . t/, hf]
;efklt ag] klg p;n] ;a}nfO{ sfd ug]{ jftfj/0f lbg'k5{ . :ki6 b[li6sf]0f / lehg
ePsfnfO{ ;d]6\g' k5{ . /fw]Zofd clwsf/L, -jl/i7 clwjQmf_ dxflwj]zgn] hgtfnfO{ klxnf] /
dxTjk"0f{ ;Gb]z kf6L{ Pstfsf] lbg'k5{ . bf];|f] xf] zflGt ;'/Iff .
lsgls zflGt ;'/Iff d'n'ssf] HjnGt cfjZostf xf] . t];|f] xf] e|i6frf/
lgoGq0f . /, rf}yf] lzIff k4ltnfO{ s;/L ;'wf/ ug]{ eGg] s'/fdf s]lGb|t x'g'k5{ .
;efkltsf jf/]df ;a}n] c8\sn sfl6;s]sf 5g\ . t;y{ ;a}nfO{ yfxf e};s]sf] s'/fdf d lsg
ls6fg u? < t/ ca kf6L{ ;efkltn] rf}8f 5flt agfP/ ;a}nfO{ ;d]6\g' g} k5{ . /fh]Gb| bfxfn, -o'jf kqsf/_ s'g} klg sf+u|];sf g]tf tyf
sfo{stf{n]] dxflwj]zgdf efu lng hfbf kf]v/fsf] :jR5 / v'nf jftfj/0fdf Psl5g 3f]l/P/
ljrf/ u/] eg], ljut s]xL jif{ otf Tof] kf6L{ st} pgLx?s} lglDt dfq ;+ul7t cyjf ;~rflnt
ePsf] t xf]Og < eGg] pgLx?nfO{ klg nfUg ;S5 . oxL s'/f b'ef{Uok"0f{
xf] . cfkm\g} cGt/snxdf clNembf st} of] kf6L{nfO{ b]z / hgtfsf] jf:tf /x]g5 ls eGg]
;Gb]z hgtfdf uO/x]sf] 5 . t;y{ jblnbf] kl/l:ylt cg';f/ b]z / hgtfnfO{ cu'jfO{ ug]{
kf6L{sf gLlt sfo{qmd aGb} hfg'k5{ . sf+u|];sf] bzf}+ dxflwj]zg o; lbzfdf ;fy{s
x'g'k5{ . ;d:of ;dfwfgsf pkfox? ;lhn} kQf nfUg]5g\ . clxn]sf] ;Gbe{df
lul/hfk|;fb sf]O/fnf k'gM ;efklt aGg'x'G5, of] lglZrt 5 . t/ kf]v/f dxflwj]zgsf]
Ph]08f of] xf]Og . Ph]08f xf] cfh / ef]lnsf] g]tf lul/hf sf]O/fnf, kl;{sf] g]tf sf]
xf] < t;y{ o;nfO{ :j:y k|lt:kwf{s} ?kdf lng'k5{ . 8f=w'|jrGb| uf}td, -jl/i7
;flxTosf/_ g]kfnL sf+u|]; ;a}eGbf 7"nf] kf6L{
klg xf], ;Qf?9 kf6L{ klg xf] . of] kf6L{ k|hftflGqs 9+uaf6} cufl8 a9\g'k5{ .
dnfO{ nfU5, kf6L{sf] efjL ;efklt t lul/hfafa' g} aGg' x'g]5 . /, dxflwj]zgkl5 d cfzf
ub{5', sf+u|]; Ps x'g]5, km'6\g] ;+efjgf 5}g . b]zsf] l:ylt x]bf{ klg km'6]sf] eGbf
h'6]s} /fd|f] xf] . kf6L{sf cGo g]tfx?n] klg km'6sf] s'/f u/]sf] h:tf] dnfO{
nfUb}g . pQd g]kfnL, -jl/i7 lrqsf/_ dxflwj]zgsf] ;Gb]z sf+u|];nfO{
alnof] agfpg] x'g'k5{ . d]nldnfk, cg'zf;g tyf ;fgfn] 7"nfnfO{ dfGg] tyf
7"nfn] ;fgfnfO{ dfof ug]{ ;+:s[ltsf] ljsf; x'g'k5{ . ;xdlt / ;dembf/Ldf
kf6L{ cufl8 aGg'k5{ . o;f] x]bf{, lul/hfafa' g} ;efklt aGg'x'G5 h:tf] 5 .
pxf;+u k"0f{ ax'dt ePsf] b]lvG5 . o'j/fh zdf{, -cWoIf, g]kfn
OlGhlgo;{ P;f]l;P;g_ bzf}+ dxflwj]zgkl5 sf+u|]; kf6L{sf] :ki6
cfly{s gLlt x'g'k5{ . kf6L{nfO{ Ps agfP/ n}hfg] / b]znfO{ /fd|f] zf;g lbg] gLlt lnP/
sf+u|]; cl3 a9\g'k5{ . sf+u|]; Ps eP/ uPg eg] Tof] b'ef{Uok"0f{ x'g]5 .
;efklt kbdf pDd]bjf/ aGg' ePsf g]tfx?n] cfkm\gf] gLlt sfo{qmd ;fj{hlgs u/]kl5 s;n] slt
sfo{stf{nfO{ k|efljt u5{ eGg ;lsG5 . t/ aflx/ x]bf{ lul/hfafa'n] g} ;efklt lhTg]
b]lvG5 . t/ g]t[Tjdf hf] cfP klg p;n] b]zdf ;'zf;g lbg'k5{ . cg'k/fh zdf{ -jl/i7 clwjQmf_ dxflwj]zgsf] ;Gbe{df sf+u|];df
;a}eGbf dxTjk"0f{ s'/f Pstf xf] . ;a}eGbf 7"nf] k|hftflGqs kf6L{df ljutdf
h'g tgfj eof] / e}/x]sf] 5 . o;af6 xfdL k|hftGqk|lt cf:yf /fVg]x?nfO{ lrlGtt agfPsf]
5 . t;y{ ca ;a}nfO{ sf+u|];n] ljZjf; lbnfpg' k5{ xfdL Ps x'G5f}+ / ;a};+u
xft]dfnf] u/]/ b]z ljsf;df h'6\5f}+ . of] dxflwj]zgdf sf+u|];sf g]tfx?n] xfdL slxNo}
emu8f ub}{gf}+ eg]/ s;d vfg'k5{ . d t aflx/ ;a} 7fpdf 3'd]sf] 5' . ;efklt
t lul/hfafa' g} x'g'x'g]5 . t/ pxfn] ;a}nfO{ ;d]6\g' k5{ . 8f=ljZjDe/ Kofs'/]n, -jl/i7
cy{zf:qL_ sf+u|];n] eljiodf klg d'n'ssf] g]t[Tj lng]
xf] eg] of] dxflwj]zgdf kf6L{sf g]tfx?n] ca xfdL uNtL ub}{gf}+, hgtfsf] lxtdf nfU5f}+ eg]/
k|ltj4tf JoQm ug}{k5{ . /, kf6L{sf] cfGtl/s snxnfO{ ;fDo kfb}{, b]z / hgtfsf] nflu
;dlk{t x'g} k5{ . d'n'sdf clxn] w]/} ;d:of 5g\, tL ;d:of ;dfwfg ug{ sf+u|];n] ;a};+u
;xdlt / ;dembf/Lsf] xft a9fpg} k5{ . hgtfdf sf+u|];k|lt clxn] h'g ljt[i0ff aGg
yfn]sf] 5, To;nfO{ sf+u|];n] ;Rofpg} k5{ . kf6L{ ;efklt r}+ lul/hfafa' g}
x'g'x'g]5 / pxf x'g' klg k5{ . r'gfjL k|lt:kwf{n] sf+u|]; km'6fpb}g,
sf+u|];df emg\ Pstf a9fp5 . ;'/]z cfrfo{, -;efklt, g]kfn kqsf/
dxf;+3_ g]sfsf] dxflwj]zgn] k|hftGqnfO{
;+:yfut ug{ s]xL g s]xL ;Gb]z lbg'k5{ . !) jif{sf] cjlwdf sf+u|]; k|hftflGqs zlQmsf]
?kdf ck]lIft e"ldsf lgjf{x ug{ ;s]g . k|hftGqsf] ;+/If0f / ;Da4{g ug]{ bfloTj
clxn] klg sf+u|];d} 5 . sf+u|];n] kf6L{leq cfGtl/s k|hftGqsf] cEof; u/]/ km]l/ klg
k|hftGqsf] ;+/If0fsf] ?kdf cfkm"nfO{ :yflkt ug'{ cfjZos 5 . eLd;]gbf; k|wfg, -cWoIf, g]kfn
k|fWofks ;+3_ g]kfnL sf+u|]; eg]sf] %) jif{ k'/fgf]
kf6L{ xf] . bzf}+ dxflwj]zg PSsfO;f}+ ztfAbLsf] k|yd dxflwj]zg ePsf]n] o;sf]
b"/ufdL dxTj 5 . dxflwj]zg P]ltxfl;s x'g] / o;n] d'n'snfO{ gof ;Gb]z lbg]
s'/fdf d ljZj:t 5' . sf+u|]; Pp6f
Onfl:6sÚ h:t} xf], of] tlGsg t lgs} tlGsG5,
t/ slxNo} km'6\b}g . t;y{ dxflwj]zg kl5 klg sf+u|]; Ps /xg] 5 . ;efklt kbsf
pDd]bjf/x?df lul/hfafa' pd]/n] a'9f] eP klg pxfdf hlt hf]z / hfu/ clxn]sf o'jfx?df
5}g . To;}n] sf+u|];df clxn]sf] cfjZostf lul/hfafa' xf], pxf g} ;efklt aGg'
x'g]5 . blw/fd lg/f}nf, -jl/i7 ljdfg rfns_ d'n'sdf clxn]sf] kl/l:ylt u+eL/ 5 .
o:tf] kl/l:yltdf g]kfnL sf+u|]; h:tf] k'/fgf] P]ltxfl;s kf6L{sf] bzf}+ dxflwj]zg
x'b}5 . o;} klg of] dxflwj]zg dxTjk"0f{ / P]ltxfl;s x'g]5 . ca
sf+u|];n] d'n's xfSgsf] nflu Ps l9Ssf x'g}k5{ . of] dxflwj]zgsf] klxnf]
;Gb]zPstf xf] . PsLs[t sf+u|];n] dfq} b]zsf] ljsf; ug{ ;S5 . clxn]sf]
kl/l:yltdf kf6L{ ;efkltsf] nflu lul/hfk|;fb sf]O/fnf h:tf] JolQm c? sf]xL 5}g .
