mainlogo2.jpg (11011 bytes)


:tDe


22 June, 2001,  Ashadh  08th,  2058.

rlr{t k|;+u

– s]bf/ ;'j]bL

b/jf/sf b[Zo / cfof]usf] sfd

b/af/df s] b]lvP5 <

æ/fhb/af/sf] d"n 9f]sfaf6 leq k:bf Ps k6s cfª h'?¨ eof], aflx/ h] b]lvPsf lyP, ;'lgPsf lyP tL ;a s'/f dgdf Ps} rf]6L plAhg yfn] / Pp6f v'nb'nL k}bf eof]– olt 7"nf] aLeT; 36gf:yn s:tf] xf]nf < 36gf ePsf] oltsf lbgkl5 ca Toxf“ x]g{ af“sL s] xf]nf, ejg sf]7f / ju}rf afx]s, dgleq csf]{ k|Zg plAhg yfNof] . h:tf] aflx/ ;'lgGYof], elgGYof] cg'xf/ 9fSg] d's'08f jf Pp6f o'4:yn hxf“ 3D;f3D;L eP/ d8fl/Psf e'O+{x? dfq b]lvPnf, o:t} o:t} eGg] nflu/x]sf] lyof] . t/ ha of] ;bg If]q k|j]z ug]{ d"nåf/df k'luof] / of] h'g ?kn] aGb /x]sf] kfOof] To;kl5 c? lh1f;f a9\g yfNof] . 9f]sf vf]lnof], vf]Nbf Tof] lbg /flt ljdf/LnfO{ lgsflnPkl5 aGb ul/Psf] 9f]sf cfhdfq vf]lnPsf] hgfOof] . leq k:g' eGbf klxn] d"nåf/sf 5]p5fpd} /utsf 6f6f b]lvg yflnxfn] . dg cs}{lt/ df]l8of] . ToxL k|Zg ;f]lwof]– of] s;sf] /ut xf] < pQ/ cfof] eGg ;lsGg p4f/qmddf hf];'s}sf] klg x'g ;Qm5 .Æ

h]7 !( ut]sf] b/af/ xTofsf08sf] :ynut cWoog ug{ @)%* h]7 @^ ut] Tof] 7fp"df k'u]sf] !@ ;b:oLo 6f]nLdWo]sf Ps ;b:osf zAb x'g\ oL .

æhlt kfOnf cl3 a9\of] /utsf 5/ki6 bfu hf] kLrdf / rp/sf emf/kftdf yk b]lvb} uP . x]b}{ uof}, /utsf gd"gf lnb} uof}, k|fKt ePsf s;}sf rKkn, s;}sf r'/f, s;}sf l;+u} Anfph s;}sf r:df a6'Nb} uof} . htftt} aGb'ssf vf]sfx?, tLgnfO{ klg a6'Nb} uof] . ;]tf] sk8fsf emf]nf ;fydf lyof], h] e]l6G5 ;f]Wb} / k|fKt eP;Ddsf] klxrfg ub}{ gf]6 ub}{ emf]nfdf xfNb} uof}+ .Æ Tof] 6f]nLsf tL ;b:o …b'O{ ;b:oLo cfof]usf dWo]sf gePsf x'"bf gfp" oxf“ pNn]v ul/Pg .Ú cfkm"n] b]v]sf Toxf“sf b[Zox? o;/L JoQm u/] .

æcf] xf] / Toxf“leq Tof] a]nf h] b]lvof] Tof] b[ZonfO{ d'vn] eGg ;lsGg . e'O{+df leQfdf ;hfj6sf ;fdfgdf htftt} uf]nLsf bfu / o;f] un}rf kN6fof] uf]nLs} bfu, dsnsf] km'n kN6fof] Toxf“ klg uf]nLs} bfu e¥ofª r9\of] Toxf“ klg uf]nLs} bfu . htftt} /ut} /ut . uf]nLsf vf]sf gePsf] t 7fp" g} g/x] h:tf] . t/ uf]nL rflx+ st} kfOPg . o:tf] uf]nL /x]5 ljz]if1x?n] atfP– of] uf]nL o:tf] xf] hf] k8lsP kl5 Tof] vf]ndfq af“sL /xG5 Tof] hxf“ nfU5 nfu]sf] 7fp"nfO{ 5/ki6 kf/]/ ;fgf ;fgf s0f eP/ cfkm}+ lanfp"5 . of] s] xf] ljz]if1n] g} yk atfp"nfg\ t/ uf]nL rflx+ st} e]l6Pg .Æ

æPp6f sf]7fdf k+vf 3'ld/x]sf] 5, aQL aln/x]sf], csf]{ sf]7fdf Po/sl08;g rln/x]sf, cfkm}+ lemSb} vfb} ug'{kg]{ af/df cg]s k|sf/sf /ftf kx]nf lgnf / sfnf /+usf k]o kbfy{ sf]xL cfwf sf]xL k"/} ?kdf el/Psf lunf;, To;nfO{ ;dfp"bfsf] g]lKsg h:tfsf] t:t}, s]xL lunf; ;f]kmfsf 5]pdf n8L klg /x]sf . 8fOlgª xndf /ftf] aL8 ePsf] rDrf ;hfOPsf, l8g/sf nflu Kn]6x? tof/, t/ crf/ dfq NofPsf] / 5f]k]/ /flvPsf] . 36gf ePsf] :ynsf Tof] a]nf cfkm"n] o:tf b[Zox? x]bf{ nfUof] e/v/ hd36 eP/ k]o kbfy{dfq vfg yflnPsf] lyof] .Æ

…x/]s j:t' hf] e'O{+df 5l/Psf lyP h:t} 6f]kL, r:df, r'/f, RofltPsf] Anfph, l;+¨} gf/L 38L / s]xL rflx+ ltgsf 6'qmf . otf x]¥of] /utsf] cfxfn, ptf x]¥of] /uts} cfxfn .Ú Tof] b[ZonfO{ d'vn] s;/L atfpg] 6f]nLsf tL ;b:on] cfkm\gf cf“vfn] b]v]sf b[Zo egL o;/L atfP .

æTof] a}7s sf]7f hxf“ dxf/fhflw/fhnfO{ uf]nL nfu]sf] lyof] Toxf“ clncln /ut;+u ldl;Psf] uGw afx]s em\of:; leq k:bf x\jf:; ugfpg] To:tf] s]xL kfOPg . t/ Pp6f gfs} y'Gg'kg]{ b'u{Gw rflx+ a8fdxf/fgL ;/sf/sf] z/L/ e]l6Psf] elgPsf] o'j/fhflw/fhsf] vf]kL hfg] e¥ofªsf l;9Ldf kfOof] .Æ Tof] 6f]nLsf tL ;b:osf cg';f/, of] lg/LIf0f qmddf ;aeGbf aLeT;sf] b[Zo klg ToxL b]lvof] . Tof] b[Zon] of] 6f]nLsf ;a}nfO{ efjljJxn kf/]sf] x'g'k5{, jf:tjd} Tof] dg} yfDg g;lsg] b[Zo lyof] . e¥ofªsf l;9L k"/} /utn] 9flsPsf] 5, ;'s]/ kfk|f al;s]sf] /ut . To;df skfn u'lhlN6Psf / skfn;lxt df;'sf ;fgf–;fgf 6'qmfx? l;+9Lsf htftt} 5l/Psf 5g\ . csf]{ l;+9L @–# dfgf hlt kx]nf] t/n kbfy{ ef8f]af6 kf]lvP/ xfjfn] ;'Sb} hd]h:tf], jfSs cfpg] b'u{Gw km}ln/x]sf] leQf x'bL klg /utsf l56f dfgf}+ ef8f]af6 3f]lK6bf pl5§ofPsf] / gkvflnPsf] h:tf] . ToxL /ut dfly sfgsf] 6k Pp6f Pp6f l;9Ldf / csf]{ 6k csf]{ l;9Ldf . /utsf cfxfndf km'6]sf r'/fsf 6'qmf 5l/Psf, j+u/fx? oqtq, ToxL /utdf rlDsnf] /ftf] 6Lsf klg ufl8Psf 6lNs/x]sf] . ;'s]sf] /utsf Tof] cfndf :ki6;+u b]lvg] u/L 6]lsPsf a'6 h'Qfsf 5fk hf] Ps, b'O{, tLg, rf/ x'"b} l;9Le/L cu'+7f 5fk nfu] h;/L 5fk nfu]sf b[Zosf] j0f{g zAbn] s;/L ug]{ < Tof] kx]+nf] kbfy{ df};"km ;/sf/sf] lubL xf] egL ljz]if1n] klxrfg u/fp"bfsf] If0fsf] t pNn]v} gu/f}+, lsgeg] Tof] b[Zo otL aLeT; lyof] eGg] b]Vg]x?n] ;+lemg dfq ;lsG5 .

Pp6f /utsf] cfxfn 5, Tof] dfly 6f]kL s6s6fp"bf] /utdf efl;Psf] h:tf] / r:df klg ToxL /utdf 8'a]sf] . of] s;sf] xf] egL ;f]lwof] . pQ/ cfof] dxf/fhflw/fh ;/sf/sf] . u2Ll;g / cToGt nf]slk|o /fhfsf] klx/g 6f]kL / r:df cfkm\g} /utsf] cfxfndf 8'lj/x]sf] of] cj:yf b]Vbf dg s:tf] eof] xf]nf cfkm}+ cg'dfg ugf]{;\ . :ynut cjnf]sg qmddf Toxf“ s] b]lvP5 eGg] lh1f;f /fVbf tL ;b:osf] pQ/ o:tf] lyof]– a}7s sf]7fsf] Pp6f s'gfdf Pp6f j:t' b]lvG5 r:df jf To:t} s]xL, km]/L clnk/ x]¥of] To:t} j:t' b]lvG5g\ . of] s;sf] egL ;f]lwbf pQ/ cfp5– kmnfgf ;/sf/sf] . km]l/ csf]{ s'gfdf csf]{ j:t' b]lvG5 xft] k+vf n]l8h ?dfn jf To:t} . of] s;sf] egL ;f]lwbf pQ/ cfp"5 kmnfgf ;/sf/sf], cltslt cl3 a9\of] Toxf“ /utsf] cfxfndf 8'la/x]sf] klx/gsf sk8f Anfph h:tf e]l6G5 . of] s;sf] egL ;f]lwbf pQ/ cfp"5– kmnfgf ;/sf/sf] . aflx/ ju}rfh:tf] 7fp"df Sofk e]l6G5 . of] s;sf] egL ;f]lwbf pQ/ cfp"5– kmnfgf ;/sf/sf] . Toxf“ cfkm"n] lrg]sf] Pp6f dfq j:t' lyof] sfnf] 6f]kL . of] rflx s'df/ v8\uljqmd zfxsf] xf] eGg] cfkm}n] lrGof}+, Tof] ;xL klg /x]5 . af“sL s'/f o;} u/L lrGxfp"b} nlug] ul/GYof] . slt;Dd eg] /utsf] cfxfn hxf“ b]lvGYof] Tof] s;sf] /ut egL ;f]lwbf kmnfgf ;/sf/sf] z/L/ oxf“af6 p7fOPsf] x'"bf pxf“s} x'g''k5{ eGg] hjfkm cfpg] u/]sfaf6 klg of] 36gf:yn s:tf] b'bf{Gt /x]5 eGg] cfkm}+ sNkgf ug{ ;lsG5 .

s/La & 306fsf] cWokg qmddf Toxf“sf b[Zox?sf ;+emgf ub}{ tL ;b:o o;f] eG5g\– ksfPsf] eft vfg gkfpg' eg]sf] oxL /x]5, el/Psf lunf; 7Ls kfl/Psf] vfgf hf] Toxf“ ;hfpg dfq af“sL lyof] xfdL Toxf“ k'Ubf tL ;a} To:t} lyP t/ vfg rflx+ gx'g], ;+ejt ljiffQm klg e};s]sf] lyP ls .

tL a:t'x? clxn] To:t} cj:yfdf 5g\ t < xfdLn] Toxf“af6 k]:tf]nx? / uf]nLsf vfsf rflx+ e]l6P hlt 5f8]gf}+ tL ;b:o cufl8 eG5g\– bf];|f] lbg Toxf“ k'Ubf klg tL j:t' To:t} lyP . ef]lnkN6 aflx/ rf}/df yk vf]sfx? !)–!@ j6f hlt x'g'k5{ / 36gf ePsf] d'Vo 7fp" ljlnod xndf Pp6f kf]v/Laf6 Pp6f / rf}/d} @% j6f lhp"bf uf]nLsf] Pp6f DofUhLg / ToxL km]/L #) /fp08 lhpbf] uf]nLsf] csf]{ DofUhLg km]nf kfl/of] . oL 5fglagsf nflu dxTjk"0f{ dflgPsf j:t'x?, af“sL s'/f s;/L /flvPsf 5g\ eGg] rflx+ b/af/;+u} ;DalGwt 5g\ .