To;}n] pxf g} ;efklt x'g'kb{5 . lul/hfafa'n] g} ;a}nfO{ ;d]6]/ n}hfg'
kb{5 . xl/x/ bfxfn, -cWoIf, g]kfn jf/
P;f]l;P;g_ k|hftGq dfly cfPsf] r'gf}tLnfO{ k|lt/f]w
ug{ d'n'sel/sf sf+u|];hgnfO{ pT;fxsf] ;~rf/sf] ;Gb]z lbg' bzf}+ dxflwj]zg ;kmn
x'g'kb{5 . dfcf]jfbL ;d:of ;dfwfg ug{ klg bzf}+ dxflwj]zgn] gof lehg aflx/
Nofpg ;Sg'kb{5 . o;sf] ;dfwfgsf] nflu k|To]s lhNnfsf sf+u|];df klg k"0f{Pstf
sfod x'g'kb{5 . clgdfq dfcf]jfbL ;d:ofn] lgsf; kfpg ;S5 . r'gfj x'g' k|hftflGqs
kf6L{df v/fa s'/f xf]Og t/ k|lt:kwf{ :jf:Yo x'g'k5{ . c:j:y xf]Og . c:j:y
k|lt:kwf{n] kf6L{nfO{ 3f6f k'¥ofp5 . dxflwj]zg k|ltlglwn] h;nfO{ x'G5, ToxL
;efklt x'G5 . clxn] ;/;tL{ x]bf{ lul/hfafa' g} cufl8 b]lvg' ePsf] 5 t/ r'gfj xf] o;}
eGg ;lsGg . z]/axfb'/hL klg cufl8 al9/xg' ePsf] 5 . k|f= s[i0f xf5+]y', -l;gf;_ g]kfnL sf+u|];sf] of] dxflwj]zg klxnf h;/L
;DkGg ePsf] lyof], clxn] klg To;/L g} xf]nf . klxn]sf] kf6L{ ;efkltsf] r'gfjdf eGbf
clxn] a9L xnrn x'G5 . gLlt tyf sfo{qmd klxn] h] lyof] clxn] klg ToxL xf]nf .
sf+u|];df Pstf /lx/xG5 . t/ sf+u|]; h'6\g klg ;Sb}g / km'6\g klg km'6\b}g . t/
laefhgsf] ;+s6nfO{ x6fpg dxflwj]zgkl5 Psf]df]8]zg /fd|f];+u u/]/ hfg' kb{5 . Pstfsf]
gfddf hgtfsf] cufl8 ;fx|} nfhdbf]{ tfnn] nfg rflx+ x'b}g . ;efklt sf]
x'G5 . d o;} eGg t ;lSbg, t/ lul/hfafa'sf] hLtsf] ;+efjgf w]/} 5 . dbgs[i0f >]i7, -k|l;4
xf:o snfsf/_ bz jif{ cufl8 k|hftGq Nofpgsf] nflu h]
k|lta4tf JoQm ePsf] lyof] . clxn] Tof] sxf k'Uof] / sxf 5 < clxn]
bzf}+ dxflwj]zgdf sf+u|];n] Tof] s'/fnfO{ a9L Wofg lbg'kb{5 . sf+u|];n] tnb]lv
dfly;Dd cfkm"nfO{ ;// lgofn]/ x]g'{kg]{ a]nf cfPsf] 5 . cfkm"nfO{ ;'wfg{
sf+u|];n] ca ;S5 ls ;Sb}g . b]z clxn] vQd eO;s]sf] 5 . ;a}eGbf a9L ;Qfdf klg
sf+u|]; g} a;]sf] 5 . clxn] b]z lau|]sf]df hgtf, sf+u|]; / ;a} /fhgLlts kf6L{sf]
bf]if 5 . To;}n] ca cufl8 lbgdf klAnsnfO{ k|hftflGqs jftfj/0f lbg ;Sg'k¥of] .
t/ sf+u|]; km'6\bf klg km'6\b}g, h'6\bf klg h'6\b}g . ;efkltdf h;n] a9L ef]6
kfp5 p;n] g} lhT5 . t/ v} ca lul/hfafa'sf] kfnfdf klg pxf ;efklt eP/
gof lehg lbg ;Sg' ePg . x/]s k6s hxf klg lul/hfk|;fbn] ;a}nfO{ pl5gL
/fv]sf] 5 . o;kN6 klg s] x'G5 clxn] g} eGg ;ls+b}g . Clif wdnf p g]kfn /fi6« a}+sn] of] xKtfsf] z'?df
lgisfzg u/]sf] /fli6«o jrtkqnfO{ ;j{;fwf/0fn] :jLsf/ u/]gg\ . ! c/a ?k}of
a/fa/sf] artkqdWo] tf]lsPsf] Dofbleq #) s/f]8 dfq k|fKt eof] . Tof] /sd k|fKt ge}sg
klg tLg lbgleq} /fi6« a}+sn] ;f] artkq aGb ul/lbof] . p ;/sf/L :jfldTjdf ;~rflnt s]xL c+zdf lghL
If]qsf z]o/ /x]sf] /fli6«o aLdf ;+:yfgdf !) c/a ?k}ofsf] n]vf e]l6Pg . cfly{s
jif{ @)%))%! b]lv xfn;Dd of] ;+:yfdf ePsf cfly{s sf/f]af/sf] n]vf k/LIf0f ePsf]
5}g . clVtof/n] !) c/a ?k}ofsf] n]vf k|:t't ug{ egL k'hL{ sf6]sf] 5 . p ;/sf/sf] k"/} :jfldTj /x]sf]
/fli6«o jfl0fHo a}+s / $! k|ltzt z]o/ /x]sf] g]kfn a}+sn] nufgL u/]sf !@ c/a eGbfa9L
/sdsf] C0f gp7\g] ePkl5 tL a}+sx?nfO{ rnfpg ljb]zL ;+:yfnfO{ Joj:yfkg lhDdf lbg] tof/L
clGtd r/0fdf . tL ljb]zL k/fdz{bftfx?nfO{ Nofpg dfq k'; dlxgfleq ! c/a @% s/f]8
?k}of vr{ nfUg] . dflysf oL tLgj6f hfgsf/L k9\bf cfly{s
If]qdf ;/sf/ k/f:t g} ePsf] xf] t eGg] ;fdfGo gful/sdf k|Zg p7\5 . o;eGbf cl3 /fi6«
a}+sn] hf/L u/]sf] o:tf] jrtkq vf]lnPsf] b'O{ lbgleq ;DalGwt 7fpdf ckf/ eL8 nfu]/
laqmL e};Sy] . To;sf pbfx/0f /fi6« a}+ssf ljutsf kmfOn kN6fOof] eg] ;/sf/ cfkm}+n]
klg b]Vg]5 . ;j{;fwf/0f hgtf;+u /x]sf] k};f s]Gb|Lo a}+sdf tfGg ;/sf/n] cfsif{s Jofh
/ ;'ljwfx? lbP/ k|To]s jif{ cfjZos k/]sf] avt o:tf] jrtkq hf/L ug]{ ub{5 . o; cl3;Dd
To:tf] jrtkqdf lbOg] Jofhdf s/ nfUb}glyof] . of] Pp6f cfsif{s kIf ePsf sf/0f
;j{;fwf/0fn] Tof] jrtkq lsGby] . t/ of] k6s eg] pQm jrtkqaf6 k|fKt x'g] ;f9] * k|ltzt
b/sf] Jofhaf6 ePsf] cfDbfgLdf ^ k|ltzt s/ nfUg] ;"rgf hf/L ePkl5 ;j{;fwf/0fsf]
cfsif{0f 36]sf] atfOG5 . /fi6« a}+ss} clws[tx?sf] klg lgisif{ o:t} 5 . To;f] eP
/fi6« a}+sn] o;sf] ljZn]if0f lsg u/]g < cy{ljb\x? k|Zg u5{g\ . k|fljlws sf/0f h]
x'g t/ ;j{;fwf/0fn] rflx+ ;/sf/sf] cfly{s If]qk|lt ljZjf; 36\b} uPsf] xf] ls eGg] dfg] eg]
To;nfO{ ;/sf/n] s;/L ;+emfpg] eGg] of] jrtkqsf] sf/f]jf/sf] l:ylt cfkm}+ Pp6f k|Zgsf ?kdf
cfPsf] 5 .
g]kfn a}+sdf @) hgf dfG5] 5g\,
ltgaf6 c;'n ug{ ;lsof] eg] em08} c/a cfp5, o;kl5 a}+s ;'lw|G5, Tof] C0f lsg
gp7fpg]Ú g]kfn a}+ssf Ps ;~rfnsn] g]kfn a}+s / /fli6«o jfl0fHo a}+s ;/sf/n] Joj:yfkg ug{
g;Sg] eGg] hfgsf/L ;fy ljb]zL k/fdz{bftfx?nfO{ Joj:yfkg lbg vf]lhPsf] ;Gbe{df atfP .
oL b'O{ a}+sn] u/]sf nufgL c;'n ubf{ em08} !@ c/a cfp5 . ;"q eG5g\
of] /sd a/fa/sf] C0f lng] of] /sd k|fKt ug]{ b'j} a}+ssf C0fLx?sf] ;+Vof krf; ;o eGbf a9L
5}g . C0f lng] JolQmx? klg oxL+ 5g\ . lbg] JolQmx? klg oxL+ 5g\ . tL a}+ssf
;~rfnsx?nfO{ ;/sf/n] g} lgo'lQm u/]sf] xf] . To;f] eP -of] /sd lsg gp7fpg] < cfd
gful/saLr p7]sf] of] k|ZgnfO{ ;/sf/n] hjfkm lbPsf] 5}g_ clxn] aflx/sf ;+:yf JolQmx?nfO{
Joj:yfkg lbObf To;n] ug]{ sfd of] C0f p7fpg] ge} To;n] z'? u/]sf lbgb]lv x'g] ul/g] sfd
k|ltdfq ltgsf] bfloTj x'g] Joj:yf ul/Psf] atfOG5 . oxL adf]lhd eof] eg]
!)@)%) s/f]8 / c/a;Ddsf C0f lng]x?n] dfkmL kfPsf] dfGg' kg]{ x'G5 . %
xhf/ ?k}of C0f lnP/ s]xL jif{df a}+snfO{ !% xhf/ ltg{ g;Sbf 3/jf/L lnnfd u/]/
;'s'Djf;L agfOPsf] Pp6f gful/sn] of] s'/f yfxf kfof] eg] To;n] s] 7fGnf < tL a}+sdf
k};f hDdf ug]{ gful/sx?sf] dgn] s] eGnf < oxfg]/ klg Pp6f u+eL/ k|Zg
plAhPsf] 5 . slDtdf of] a]nf;Dd oL b'O{ a}+ssf] Joj:yfkg x:tfIf/ ug]{ tof/Lsf qmddf
uPsf] d];]h xf] ;/sf/n] oL a}+ssf] Joj:yfkg ug{ g;s]sf] 3f]if0ff x'g' . Pp6f
l;+uf] dGqfnosf] sfd zfg]jflg rnfpgd} ;Lldt /x]sf] egL s]xL cl3 Ps dGqLn] ;fj{hlgs
7fpdf atfPsf lyP . t}klg Tof] ;+:yf slxNo} ljjfbd'Qm /x]g . To;n] ug]{
x/]s sfddf e|i6frf/eGbf b]lvg] afsL s]xL s'/f 5}gg\ . ;/sf/L :jfldTjsf a}+sx?