3fp s;sf] s:tf] <

>L % jL/]Gb|M

df};"km ;/sf/sf] z/L/ o:tf lyof] lhp sf]vsf efu htf 5f]of] st} xf8 ge]l6g] 8fS6/s} efiffdf htf 5f]of] sRofs'r'ssf] cfjfh dfq cfpYof] . lt3|f, sDd/, 3f6L / 6fpsf]df ulx/f 3fp–uf]nL nfu]/ lgl:sPsf . ;}lgs c:ktfnn] df};"kmsf] 3fp rf]6sf] l:ylt egL o:tf] pNn]v u/]sf] 5 M -!_ afof“ sfgaf6 /ut au]sf], -@_ bfof“ sfg / bfof“ Malar Prominance df entry wound, -#_ afof“ sfg cufl8sf] efu (Pre-auricular region) df % ;]=dL=x# ;]=dL=sf] Kjfn k/]sf] 3fp rf]6, -$_ afof“ s~r6sf x8\8Lx? 6'qmf 6'qmf eO{ 5fnf ;d]t RofltPsf] tyf /ut / lubL aflx/ lgl:s/x]sf] (Fracture of the skull (Compound-comminuted fracture of left temporal region with extrusion of brain matter and bleeding), -%_ afof“kl§ 3f“6L / 5ftL 5'6\ofpg] nfdf] x8\8L ePsf] efu (left clavicular region) df @ ;]=dL= x @ ;]=dL=sf] entry wound, -^_ afof“ sfvLsf] k5fl8kl§sf] efu (Lateral border of axilla) df entry wound, -&_ bfof“ s'lxgfdf w]/} j6f RofltPsf 3fp (lateral 10 cm x 2 cm, medial 8 cm x 3cm), -*_ aflx/k§Lsf] bfof“ s'lxgfdf entry wound, -(_ bfof“ s'lxgf nufot kfv'/fsf] x8\8L 6'qmf 6'qmf eO{ 6'6]sf] (Badly comminuted fracture humerus including right elbow (comminuted fracture of distal part of right humerus including elbow joint),
-!)_ k]6sf] bfof“kl§sf] tNnf] efudf @ ;]=ld x @ ;]=dL=sf] entry wound, -!!_ 9f8sf] tNnf] efu (Lumbo-sacral region) df ! ;]=dL=x ! ;]=dL=sf] entry wound .

d[To'sf] sf/0fM 6fp"sf] -lubL_ nufot w]/} 7fp"df Kjfn k/]sf] 3fpx? (Multiple penetrating injuries including Brain) .

>L % a8fdxf/fgL P]Zjo{M

df};"kmsf] 6fpsf]sf] k5fl8sf] efu g} lyPg . z/L/ c8\ofpg] xf8x? klg 7fp" 7fp"df 6'lqmPsf lyP . cg'xf/sf] efu klg klxnf]sf] cj:yfsf] cjz]ifdfq b]lvg] cj:yf lyof] . ;}lgs c:ktfnn] df};"kmsf] d[To'sf] sf/0f / 3fp rf]6sf] l:ylt egL o:tf] pNn]v u/]sf] 5M -!_ 6fpsf]sf] k5fl8kl§ x8\8Lsf 6'qmfx? aflx/ em'l08Psf] (Comminuted fracture of skull, large butter fly piece of bone dangling out (Posteriorly), -@_ lubL Ift–ljIft ePsf] / aflx/ lgl:s/x]sf], *) k|ltzt lubL gePsf] (Brain Matter distorted (Pulp) and coming out, 80% of brain mass lost), -#_ w]/} j6f 3f]p rf]6 nflu cg'xf/ ljs[t ePsf], -$_ lgwf/df Kjfn k/]sf] 3fp, -%_ cf“vf jl/kl/sf] x8\8L km'6]sf] (Fracture of left orbit), -^_ lrp8f]sf] x8\8Lsf] b]a|]kl§ 6'6]sf] / 5fnf tyf df;' Ift–ljIft ePsf], -&_ tNnf] cf]7df ;fgf] sfl6Psf] 3fp, -*_ afof“ s'd / 5fltsf] afof“kl§sf] dflyNnf] efudf rf/j6f entry wounds, -(_ 5fltsf] afof“kl§sf] efusf] k5fl8kl§ (left infra-scapular region) @ ;]=dL=x @ ;]=dL= ;fOhsf # j6f exit wounds .

d[To'sf] sf/0fM 6fp"sf] -lubL_ nufot w]/} 7fp"df Kjfn k/]sf 3fpx? (Multiple Penetrationg injuries including Brain) .

>L % bLk]Gb|M

b]j|]tkm{sf] sGr6af6 uf]nL k|j]z u/]/ bflxg] tkm{af6 lgl:sPsf], To;/L lg:sbf a|]gsf] cToGt dxTjk"0f{ 7fp"nfO{ eTsfPsf] lyof] . pxf“sf] pkrf/df ;+nUg 8f=pk]Gb| b]jsf]6f o;f] eGg'x'G5– b]j|] k§Laf6 uf]nL k|j]z u/]/ bflxg] k§Laf6 lgl:sPsf] b]lvof] . uf]nL h'g 6nferior aspect), -#_ b'j} 3fpaf6 /ut, lubL aflx/ lg:s]sf] .

d[To'sf] sf/0fM 6fpsf] -lubL_df Kjfn k/]sf] 3fp (penetration injury of the brain) .

>L % clw/fhs'df/ gL/fhgM

df};"kmsf] 5fltsf] efu k"/} pbf¨f] h:tf] lyof] . Pp6f xftsf] efu s'db]lv g} 5fnfn] dfq lhp;+u c8fPsf] cj:yf h:tf] k]6el/ Kjfn g} Kjfn 6fpsf] klg Ift–ljIft ePsf] cj:yfdf lyof] . df};"kmsf] 3fp rf]6 / d[To'sf] sf/0f egL o:tf] pNn]v 5M -!_ lgwf/ / 6fpsfsf] k5fl8 (right occiput) df @ ;]=dL x !=% ;]=dL=sf] entry wounds b'O{j6f, -@_ Right occiput df @ ;]=dL x !=% ;]=dL=sf] exit wound, -#_ 6fpsfsf] aLr efu (Mid occiput) df ! ;]=dL= x ! ;]=dL=sf] exit wound, -$_ bfof“ sfgaf6 /ut au]sf], -%_ bfof“ kfv'/fdf entry wound, -^_ @ ;]=dL= x @ ;]=dL=sf] exit wound eO{ kfv'/fsf] x8\8Lsf] dflyNnf] efu (Head of right humerous) df x8\8L 6'qmf 6'qmf eP/ km'6]sf], -&_ k]6sf] afof“kl§sf] x8\8Lsf] p7]sf] efusf] k5fl8sf] efu (left lumbar region over right iliac crest df entry wound, -*_ k]6sf] af“ofkl§sf] x8\8Lsf] p7]sf] efu (left anterio-superior iliacspines)df ^ j6f exit wounds, -(_ k]6df Kjfn k/]sf] 3fp, -!)_ afof“ lt3|fsf] leqkl§ 5fnf v'OlnPsf] (abrasion).

d[To'sf] sf/0fM 6fpsf] -lubL_ nufot w]/} 7fp"df Kjfn k/]sf 3fpx? (Multiple Penetrationg injuries including Brain)

>L % clw/fhs'df/ >'ltM

df};"km ;/sf/sf] z/L/sf] tNnf] efu uf]nLn] Ift–ljIft kf/]sf] . c:jfefljs ?kn] k]6 km'n]sf] b]lvof] . pxf“sf] 3fp rf]6 / d[To'sf] sf/0f egL o;f] elgPsf] 5M -!_ afof“ s'lxgfdf gLn, -@_ b]j|] k§Lsf] lgtDadf Kjfn k/]sf] 3fpaf6 /ut alu/x]sf] (Penetrationg wound 1 cm x1cm, left gluteal fold with oozing of blood), -#_ k]6 km'n]sf] (Abdominal distension) / shock .

d[To'sf] sf/0fM Kjfn k/]sf] 3fpaf6 cTolws cfGtl/s /Qm>fj (Exsanguinationg Intraabdominal haemorrhage due to pentrating injury in the perinium) .

>L % clw/fhs'df/L zflGtM

3fp rf]6sf] l:yltM 6fpsf] IftljIft eO{ k5fl8af6 lubL lgl:sPsf] (Skull shattered into pieces, brain tissue comming out from occiput)

d[To'sf] sf/0fM 6fpsf] -lubL_ nufot w]/} 7fp"df Kjfn k/]sf] 3fp (Multiple penetrating injuries inciuding brain)

>L % clw/fhs'df/L zf/bfM

3fprf]6sf] l:yltM 3f“6Lsf] afof“k§L Kjfn k/]sf 3fpx?, afof“ ufnfdf Kjfn k/]sf 3fpx? / lrp8f]sf] x8\8Lsf] afof“ k§Lsf] efu 6'qmf 6'qmf ePsf] (Multiple penetrating injury left side of neck, left cheek with comminuted fracture left manadible) .

d[To'sf] sf/0fM 3f“6L / cg'xf/df Kjfn k/]sf] 3fpx? (Multiple penetrating injuries neck and face) .

>L % zfxHofbL hoGtL

3fp rf]6sf] l:yltM -!_ afof“ sGr6sf x8\8Lx? 6'qmf 6'qmf ePsf] / lubL ntkltPsf], -@_ 6fpsf]sf] bfof“ k§Lsf] dflyNnf] efu (Right parietal area) df entry wound, -#_ afof“ kfv'/fsf x8\8Lx? 6'qmf 6'qmf eO{ 5fnf tyf df;' klg IftljIft ePsf] (Crushed injury with comminuted fracture of left fore arm) .

d[To'sf] sf/0fM 6fpsf] -lubL_ nufot w]/} 7fp"df Kjfn k/]sf] 3fpx? (Multiple penetrating injuries including Brain)

s'df/ v8\uljqmd zfx

3fp rf]6sf] l:yltM -!_ bfof“ sfvL (Right axilla) df @ ;]=dL x @ ;]=dL=sf] Kjfn k/]sf] 3fp, -@_ 3'"8fsf] k5fl8k§Lsf] efudf (left popliteal region) df @ ;]=dL=x # ;]=dL=sf] Kjfn k/]sf] 3fp exit wound .

d[To'sf] sf/0fM bflxg] 5ftLdf Kjfn k/]sf] 3fp (Penetrating injury right chest) .

>L wL/]Gb| zfx

3fp rf]6sf] l:yltM -!_ bflxg] k§Lsf] 5ftL / 3f“6L 5'6\ofpg] t];|f]{ x8\8Lsf] aLr efu (Right mid clavicular region) df entry wound /x]sf / frjcture ;d]t ePsf], -@_ 5ftLsf] k5fl8 k§Lsf] r]K6f] x8\8L ePsf] efu (right scapular region) df exit wound /x]sf] / /ut lgl:sPsf], -#_ bflxg] 5ftL leq /Qm>fj ePsf] (Right haemothorax)  .

d[To'sf] sf/0fM 5ftLdf tyf 3f“6Lsf] d]?b08df Kjfn k/]sf 3fpx? (Adult Respiratory Distress syndrome due to severe penetrating chest injuries and septic shock due to Cervical spinal injury).