klg ToxL xljutdf k'u]sf oL ljj/0fn] dfGg} kg]{ l:ylt ;[hgf u/]sf 5g\ . !) c/a eg]sf] ;fgf] /sd xf]Og . &
jif{ eg]sf] klg 5f]6f] ;do xf]Og . ;/sf/L :jfldTjs} csf]{ ;+:yf oxL xKtf Tof] !) c/a
?k}ofsf ;DaGwdf && jif{ n]vfljxLg cj:yfdf /x]sf] eGg] b]lvof] .
aLdf ;+:yf eg]sf] hgtfaf6 k};f lnP/ hgtfnfO{ g} lbg] ;+:yf xf] . ltgsf ;~rfnsx?aLr
h]h:tf] xf]8afhL / rfnafhL /x] klg cToGt olb of] /sd 8'j]s} /x]5 eg] Tof] k};f t
hgtfs} xf] . olt e}/xbf klg bfloTjjfnf JolQm s'g} hjfkm lb+b}gg\, Toxf
n'6 ePsf] x]l//xg]5g\ eg] hgtfn] s'g cfzf / e/f];fdf Tof] ;+:yfnfO{ dfGg] clVtof/sf] jLdf
;+:yfnfO{ n]v]sf] Pp6f kq h;df ;a} n]vf dfluPsf] 5, n] k|Zg pAHofPsf] 5 . cfly{s If]q cToGt ;Dj]bgzLn If]q
dflgG5 . To;}sf/0f klg ltgsf ;~rfnsx?nfO{ /fHon] ljz]if ;'ljwfsf] Joj:yf u/]sf]
x'G5 . t/ of] Ps xKtfleq oL rf/ j6f ;+:yfn] u/]sf sfd s'/f h] h;/L aflx/ cfP b]zsf]
cfly{s kl/rfng ug]{ ;+:yfx? r/d a]lyltdf /x]sf] b]lvof] . :yfkgfsfnb]lv g} /fhfjfbLsf] cf/f]k nfUb}
cfPsf] g]kfn sDo'lgi6 kf6L{ -dfn]_sf cWoIf ;fxgf k|wfgn] /fhfnfO{ ;lqmo x'g cfu|x u/]/
Tof] cf/f]knfO{ ;To k|dfl0ft ul/lbg' ePsf] 5 . dfn] cWoIf k|wfgn] b]zdf b]lvPsf]
sxfnLnfUbf] cj:yfnfO{ ;'Nemfpg /fhfn] e"ldsf lgjf{x ug'{kg]{ cfu|x ug'{ ePsf]
5 . dfcf]jfbLx? lx+;f / xTofsf] /fhgLltdf plqPsfn] b]zdf czflGt km}lnPsf] / ;Qf?9
bnleq cfGtl/s ljjfb a9]sf]n] /fhgLlts cGof}n pTkGg ePsf] s'/f >LdtL k|wfgn] atfpg'
ePsf] 5 . pxfn] o:tf] cj:yfdf /fHo ;~rfns / ;a} lhDd]jf/ kf6L{;+u k/fdz{ lnP/
/fhfn] ;d:of ;dfwfg ug{ e"ldsf lgjf{x ug'{ kg]{df hf]8 lbg' ePsf] 5 . ut a'wjf/ /fhwfgLdf cfof]lht æax'bnLo
k|hftGqdf /fhf;+:yfsf] e"ldsfÚ ljifos k|jrg uf]i7LnfO{ ;Daf]wg ub}{ dfn] cWoIf
>LdtL k|wfgn] pQm ljrf/ JoQm ug'{ ePkl5 dfn]n] /fhfsf] ;DaGwdf /fv]sf] b[li6sf]0fsf]
af/]df lgSs} l6Kk0fL ePsf 5g\ . ^ dlxgfcl3 dfn] dxf;lrj afdb]j uf}tdn] k|wfgdGqLsf]
r'gfj jflnu dtflwsf/sf] cfwf/df x'g'kg]{ / /fhfsf] k|df0fkq k|fKt ug]{ JolQmn] dfq
k|wfgdGqLsf] pDd]bjf/ aGg kfpg] Joj:yf x'g'k5{ eGg] wf/0ff cl3 ;f/]kl5 dfn]n] k|hftGqsf]
pkxf; u/]sf] rrf{ rn]sf] lyof] . ^ dlxgf kl5 cfP/ cWoIf k|wfgn] d'n'ssf] ;d:ofsf] h8
k|hftflGqs Joj:yf g} xf] . k|hftflGqs bn / g]tfx?n] Tof] ;d:of ;dfwfg ug{ ;Sb}gg\
eGg] cfzosf] cleJolQm lb+b} /fhfnfO{ x:tIf]k ug{ u'xf/]kl5 dfn]sf] å}w rl/q km]l/ PskN6
k|s6 ePsf] 5 . x]Ssf /xf];\ xfn} ;DkGg dfn]sf] /fli6«o ;Dd]ngdf k|:t't / kfl/t
b:tfj]hdf dfn] g]kfndf hgu0ftGq sfod ug{ sl6a4 /x]sf] / o;sf] nflu h:tf];'s} cfGbf]ng ug{
klg tTk/ /x]sf] s'/f pNn]v 5 . o;/L ;Dd]ngdf ul/Psf] 3f]if0ffsf] k|ltWjlg;d]t zfGt
gx'b} dfn] g]t[Tjn] b]vfPsf] of] cg'xf/n] ToxL kf6L{sf sfo{stf{x?nfO{ klg rlst
kf/]sf] b]lvG5 . k|d'v k|ltkIfL bn g]skf -Pdfn]_n] d'n'sdf
pTkGg ePsf] czflGt / hftLo ljå]if zfGt kfg{ ut a'wjf/b]lv d]rLdxfsfnL ofqf k|f/De
u/]sf] 5 . k"j{sf] emfkf / klZrdsf] s~rgk'/af6 Ps;fy z'? ePsf] ;f] ofqf df3 @
ut] /f}tx6sf] u?8fdf uP/ la;{hg x'g] ePsf] 5 . k"j{af6 klZrdlt/ a9]sf 6f]nLdf %
hgf ;f+;b, :yfgLo hgk|ltlglw / kf6L{sf sfo{stf{sf] ;xeflutf /x]sf] 5 eg] klZrdaf6
k"j{lt/ nfu]sf] 6f]nLdf klg % hgf ;f+;b, :yfgLo hgk|ltlglw / kf6L{sf sfo{stf{ ;dfj]z
5g\ . @^ ut] laxfg * ah] emfkf / s~rgk'/df ;+lIfKt ;df/f]x u/L z'? ePsf] ofqf
k"j{af6 lj/f6gu/, Og?jf, ef06fjf/L, ef/bxdf cnucnu ?kdf kqsf/, kf6L{ sfo{stf{ /
:yfgLo ;j{;fwf/0f;+u e]63f6 / s'/fsfgL u/L /fhlj/fhdf af; a;]sf] lyof] . klZrdtkm{af6
cfpg] 6f]nL cQl/of / u'nl/ofdf ;+lIfKt ;ef u/L g]kfnu~h k'uL klxnf] lbgsf] ofqf 6'+UofPsf]
lyof] . lxhf] k"j{sf] 6f]nL nfxfg, ldr}{of /
9Ns]j/df sfo{qmd u/L hgsk'/ k'u]sf] lyof] eg] klZrdsf] 6f]nL bf¨sf] ndxL / slknj:t'df
sfo{qmd u/L e}/xjf k'u]sf] lyof] . cfh g]kfn ;b\efjgf kf6L{n] t/fO{ aGbsf] sfo{qmd
cfof]hgf ug]{ ePsf]n] b'j} 6f]nL hgsk'/ / e}/xjfd} sfo{qmddf Jo:t /xg] ePsf 5g\ .
b'j} 6f]nL df3 @ ut] /f}tx6sf] u?8fdf k'u]/ ;+o'Qm ?kn] sfo{qmd ;~rfng u/]kl5
cfcfkm\gf] af6f] nfUg] ePsf 5g\ . sfo{qmddf kf6L{sf g]tfx?sf] ;xeflutf eg]
/x]sf] 5}g . dxf;lrj, :yfoL sld6L ;b:o / jl/i7 g]tfsf] cg'kl:yltdf ;f] kf6L{n] olt
7"nf] sfo{qmd cfof]hgf u/]sf] of] klxnf] k6s xf] . /fhgLlts kf6L{ / ;fdflhs
;+:yfx?n] tfTsfnLs /fhgLlts / bnut :jfy{eGbf dfly p7]/ o;/L hgtfaLr hfg] xf] eg] ;fdflhs
hfu/0f Pjd\ /fli6«otf / k|hftGqsf] ;'b[9Ls/0fdf ;sf/fTds of]ubfg k'Ug ;Sg] ko{j]Ifsx?sf]
wf/0ff 5 . bfloTjjfnf JolQm / lgsfon] bfloTjdf k/]sf]
sfd gu/L lb+bfsf] kl/0ffd b]zn] s'g xb;Dd Joxf]g'{ kg]{ xf] eGg] u+eL/ k|Zg cy{ dGqfno;+u
;DalGwt lghLs/0f sfo{qmdsf] b'u{ltn] pAHofPsf] 5 . lghLs/0f eGg] sfo{qmd cToGt ;fgf]
OsfO{ xf] . t/ ToxL OsfO{sf] csd{0otfsf sf/0f cGt/f{li6«o If]qdf g]kfn
sfd
gug]{ b]zÚ egL lrlqt ePsf] 5 . ;+o'Qm clw/fHo a]nfotsf] cGt/f{li6«o ljsf; ljefu
-8L=Pkm=cfO=8L=_n] lnlvt k|lta4tf cg'?k sfdsf] ult ga9fPsf], sfd ul/;Sg] egL atfOPsf]
;dodf sfdsf] yfngL ;d]t gul/Psf], To;f] x'bf tL sfd jfkt cfkm"n] ca tL
sfo{qmdsfaf/] nufgL ug{ ;f]Rg' kg]{ cj:yf ;[hgf ePsf] egL cy{ dGqfnonfO{ kq k7fPsf]
5 . Tof] kq k|fKt ePsf] Ps xKtf eof] t}klg cy{ dGqfno rndnfPsf] 5}g . # jif{ cl3 !((& df cy{ dGqfno /
8L=Pkm=cfO{=8L=aLr Pp6f ;+emf}tf ePsf] lyof] . Tof] ;Demf}tf adf]lhd @))! ;Dddf &
j6f ;+:yfgx? lghLs/0f ul/;Sg] k|lta4tf hgfPkl5 o; sfo{sf nflu Tof] ;+:yfn] c? s;}n] u/]
eGbf bf]Aa/ a9L ;xof]u pknAw u/fpg ;xdt eof] / ToxL adf]lhd ;xfotf k|fKt e}/x] .
To;a]nf Tof] ;Demf}tfkqdf lghLs/0f ug]{ of] r/0fsf] klxnf] ;"rL cyf{t @))) sf] clGtd
dlxgfleq lghLs/0f ul/;Sg] elgPsf ;+:yfgx?df g]kfn lrof ljsf; lgud, a'6jn kfj/ sDkgL,
kf]v/f b'Uw ljsf; ;+:yfg, uf]/vfkq ;+:yfg, lxdfn l;d]G6 sf/vfgf, /fli6«o aLdf ;+:yfg cflb
lyP . nufgL :jLs[t ePsf] ldltdf oL ;+:yfg lghLs/0f ul/;S5' elgPsf] of] tLg jif{sf]
cjlwdf clxn];Dd Pp6f dfq ;+:yf lrof ljsf; lgud lghLs/0f eof] . afsL % j6f
;+:yfsf k|lqmof;Dd gyflnPsf] / Pp6f a'6jn kfj/ sDkgL b'O{ k6s 6]08/ eP, tL 6]08/ h] h;/L
c:jLs[t eP kl/0ffdtM Tof] klg elgP adf]lhd clxn];Dd lghLs/0f ePsf] 5}g, tTsfn x'g] cj:yf
klg 5}g . dfly pNn]v ePsf ;+:yf lghLs/0f ug'{ x'G5
ls x'b}g Tof] cfkm\gf] 7fpdf 5 . t/ ljb]zL bft[ ;+:yfx?;+u of] sfd u5'{ /
of] lbgleq u5{' egL k|lta4tf hgfP/ Tof] k|lqmof cufl8 a9fpg rflxg] cfly{s ;|f]t k|fKt
u/]kl5 Tof] ;DalGwt lgsfon] ug'{k5{ ls kb}{g, clxn] plAhPsf] k|Zg oxL xf] . Tof]
lghLs/0f k|lqmof cl3 a9fpg cy{ dGqfnodf Tof] dGqfnosf cGo OsfO{dWo] cTofw'lgs ;'ljwf ;DkGg
/ k|zf;lgs sfo{df ;a}eGbf a9L vr{ ub}{ a;]sf] Pp6f 5'§} OsfO{ 5 . a]nfotn] Tof]
OsfO{;+u k|Zg gunf{, t/ g]kfnL hgtfn] t k|Zg ug{ kfp5g\ lat]sf tLg jif{df Tof]
OsfO{n] s] sfd u/]5 < æljdz{Æ ;Djfb ;"q cg';f/, a]nfotL
;/sf/sf] of] lgsfon] cy{ dGqfnonfO{ n]v]sf] kqdf lgwf{l/t sfo{qmd cg';f/ ePsf eP of]
a]nf;Dd ;DkGg e};Sg'kg]{ sfd z'? gePsf], ;+emf}tfsf] ldlt ;lsPsf] / To;nfO{ k"j{
k|lta4tf cg'?k sfddf o:t} ?kn] ultxLg /xg] xf] eg] hgj/L #! b]lv of sfo{qmdnfO{ 5f]8]/
csf]{ If]q 5fGg' kg]{ ;f]r ag]sf] ;+s]t lb+b} Ps dlxgf dfq Dofb yk]sf] hgfPsf] 5 .
o;sf] cy{ xf] a]nfotL ;/sf/sf] cGt/f{li6«o ljsf; sfo{qmd ljefudf of] Pp6f ;fgf] sfdsf]
k|ultsf] Jofks d"Nof+sg eP5 < g]kfndf bfloTjnfnf lgsfo tf]lsPsf] sfd ub}{gg\ eGg]
Psk6s 5fk k¥of] eg] To;nfO{ ljZjf; lbnfpg cGo sfo{qmdsf nflu ;xof]u k|fKt ug{ slt s;/t
ug'{ knf{ eGg] cfkm}+ k|i6 5 . Tof] ;+:yfn] sfo{ k|ultsf] of] ?ksf] ultxLgtfs} sf/0f
b]vfP/ clxn] ;+s]t lbP h:t} u/L ylkPsf] Dofb -ca @) lbg dfq_ ;lsgf;fy xft lemSof] eg]
cGt/f{li6«o If]qdf To;sf] ;Gb]z s:tf] hfnf < pQ/ :ki6} 5 . a]nfotn] of]
7fpaf6 xft lemSof] eg] To;sf] k|efj cGo bft[ ;+:yfx?sf] ;f]rdf klg cjZo kg]{5 .
j}b]lzs nufgL h'6fpg] k|d'v bfloTj cy{
dGqfnosf] xf] . To;n] cGo dGqfnodf j}b]lzs ;xfotfaf6 ;~rflnt ;fgf 7"nf h:tf eP
klg sfo{qmdx? lgwf{l/t ;dodf ;DkGg ug{ k|]l/t / lgb]{lzt ug'{kg]{ x'G5 . t/ Tof]
dGqfnoleq} /x]sf] Pp6f cToflws vlr{nf] lgsfon] ## jif{;Dd sfd gu/]/ bft[ b]znfO{
lbUbf/ kf/]sf] of] Pp6f ;fgf] 36gfn] j}b]lzs nufgLdf ;~rflnt cGo sfo{qmdx?sf] xljut
b]vfPsf] 5 . & j6f ;+:yfsf] lghLs/0f sfo{qmd 7"nf] xf]Og . t/ of];+u
j}b]lzs ;xfotf k|fKt x'g] /sd #) c/aeGbf a9Lsf] /sd;+u of] ljifo hf]l8Psf]n] klg o;nfO{
cy{lj1x?n] b]zsf nflu b'ef{Uo dfg]sf x'g\ . dfly pNn]lvt /sd k|fKt ug{ of] a]nf;Dd tL
;+:yfx? lghLs/0f e};Sg]5g\ eGg] g]kfn ;xfotf /0fgLltdf pNn]v 5 . g]kfn cfkm}+n] of]
k|lta4tf hgfPsf] xf] . ;a} sfo{stf{
e|i6frf/LnfO{ 7]ufg nufpg] kIfdf æe|i6frf/LnfO{ Nofpg' x'Gg, rfKn';LnfO{
dfGg' x'Gg, sfd gug]{nfO{ 5fGg' x'Gg, OdfGbf/nfO{ 5f8\g' x'Gg .Æ g]kfnL sf+u|];sf]
dxflwj]zg:yn kf]v/ftkm{ k|:yfg ug]{ qmddf dxflwj]zgsf x/]s k|ltlglwsf d'vaf6 lgl:sP/ of]
gf/f ;fd"lxs cfjfh aGb} uPsf] 5 . e|i6frf/ ug]{x?nfO{ rflx+ tL k|ltlglw s'6]/;Dd
eufpg] cfqmf]zo'Qm dgl:yltdf /x]sf b]lvP . x/]s k|ltlglw csf]{;+u e]6 x'bf of]
gf/f / ToxL+ cleJolQm k|s6 ug]{ u/]sf] / ToxL zAbdf k|ltlqmof JoQm ug]{ u/]sf kfOP .
t/ ;efkltdf rflx+ lul/hfafa' g} 5fGg'k5{ eGg]df k|ltlqmof lnPsfdWo] Ps b'O{ jfx]s ;a}sf]
Pp6} :j/ kfOof] . x]/f}+ tL k|ltlglw s] eG5g\ g]sf b}n]vsf ;efklt u0f]zaxfb'/ v8\sf
eGg'x'G5 ækf6L{sf dxTjk"0f{ JolQmx? h;n] nfdf] ;dob]lv of]ubfg k'¥ofpb}
cfpg' ePsf] 5 . pxfx?nfO{ g]t[Tjdf Nofpg' k5{ . kf6L{ / ;/sf/df a;]/
cfkm\gf] lhDd]jf/L k"/f ug{ g;Sg] dflg;x?nfO{ ca g]t[Tjdf Nofpg' x'Gg .
e|i6frf/sf] l6sf nufPsfx?sf] d"Nof+sg of] dxflwj]zgn] ug'{k5{ . jt{dfg kl/l:ylt
/ d'n'ssf] cfjZostf x]/]/ jt{dfg ;efklt lul/hfafa'nfO{ k'gM kf6L{ ;efklt agfpg'
k5{ .Æ g]sf hfh/sf]6sf ;efklt emnsgfy jfUn] u'6 /
pku'6 gx]/]/ of]Uo, ;Ifd / OdfGbf/ dflg;x?nfO{ g]t[Tjdf Nofpg kg]{ atfpg' x'G5 .