5fglag ;ldltsf] sfd

of] ;ldltn] & lbg sfd ubf{ !) nfv ?k}of“ vr{ u/]5 . of] ef}lts /f;folgs k/LIf0fdf nfu]sf] afx]ssf] vr{sf] c+s xf] . cfof]u u7g x'gf;fy ;j{k|yd ul/Psf] sfd eg]s} vr{ k|:tfj lyof] . Tof] a]nf # lbgsf] Dof08]6 k|fKt x'"bfsf] vr{ /sd lgsflnPsf] lyof]– ( nfv %) xhf/ . kl5 rf/ lbg Dofb ylkP kl5sf ;dodf vr{ ePsf] yk /sd egL To;df %) xhf/ yk dfu eP/ cy{ dGqfnodf k7fOPsf] lgsf;f dfukqdf s'n vr{ /sd !) nfv egL pNn]v ePsf] kfOof] .

cfof]u u7g x'g] 3f]if0ff cl3 g} ;+s]t k|fKt eP5 / To;kl5 5nkmnsf] klxnf] ljifo g} …tna eQfÚsf] Joj:yf ;Gbe{ ag]5 . cfof]u :jo\d pRr :t/Lo / 5f]6f] ;doleq sfd ul/;Sg' kg]{ ePsf] x'"bf egL tna eQfsf k|:tfjsx?n] k|rlnt b//]6 eGbf & bf]Aa/ a9L x'g'kg]{ k|:tfj nu]5g\ . ;ldltsf ;b:ox?n] dfGg' ePg . of] olt nfdf] ljjfbsf] ljifo ag]5 ls cGTot cfof]udf /x]/ lg0ff{os e"ldsf lgjf{x ug'{ kg]{ JolQmTjx?n] tna eQf g} glng] egL dlGqkl/ifb\df kq} k7fP . To;/L tna eQf glng]x?df cfof]usf ;b:o;lrj /x]/ sfd ug{ nufOg nfu]sf k|ltlglw;ef ;lrjfnosf ;lrj ;"o{ls/0f u'?ª, /fli6xhf/sf] ;+;b ;lrjfnoleqsf] Sof6l/¨ lbPsf] / cy{ dGqfnodf k'u]sf] kmfOnaf6 b]lvof] . dfly pNn]v ePsf] /sd l8:sfpG6 k|ltzt kl5sf] xf] . e'QmfgL rflx+ e};s]sf] 5}g .

cWoIf ;f]kmfd} ;'Tg'eof]

of] k6s cfof]]u cToGt ;]qm]6 /x\of] . Ps ;b:osf cg';f/ leq b'O{ ldg]6 km';{b eP/ o;f] cvaf/ x]bf{ Pp6f cvaf/n] em08} ToxL s'/f n]v]5 h'g s'/fleq 5nkmn e}/x]sf] lyof] . of] bf];|f] lbgsf] s'/f xf] . To;kl5 laxfg & ah] ;ldltsf] sfo{ sIfdf k:g' ePsf cWoIf k|wfgGofofwLz /flt !! ah];Dd Tof] ;f]]kmfaf6 p7\g} dfGg' ePg . æcvaf/n] x}/fg u5{gÆ eGb} of] 5fglag g;lso'~h]n of] sf]7faf6 d aflx/ lg:sGg egL bf}/f ;'?jfn sf]6;+u} ToxL ;f]kmfdf …d ;'t]+ x}Ú eGb} ;'ltlbg'eof] .

csf{ ;b:o /fgfef6 a]n'sf !) ah] hfb} laxfg $ ah] cfpg] ug'{x'GYof] . Ps ;b:o u};Sg'eof] . pxf“ x'g'x'Gg, cWoIf ToxL ;'ltlbg'eof] . o:tf]df s] ug]{, s] gug]{ < @* ut]sf] of] lbg xfd|f nflu eGg} g;Sg] 36gf lyof], aNn aNn /flt @ ah]lt/ pxf“nfO{ dgfOof] / jfn'jf6f/, k|wfgdGqL lgjf; 5]psf] pxf“sf] ;/sf/L lgjf;leq l5/fOof] . ca pxf“ ;'Tg'''xG5 slDtdf ( ah] cl3 Toxf“ k'Ug' x'Gg eGb} xfdL ef]ln kN6 ljxfg & ah] sfof{no k'Ubf t pxf“ / csf{ ;b:o /fgfef6;+u} al;/xg' ePsf] .

k|wfgdGqLsf sn klg v]/ uP

5fglag sld6L ag]/ To;n] cfkm\gf] sfof{no ;+;b ejgleq /fv]kl5sf # lbg k|wfgdGqL cfkm}+n] & j6f kmf]g ug'{ eP5 . oL snx? e§/fO{, cWoIf / ;b:o /fgfef6sf 5f]6s/L …s]zj jf ef6Ú eGg] lyP . t/ Tof] sn klg pxf“x?n] p7fpg' ePg . pkk|wfgdGqL /fdrGb| kf}8]nsf gfpaf6 oL & lbgdf %@ j6f sn cfP . tLdWo] Pp6f sndfq p7fOof] .

g kmf]g p7fpg] km';{b lyof] g hjfkm lbg] hf“u/ . Toxf“sf sd{rf/L o:tf] cg'ej atfp"5g\ .

sfo{sIf k"/} aGb

jh]6sfndf cy{ dGqfno aGb eP h:t} #) / #! ut] t Toxf“ sfd ug]{ ;a} sd{rf/L aGb eP . $* 306f;Dd leq Pp6f sf]7fdf y'lgbfsf] cg'ej pgLx?;+u clj:d/0fLo ePsf] 5 . …ToxL leq Ps lbg kmfi6 8] k/]5, Tof] lbg s;/L s6\of] yfxf g} ePg5 cfof]usf ;b:o;lrjdf % hgf ;lrjdWo] ;a}eGbf a9L pd]/sf egL ;"o{ls/0f u'?ªnfO{ tf]s]sf] lyof] . u'?ª xKtfdf Ps lbg pkjf; a:g' x'"bf]/x]5 . ToxL lbg pkjf; k¥of] cyf{t\ kfgL;Dd gvfO{ pxf“ / To:tf] pkjf; ug]{ csf]{ sd{rf/L Tof] lbg ToxL $* 306f;Dd sfd u/] cyf{t\ cfof]usf] sfdsf] k|s[lt o:tf] lyof] .

;efd'vaf6} 6]k ptf/

/fhkl/jf/sf JolQmTj;+u lnOPsf cGt/jf{tf{x?sf] 6]k ptf/ :jod\ ;efd'v tf/fgfy /fgfef6af6 ePsf] lyof] . Tof] lgd{n lgjf;sf] xf];\ ls c:ktfndf pkrf/ z}+ofdf /x]sf JolQmx? x'g\ . 6]k ptf/sf] of] sfd pxf“n] c? s;}nfO{ lbg'ePg . ;"q eG5 k|ltj]bgdf /fhkl/jf/sf hf] hf] sf] aofg cfPsf] 5 . 6]kjf{tf{df lnOPsf] Tof] aofgsf zAbx? ;efd'vsf cfkm\g} ptf/ x'g\ . pxf“ laxfg $ ah] cfof]udf cfP/ a]n'sf !)–!! ah] 3/ hfg' x'GYof] . ;ftlbg;Dd pxf“sf] lgoldt sfo{qmd o:t} lyof] . sfof{nodf a;]/ pxf“n] of] 6]k ptf/ ug'{ ePsf] b]lvPg Tolt . t/ ptf/sf zAbx? px"fs} x:tfIf/df x'Gy] . pxf“ sfof{noaf6 3/ uPkl5 /ftel/ Tof] 6]k ptfg'{ x'"bf]/x]5 . ;+;bsf sd{rf/L ;efd'v 6]k ptfg'{ o;/L kf]Vt x'g'ePsf]df v';L k|s6 u5{g\ .

cGt/jf{tf{ lb+bf cf“;'

/fhb/af/sf kl/jf/ afx]ssf ;a} JolQm k|wfgdGqL ;d]tn] ;lrjfnos} sIfdf uP/ jofg lbg'ePsf] lyof] . nfOgdf a;]/ To;/L cGt/jf{tf{ lbg]df /fh;ef :yfoL ;ldltsf ;efklt 8f=s]z/h+u /fodfemL klg x'g'x'GYof] . pxf“nfO{ lbOPsf] ;dodf leq cGt/jf{tf{ ;lsPg . pQm sfof{nosf] sIf ;+;b ;lrjfno k'u]sf] s/Lj cfwf 306f kl5 dfq pxf“n] kfnf] kfpg' eof] . pxf“nfO{ of] sfo{ bnsf cWoIf, ;b:o;lxtsf] & hgfsf] 6f]nLn] k|Zg ;f]w]sf] lyof] . k|Zg s'g} vf; lyPgg\ . t/ pxf“ pQ/ lbg'eGbf klxn] cfz' k'Rb} eSsflgg yfNg'eof] . Toxf“ ePsf ;a}n] kmsfO{ km'NofO{ u/]kl5 dfq cf“;' k'5]/ hjfkm lbg yfNg' eof] .

/fhb/af/sf b'O{ hgf;+u aofg lnOPg

/fhkl/jf/sf] Tof] kfl/jfl/s hd36df pkl:yt ePsf ;b:odWo]af6 cfof]unfO{ aofg glbg]df jf cfof]un] aofg glnOPsfdWo] b'O{hgf dfq af“sL b]lvg' eof] . pxf“x? xf]OaS;GYof]– >L % d'df a8fdxf/fgL ;/sf/ /Tg / ;fg' /fgL ;/nf b]jL zfx b'Mvsf] of] 38Ldf d'df a8fdxf/fgLnfO{ emg b'Mv k'Ug] s'/f sf]6\ofpg' pko'Qm gx'g] 7fg]/ df};"km;+u o:tf] aofg glnOPsf] atfOG5 . ;fg'/fgL;+u klg ToxL dfgjLo ;Dj]bgzLntfn] sfd u¥of] ls < t/ o;af/] s;}n] s]xL atfPgg\ .

ldlnSs aNof] k'n'{Ss 9Nof]

5fglag ;ldltsf] 6f]nL b/af/ k'u]/ :ynut cWoog ubf{ e]l6Psf] Pp6f xltof/nfO{ ;ldltsf ;b:on] klxn] kTofpg dfg]gg\ . Ps ;b:o eG5g\– Tof] xltof/ xf]nf eGg] cem} klg nfu]sf] 5}g . Pp6f ;fgf] a[kms]z Tof] klg v]nf}gfsf] h:tf] slx+ xltof/ x'g ;Qm5 . t/ ljz]if1x?n] eg]kl5 gdfGg] s'/} ePg . To;nfO{ s;/L k|of]u ul/G5 egL ToxL atfOof] .

csf]{ Pp6f xltof/ o:tf] /x]5 lklnSs aQL aNof] ls Tof] aQL hxf“ k5{ dfG5] k'n'{Ss e}xfN5 . jQL uof] ls uf]nL nfUof] . Ps ;b:on] o;f] eg]– Tof] xltof/ To;sf] ljz]iftf atfpg yfNbf cWoog 6f]nLsf s]xL JolQmnfO{ 8/ nfUg yfln;s]5 . pxf“x? cfkm}+ k/k/ x'g yfNg'eof] . ;efd'vn] k|ltj]bg ;fj{hlgs ePsf] lbg xftdf lnPsf] xltof/ ToxL /x]5 . cWoog 6f]nLsf ;b:o eG5g\– Toxf“ prfNbf To;sf] cf]hg *–!) s]hL hltsf] x'g'k5{, Toxf“ To:t} nfu]sf] lyof] .

b/af/n] gf} sf]8\ofssf] e'QmfgL dfUof]

b/af/leq hf] 5g\ ltgLx?n] cfkm\gf] tna eQf jf To:t} cfDbfgLaf6 Ps} k};f klg vr{ ug'{ x'"b}g . krf;, ;o k};f Ps jf cfwf ?k}of“sf] Pp6f r'/f]6 klg /fHosf]ifsf] k};f af6} vfg', v'jfOg' k5{ eGg] dfGotf /fVbf] /x]5 . 5fglag sld6L b/af/leq k:bf k'u ck'u s'/f k"lt{ ug]{ Toxf“sf] Pp6f lgsfo;+u dfluP5 . Tof] a]nfdf oL s'/f ;xh ?kdf k|fKt eP h:t} ( yfg sf]8fs lkmNd l/n cflb . Sofd]/fsf] Pp6f sf]8\ofs lkmNdnfO{ ahf/df k|rlnt d"No !!%–!@% ;Dd kb{5 . gf} yfg sf]8\ofs lkmNd / Ps ld6/ hlt ;]tf] sk8fsf] e'QmfgLsf nflu egL cfof]u ;dIf b/af/n] l6Kk0fL ;lxt e'QmfgL dfu u/]/ cfof]unfO{ kq k7fPsf] 5 . ;"q cg';f/ b/af/af6 olt dfu eP klg cfof]un] rflx+ ahf/sf] k|rlnt d"No cg';f/ vr{ ePsf] pQm l/nsf] e'QmfgL lbg] egL lg0f{o u¥of] . of] lkmNd b/af/sf s'g} JolQmsf] uf]]hLaf6 vr{ ePsf] xf]Og . Toxf“sf] :6f]/af6 lemlsPsf oL ;fdfg /fHo sf]ifs} vr{af6 v/Lb ePsf lyP eGg] cfkm}+ cg'dfg ug{ ;lsG5 . cfof]u ;/sf/L ePsf] x'"bf Toxf“ ePsf h] h:tf ;fgf 7"nf ;a} vr{ klg ;/sf/L g} x'g\ eGg] dfgf}+ . otf cfof]uaf6 nluPsf] Sofd]/f / Sofd]/fd]g ;/sf/L g} lyP . t/ b/af/af6 cfPsf] of] l/nsf] e'QmfgLn] Pp6} j:t'sf ;/sf/n] b'O{lt/af6 d'No ltg'{ kg]{ cj:yf of] Pp6} j:t'af6 plAhPsf] ljifo ;fgf] eP klg k|j[lQ rflx+ s:tf xf] eGg] cfkm}+ 5'6\ofcf}+ .