pxfsf] syg 5 ækf6L{df kmf6f] a9fpg] sfd xfdLn] ug'{ x'b}g . b'j}
u'6df /x]sf OdfGbf/ JolQmx?n] 7fp kfpg' k5{ . clxn]sf] cj:yfdf kf6L{sf
b'O{ hgf zLif{ g]tfx? /xbf;Dd / pxfx?n] ;lqmo /fhgLltdf nfUg rfxbf;Dd
pxfx?nfO{ g} g]t[Tj lbg'k5{ . lul/hfafa' cfhsf] cfjZostf xf] . Psk6s k'gM
pxfnfO{ g} g]t[Tjdf :yflkt ug'{k5{ . dxflwj]zgdf ljutdf g]tfx?af6 ePsf sdL,
sdhf]/Lx?nfO{ sfo{stf{x?n] cf}Nofpg' k5{ / ;RofP/ hfg] jftfj/0f tof/ ug'{k5{ .Æ sf7df8f}+sf dxf;ldlt ;b:o nf]s]z 9sfn
lsz'ghL / lul/hfafa'n] rfx];Dd pxfx?nfO{ sfd ug{ lbg'k5{ . o'jf k':tfsf] s'/f
p7fpg]x?n] gLlt, sfo{qmd tyf ljrf/sf] cfwf/df kf6L{nfO{ s;/L PSsfO;f}+ ztfAbLsf]
r'gf}tLnfO{ ;fdgf ug]{ eGg] ;f]r ljsl;t ug{ ;s]sf 5}gg\ . /fli6«o :t/d} sfo{;ldltsf]
lgjf{rg eof] eg] g]t[Tjsf] ljsf; x'g]5 . ;+v'jf;efsf dxflwj]zg k|ltlglw kf;fª
z]kf{ ækf6L{sf] gLlt tyf sfo{qmd / ljrf/sf cfwf/df of]Uo / kf6L{k|lt k|lta4 pDd]bjf/nfO{
xfdLn] lhtfpg' k5{ . csf]{ s'/f g]kfnL sf+u|];sf] s]Gb|Lo g]t[Tj lng] JolQmsf]
kf6L{leqsf] Tofu / of]ubfg ;d]tnfO{ b[li6ut u/L l;lgofl/6Lsf] cfwf/nfO{ k|d'vtf
lbg'k5{ .Æ jfun'ªsf dxf;ldlt ;b:o s'n/fh zdf{ g]kfnL
sf+u|];sf] k|hftflGqs ;dfhjfbaf6} d'n'ssf] lxt x'g ;S5 eGg] dfGotf af]s]sf ;+3if{zLn
JolQmx?nfO{ kf6L{ g]t[Tjdf Nofpg' kg]{ cfjZostf 5 . JolQmnfO{ x]/]/ 5}g ljrf/sf
cfwf/df sfo{stf{x?n] g]t[Tj rog ug'{ kg]{ cfjZostf cf}Nofpg' x'G5 . JolQmjfbL k|j[lQ
xfjL ePsf] / kf6L{sf] ;+rfng ;+:yfut k|lqmofaf6 gePsf sf/0f ;d:of pTkGg ePsf] xf] .
To;sf/0f bzf}+ dxflwj]zgn] ljutsf sdL, sdhf]/Lx?nfO{ x6fP/ kf6L{nfO{ PSsfO;f}+ ztfAbLsf]
r'gf}tL ;fdgf ug{ ;Sg] OdfGbf/, of]Uo, ;Ifd / nfdf] ;dob]lv kf6L{k|lt k|lta4 JolQmx?nfO{
g]t[Tjdf Nofpg' k5{ .Æ lrtjgsf dxf;ldlt ;b:o z]ifgfy clwsf/L
b]zel/sf sfo{stf{x?sf] efjgf a'em\g ;Sg] d'n's / k|hftGqnfO{ cem ;zQm 9+un] cufl8 a9fP/
n}hfg ;Sg] g]t[Tj of] dxflwj]zgn] 5fGg'k5{ . cf]vn9'+ufsf dxflwj]zg k|ltlglw ldq;]g
bfxfn sf+u|];nfO{ /fd|f];+u a'em]sf dflg;x?nfO{ of] dxflwjz]gn] :yflkt ug'{k5{ . k};f
gx'g]n] /fhgLlt ug{ gkfpg] jftfj/0fsf] cGTo ug'{k5{ . kf6L{nfO{ ljwfg;Ddt cufl8
a9fpg] gLlt tyf sfo{qmdsf cfwf/df ;fd'lxs g]t[Tjsf] cjwf/0ffnfO{ of] dxflwj]zgn] :yflkt
ug'{k5{ . To;}n] clxn] lul/hfafa' / lsz'ghL hLljt /x]sf] cj:yfdf :jR5 5lj ePsf
JolQmx?nfO{ g]t[Tjdf Nofpg' k5{ . z]/axfb'/, /fdrGb|, ;'zLn, z}nhf, ;a}nfO{ kf6L{
g]t[Tjdf :yflkt u/fpg] jftfj/0f tof/ ul/lbg' k5{ . k]n]/} n}hfg] gLlt s;}n] lng'
x'b}g . lul/hfafa' z]/axfb'/ b]pjfsf] g]tf x'g'x'G5 . To;}n] lul/hfafa'sf]
5ftfdf ;a} c6fP/ hfg] cj:yf ;[hgf ug'{k5{ .Æ ndh'¨sf dxf;ldlt ;b:o /fdrGb|
clwsf/L PSsfO;f}+ ztfAbLsf] r'gf}tLnfO{ ;fdgf ug{ ;Sg] gLlt sfo{qmd Nofpg] / To;nfO{
sfof{Gjog ug{ ;Sg] g]t[Tjsf] cfjZostf clxn] v8\lsPsf] dx;"; ug'{x'G5 . of]
u/Ljsf] kf6L{ xf], ufpn]sf] kf6L{ xf] eGg] s'/fsf] ;a}n] dx;"; ug]{ cj:yf
xfdLn] ;[hgf ug'{k5{ . tgx'sf dxflwj]zg k|ltlglw z+s/
e08f/L k};f sdfPsf, e|i6 dfgl;stf ePsf, bnfnL u/]sf, km6fxL u/]sf / g]tfsf s[kfkfq ag]sf /
g]tfsf] cf8df d} x' eGb} lx8\g] k|j[lQsf g]tfx?nfO{ g]t[Tjdf cfpg lbg' x'Gg .
k};f af8]/ g]t[Tj sAhf ug{ rfxg] k|j[lQnfO{ ca ;dfKt ug'{k5{ . o:tf] k|0f o'jf
k':tfn] ug'{k5{ . Tof] ;fx; t?0fx?n] b]vfpg' k5{ . sf+u|]; / lul/hfafa'sf] nflu
of]ubfg k'¥ofPsf g]tfx?nfO{ sb/ ul/g'k5{ . lhDd]jf/L kfP/ To;sf] b'?kof]u ug]{,
sfo{stf{x?sf] ljZjf; gePsf JolQmx?nfO{ of] dxflwj]zgn] 7]ufg nfpg' k5{ . kf6L{ /
k|hftGqsf nflu hlt;'s} sl7g kl/l:yltdf klg ;+3if{ ug]{ g]tfx?sf] sb/ x'g'k5{ . sf7df8f}+sf dxflwj]zg k|ltlglw ljgf]b
e§/fO{ hftLo ;lds/0f ldnfP/ pgLx?sf] k|ltlglwTj x'g] vfnsf] ljwfg agfpg' kb{5 .
k|hftflGqs k|0ffnLaf6 lxdfn, kxf8 / t/fO{sf] cfwf/df k|ltlglwTj u/fpg' k5{ .
k|fWofks, jlsn, e"=k"=sd{rf/Lx?dWo]af6 olt hgfnfO{ ;efkltn] s]Gb|Lo ;ldltdf
dgf]gog ug]{ eGg] vfnsf] Joj:yf ljwfg d} x'g'k5{ . nuftf/ kf6L{nfO{ ;xof]u
u/]sf kf6L{ sfo{stf{x?sf] ljZjf; lhTg ;kmn JolQmx?nfO{ g]t[Tjdf Nofpg' k5{ . of]Uo,
lgi7fjfg, ;Ifd / kf6L{k|lt k|lta4 JolQm hf] cfkm"n] kfPsf] lhDd]jf/Laf6 slxNo}
klG5b}g To:tf JolQmx?sf klxrfg sfo{stf{x?n] ug'{k5{ . e|i6frf/df km;]sf kf6L{sf] lxt
ljk/Lt sfd ug]{, rfs8L / rfKn';Ldf ljZjf; ug]{ JolQmx?nfO{ ca k':tfsf] cfwf/df g]t[Tj rog
x'g'k5{ eGg] s'/fsf] d lj/f]wL x' . gLlt sfo{qmdsf cfwf/df efjL g]t[Tjsf] 5gf}6
ug'{ g} g]kfnL sf+u|]; kf6L{sf] eljiosf nflu pko'Qm x'g]5 eGg] dnfO{ nfU5 . afh'/fsf dxflwj]zg k|ltlglw kbdaxfb'/ zfxL
d'n'sdf zflGt ;'/Iff sfod x'g ;s]sf] 5}g, e|i6frf/sf] ;d:of eofjx ePsf] 5, ;'zf;g sfod x'g
;s]sf] 5}g . oL tLgj6f d'ne't d'b|fdf sf+u|];sf] :ki6 gLlt cfpg' k5{ . of]
dxflwj]zgn] oL r'gf}tLx?sf] ;fdgf ug{ ;Sg] g]t[Tj rog ug'{k5{ . k|hftGq lj/f]wL zlQm
;lqmo e}/x]sf] jt{dfg cj:yfdf sf+u|];nfO{ Pp6} 5ftfdf c6fpg ;Sg] g]t[Tj cfjZos 5 . ef]hk'/sL dxf;ldlt ;b:o >LdtL nIdL /fO{
d s'g} u'6sf] x}g, lgtfGt kf6L{sf] dfG5] x' . kf6L{ r'gf}tLk"0f{ cj:yfdf
u'lh|/x]sf] jt{dfg l:yltdf u'6, pku'6 / ljefhgsf s'/f p5fNg' /fd|f] s'/f xf]Og .
kf6L{eGbf JolQm lsdfy{ pRr x'g ;Sb}g . k|hftflGqs kf6L{ ePsf] x}l;otn] s;}k|lt cfu|x,
cg'u|x /fVg] eGbf klg ljz'4 n8fO{+n] g} kf6L{sf] zfvnfO{ pRr /fVg] s'/fdf b'O{dt
5}g\ . PSsfO;f}+ ztfAbLdf kf6L{nfO{ ;do ;fk]If xfSg' eg]sf] rfgr'g] s'/f
xf]Og . To;sf/0f klg kf6L{sf ;Dk"0f{ sfo{stf{x?sf] dgf]an pRr /fVg], ;do;+u n8\g
;Sg] pRr /fhgLlts ;+:sf/ ePsf JolQm g} efjL lbgdf kf6L{sf] ;f/yL x'g ;S5g\ . log}
dfGotfnfO{ cfTd;ft ug]{ JolQmnfO{ kf6L{ g]t[Tjdf rog ug'{k5{ eGg] d]/f] dfGotf 5 . emfkfsf g]sf ;efklt ;'lw/ lzjfsf]6L k};f /
ax'ansf] cfwf/df /fhgLlts sfo{qmdsf] cfwf/df /fi6« lgdf{0f ug{ ;Sg] Ifdtf k|bz{g ug{ ;Sg]
OdfGbf/, g}ltsjfg ;fyLx?nfO{ of] dxflwj]zgn] kf6L{ g]t[Tjdf k'¥ofpg' kg]{ dt /fVg'
x'G5 . pxf eGg'x'G5 æs]Gb|Lo ;efkltdf xfdLn] lul/hfafa'nfO{ g} Nofpg'
k5{ . afh'/fsf dxf;ldlt ;b:o dfgaxfb'/ /fjn
g]kfnL sf+u|]; kf6L{nfO{ cem ;zQm agfpg aL=kL=n] k|ltkfbg u/]sf] k|hftflGqs ;dfhjfbsf]
l;4fGt cg';f/ cufl8 a9fpg' k5{ . d'n's / k|hftGqsf] ljsf;sf nflu 7f]; of]ubfg
k'¥ofpg ;Sg], OdfGbf/, g}ltsjfg, ;Ifd g]t[Tj of] dxflwj]zgn] r'Gg' kb{5 . kf6L{ /
;/sf/sf] lhDd]jf/L lnP/ s]jn cfkm\gf] lgjf{rg If]q, lhNnf, hft hfltnfO{ dfq x]g]{
JolQmx?sf] sfo{stf{x?n] d"Nof+sg ug'{k5{ / pgLx?n] u/]sf] sfdsf] ;xL d"Nof+sg
ul/g' k5{ . g]kfn t?0f bnsf ;lrj Pj+ wflbªsf dxf;ldlt
;b:o 8f=/fhf/fd sfsL{ clxn] d'n'ssf ;fd' tLg j6f u+eL/ ;+s6x? b]lvPsf 5g\ . lx+;f,
xTof / cft+ssf] /fhgLlt s;/L ;dfKt ug]{, e|i6frf/sf] pGd'ng s;/L ug]{, ;'zf;g s;/L sfod
ug]{ oL tLg j6f ;d:ofsf] ;dfwfg ug{sf] nflu kf6L{nfO{ Pp6f ultzLn g]t[Tjsf] cfjZostf
k5{ . Tof] ultzLn g]t[Tj lbg] JolQmTj lul/hfafa' x'g'x'G5 d pxfsf] ljsNk
b]lVbg . kf6L{nfO{ ultzLn agfpg ;dfhjfbL sfo{qmd cufl8 a9fpg ;Sg] g]t[Tj
rflxG5 . # jif{sf] nflu kf6L{nfO{ s:tf] lbzf lbg] eGg] :ki6 gLlt / sfo{qmd
rflxG5 . To;}sf] cfwf/df xfdLn] g]t[Tj rog ug]{ xf] . ljutdf kf6L{ / ;/sf/sf]
lhDd]jf/L lnP/ To;nfO{ k"/f ug{ g;Sg] JolQmx?nfO{ of] dxflwj]zgn] kfvf nufpg'
k5{ .Æ k"j{ ;xfos dGqL Pjd\ k;f{ lhNnfsf
dxf;ldlt ;b:o /fdrGb| s';jfx clxn] kf6L{nfO{ s'zntfk"j{s cufl8 a9fP/ n}hfg] JolQmsf]
vfrf] 5 . Tof] lhDd]jf/L jxg ug{ jt{dfg kf6L{ ;efklt lul/hfk|;fb sf]O/fnfsf]
g]t[Tj cfjZos 5 . z]/axfb'/ b]pjf gLlt / Ph]08f ljgf lx+l8/xg' ePsf] r'gf}tLsf] ;fdgf
ub}{ kf6L{nfO{ Ps l9Ssf agfP/ cufl8 a9fpg lul/hfafa'nfO{ g} lg/Gt/tf lbg'k5{ .Æ wgs'6fsf dxf;ldlt ;b:o cfgGb;Gtf]lif /fO{
bzf}+ dxflwj]zgn] k':tfsf] cfwf/df x}g gLlt tyf sfo{qmdsf] cfwf/df k|hftflGqs 9+uaf6
g]t[Tj rog ug'{kg]{ atfpg' x'G5 . kf6L{nfO{ k|hftflGqs 9+uaf6 xfSg ;Sg]
s'zn g]t[Tj rflxPsf] atfpb} pxf o; k6s kf6L{sf] g]t[Tj lul/hfafa'nfO{ g} lbg'
k5{ eGg'x'G5 . wgs'6fsf dxflwj]zg k|ltlglw xl/s'df/ /fO{
jt{dfg ;efklt lul/hfk|;fb sf]O/fnfsf] gLlt tyf sfo{qmd /fd|f] ePsf]n] o;k6s pxfnfO{
g} lhtfpg' kg]{ atfpg' x'G5 . /fli6«o :t/af6 s]Gb|Lo ;b:o lgjf{lrt x'g'kg]{ ljrf/
pxfsf] 5 . zfxL g]kfn jfo' ;]jf lgudn] rfOgf
;fpy j]i6 Po/nfOG;;+u cfk;L jftf{åf/f ;+emf}tf u/]/ af]Oª &%& ljdfg ef8fdf
lnPsf] lg0f{o cfly{s k|zf;g lgodfjnL ljk/Lt / z+sf:kb ePsf] k'i6L ePsf] 5 . o;
;Gbe{df 5fglag ug{ ul7t k"j{ ;lrj ef]h/fh kf]v/]nsf] ;+of]hsTjdf ul7t cfof]un] pQm
ljdfgsf] ;+emf}tf x'bf ePsf e|i6frf/sf] ekfO{ / cf}krfl/s k|df0f ge]6]sf] sf/0fn]
w]/} s'/f ;f+s]lts ?kdf dfq eg]sf] kfOG5, t/ Tof] sf/f]af/df Jofks ?kdf e|i6frf/ ePsf]
k'i6L ug]{ cfwf/x? b]v]kl5 ;fj{hlgs n]vf ;ldlt cGtu{t pk;ldltn] ko{6g ;lrj j?0fk|;fb
>]i7 / lgudsf sfo{sf/L cWoIf xl/eQm >]i7nfO{ ^ ut] ;+emf}tfsf sfuhkq ;lxt pkl:yt x'g
eg]sf] 5 . ;+of]hs a'l4dfg tfdfªsf] cWoIftfdf cl:t a'wjf/ a;]sf pk;ldltsf] a}7sn]
;f] lg0f{o u/]sf] xf] . hfgsf/L ;"qx?sf] bfjL 5 cgf}krfl/s n]gb]gnfO{ klg
kQf nufO{ Odfgbf/L;fy 5fglag ug]{ xf] eg] lgud / lrlgof ljdfg sDkgLaLr ePsf] Tof]
;+emf}tf clgoldt dfq x}g ablgotk"0f{ / e|i6frf/o'Qm 7xl/g ;S5 . t/ k|d'v k|ltIfL
bn Pdfn] Tof] sf08nfO{ 9fs5f]k u/L nfp8fsf] lj/f]wdf dfq nfUg' ljrf/0fLo kIf ePsf]
5 . ca ax'rlr{t ænfp8f Po/ k|s/0fÆdf
tLa|?kdf /fhgLlts/0f ug]{ k|d'v k|ltkIfL bn g]skf -Pdfn]_ pu|?kdf nfluk/]sf] /x:o qmdzM
v'Ng yfn]sf] 5 . g]skf -Pdfn]_ ;Qfdf /x]sf] a]nf ko{6g tyf gful/s p8\8og dGqL ToxL
kf6L{sf lyP / pg} dGqLåf/f zfxL g]kfn jfo' ;]jf lguddf lgo'Qm cWoIfn] rfOgf ;fpy j]i6
Po/nfOG; -l;=P;=8An'=P=_;+u xfn klg ;+rfngdf /x]sf] pQm aL&%& sf] ljdfg l;wf
;+emf}tfåf/f ef8f aGbf]j:t ul/Psf] lyof] . To;avt lgudn] @ b]lv # jif{sf] nflu jfO8
a8Lsf] cyf{t s/La @%) l;6 ePsf]_ aL&^& ljdfg 8«fO lnhdf lng @% hgj/L !((( df
Unf]jn af]nkq cfdGq0f u/]sf] lyof] . ;f] cg';f/ O{R5's sDkgLn] af]nkq klg k]z u/]sf
lyP . t/ tfTsfnLg cWoIfåf/f -tfTsfnLg Pdfn] dGqLåf/f /fhg}lts lgo'lQm kfPsf_ tL
af]nkqx?sf] d"Nof+sgsf] k|fylds sfo{ljlw ;d]t k"/f gu/L jf tL af]nkqx?nfO{ /2 g}
gu/L jf k'gM af]nkq cfdGq0f cflb ;d]t gu/L tyf ;+rfns ;ldltnfO{ hfgsf/L ;d]t gu/fO{ l;wf