Tof] 5fglag qmddf b/af/ k'u]sf] of] 6f]nLn] sy+sfn Toxf“ lrof vfPsf] /x]5 eg] To;sf] klg e'QmfgL dfq x'g] /x]5 ls < Pp6f k|Zg plAhPsf] 5 . oBlk cfof]usf :ynut lg/LIf0f ug{ uPsf] 6f]nLn] Toxf“ lrof klg gvfPsf] To; 6f]nLsf ;b:ox? atfp"5g\ . ;+;bdf /x]sf] o;sf] sfof{nodf Ps sk lrof vfP/ b/af/ uPsf] of] 6f]nLn] To; lbgsf] ef]hg Ps} rf]6L a]n'sf & ah] sfof{nodf g} kmls{P/ u/]sf] lyof] .


cGt/+u

Tof] /flt b]v]sf] s'/f

h]7 !( ut] /fhb/af/df ePsf] aLeT; xTofsf08 lsg eof] eGg] cem} /x:os} ljifo ePsf] 5 . To; 36gfsf k|ToIfbzL{ /fhkl/jf/sf ;b:o / zfxL gft]bf/x?sf] aofg, To;a]nf b/af/df pkl:yt zfxL /Ifs ;}lgs / Toxf“ sfd ug]{ slgi7 sd{rf/Lsf] aofgsf] cfwf/df g} lgisif{df k'Ug] sfd ePsf] 5 . tL aofgx?n] pQm 36gf tTsfnLg o'j/fhflw/fh bLk]Gb|af6 ePsf] k'li6 u/]sf 5g\ . of] lgisif{ ljk/Ltsf s'g} cfwf/ / k|df0f clxn];Dd st} e]l6Psf 5}gg\– oBlk z+sf / ;jfn k|z:t 5g\ . 36gf ljj/0fsf] ;Gbe{df k|foM ;a}sf] aofg Pp6} k|sf/sf] 5 . tL aofgx?n] 36gfsf] cGt/+u jftfj/0f s'g} lrqk6 em}+ ;hLj ?kdf b]vfPsf 5g\ . /fhkl/jf/sf] Tof] kfl/jfl/s hd36df pkl:yt s]tsL r]i6/sf] aofgn] klg s]xL tYo pb\3fl6t u/]sf] 5 . s]tsL r]:6/ >L % sf sfsf sfsL a;'Gw/f x]ngsL 5f]/L x'g'x'G5 . ljb]zL;+u ljxf u/]sf] sf/0fn] pxf“ æclw/fhs'df/LÆ kbjLaf6 al~rt x'g' ePsf] xf] / cfkm\gf] klttkm{sf] y/ ær]:6/Æ hf]8\g' ePsf] xf] . pQm 36gfsf] 5fglag ug{ ul7t pRr:t/Lo cfof]unfO{ 6]kdf aofg lb+b} pxf“n] eGg'eof]–

xfdLx? Tof] ljlnof8{ ?d eGg] h'g sf]7f 5 xfdLx? ;a}hgf lyof} . vfnL Toxf“ geOaS;]sf]df rflx+ a8fdxf/fgL xf]OalS;lGyPg / gL/fhg klg lyPg Toxf“ . / klxn]===a|]sx? eof] . eO{sg ;a}hgf cfkm\gf] cfkm\gf] 7fp"df pleP, a:of klg sf]xL lyPg . xfdL ukm ub}{ dxf/fhflw/fhsf] jl/kl/ sf] sf] lyof] eg]/ d}n] x]/]sf] t xf]Og, t/ xfd|f] kl/jf/x? ;a}hgf xf]OaS;GYof] . Tof] kl5 d}n] b]v]sf] rflxg] d]g 9f]sfaf6 p bLk]Gb| zfx rflxg] ;]Nkm sDAof6 o'lgkmd{df b'O{j6f afx'nLdf Pp6f Pp6f d]l;gug af]s]/ ;jf/L eof] . d]/f] dg ;f“lRrs} eGg] xf] eg] d}n] aGb's lrg]sf] klg 5}g . ;f“lRrs} aGb's eGg] d]/f] dgdf nfu]sf] klg 5}g . / pxf“ ;jf/L eof] / d]/f] lbHo";+u xf]OaS;GYof] / d}n] slt;Dd pxf“nfO{ laGtL u/] eg] cem klg pd]/ 5, o;/L 8] . Tof] kl5 d]/f] lbHo"nfO{ of] t af?b xf] ls ug eg]/ laGtL u/]+ . Tolt klg laGtL ug'{, ca v}, To;sf] d'v x]g]{ s'/} cfPg . s] ePsf] xf], s;f] ePsf] xf], d}n] t s]xL a'em]sf] lyPg . Tof] kl5 km/Ss kmls{sg aflx/lt/ ;jf/L eof], ;jf/L ePkl5 clg cufl8 a9Lsg x]bf{v]l/ dxf/fhflw/fhsf] rflxg] 7fp" 7fp"df ufyaf6 /ut cfPsf] lyof] / la:tf/} pxf“ n8\b} xf]OaS;GYof] . pxf“sf] jl/kl/ d}n] lrg]sf] dfG5] ofb u/]sf] rflxg] s'df/ uf]/v 5, p;sf] hLpdf klg @, # j6f /ut b]v]+ d}n] . clg Toxf“af6 ;a}hgf P, s] eof] P s] eof] eGg]df g} uof] . Tof] kl5 t ca lhNn kb{5 dfG5] rflx+, Tof] kl5 km]l/ o'j/fhflw/fhsf] ;jf/L eof] . Tof] a]nfdf pxf“sf] afx'nLdf Pp6f dfq aGb's b]v]+ . b]Vbfv]l/ wL/]Gb|n] cufl8 cfOsg k/}af6 k'Uof] afaf, ljWj+z lgs} eO;Sof] egLsg Psbd cufl8 wL/]Gb| ;bf{v]l/ aGb's p7fO{sg xflgaS;]sf] b]Vof}+ . wL/]Gb|rflx+ Psbd k5fl8 uO{sg nl8aS;]sf] b]v] . Tof] b]Vg]ljlQs} dxf/fhflw/fhsf] jl/kl/ t k|z:t dfG5] lyof] . wL/]Gb| p7\g vf]Hof], / d bf}8]/ wL/]Gb|sf] ;fO8df uO{sg 5ftLdf xft /fvLsg gp7 af, emg v/fa x'G5 egLsg d p;}nfO{ g} ;dfP/ a;]sf] lyP . 7fp" 7fp"df uf]nL nfu]sf] lyof] . / d rflx+ e'O{df=====o;f] s'lxgf 6]lssg s] ug]{ wL/]Gb| s;nfO{ af]nfpm" eg]/ d pxL;+u g} s'/f ul//fv]sf] lyP" . TolQs}df 9f]sfsf] ;f]emf] g} k'¥ofYof], km]l/ klg ;jf/L xf]OaS:of] t/ bf];|f] rf]l6 h'g wL/]Gb|nfO{ lxsfO{sg km]l/ c? ;a}nfO{ s;–s;nfO{ k¥of] Tof] klg dnfO{+ /fd|f] ofb 5}g . d}n] /fd|f];+u b]v]sf] 5}g . d}n] b]v]sf] rflxg] s'df/ v8\u 3f]K6f] k/Lsg nl8aS;]sf], kfp"af6 /ut cfPsf] b]v] . Toxf“af6 lk|G;]; zf/bf P s] eof] d]/f] afafnfO{ egLsg Totflt/ ;jf/L eof] . d rflxg] wL/]Gb|df g} nflu/fv]sf] lyof] . d}n] lbHo wL/]Gb|sf] otf=== wL/]Gb|sf] otf xf]OaS;GYof] . Tof] kl5 d}n] o;f] 9f]sflt/ x]bf{v]l/ a8fdxf/fgL ;/sf/ nd nd nd ul/sg ;jf/L xf]OaS;]sf] b]v]+ au}rflt/ . b]Vbfv]l/ d}n] b'O{rf]l6 efph" efph" g;af/L xf];\ eg]/ s/fP .

;ldltM a;L a;L <

hjfkmM a;L a;L . t/ pxf“ ;jf/L eof] . Tof] kl5 aflx/ b'O{rf]l6 d]l;g ug rn]sf] cfjfh ;'gLsg d}n] wL/]Gb|nfO{ Sof xf], a8fdxf/fgLnfO{ klg xfGof h:tf] 5 eg]+ . TolQ egL Tof] kl5 ;jf/L ePsf] d}n] b]v]sf] xf]Og . t/ I Sensed ;jf/L ePsf] h:tf] nfUof] . Tof] a]nf;Dd c? s;–s;nfO{ nfu]sf] lyof], d}n] /fd|f];+u b]lvg . To;kl5 sf]dn e'Odf kl/aS;]sf], pxf“sf] dfly rflxgL lk|G;]; zfGtL nl8aS;]sf] / pxf“sf] ufydf rflxg] k"/f /ut nflusg nl8aS;]sf] b]lv/fv]sf] lyP" . Tof] kl5 kl5 km]l/ ;jf/L ePkl5 km]l/ uf]nLsf] cfjfh ;'g]kl5 d}n] rflx+ d]/f] lbHo" d;+u} xf]OaS;GYof] . pxf“ ljlno8{ rflx+ pxf“sf] k5fl8 lyof] . d}n] lbHo"====egLsg b'O{rf]6L laGtL u/]+=====t/=========PS;g pxf“af6 uf]nL rNb} cfPsf] b]v]sf] lyP" . d]/f] lbHo" 9\ofqm\ofSs pxf“ / d t d'vfd'v ul//fv]sf] a]nfdf 9\ofqm\ofSs 9lnaS:of] . Tof] b]v]+ . Tof] kl5 wL/]Gb|sf] 5ftLdf d]/f] xft lyof] . b'O{rf]l6 p;sf] a8L pk|m]sf] h:tf], Tof] kl5 dnfO{+ klg nfu]sf]] /x]5 . dnfO{+ nfu]sf] h:tf] ofb klg ePg . km/Ss kms]{/ d t ToxL e'O{+df 9n] . 9Nbfv]l/ d]/f] cf“vf 7\ofSs s'df/ v8\u / lk|G;]; zf/bfdf uof] . / d}n] Tof] zf/bfsf]===rflxg] ;§ p7]sf] b]v]+ . ca d}n] ;f“lRrs} /fd|f];+u ;Dem]sf] rflx+ Tolt g} xf] . Tof] kl5 ca /ut VjfNn VjfNn uPsf] ;'g]+ . cfkm\g} xftn] o;f] ;dfP/ /fv]+ . Psl5gkl5 aflx/ Pp6} 9\of¨ uf]nLsf] cfjfh ;'lgof] . Tof] kl5 rflxg] I been shocked. wL/]Gb| / d rflx+ s'/f ul//fv]sf lyof}+ . p;n] s] eO/fv]sf] 5, s] gh/ eof] eGbfv]l/ zf/bf lbHo" / legfh" t xf]OaS;Gg . pxf“x? b'O{hgfnfO{ uf]nL nflu;Sof] . They are not alive. t/ rflx+ y8{ 6fOddf Pp6f s'/f s] d}n] kms]{/ x]bf{v]l/ Toxf“ e'O{+df nl8aS;]sf] lk|G;]; sf]dn / lk|G;]; zflGtdfly km]l/ uf]nL rn]sf] b]v]+ . Tof] kl5 km]l/ o'j/fhflw/fh aflx/ ;jf/L xf]OaS;]sf] b]v] . To;kl5 wL/]Gb| / d]/f] aLrdf olQ g} s'/f eO/x\of] . wL/]Gb|n] rflx+ s] eGof] eg] d]/f] Hof]T:gf s'g a]nf d¥of], Tof] a]nfdf eg]sf] xf] ls, Tof] eGbf cufl8 eg]sf] xf], d]/f] Hof]T;gf d afx]s 5, e]l6aS;G5 eg]/ dnfO{+ ;f]Wof] . d}n] Tolt xft rNb}g, s]xL klg e]l6b}g eg]/ eg]+ p;nfO{ . bf];|f] rf]l6 o'j/fhflw/fh leq ;jf/L eof] / uf]nL rnfP/ aflx/ ;jf/L eof] . d}n] cf“vfn] 6\ofSs s] b]v]+ eg] /fhLj zfxL em\ofnaf6 xfDkmfn]/ uPsf], dnfO{+ rflx+ s] nfUof] eg] p;n] P8L;L af]nfpg uof] xf]nf . p;nfO{ s;/L uf]nL nfu]g < dnfO{+ s]xL yfxf 5}g . p;n] dxf/fhflw/fhnfO{ yfd]/} a:of] . Tof] kl5 t 8fS6/ af]nfpg] s'/f klg ePg . Tof] kl5 kf/;n] ptflt/ hfg'kb}{g, Tof] em\ofn kmf]8L ltdLx?leq cfpg' eg]/ s/fPsf] b'O{–tLgrf]l6 ;'g]+ . P]gf kmf]8]sf] cfjfh ;'g]+ . leq cfPkl5 rflx+ kf/;n] s] eGof] eg] lhp"bf hf] hf] xf]OaS;G5 t'?Gt} nluxfNg', c?nfO{ xtkt 5}g eg]/ Tof] kl5 6fOd rflxg] dnfO{+ s]xL klg ofb 5}g . slta]/ nfUof], s] eof], s]xL klg ofb 5}g . dnfO{ Pshgfn] p7fof] . jf:tjdf d lx8]/ uO/fv]sL lyP" . d lx+8\g ;S5', Toxf“;Dd lx8\5' eg]sf] lyP" . km'6]sf] Unf; cfPkl5 rflx+ d]/f] v'§fdf h'Qf lyPg, d]/f] v'§f sf6\5 eg]/ d}n] eg]kl5 Tof] dfG5]n] d af]S5' egLsg h'?Ss kfl/sg aflx/ nlusg df]6/df /fVof] . dnfO{+ rflx+ cufl8 8tnfO{ / x]bf{v]/L t pxf“x? t Ho'bf] 5}g eGg] nflu g} ;s]sf] lyof] . TolQ g} .