jftf{åf/f rfOgf ;fpy j]i6 Po/nfOG;;+u !($ j6f dfq l;6 ePsf] Gof/f] a8Lsf] aL&%&
ljdfg j]6 lnhdf ef8fdf lng] ;+emf}tf $ dfr{ !((( df ul/of] . To;kl5sf ;/sf/sf kfnfdf
;f] ljdfgsf] k6sk6s Dofb yk klg jftf{åf/f g} ug{ afWo kf/L cS6f]a/ @))! ;Ddsf nflu
a9fOPsf] 5 . o; k|sf/ k|lt:kwf{ ;DjGwL s'g} k|lqmof g} gckgfO{ l;wf aftf{åf/f
ul/Psf] ef8f aGbf]a:t / Dofb ykaf6 pQm k|ltkIfL bn g]skf -Pdfn]_nfO{ k|z:t cb[Zo cfDbfgL
e}/fv]sf] a'lemg cfPsf] 5 . olt;Dd a'lemg cfPsf] 5 ls xfn pQm bn ;+rfngsf] d'Vo
cfly{s ;|f]tdWo] ;f] cb[Zo cfDbfgL /x]sf] 5 . xfn;Dd -l;=P;=8An'=P=_ nfO{ ljdfg ef8f
jfkt s/La ?= ! c/a %) s/f]8 e'QmfgL eO;s]sf] a'lemPsf] 5 . lgudleqsf sd{rf/Lx?sf] Ps ;d"x
lgudnfO{ $ j6f ljdfgsf] cfjZostf g} 5}g eGg] cleofgdf nfu]sf 5g\ . xfn nfp8f Po/;+u
lnPsf] ljdfg $ k6s;Dd af]nkq cfdGq0fkZrft\ kfrf}+ k6s l;naGbL k|:tfj cfdGq0f u/L
;f]xL qmddf cGTodf jftf{åf/f aGbf]a:t ul/Psf]n] k|ydtM o;df k|lt:kwf{sf] k|lqmof k|z:t
ckgfOPsf], bf];|f]df of] ljdfg @%* l;6 ePsf] jfO8 a8Lsf] aL&^& ljdfg ePsf],
t];|f]df k|lt p8fg 306f ef8f b/sf] lx;fan] ubf{ l;6 ;+Vof lx;fan] / sslk6 lqmo'sf] ;]6
;+Vofsf] lx;fan] nfp8f Po/sf] ef8f b/ -l;=P;=8An'=P=_ sf] eGbf ;:tf] b]lvPsf] eO{ !*
dlxgfsf] ef8f cjlwdf s/La ?= @) s/f]8n] ;:tf] b]lvPsf], rf}yf]df nfp8f Po/sf] ljdfgn]
o'/f]k / hfkfgtkm{sf] p8fgdf aLrdf gplqsg l;wf p8fg ug{ ;Sg]5 . ha ls -l;=P;=8An'=P=_
sf] ljdfgn] b'aO{ / ;f+3fO{df pq]/ dfq p8fg eg{ ;Sg]5 . o:tf] ljljw sf/0fn] nfp8f
Po/sf] ljdfg -l;=P;=8An'=P=_ sf] ljdfg cGo lgudsf] nflu nfek|b /x]sf] :ki6 5 . olb $
j6f ljdfg sfod g/flvg] ePdf -l;=P;=8An'=P=_ sf] ljdfgnfO{{ labf lbg'kg]{ x'g
cfp5 . To;f] x'g uPsf] v08df xfn -l;=P;=8An'=P=_sf] ljdfg ef8f cGtu{t g]skf
-Pdfn]_nfO{ k|fKt e}/fv]sf] cb[Zo 7"nf] cfDbfgL u'Dg hfg] / ;f] l:yltn] pQm bnsf]
;+rfng vr{sf] ;|f]t g} ;'Sg hfg] x'bf nfp8f Po/nfO{ ;f}tf Pjd\ k/d zq'sf] ?k lnPsf]
s'/f hfgsf/x? atfp5g\ . To;}n], g]skf -Pdfn]_ / ;f] bn ;dly{t JolQm / ;+:yfx?n]
cfkm\gf] k|e'Tj ePsf] ;fj{hlgs n]vf ;ldlt -;fn];f_nfO{ ;d]t cgflwsf/ tl/sfn] ;+nUg u/fO{
cgflwsf/sf] sfd sf/jfxL u/fO{ cfPsf] cfz+sf JoQm ul/G5 . g]skf -Pdfn]_n] ;flRr g} d'n's /
lgudsf] lxtsf] kIfdf cfjfh p7fpg] xf] eg] k|lt:kwf{sf] k|lqmofnfO{ nTofO{ ;+rfns ;ldltnfO{
hfgsf/L ;d]t gu/fO{ l;wf jftf{åf/f yf]/} l;6 ePsf], nfdf] ?6sf] p8fg eg{ ;Sg] Gof/f]
a8Lsf] aL&%& ljdfg, j]6 lnhdf, l;6 ;+Vof / sd l;6sf] sslk6 lqmo"sf lx;fan]
dx+uf] ef8fb/ kg]{ u/L -l;=P;=8An'=P=_ ;+u u/]sf] ef8f aGbf]a:tsf] s8f lj/f]w ug'{ kg]{
xf] . t/ pQm bn o;tkm{ Ps zAb klg gaf]Ng'sf] k5fl8 cjZo s]xL /x:o 5 eGg] :jtM :ki6
5 . o;/L cfkm"x?n] u/]sf] ;+emf}tfsf]
e08fkmf]/ x'g] ;+efjgf a9]kl5 Pdfn] / dfn]sf g]tfx?n] d'n'ssf] Wofg cGoq} df]8\g nfp8f
Po/sf] s'/f rsf]{ 9+un] p7fPsf] cfef; kfOG5 . xfn} dfq Pdfn] dxf;lrj dfwjs'df/
g]kfnn] nfp8fsf] k|s/0fdf k|=d=dfly dxfleof]u nufpg' kg]{ pQ]hs ljrf/ JoQm ug'{sf] k5fl8
klg oxL lgot /x]sf] cfz+sf 5 . zfg]jflgn] ljgf 6]08/ / ef8fsf]
k|lt:kwf{ gu/fO{ u/]sf] ;+emf}tf qm=;+= ljdfg ef8f
ljdfg
l;6 Ifdtf
k|lt306f p8fg b/ ef8f cjlw
slDtdf klg
sDkgL
-cd]l/sL 8n/_
ltl/Psf] /sd !=
hL=O{= Soflk6/ PlePzg
;le{;]h, cd]l/sf
P#!)#))
@@!
@*))
!* d] !(($ b]lv !& d] !((^
!% s/f]8 @=
sG;6]n]zg O06/g]zgn Po/nfO{G;,
a]lNhod
aL&@&@)) !&@
@%))
$ km]a|'c/L !((^ b]lv !$ km]a|'c/L !((^
! s/f]8 #=
Pleof]h]g]S;, o'uf]:nfleof
aL&@&@)) !&&
@&))
! hgj/L !((^ b]lv !% l8;]Da/ !((^ !)
s/f]8 $=
o'uf]:nfleof Po/nfOG;, o'uf]:nfleof
aL&@&@)) !^$
@@%)
( cS6f]a/ !((^ b]lv #) h"g !((&
@^ s/f]8 %=
rfOgf ;fpy j]i6 Po/nfOG;, rfOgf
aL&%&@)) @))
##))
! dfr{ !((& b]lv !% dfr{ !((& @
s/f]8 ^=
t's{d]lg:tfg Po/nfOG;, t's{d]lg:tfg
aL&%&@)) !*(
@*%)
@! h"g !((& b]lv @) l8;]Da/ #% s/f]8 &=
Pleof]h]g]S;, o'uf]:nfleof
aL&@&@)) !&(
@)@$
@$ l8;]Da/ !((& b]lv @# d] !((*
! s/f]8 #% nfv *=
rfOgf ;fpy j]i6
Po/nfOG;, rfOgf
aL&%&@)) #@*)
@# d] !((* b]lv @# h'nfO{ !((* !
s/f]8 %^ nfv (=
Pleof]h]g]S;, o'uf]:nfleof
aL&#&@)) !@)
@$%)
!@ h"g !((* b]lv !! cS6f]a/
!((* ! s/f]8 $^ nfv !)=
r]h Po/, cd]l/sf
aL&%&@)) @#@
@*%)
ljdfg gcfPsf] / w/f}6L /sd 8'a]sf] /
cGo jsfnt vr{ lgSs} ePsf]
!!= rfOgf ;fpy j]i6 Po/nfOG;, rfOgf
aL&%&@)) @))
#@*)
( gf]e]Da/ !((* b]lv @( gf]e]Da/ !((*
# s/f]8 *$ nfv !@=
6«fG;P/f] Po/nfOG;, df:sf]
aL&%&@)) !*%
@*%)
!@ gf]e]Da/ !((* b]lv !) dfr{ !((( @ s/f]8 #$ nfv !#= rfOgf ;fpy j]i6 Po/nfOG;, rfOgf
aL&%&@)) @))
#!))
@* dfr{ !((( b]lv @& dfr{ @))) & s/f]8
^# nfv !$= rfOgf ;fpy j]i6 Po/nfOG;, rfOgf
aL&%&@)) @))
#@*)
% l8;]Da/ !((( b]lv @! l8;]Da/ !(((
! s/f]8 *) nfv !%=
rfOgf ;fpy j]i6 Po/nfOG;, rfOgf
aL&%&@)) @))
#!))
@* dfr{ @))) b]lv @& h"g @))) ! s/f]8
() nfv !^= rfOgf ;fpy j]i6 Po/nfOG;, rfOgf
aL&%&@)) @))
#!))
@& h"g @))) b]lv @^ cS6f]a/ @))!
$) s/f]8 ltl/;s]sf]
^) s/f]8 ltg{ afsL !&= nfp8f Po/, cli6«of
aL&^&#))
@%*
##%) P=Pkm=O{= - o; cl3 ePsf] ! l8;]Da/ @))) b]lv !* dlxgf
& s/f]8 @) nfv .
af]nkqdf k/]sf] ef8fsf] b/df cfwfl/t_ g]kfnL
sf+u|];sf] eljiol;t hf]l8Psf] k|Zg 8f= nf]s/fh a/fn g]kfnL sf+u|];sf] lvrnf]n] a]nf a]nfdf
b]z, nf]stGq / bn :jod\nfO{ lk/f]ln/x]sf] 5 . cToGt JolQmut / c;fGb{les vfnsf lg0f{o,
jQmJojfhL / To;n] pAhfPsf /0fgLltn] ubf{ kf6L{df ;+:yfut kl/kf6L a:g ;s]sf] 5}g . ctM
xfdLn] k9]/, a'em]/ / b]v]sf] c? b]zsf] /fhg}lts bnsf] e"ldsf / Go'gtd\ sfo{z}nL
g]kfndf nfu" x'bf] /x]g5 . /fhg}lts bnsf] cfkm\gf] g]t[Tj, l;4fGt / dfGg]
rngn] bnLo ;+u7g rNg ;s]sf] x'G5 / ;/sf/df hfbf klg ToxL cg';f/sf] Go'gtd cfr/0fsf]
ckIff ul/G5 . o; dfGotfnfO{ 5f]8\bf eg] g t bn rNg ;Sg] x'bf]/x]5, g t bnLo
Joj:yfdf cfwfl/t ;+;bLo kl/kf6L / o;sf] HjnGt pbfx/0f g]kfnL sf+u|];sf cfkm\g} ;+;bn]
;/sf/ lu/fPsf]n] / bnleq lvrnf] kl//xg] s'/fn] k|i6 kf/]sf] 5 . g]kfnL sf+u|];sf]
ev{/} ;lsPsf] bnleqsf] snx / g]tfk|ltsf] cljZjf;sf] k|:tfj / To;sf] lgsf; vf]Hg] tl/sf
dflysf] emu8f o:t} k/Dk/fjfbL bnLo dfGotfdf cfPsf] ljrng xf] . g]kfnL sf+u|];n] nf]stGq axfn ePkl5 w]/}
;do ;/sf/df a:g] df}sf kfPsf] 5 . o;sf] klxnf] lgjf{rg kl5sf] sfo{z}nL / gLlt lgs}
k|efjsf/L b]lvP klg g]t[Tjsf] emu8fn] c? jif{ eg] To;} v]/ uPsf 5g\ eGg] egfO{ rf/}lt/af6
;'lgG5 . cl:y/tfsf] cGTo Psdgf ;/sf/ agfP/ dfq x'bf] /x]g5 eGg] s'/fsf] pbfx/0f
t g]sf :jod\sf] sfo{z}nLn] b]vfO/x]5 . t/ o; bnsf] Ps ;sf/fTds kIf s] 5 eg] c? bn
h:tf] k'm6L xfNg] rflx+ xf]Og eGg] k|dfl0ft ePsf] 5 . t/ s] o:tf] g km'6\g ;Sg] g
h'6\g ;Sg] dgl:ylt / u/fO{n] nf]stGq / b]zsf] ljsf; x'g ;Snf < ;/sf/ eP klg k|efjsf/L
x'g g;Sg], Psdgf ;/sf/ eP klg bnsf] g]tf kl/jt{g ug{ cfkm}l+eq 3l/3l/ cljZjf;sf] k|:tfj
cfO/xg], Psdgf ;/sf/ cfkm\g} emu8fsf] ;]/f]km]/f]df cndlng] / cl8Psf] 3f]8f h:tf]
eO{ ug{ s]xL g;Sg] x'bf o:tf] ;/sf/sf] cf}lrTo :jtM ;dfKt x'g] kl/l:ylt ;[hgf x'g]
u/]sf] 5 . o:tf] l:yltn] g]sfsf] Ifdtf / cf}lrTo dfly k|Zg lrGx nfUg] 5 . cfh h'g d"No, dfGotf / k|lqmof cGt/ut
;/sf/ / bn rNg ;Sg' kg]{ xf] To:tf] gx'bf xfdLn] a'em]sf] nf]stflGqs cEof; s;/L
;+:yfut x'b} hfg] xf] eGg ufx|f] ePsf] 5 . Psflt/ Psflwsf/jfbL Joj:yfsf] cToGt
;Lldt / ;+s'lrt sfo{{z}nL / dfGotf x'gfn] l6sfp x'g ;Stf] /x]g5 eGg] k|df0f ;a}lt/af6
kfOPsf] 5 . gtM o:tf] Joj:yfn] w]/}nfO{ ;d]6\g ;S5 g t o;n] a]nfa]nfdf x'g]
r'gfjåf/f zf;s kl/jt{g ug]{ Ifdtf /fV5 . ctM nf]stflGqs Joj:yfsf] ;[b[9Ls/0f afx]s
csf]{ ljsNk klg b]lv+b}g . t/ g]kfnsf /fhgLlts bnsf] l:ylt x]bf{ Tolt cfZj:t eO{
xfNg] sf/0f klg 5}g . g]sfh:tf] nf]stGqdf ;w} ljZjf; ug]{ bnn] t cfh To; cg'?ksf]
cfr/0f gu/L nf]stGqsf] cEof; qmdsf] cf}lrTo dfly k|Zg lrGx nufPsf] 5 eg] c?sf] t s'/}
ePg . ldof] g} geP kl5 bfO s;/L x'G5 / hgd'vL sfo{qmd s;/L cfpg ;S5g\ < t/ /fhgLlt1 / bnk|lt hlt;'s} cfqmf]z eP
klg xfdLn] hfg]sf] nf]stflGqs Joj:yf ;+rfng ug{ bn g} rflxG5g\ .
gofgof bn / g]tfkl5 cfO{ cfkm\gf] sfo{z}nL b]vfpg ;Snfg\ g;Snfg\ t/ xfdL
eg] logLx? dfkm{t g} hgd'vL Joj:yfsf] cfz u5f}+ . oL k/Dk/f lj/f]wL s'/f h:tf b]lvP
klg cfhsf] jf:tljstf xf] . o;} ;Gbe{df g]]kfnL sf+u|];sf] cfufdL dxflwj]zgdf, ;/sf/
;+rfngsf s'/f / cfO/x]sf gof gof xfssf] ;fdgf ug]{ /0fgLlt / Ifdtfsf]
ljsf; ug]{ s'/f p7\5g\ . g]sfdfly cfzf / e/f];f gePsf] eP h:tf];'s} cK7\of/f] l:yltdf
klg o; bnnfO{ hgtfn] ;Qfdf k'¥ofpg] lyPgg\ . g]kfnL sf+u|];n] nf]stGqnfO{ arfpg] xf]
eg] ;/sf/sf] / bnsf] sfo{z}nLdf cfd"n kl/jt{g ug{ ;Sg'k5{ . o;sf lglDt bnn]
d"No, dfGotfdf ;+emf}tf ug'{ x'b}g, ;fdflhs / cfly{s gLlt b'/ufdL k|efj kfg]{
qmflGtsf/L :jefjsf] x'g'kg]{ / ;j{;fwf/0f hgtfsf] hLjg p7fpg] gLlt nfu" ug'{kg]{
x'G5 . s[lifdf qmflGt, lzIffdf qmflGt, ;/sf/L oGq ;+rfngsf dfGotfdf cfwfl/t
kl/kf6L{sf] ljsf;, ;+ljwfgsf] efjgf cg';f/sf] c;n / k|efjsf/L zf;g, ;+:yfut ljsf;df hf]8 /
a[xt /fli6«o ;xdlt sfod u/L b]zsf ;d:ofsf] tTsfnLg / bL3{sfnLg xn ug]{ pkfosf] vf]hL /
lrGtg ub}{ s[lifdf qmflGt Nofpg, lzIffdf u'0ffTds ;'wf/ ug{, hghflt pTyfg ;DaGwL sfo{qmd,
pBf]u wGbf / ko{6g If]qnfO{ ;dGjofTds 9+un] cl3 a9fpg] /0fgLlt to ug{, hn;|f]tsf] ljsf;sf
lgldQ Go'gtd\ ;xdlt sfod ug]{ s'/flt/ t'?Gt} Wofg hfg'k5{ . o;sf lgldQ b[9 / s7f]/
g]t[Tjsf] cfjZostf k5{ . oL dflysf ;a}h;f] ljifo /fhg}lts bnsf g]tf
of bnn] p7fpg] ljifo x'g\ . t/ oxf p7fOPsf] tfTko{ eg] logLx?nfO{ u+eL/ ?kn]
lnO{ qmflGtsf/L ?kfGt/sf nflu xf] . g]kfnh:tf] u/La b]zsf] lzIffdf nufgL jfn'jfdf
kfgL xfn] h:tf] ePsf] 5 lsgeg] u'0ffTds lzIffsf nflu jt{dfg klAns :s"n, sn]h /
ljZjljBfnosf] lzIffnfO{ kl/jt{g ug}{ k5{ . klAns kf7zfnfdf k9\g] / k|fOe]6 kf7zfnfdf
k9\g] ljBfyL{sf] vf8n a9\b} uPsf] 5 . k|fOe]6 :s'nn] u'0ffTds lzIff lbP klg
;j{;fwf/0fsf 5f]/f5f]/L o:tf :s"ndf k9\g ;Sg] cj:yfdf 5}gg\ . lgd'vf
u/Lasf lgldQ t ;/sf/L kf7zfnf g} w]/} k/ 5g\ . ctM ;/sf/L cf+s8fn] dfq /fli6«o
;d:ofsf] hl6ntf 36\g ;Sg] l:ylt 5}g . o;n] ubf{ ;dfhdf emg\ 7"nf] b'/L al9/x]sf]
5 / /f]huf/Lsf] ;d:ofnfO{ emg\ hl6n kfl//x]5 . lsgeg] k|lt:kwf{ ug{ g;Sg] lzIffn]
pTkfbg u/]sf] hgzlQm a]sDdfsf] dfq x'G5 . g]sfn] cfkm\gf] cf}lrTo l;4 ug{ /
nf]stGqnfO{ ;'b[9 kfg{ hghflt, blnt / kLl8tsf] pTyfgsf lglDt k|efjsf/L kfOnf rfNg
;Sg'k5{ . blntsf] lgldQ ;sf/fTds gLlt lng klg ;lsG5 h;sf lglDt s]xL ;do ;Ldf tf]Sg
;lsG5 . ;/sf/L / u}/;/sf/L If]qdf pgLx?nfO{ ;dfj]z ug]{ gLlt lnOg'kg]{ / bnsf
k|To]s lgsfodf blnt, hghflt / dlxnfsf] ;xeflutf x'g'kg]{ afWotf x'g'k5{ . ca
oyfl:yltsf] /fhgLlt dfq sfod /x\of] / bnleq cfh;Dd b]lvPsf gsf/fTds lqmofsnfk eljiodf klg
/lx/x\of] eg] nf]stGqsf] cf}lrTo ;dfKt x'g]5 . ;do ;fk]If x'g g;Sbf / ;d:of lg/fs/0f
ug]{ Ifdtf 36\b} hfbf lgjf{lrt ;/sf/sf] cf}lrTo :jtM ;dfKt x'G5 . ctM uxg lrGtg
/ To; cg';f/sf] sfo{z}nLsf] ljsf; cfhsf] cfjZostf xf] . w]/} hl6n ;d:ofsf] h8 klg
s'zf;g, e|i6frf/ / cfk;L snx xf] . g]kfnL sf+u|];n] cfkm\gf] P]ltxfl;s bfloTj b]vfpg]
xf] eg] bn, g]tf / ;/sf/sf] sfo{z}nLdf 7"nf] kl/jt{gsf] cfjZostf 5 . o;sf lglDt
klxnf] zt{ 3/ gefl8g' xf] eg], bf];|f] rflx+ sfd u/]/ b]vfpg ;Sg] cf}lrTo :yfkgf . ca
nf]stflGqs cf}krfl/stfsf] JofVofg / cfTdt'i6Ln] ;d:of xn x'g ;Sg] cj:yf 5}g . |
| :yfgLo ;dfrf/ | | ;DkfbsLo | | Past |
| Send your comments and letters to the editor at bimarsha@ecomail.com.np 2001 © Mercantile Communications Pvt. Ltd. P.O. Box 876, Durbar Marg, Kathmandu, NEPAL. Tel : 977 1 220 773, 243566, Fax: 977 1 225 407. Reproduction in any form is prohibited without prior permission. No part of the articles which appear in the internet version on BIMARSA may be reproduced without the permission of Mercantile Communications Pvt. Ltd. For reprinting rights, please write to US. Send us your feedback: CONTACT US ABOUT US HOME ADVERTISE WITH US |