;ldltM gL/fhg ;/sf/sf]====<

hjfkmM h'g a]nfdf a8fdxf/fgL ;/sf/ nDs]/ au}rfdf ;jf/L eof], To; Ps ;]s]08df gL/fhg rflx+ bf}8L bf}8L pxf“sf] kl5 nfu]sf] d}n] b]v]sf] lyP . d}n] ===b'O{hgf P8L;Ln] h'?Ss kf/]/ dxf/fhflw/fhnfO{ aflx/ nUof] . c? c?nfO{ rflx+ s'g a]nf nUof], s] u¥of] d}n] s]xL klg b]lvg .

;ldltM o'j/fhflw/fh Ps k6s k|j]z u/]/ km]l/ bf];|f]rf]l6 cfOaS:of] <

hjfkmM Psrf]l6 cfO{sg rflx+ klxn] a'afnfO{ / uf]/vnfO{ k/]sf], bf];|f] k6s rflx+ w]/}nfO{ nfUof] . bf];|f] k6sdf rflxg] tLghgfnfO{ nfu]sf] . d]/f] lbHo" hoGtL zfx, zf/bf zfx / dnfO{+ Tof] a]nf;Dd s]xL klg ePsf] lyPg .

;ldltM t];|f] k6s <

hjfkmM t];|f] k6s nfUof] .

;ldltM To;kl5 dfq a8fdxf/fgL <

hjfkmM xf]Og, bf];|f] k6s h'g a]nf dnfO{+ nfu]sf] lyPg, d wL/]Gb|nfO{ d2t ug{ sf]lz; ul//fv]sf] lyP" . Tof] a]nfdf aflx/ ;jf/L ePsf] b]v]+ . nds nds au}rflt/ b'O{rf]6L d}n] …efph" efph" x'Gg efph'Ú egLsg laGtL u/]+ . t/ pxf“sf] d'xf/af6} yfxf kf y]+ ls aGb's} lnG5' ls d d5'{ eGg] d]/f] dgdf nfu]sf], TolQ xf] . gL/fhg rflx+ pxf“sf] kl5 kl5 ;'/Iff ug{ uPsf] eGg] dnfO{+ nfUof] .

;ldltM t];|f] k6s rflxg] k8\s]sf] cfjfh oxf“n] slt k6s <

hjfkmM Ps k6s, Ps ;6 That I was ======== d}n] ;'g]sf] rflx+ ToxL xf], jg ;6\ .


dgsf] uf“7f]

bLk]Gb|af6 Tof] sfd x'g} ;Sb}g

;'bz{g ;'j]bL

ut h]7 !( ut] /fhb/af/df ePsf] xTofsf08 g]kfns} Oltxf;df ;aeGbf 7"nf] sfnv08sf ?kdf c+lst x'g]5  . s]xL If0fd} /fhf/fgL;lxt /fhkl/jf/sf] j+zg} ;dfKt kfg]{{ u/L ePsf] pQm xTof sf08nfO{ ;w} g]kfnL hgtfn] cToGt qm"/ / cdfgjLo 36gfsf ?kdf lnPsf 5g\ . ;f] 36gfsf af/]df 5fglag ug{ k|wfgGofofwLz s]zjk|;fb pkfWofosf] ;+of]hsTjdf ul7t pRr:t/Lo 5fglag ;ldltn] ut h]7 #@ ut] ;fj{hlgs u/]sf] k|ltj]bgdf tTsfnLg >L % o'j/fhflw/fh bLk]Gb|nfO{ bf]ifL b]vfPsf] 5 . oBlk ;ldltn] 36gfsf k|ToIfbzL{x?, ;'/Iff clwsf/Lx? / /fhf/fgL;lxt /fhkl/jf/sf cGo ;b:ox?sf] pkrf/df ;+nUg lrlsT;sx?;+u lnPsf] aofg h:tfsf] h:t} ?kdf /fv]sf] dfq 5 . Tof] k|ltj]bgsf] k"0f{ c+z k9\bf >L % bLk]Gb| bf]ifL ePsf] lgisif{df k'Ug ;lsPnf t/ k|ltj]bgsf s]xL c+zx?n] bLk]Gb| bf]ifL gePsf] cg'dfg nufpg] 7fp" klg k|z:t /fv]]sf] 5 . k|ltj]bgdf /flt *=#( ah] >L % bLk]Gb|n] b]jofgL /f0ffnfO{ clGtd k6s kmf]g u/]sf] pNn]v 5 . To;kl5 df};"kmaf6 sfnf] kbfy{ ldnfPsf] r'/f]6 lnOaS;]sf] s'/f klg k|ltj]bgdf 5 . df};"kmn] sk8f vf]Ng g;s]sf sf/0f c?n] sk8f vf]Ng ;xof]u k'¥ofPsf] s'/f klg xfdL k|ltj]bgdf kfp"5f}+ . To;kl5 bLk]Gb|n] afy?ddf uP/ jfs jfs u/]sf] s'/f klg aflx/ cfO;s]sf] 5 . olt sfd k"/f x'g slDtdf klg !) ldg]6 nfU5 . Pp6f /S;L / nfu" kbfy{ ;]jg u/]/ n7\7 ePsf] JolQmn] cfdL{sf] 8– sflnsf uflj; alb{of

Pdfn]n] ;f]rf];\

;+hLj sf]O/fnf

g]kfnL hgtfn] ;+;bdf k|ltkIfLsf] e"ldsf lgjf{x ug]{ dxTjk"0f{ lhDd]jf/L lbP/ k7fPsf] d'n'ssf] lhDd]jf/ /fhg}lts kf6L{ g]skf Pdfn]n] k6s–k6s cfkm\gf] lhDd]jf/Laf6 Ro't x'"b} uPsf] 5 . ;+;bsf] pGgfO;f}+ clwj]zgnfO{ nuftf/ cj?4 u/]kl5 g]kfnL hgtfsf] dfemdf cfnf]lrt ag]sf] k|d'v k|ltkIfL bn g]skf Pdfn] ut h]7 !( ut] b/af/df ePsf] uf]nLsf08sf] 5fglag ;ldltaf6 klG5Pkl5 k'gM hgtfsf] dfemdf cfnf]lrt ePsf] 5 . ;f] kf6L{sf] dxf;lrj dfwjs'df/ g]kfns} ;xdltdf 5fglag ;ldltdf pxf“nfO{ /flvPsf] lyof] t/ lhDd]jf/Laf6 klG5g pxf“n] sfg"gL k|lqmof k"/f gePsf] sf/0f b]vfO{ /fhLgfdf lbg' eof] . /fhLgfdf lbPsf] JolQmn] km]l/ ;ldltdf kf6L{sf tkm{af6 csf]{ dfG5] k7fpg] lg0f{o u/fpg' eof] . g]kfnnfO{ kf6L{ut lx;fadf ;ldltsf] ;b:o agfOPsf] lyPg . pxf“nfO{ t k|d'v k|ltkIfL bnsf] g]tfsf] x}l;otaf6 Tof] ;ldltdf /flvPsf] lyof] .

d'n'sdf cfOk/]sf] Tolt 7"nf] ;+s6sf] a]nf lhDd]jf/Laf6 klG5Psf] Pdfn] ca km]l/ 7"nf 7"nf s'/f ug{ yfn]sf] 5 . ;+;bsf] aL;f}+ clwjz]g oxL !! ut] b]lv z'? x'"b}5 . of] clwj]zgdf d'n'snfO{ ljsf;sf] cu|ultdf n}hfg] vfnsf] ah]6 Nofpg' kg]{ a]nf 5 . o'uf} o'ub]lv g]kfnnfO{ Ps ;"qdf af“Wg] ;zQm ;+:yf ePsf] 36gfsf af/]df l;+uf] ;+;b u+eL/ x'g'kg]{ a]nf 5 . of] a]nf klg k|d'v k|ltkIfn] ;+;b cj/f]w u/]/ d'n'snfO{ u'd/fxsf] kydf cufl8 a9fof] eg] b]zs} b'ef{Uo x'g]5 . – lj/f6gu/

zf]snfO{ ;fdYo{df abnf}+

tLy{ kf}8]n

;+;bsf] bf];|f] 7"nf] / cToGt dxTjk"0f{ lhDd]jf/L k|fKt kf6L{ g]skf Pdfn] k|ltkIfsf] e"ldsf lgjf{x ug'{sf] cnfjf k|ltlglw;ef rNg glbg' /fi6dfcf]jfbLn] rnfPsf] lx+;f, xTof / cft+ssf] /fhgLltnfO{ b[li6ut u/L k|hftGqsf] axfnL eP otf hgtfn] /fxtsf] gfddf s]xL kfPsf 5}gg\ . To;}sf/0f o:tf hglj/f]wL sfo{n] k|hftGqsf] pkxf; ug{ vf]Hg] clwgfosjfbL, ;fd|fHojfbL zlQmnfO{ dnhn x'G5 . clxn] /fhb/af/df ePsf] csNkgLo 36gfn] yk]sf] kL8fn] g]kfnL hgtfnfO{ cToGt ddf{xt agfPsf] 5 . o:tf] cj:yfdf dfcf]jfbLx?n] cfkm\gf] lx+;fTds sbd aGb u/L zflGtk"0f{ af6f]df cfpg' kg]{ xf] ls x}g < of] /fi6


k|ltWjlg

/fli6. b]zsf ;a} /fhgLlts kf6L{, a'l4hLjL, slj–snfsf/, ;+:yf–;+u7g / k|];–kqsf/;d]t xfdL ;a} b]z / hgtfsf ;]js xf}+ . xfdL ;a}n] xfd|f] /fi6o;} k|;+udf ;+;b\df k|d'v k|ltkIfsf] e"ldsf lgjf{x ug]{ /fhgLlts kf6L{ g]skf Pdfn]sf ;jf]{kl/ g]tf dfwjs'df/ g]kfnn] ut h]7 !( ut] /fhb/af/df 36]sf] ck|Toflzt 36gfsf] 5fglag ug{ ul7t pRr :t/Lo ;ldltaf6 klG5P/ cfkm\gf] lhDd]jf/Laf6 efUg' plrt lyPg . /rgfTds lhDd]bf/Laf6 ;w}+ k/ efUg] / cg'Q/bfoL lsl;dn] l;4fGt dfq ;f“Wg] cfkm\gf] k'/fgf] k|j[lQ k'gM bf]xf]¥ofPsf]df g]=s=kf=Pdfn]sf] lqmofsnfk / rfl/lqs å}wtfk|lt xfdL ulx/f] b'Mv k|s6 ub{5f}+ . g]kfn /fi6fdL aL;f}+ clwj]zg klg l5§} z'? x'"b}5 . of] clwj]zgdf d'n'sdf d"ne"t ;d:ofx?sf] klxrfg ug]{ sfd ;a} /fhgLlts bnx?n] ug'{k5{ . To;tkm{ ;a}sf] Wofg hfcf];\ . of] clwj]zgn] g]kfn / g]kfnLsf ;d:ofnfO{{ lrg'{k5{ .

– ;'lgns'df/ kf}8]n, jlb{of

xfd|f] dgsf] s'/f

h]7 @^ ut]sf] æljdz{Æ j8f] d'lZsnn] kfof+}+ . Tof] c+s xf/fn'5 g} eof] . emGg} æANofsÆdf lsGg' k/]sf] lyof] . Tof] c+ssf] ;a} ;fdfu|L dxTjk"0f{ lyP . To;dWo] …ca /fhtGq g} ;dfKt x'G5 <Ú zLif{sdf xfd|} dgsf] s'/f n]v]h:tf] nfUof] . gof“ /fhf >L % 1fg]Gb|k|lt æljdz{Æsf] d"Nof+sg Hofb} ;6Ls, j:t'ut, oyfy{ nfUof] . ;fy} g]kfndf /fhtGqsf] nf]slk|otf a9fpg tkfO{+x?n] lbPsf] ;'emfj klg 7Ls 5 . ;Dj}wflgs /fhtGqsf] dfGotf cg';f/ lx+8\g] xf] eg] >L % 1fg]Gb| klg cjZo nf]slk|o xf]OalS;G5 eGg] xfd|f] klg ljZjf; 5 . ljdz{ ;w}+ o:t} lgle{{s, oyfy{jfbL / ;Gt'lnt /xf];\ .

– /Tgs'df/ lkof / ;fyLx?, gf/fo0f3f6

Ifdfofrgf

utf+sdf pbok'/ l;d]G6 pBf]usf] gfdaf6 k|sflzt æ;elQm efjk"0f{ >4f~hlnÆ zLif{s lj1fkgdf cGoyf x'g uPsf]n] Ifdfofrgf ub{5f}+ . ;+=


kl/qmdf

zfxL snfsf/x¿sf] ;Demgf

ut h]7 !( ut] z'qmjf/ zfxL kl/jf/df 36]sf] b'Mvb\ 36gfn] ubf{ xfdLn] xfd|f /fhf/fgL / zfxL kl/jf/sf cGo ;b:ox? dfq} u'dfPsf 5}gf}, snf, ;+:s[lt / ;[hgfsf uxg pTk|]/sx?nfO{ klg u'dfPsf 5f}+– ;flxTosf/ O{Zj/ aNnen] cToGt} efjljx\n x'"b} eGg'eof] .

snf ;+:s[lt / ;flxTo ;[hgfsf] nflu :ju{af;L >L % dxf/fhflw/fh aL/]Gb| jL/ ljqmd zfxb]j tyf >L % a8fdxf/fgL P]Zjo{ /fHonIdL b]jL zfxnfO{ klg s'zn ;|i6fsf] ?kdf dflg+b} cfOPsf] lyof] . g]kfnsf] Oltxf; kN6fP/ x]g]{ xf] eg] snf pTyfgsf nflu >L % a8fdxf/fhflw/fh k[YjLgf/fo0f zfxsf] kfnfb]lv g} ljleGg zfxj+zLo /fhfx?n] kxn ub}{ cfPsf] tYo km]nf kfg{ ;lsG5 . ToxL k/Dk/fsf] >[+vnfdf >L % jL/]Gb| klg cfkm\gf k"j{h zfx /fhfx? em}+ snf–;+:s[ltsf] hu]gf{ tyf ;[hgf ug]{ dfldnfdf TolQs} pT;fxL, ;+/Ifs / k|ltefjfg\ xf]OaS;GYof] . …Ps s'zn lrqsf/ / snf kf/vL /fhfsf ?kdf >L % aL/]Gb|nfO{ klg g]kfnL snfsf] Oltxf;n] ;w}+ ;lDem/xg]5Ú o'jf snfsf/ no d}gfnLsf] of] ljrf/df w]/} snf dd{1x?sf] ;xdlt /x]sf] kfOG5 . >L % aL/]Gb|af6 ;[hgf ePsf …df]tLÚ / …emgf{Ú gfdsf snfs[ltnfO{ snfsf] pRrtd\ gd"gfsf ?kdf k|z+;f ul/+b} cfPsf] 5 . …emgf{Ú lrqdf k|s[lt;+u jftfj/0fsf cGo cjojx?sf] ;Gt'lnt ;fd~h:o ldnfOPsf 5g\ . ;f] lrq x]bf{ h'g;'s} snfk|]dLn] klg snfsf/df ljBdfg /x]sf] k|s[ltk|]dLnfO{ cg'e"t ug{ ;Sb5 . SofGef;sf] ;fgf] k|m]dleq, k|s[lt, kj{t, cfsfz, k|sfz / Ct'nfO{ snfTds z}nLdf cleJoQm ul/Psf] 5 . …emgf{Ú gfdsf] ;f]xL t}n ;[hgfdf lr;f] kfgL xl/of] kxf8sf] vf]+raf6 au]sf] em/gf / j/k/sf] k|fs[lts 56fn] ;f}Gbo{ efjnfO{ pb\ej u/]sf] 5 . To:t} >L % jL/]Gb|sf afx'nLaf6 ;[hgf ePsf csf]{ rlr{t t}nlrqsf] gfd …df]tLÚ xf] . df]tLnfO{ b'n{e, :jR5, kljq / cnf}lss k|sfzdo j:t'sf ?kdf lnOG5 . …df]tLÚ lrqsf] dd{nfO{ Pp6f ;Gb]zsf ?kdf snf ;dLIfsx?n] lnPsf 5g\ . snf ;dLIfs tyf snfsf/ d}gfnL eGg'x'G5– …>L % aL/]Gb|sf] s[lt …df]tLÚsf] d"n ;Gb]z hLjgnfO{ klg b'n{e df]tL em}+ ;fy{s, kljq / k|sfzdo agfpg'kb{5 eGg] xf] . To:t} ;f] s[ltn] dfgj rl/qnfO{ zfGt, ;f}Do / ;flng agfpg] dfu{bz{g lbPsf] 5 .Ú

z}nLut ?kdf t}n lrqsf] ?kdf ;[hgf ul/Psf] df};"kmsf] ;f] s[ltdf /+u ;+of]hgsf] pTs[i6tf / lrqsf] cg'kflts Joj:yfkgdf :jfefljstf b]Vg kfOG5 . /+u ;lDd>0fdf b]lvPsf] Ps?ktf, /+udo noa4tf …sn/ xfdf]{gLÚn] ;f] lrqnfO{ k|of]ufTds ?kdf df}lns dfq geP/ ;f}Gbo{sf] b[li6sf]]0fdf ljlzi6tf k|bfg u/]sf] 5 . To:t} snfsf/ aL/]Gb| zfxsf gfddf ;[hgf ePsf] csf]{ s[lt gf/fo0flx6L /fhb/af/ glhs}sf] gf/fo0f dlGb/sf] lrq klg xf] . ;f] dlGb/sf] lrq jt{dfg dxf/fhflw/fh >L % 1fg]Gb|sf] ;DkfbsTjdf /fhb/af/af6 k|sflzt x'g] …/demdÚ gfds klqsfsf] cfj/0fdf b]Vg ;lsG5 . :ju{af;L /fhf aL/]Gb|sf] lrq0fnfO{ lax+ud b[li6 /fVg] xf] eg] df};"kmn] efjgfTds, oyfy{k/s / k|s[ltnfO{ nfIfl0fs ?kdf lrqx?df ptf/]/ snfdf ;f}Gbo{sf] :yfkgf ul/aS;g] u/]sf] kfOG5 . df};"km ;/sf/ /]vfTds JolQm lrqdf klg kf/+ut /x]sf] tYo ;/sf/s} ax'nLaf6 ;[hgf ePsf] k|f] ob'gfy vgfnsf] …:s]rÚaf6 klg 5n{¨ x'G5 . k|f]= vgfnsf cg';f/, /fhf aL/]Gb| o'j/fhflw/fh xf]OaS;"bf hDdf !) ldg]6df vgfnsf] lrq sfuhdf k]lG;nsf] ;xfotfn] ptfl/aS;]sf] lyof] . …o;/L …SjLs :s]rÚ ug]{ snfsf/sf] k|ltefdfly z+sf ug]{ 7fp" /x"b}g . of] g} snfsf/sf] v'aL xf],Ú snfsf/ dg'hafa' ld>n] klg /fhf aL/]Gb|df snfsf] ljlzi6 1fg ePsf] atfpg' ePsf] 5 . t/ kl5Nnf lbgx?df eg] /fhf aL/]Gb| snfsd{df Tolt ;lqmo ?kdf b]vf kl/aS;]g . s]xL cf}krfl/s snf k|bz{gx?df ug]{ / rrf{df /x]sf] s]xL rnlrqx? b/af/df dufP/ x]g'{ afx]s >L % jL/]Gb|sf] snf lgliqmotfn] w]/} snfk|]dLx? lh1f;fdf k/]sf lyP .

ptf g]kfnL ;flxTo hut\df …rf“bgL zfxÚ sf gfdaf6 :ju{af;L >L % a8fdxf/fgL P]Zjo{ /fHonIdL b]jL zfxsf ljleGg sljtfx? tyf uLtx? rrf{df /x]sf 5g\ . g]kfnL ;dfhdf gf/Lx? Hofb} kl5k/]sf] tyf k/Dk/fut ?kdf gf/LnfO{ ljleGg tl/sfn] 3/]n' jftfj/0fdf dfq} s}b ug]{ k|j[lQn] sjloqL zfxnfO{ klg 5f]Psf] lyof] . yf]/} sljtfx? ;[hgf u/]/ klg 3tnfUbf / snfTds sljtfsf ?kdf kl/lrt /fgL P]Zjo{sf sljtfx?nfO{ Tolts} ;/n / sf]dn x[bosf :kGbg dflgG5g\ . æof] sf]nfxnsf] jf:tljstfnfO{ lal;{P/ slxn]sflx+ PsfGtdf PSn} x/fpg kfP x'GYof],Ú oyfy{ hLjgdf ef]lug] kL8fbfoL cg'ejx? dfq} geP/ k|s[ltsf] cg'kd ;f}Gbo{df klg sjloqL zfxsf ;[hgfx? ?dlNnPsf 5g\ .

psfnL cf]/fnLx?df, e~Hof¨ clg rf}tf/Lx?df
;'Gb/ tL bxx?df, lxdfnsf ljzfn 5ftLx?df
hxf“–hxf“ hfG5f} ltdL, d kfOnf agL k5\ofO/xG5'

zfxsf sljtfx?df efjgfsf] k|jfx, k|s[ltsf ljDax? tyf ;/n cleJo~hgfx? kfOG5g\ . Pp6f s'zn sjloqLsf] cnfjf >L % P]Zjo{ snf–;+:s[lt ;[hgfsf cGo kf6f–kf6fx?df ;d]t Pp6f ultnf] pTk|]/s xf]OaS;GYof] eGg] s'/f snf Oltxf;df l5Kg ;Sb}g . >L % jL/]Gb|;+u} ljleGg snf k|bz{gLx?df k'luaS;g] tyf gf6s, ;f+:s[lts sfo{qmdx? nufot ljz]iftM ;f+:s[lts kj{, d]nfx?df pkl:yt eP/ df};"kmn] g]kfnL snf pTyfgdf k|bfg ul/aS;b} cfPsf] uf}/jdo pTk|]/0ffnfO{ o; 38Ldf w]/} g]kfnL snfsf/x?n] cfkm"nfO{ 6'x'/f] dx;'; ug'{ :jfefljs klg xf] .

ptf ;f]xL b'Mvb\ 36gfdf k/]/ :ju{jf; eOaS;]sf >L % bLk]Gb| jL/ljqmd zfxb]j klg ;flxTok|]dL tyf snfk|]dL JolQmTj xf]OaS;GYof] . >L % bLk]Gb|sf] sljTjsf af/]df ;flxTosf/ /fdafa' ;'j]bL eGg'x'G5– …df};"kmsf cfTdk/s lgaGwx? Hofb} /f]rs / lrQfsif{s 5g\ . df};"kmsf sljtfx? x]bf{ bLk]Gb| ;/sf/df klg sljtfsf] /fd|f] 1fg lyof] eGg ;lsG5 . bLk]Gb| zfxsf gfddf …x] cfdf /Ú zLif{ssf] sljtf @)$$ ;fn sflt{s @@ ut]sf uf]/vfkq b}lgsdf k|sflzt ePsf] 5 . o; sljtfdf Psflt/ cfdfk|ltsf] ddtf / >4f 3lge"t ePsf] 5 eg] csf]{lt/ st{Joaf]wsf] k/fsfi7f 5 . To:t} >L % bLk]Gb| jL/ ljqmd zfxb]jsf] csf]{ …l;kfxLÚ zLif{ssf] sljtf ;g\ !((! sf] …l;kfxLÚ klqsfdf klg k|sflzt ePsf] lyof] . uLlt k|efj / ;/n efjsf] k|jfx g} slj zfxsf sljtfx?df kfOg] u'0fx? x'g\ . >L % bLk]Gb| ;/sf/n] cWoogsf] l;nl;nfdf ljleGg :yfgx?df e|d0f ul/aS;"bf df};:kmnfO{ nu]sf] jf cg'ej ePsf] efjgfnfO{ cfkm\gf lgaGwx?df ;/n / snfTds z}nLdf cleJoQm ul/aS;]sf] 5 . …d]/f] uf]/vf e|d0fÚ -;g\ !(*$_, …d]/f] d'lQmgfy ofqfÚ -;g\ !(*%_ / …d]/f] ofqfsf :d/0fx?Ú -;g\ !(*^_ slj bLk]Gb| zfxsf ofqfk/s lgaGwx? x'g\ . sljtf / lgaGw n]vgsf cnfjf >L % bLk]Gb| uLt–;+uLt, snfk|lt klg Tolts} lh1f;' xf]OaS;GYof] . em08} 8]9 jif{ cl3 dfq} …Od]h RofgnÚåf/f cfof]lht Ps cf}krfl/s sfo{qmddf >L % bLk]Gb|n] …o;kfln t em\ofO{ kfg]{Ú zLif{ssf] nf]suLt ahfpg cg'/f]w u/]kl5 ;f] sfo{qmdf df};"kmsf] ljjfxsf] rrf{ uLt–;+uLtsf] dd{af/] pkl:yt ;b:ox?n] sfg]v'zL ub}{ v'zL ;f6f;f6 u/]sf lyP . To:t} v]n hut\sf ljleGg snfx? eg]kl5 x'?Ss} x'g] >L % bLk]Gb| clxn] xfdLdfem geP klg :ju{af;L ;/sf/sf] snfk|ltsf] ddtf / cufw :g]xn] ;a}nfO{ d'6'df lrdf]l6/xG5 g} . To:t} clw/fhs'df/L >'lt /f0ff klg ljz]if u/]/ lrqsnfsf ljBfyL{ / pTk|]/s klg xf]OaS;GYof] . >'lt /f0ff klg Tof] b'Mvb\ 36gfn] xfdLaf6 r'"8]/ nlu;s]sf] 5 . Psk6s ;fj{hlgs lrqsnf k|bz{g u/]/ df};"kmn] cfkm"leq /x]sf] snfTds cg'/fu hg;dIf NofaS;]sf] lyof] . snf ;ldIfsx?n] >'lt /f0ffsf lrqx? snfTds ?kdf ljlzi7 pGd'v /x]sf atfp"b} cfPsf lyP .

/fhf/fgL tyf /fhkl/jf/sf cGo ;b:ox?sf] snfk|ltsf] df]x dfq} geP/ c? snfsf/x?nfO{ pT;fx k|bfg ug]{ / ;b}j sd{k|lt nugzLn eP/ nfUg ul/aS;g] cfu|xnfO{ g]kfnL snf–;+:s[ltsf ljleGg JolQmTjx?n] clxn] klg TolQs} ;lDem/x]sf 5g\ / b'Mvb\ lj5f]8sf] cf“;' aufO/x]sf 5g\ .

gf/fo0f cd[t


cy{rqm

hgtf em'Sofpg] ah]6 gcfcf];\

ljut Ps bzsdf g]kfnL ah]6sf] sfof{Gjog l:yltnfO{ x]g]{ xf] eg] jh]6sf] sfof{Gjog kIf ;Gtf]ifhgs 5b}5}g . of]hgf kof{Kt 5, jh]6 kof{Kt 5}g jh]6 /flvPsf] 5 t/ of]hgfsf] ;DefJotf cWoog;d]t ePsf] x'"b}g . of] g]kfnL jh]6sf] ljz]iftf xf] . /fhgLlts p2]Zon] NofOg] kk'lni6 sfo{qmdx?sf] klg sfof{Gjogdf oxf“ ;d:ofg} b]lvPsf 5g\ . clxn] 7\ofSs} cfufdL cfly{s jif{sf] jh]6 k|:t't x'g] ;do cfPsf] 5 .

cfufdL jif{sf] jh]6 s:tf] x'g'kb{5 < olta]nf of] k|Zg ubf{ ;r]t g]kfnL hgtfx? Pp6} dfq pQ/ lbG5g\– jh]6 sfof{Gjogdf ?kfGt/0f ug{ ;Sg]u/L oyfy{k/s agf];\ . ljutsf jh]6sf] sfof{Gjog kIf lgs} sdhf]/ eP/ xf]nf hgtf Tolt cfzfjfbL 5}gg\ ;/sf/;+u .

xf] lxhf] ;/sf/n] NofPs} xf] sfo{qmdx? . ;"lr tof/ kfg]{ xf] eg] lgs} nfdf] x'G5 . g]kfnnfO{ cGt/f{li6rfn" cfly{s jif{sf] jh]6nfO{ g} x]g]{ xf] eg] klg pNn]lvt dxTjk"0f{ / y'k|} sfo{qmdx? sfof{Gjog x'g ;ls/x]sf 5}gg\ . ;/sf/n] ljQLo If]qsf nflu gof“ sfo{qmd rfn" cfly{s jif{sf] jh]6df 3f]if0ff u/]sf] lyof] . t/ of] sfo{qmd sfof{Gjog x'g ;s]sf] 5}g . jh]6sf] dWofjlw d"Nof+sgn] g} rfn" cf=j=sf] jh]6df pNn]lvt sfo{qmdsf] sfof{Gjgon] ult lng g;s]sf] s'/fnfO{ :jLsf/ u/]sf] 5 . rfn" cf=j=df ax'rlr{t d]nDrL vfg]kfgL cfof]hgfsf nflu em08} Ps c/j ?k}of“ ljlgof]hg ul/Psf] lyof] . t/ Tof] /sd vr{ ePg . vr{ x'g ;+efjgf klg lyPg lsgls To; kl/of]hgfsf nflu To;a]nf bft[ lgsfo;+u ;+emf}tf g} ePsf] lyPg . Tof] s'/f jh]6 lgdf{tfnfO{ /fd|f];+u yfxf lyof] /sd vr{ x'"b}g eg]/ . log} x'g\ sf/0f jh]6df pNn]lvt ljsf; vr{ oyfy{df Go'g dfqfdf vr{ x'g] u/]sf] . ljsf; vr{tkm{ rfn" cf=j=df $* c/j !! s/f]8 ?= ljlgof]hg ePsf]df ^ dlxgf;Dd hDdf * c/j (^ s/f]8 ?k}of“ dfq vr{ x'g ;s]sf] of] s'n ljsf; vr{sf] hDdf !*=^$ k|ltzt dfq} xf] o;n] klg ljsf; kl/of]hgfsf] sfof{Gjog kIf sdhf]/ /x]sf] b]vfp"5 .

g]kfnsf] jh]6df c? ;d:of eg]sf] ljb]zL bft[ lgsfoaf6 /sd cfp"5 eGg] cg'dfgsf cfwf/df jh]6 ljlgof]hg ug'{ xf] . Doflr¨ km08sf] Joj:yf ug{ g;Sg' h:tf sf/0fn] klg jh]6sf 3f]lift sfo{qmd sfof{Gjog x'g ;s]sf 5}gg\ . cy{dGqLx?df gof“ gof“ of]hgfsf] 3f]if0ff ug]{ dxTjsf+Iffn] klg ;/sf/sf] Ps jif{sf] of]hgf tyf sfo{qmdsf] b:tfj]h
-jh]6_ lgsDdf aGg k'u]sf] 5 .

clxn] g]kfnsf] ;dli6ut cfly{s l:ylt ;Gtf]ifhgs b]lvP klg ;d:of d'Qm eg] 5}g . pBf]u Joj;fodf cfqmd0fsf sf/0f :jb]zL nufgLstf{x? xtf]T;flxt b]lvPsf 5g\ . o:tf] cj:yfdf ljb]zL nufgL cfpg emg} sl7g x'G5 . To:t} ;/sf/L vr{sf] a[l4b/ cfsflzbf] 5 . cf}Bf]lus sRrf kbfy{sf] ?kdf /x]sf] k""lhut ;fdfgsf] cfoft 36]sf] 5 . ljsf; lgdf{0f sfo{n] vf;} ult lng ;s]sf] 5}g .

j}b]lzs ;xfotfsf] kl/rfngdf xfd|f k|fyldstf If]qx? s]lGb|t ug'{ kg]{ cfjZostf 5 . j}b]lzs ;xfotf kl/k"/s ;fwgnfO{ ;|f]t / ;fwgsf] ?kdf pTkfbgzLn 9+un] pkof]u ug'{kg]{ vf“rf] 5 . Psfkl§ ;|f]t / ;fwgsf] Go"gtf csf]{kl§ ;fwf/0f vr{sf] a9f]Q/L Pjd\ ljsf; vr{df Nofpg'kg]{ s7f]/ cg'zf;gsf] åGå of] jif{sf] jh]6 lgdf{0fsf] k|d'v r'gf}tL xf] . jh]6 lgdf{0f ubf{ klg oyfy{k/s eO{ tTsfn cfjZos s] xf] / s:tf sfo{qmdx? sfof{Gjog ug{ ;lsG5 To;nfO{ Wofg lbg'kg]{ l:ylt ;[hgf ePsf] 5 . /fhgLlts bjfj / sfof{Gjog ug{ g;Sg] cfZjf;gaf6 cy{dGqL 6f9f a:g ;Sg'xf];\ Tolt eof] eg] jh]6 oyfy{ aGg ;S5 .

jh]6 oyfy{ x'g g;s]sf] s'/f] cy{dGqLnfO{ yfxf 5 . jh]6 lgdf{0fdf ;+nUg cy{zf:qLx?n] klg jh]6 k|:t'ltkl5 cgf}krfl/s ?kdf sltko sfo{qmdx? sfof{Gjog x'g g;Sg] eP klg /fhgLlts p2]Zon] NofPsf] :jLsf/ ub{5g\ . o:tf sfo{qmdn] Ifl0fs ?kdf /fhgLlts p2]]Zo k|fKt ePtf klg cy{tGqnfO{ eg] o;n] xfgL k'¥ofp"5 .

l9nf] jh]6

lxp"b] clwj]zg k|ltkIfn] cj/f]w pTkGg u/L rNg glbPsf] sf/0fn] of] clwj]zgdf klg ToxL l:ylt gbf]xf]l/of];\ elg ;/sf/n] ;+;bsf] clwj]zg k"j{ cg'dfg eGbf s]xL l9nf] 9fs]sf] 5 . ut jif{sf] t'ngfdf 8]9 dlxgf hlt l9nf] ePtf klg Tof] eGbf klxn] klxnf] rflx+ o:t} ;dodf clwj]zg k|f/De / ah]6 k|:t'lt x'g] ub{Yof] . rfn" cfly{s jif{sf] jh]6 ;/sf/n] ljsf; cfof]hgf nIo cg';f/ ;dod} ;DkGg ug]{ p2]Zon] k/Dk/fut ;doeGbf em08} Ps dlxgf cufl8 cyf{t\ h]7 !& ut] k]z u/]/ c;f/df kfl/t u/]sf] lyof] . cfufdL cfly{s jif{sf] jh]6 klg h]7 * ut] g} k|:t't ug]{ lx;fan] cy{ dGqfnon] r}qb]lvg} tof/L u/]sf] lyof] .

cy{dGqL 8f=/fdz/0f dxt jh]6 l9nf] cfp"bf ;dod} ljsf; vr{ ug{ ;d:of x'g] atfpg' x'G5 . t/ pxf“n] o;sf] c;/ sd ug]{tkm{ klg ;/sf/n] ;f]lr/x]sf] pNn]v ug'{eof] . pxf“n] eGg'oef]– jh]6 l9nf] x'"bf d'n'sdf ljQLo cg'zf;g sfod x'"b}g / ;dodf of]hgf tyf sfo{qmd klg sfof{Gjog x'"b}g . clxn] cy{ dGqfnodf s]xL c+s kl/dfh{g tyf jh]6 n]Vg] sfd eO/x]sf] 5 .

jh]6 k|:t'ltdf ePsf] l9nfO{n] o;sf] k|efjsf/L sfof{Gjog, cg'udg tyf d"Nof+sgdf klg gsf/fTds c;/ kg]{ b]lvPsf] 5 . o;n] sfo{ rqm k|0ffnLnfO{ klg c;/ kfg]{ cy{dGqL atfpg' x'G5 . x'g t tYofª\s x]bf{ cufl8 g} k]z ul/Psf] rfn" cf=j=sf] jh]6sf] klg sfof{Gjogdf ;'wf/ x'g ;s]sf] b]lvb}g . cy{ dGqfnon] u/]sf] rfn" cf=j=sf] dWofjlw d"Nof+sg cg';f/ rfn" cf=j=df ljsf;\ vr{sf] nflu $* c/j !) s/f]8 ?k}of“ 5'6\ofP klg k|yd ^ dlxgfdf * c/j ^& s/f]8 ?k}of“dfq vr{ -gub tkm{df_ ePsf] 5 . rfn" cf=j=df nIosf] em08} *) k|ltzt dfq ljsf; vr{ x'g] cy{ dGqfnosf] cg'dfg 5 . h'g kl/0ffd ut jif{sf] hlt dfq} xf] . ut cf=j=df c;f/sf] clGtd ;ftf jh]6 k]z ubf{ klg nIosf] *) k|ltzt vr{ ePsf] lyof] .

cy{dGqL 8f=/fdz/0f dxt rfn" cf=j=sf] jh]6 sfof{Gjogdf ;'wf/ x'g g;s]sf] :jLsf/ ub}{ cfufdL cf=j=df To:tf] x'g glbg emg\ l56f] jh]6 Nofpg] tof/Ldf cfkm"x? h'6]sf] eP klg Tof] sfo{ljlw sf/0fn] x'g g;s]sf] atfpg' x'G5 . pxf“n] rfn" cf=j=df ljsf; vr{df ;'wf/ x'g g;Sg'df /fhgLlts cl:y/tf / vr{ ug]{ lgsfosf] sdhf]/L k|d'v sf/0f /x]sf] pNn]v ug'{eof] . ljsf; jh]6 / sfo{qmdsf] clVtof/L hfg l9nfO{ ePsf]n] ljsf; vr{df ;'wf/ gcfPsf] dWofjlw d"Nof+sg k|ltj]bgn] klg :jLsf/ u/]sf] 5 .

pQm k|ltj]bgsf cg';f/, cfly{s jif{ @)%&÷)%* sf] jh]6 cl3Nnf] cfly{s jif{d} kfl/t e};s]sf] ;Gbe{df ;fpg dlxgfleq ljsf; jh]6sf] sfo{qmd / clVtof/L u/fO;Sg' kg]{ pk]Iff ul/Psf]df dGqfnoaf6 ljsf; jh]6sf] clVtof/L c;f]h–sflt{sdf k7fOPsf] lyof] . o;n] ;fpgdf lhNnfdf clVtof/L / sfo{qmd k'uL k|yd rf}dfl;s cjlwdf af]nkq k|sfzg, d"Nof+sg / 7]Ssf aGbf]j:t ug]{ h:tf sfd x'g ;s]gg\ . dGqfnon] ;Da4 lgsfonfO{ cfpg] jh]6 kfl/t gx'"b} 7]Ssf k§f / cGo cfjZos sfuhL sfo{ ug{ lgb]{zg lbg] tof/L ul//x]sf] 5 .

c;f/sf] clGtd ;ftf jh]6 k|:t't x'"bf ;+;bdf lgoldt 5nkmn eP klg ebf} dWo cl3 jh]6 kfl/t x'g ufx|f] kb{5 . To;kl5 nuQ} bz} ltxf/sf] ljbf x'g] x'"bf jh]6 lgsf;f tyf clVtof/L d+;L/b]lv dfq hfg] ePsf]n] jif{sf] cGTodf Ps} k6s vr{ ug'{kg]{ rfk eO{ ;|f]tsf] pko'Qm Joj:yfkg x'g klg ;Sb}g . ;f] ;dodf lxdfnL If]qdf cToflws hf8f] x'G5 . h;sf sf/0f Toxf“ ljsf; sfo{qmd tyf of]hgf sfof{Gjog ug{ sl7g x'G5 . ;+;bsf] cfp"bf] jif]{ clwj]zgdf jh]6 dfq} x}g cfly{s ;'wf/ sfo{qmd ;DaGwL cfly{s ;+:sf/sf y'k|} ljw]os kfl/t ug'{ kg]{ klg 5 . ;doefjn] tL ljw]os kfl/t x'g ;d:of kfg]{ l:ylt klg b]lvG5 . g]kfn /fi6a}+s s/f/ cGof}ndf

>L % sf] ;/sf/sf] jflif{s gLlt tyf sfo{qmd / cfufdL cfly{s jif{sf] jh]6 d:of}bf tof/ x'"b} ubf{ ut jif{b]lv ;/sf/n] 3f]if0ff u/]sf] ljQLo If]q ;'wf/ sfo{qmd w/fkdf k/]sf] 5 . ljQLo If]q ;'wf/ sfo{qmdsf] k|f/lDes sfo{ eg]sf] g} g]kfn a}+s lnld6]8 / /fli6Uo x'g] Joxf]/fsf] k|ltj]bg ljZj a}+sdf k7fOPsf] 5 .

cfly{s ;'wf/sf kIfw/ /fi6g]kfn /fi6c;xdlt hgfO;s]sf] 5 . o;n] /fi6cw{–;/sf/L :jfldTjdf /x]sf] g]kfn a}+s lnld6]8af6 ;ldltdf k|ltlglwTj ug]{ pQm a}+ssf ;+rfns aLr ljjfb ePs} sf/0f o:tf] lg0f{o ePsf] x'g ;S5 . /fi6v]tfg Price water house sf] nIdLaxfb'/ rflx+ Edrnest and Young sf] :yfgLo ;fem]bf/ ePsf] ljZj:t ;"qx? atfp"5g\ . t/ oyfy{df b'j} hgf a}+s Joj:yfkg s/f/df lbg] kIfdf 5}gg\ .

ca 5gf}6 ;ldltn] of] lg0f{o ;'wfg'{ kb{5 ls k'gM To;}u/L cg'df]bg u/L k7fp"5 < g]kfnsf] cfly{s ;'wf/ sfo{qmd To;}df c8\g] b]lvG5 . k"j{ lgwf{l/t sfo{qmd cg';f/ t kl5 c;f/ dlxgfdf a}+s Joj:yfg x:tfGt/0f e};Sg' kg]{ lyof] . ljZj a}+sn] g]kfnsf oL b'O{j6f a}+ssf] Joj:yfkg s/f/df glbbf;Dd s'g} klg gof“ C0f :jLs[t gug]{ c8fg /fv]sf] 5 . cGt/f{li6


;ftfsf] :j/

d'n'sdf pTkGg cg]sf} cfz+sf / k|Zgx?sf] lgjf/0f ub}{ cfkm"nfO{ hgpQ/bfoL agfpg jt{dfg >L % 1fg]Gb| / pxf“sf] kl/jf/sf] gfddf /x]sf] ;Dk"0f{ rn crn ;DkQL ;fj{hlgs ug{ / cfjZostfeGbf a9L /x]sf] ;DkQL /fi6yfd} ;'/lIft /flv/xg xfdLn] dfu u/]sf 5f}+ .

/fhb/af/ h:tf] cToGt} ;+j]bgzLn tyf cg]sf} ;'/Iff 3]/fleq ut h]7 !( ut] 36]sf] /x:odo xTofsf08 ;DaGwL 36gfsf] >L % sf] ;/sf/ tyf /fhb/af/sf] ;'/Iffsf] lhDd]jf/L kfPsf] zfxL g]kfnL ;]gfn] g}lts lhDd]jf/L lnb} d'n'ssf ;+j]bgzLn If]q tyf lgsfosf] ;'/Iff Joj:yfnfO{ dhj't agfpg xfd|f] kf6L{n] dfu u/]sf] 5 . /fi6/fi6 3f]/ lj/f]w tyf eT;{gf ub}{ pQm lgodfjnL tTsfn lkmtf{ ug{ xfd|f] kf6L{n] dfu u/]sf] 5 .

– afdb]j uf}td, dxf;lrj g]skf dfn]@)%* c;f/ ^ ut]sf] k|]; lj1lKtaf6


of] ;ftf

h]7 #@ ut] laxLjf/

p /fhb/af/ xTofsf08af/] 5fglagsf nflu ul7t pRr:t/Lo ;ldltåf/f >L % dxf/fhflw/fh 1fg]Gb| jL/ ljqmd zfxb]j ;dIf k|ltj]bg k]z . dxf/fhflw/fhaf6 tTsfn} pQm k|ltj]bg ;fj{hlgs tyf sfof{Gjogsf nflu k|wfgdGqL lul/hfk|;fb sf]O/fnfnfO{ x:tfGt/0f . pRr:t/Lo ;ldltåf/f ;+;b ;lrjfnodf kqsf/ ;Dd]ngsf] cfof]hgf u/L pQm k|ltj]bg ;fj{hlgs .

c;f/ ! ut] z'qmjf/

p gf/fo0flx6L /fhbaf/ xTofsf08sf] tYo hfx]/ ug{ ul7t pRr:t/Lo ;ldltsf] k|ltj]bgdf pNn]v ePsf ljifo ;+ljwfg / sfg"g adf]lhd cfjZostf cg';f/ sfo{ ug{ dlGqkl/ifb\ ;dIf ;'emfj k]z ug{ d'Vo ;lrjsf] ;+of]hsTjdf ;ldlt u7g .

zlgjf/

p :ju{jf;L >L % dxf/fhflw/fh jL/]Gb| tyf >L % a8fdxf/fgL P]Zjo{, >L % dxf/fhflw/fh bLk]Gb| tyf /fhkl/jf/sf cGo ;b:ox?sf] t]x|f}+ cf}+ lbgsf] z'4zflGt sd{ lxGb" j}lbs k/Dk/f cg';f/ gf/fo0flx6L /fhb/af/df ;DkGg .

p g]skf Pdfn] s]Gb|Lo ;ldltsf] cfsl:ds a}7s ;DkGg . /fhb/af/ xTofsf08sf] 5fglag ug{ ul7t pRr:t/Lo ;ldltsf] k|ltj]bgn] æ7f]; ljZn]if0ffTds lgisif{Æ glbPsf] t/ ;ldltsf] e"ldsf eg] ;sf/fTds ePsf] 7x/ .

cfOtjf/

p /fli6p >L % jL/]Gb| / >L % bLk]Gb|sf] P3f/f}+ lbgsf] sfhlqmofdf sf§f] vfPsf a|fDx0fx?nfO{ hfjnfv]nl:yt sf§f] kf6Laf6 cf–cfkm\gf] af;:yfgdf k'¥ofOPsf] .

p h]7 !( ut] /fhb/af/df ePsf] csNkgLo / b'MvbfoL 36gfsf sf/0f :ylut x'g k'u]sf lqe'jg ljZjljBfnosf k/LIffx? c;f/ !* ut]af6 ;+rfng ug]{ lg0f{o .

;f]djf/

p >L % dxf/fhflw/fh 1fg]Gb| jL/ ljqmd zfxb]jaf6 k|wfgdGqL lul/hfk|;fb sf]O/fnf, dGqLx?, /fHodGqLx? tyf ;xfos dGqLx?nfO{ gf/fo0flx6L /fhb/af/df bz{g e]6 .

p >L % dxf/fhflw/fhaf6 ;+;bsf] aL;f}+ clwj]zg c;f/ !! ut] ;f]daf/ ;+;b ejg l;+xb/af/df cfx\jfg .

d+unaf/

p >L % dxf/fhflw/h 1fg]Gb| jL/ ljqmd zfxb]jaf6 lqe'jg ljZjljBfnosf] s'nkltsf] x}l;otn] lq=lj=;efsf ;b:odf :jtGq ljBfyL{ o'lgogsf ;efkltdWo]af6 ljZjljBfno SofDk; sLlt{k'/sf nf]s/fh e§ / dx]Gb|/Tg tfxfrnsf o1/fh ;'g'jf/nfO{ dgf]gLt .

a'wjf/

p g]sf s]Gb|Lo ;ldltsf] cfsl:ds a}7s ;DkGg .

p >L % dxf/fhflw/fhaf6 ;+;bsf] aL;f}+ clwj]zgsf] ljifonfO{ lnP/ ;efd'v, /fli6


| d'Vo ;dfrf/ | | :yfgLo ;dfrf/ | | ;DkfbsLo | | ljrf/ | | Past |

Send your comments and letters to the editor at bimarsha@ecomail.com.np
2001 © Mercantile Communications Pvt. Ltd. P.O. Box 876, Durbar Marg, Kathmandu, NEPAL. Tel : 977 1 220 773, 243566, Fax: 977 1 225 407. Reproduction in any form is prohibited without prior permission. No part of the articles which appear in the internet version on BIMARSA may be reproduced without the permission of Mercantile Communications Pvt. Ltd. For reprinting rights, please write to US. Send us your feedback:
CONTACT US  ABOUT US  HOME  ADVERTISE WITH US

BACK TO THE TOP