mainlogo2.jpg (11011 bytes)


:tDe



13 December, 2002,  Marga  27th,  2059.

k|]d / hLjg

Clif wdnf

…bfx|Ljfnf;+u ljjfx ug]{ ;f]rfO g} lyPgÚ

g]skf -dfcf]jfbL_ kf6L{sf cWoIf sd/]8 k|r08 ;d]t pgsf] ;f}Gbo{af6 df]lxt x''g'x'[G5 . Pp6f cGt/jftf{df k|r08n] eGg' ePsf] lyof]– ‘d pgsf] rnlrq x]g{ lgs} nfdf] af6f] gf3]/ xn;Dd k'Uby]+ pgsf] ;f}Gbo{ df]xs 5 .’

t/ lj8Dagf, cr]n gflosf sl/Zdf dfgGw/ km';{bdf l5g\ . k|r08s} kf6L{n] ;'? u/]sf] ‘hgo'4’sf sf/0f ha b]zdf ;+s6sfn nfUof], rnlrq lgdf{0fdf ;d]t dGbL 5fof] . cr]n klxnf h:tf] kbf{x?df k|r08n] dg k/fPsf] sl/Zdfsf] Tof] ;f}Gbo{ lgs} sd dfq x]g{ kfOG5 .

xf], gflosf sl/Zdfn] sd/]8 k|r08nfO{ oxL :tDe dfkm{t\ cfu|x u/]sL l5g\— æk|r08Ho", lx+;f s'g} klg k|sf/n] /fd|f] xf]Og, lhTg] tl/sfx? xhf/f}+ x'G5g\, lhTgsf nflu lx+;fsf] af6f] g} lsg /f]Hg' x'G5 < cfkm\gf] s'/fdf ;a}nfO{ ;xdt u/fpg c? klg t af6fx? 5g\ lg ÛÆ

;f}Gbo{sL vfgL, l;g]dfsL /fgL clg hlxn] klg ;bfjxf/ hjfgL ePsL sl/Zdf cr]n 6]lnlehgdf ;dfrf/ x]lb{gg\ . 6]lnlehg vf]Ngf;fy dfG5]sf] jLeT; nf;x? b]lvG5g\ d /ftel/ ;'Tg ;lSbg, To;}n] d}n] ;dfrf/ x]g{ g} 5fl8lbP pgn] elgg\ .

pgnfO{ /fhgLlt dg kb}{g . a? k|]d / /f]dfG;sf s'/f ubf{ pgL lgs} pT;flxt eOg . sl/Zdfsf] ;'Gb/tfsf] jofg gug]{ sf] xf]nf / < ha pgL e/v/ rnlrq If]qdf nfu]sL lyOg\, xhf/f}+ o'jfx?n] cfkm\gf] ;kgfsL /fgL agfPsf lyP pgnfO{ . s;} s;}n] t d'v} kmf]/]/ eGy]— sl/Zdf d ltdL;+u ljjfx ug{ rfxG5' . clxn] klg To;f] eGg]x?sf] sdL 5}g . o; If]qdf nfUbf sl/Zdfn] cfkm\gf] nflu sNkgf u/]sf] ‘cfbz{ k'?if’ j]Un} lyof] . cUnf], uf]/f], x]08;d=== o:t} o:t} . pgn] sxfF ;f]r]sL lyOg /, ljgf]b dfgGw/;+u ljjfx x'G5 eg]/ .

æd]/f] ljjfx Pp6f bfx|L kfn]sf] e'F8] dfG5];+u x'G5 eg]/ ;f]r]s} lyOg . d]/f] cfb{z k'?if t a]Un} lyof] . t/ k|]d eg]sf] k|]d g} /x]5, d}n] lsg p;nfO{ g} dg k/fPÆ ljgf]bsf af/]df sl/Zdfn] elgg\ .

nGbgdf ‘s:t'/L’sf] 5fof+sg eO/x]s} a]nf sl/Zdf / ljgf]bsf] e]6 ePsf] lyof] . ljgf]bsf] xflb{s Jojxf/, ;f]emf]kg / dfofn' af]nL argaf6 sl/Zdf e't'Ss} eOg\ . ha ljgf]bn] lajfxsf] k|:tfj /fv], sl/Zdfn] ‘gfO’ eGg} ;lsgg\ .

ædfG5]sf] ?k rf6\g] t xf]Og lg, dnfO{ ljgf]b a8f] x]08;d nfU5, p;+u d]/f] jfgL kl/;s]sf] 5 . p ljgf t d afFRg} ;lSbgÆ sl/Zdfn] elgg\ .

g s'g} 8]l6ª, g k|]d kq cfbfg k|bfg 5 3'dlkm/, oL s'g} s'/f ePgg\ sl/Zdf / ljgf]baLr . e]6]sf] b'O{ dlxgfd} lajfx eOxfNof] . nGbgaf6 sf7df8f}+ kmls{Pkl5 a8f] ;fdfGo 9+un] pgLx?sf] ljjfx eof] . s:tf] k|]d ljjfx xf]nf Tof], ljjfxsf] /ft pgLx?sf] ‘ldng’ g} x'g kfPg . sl/ZdfnfO{ leq\ofpgf;fy ljgf]b nGbglt/ nfu] . b'O{ dlxgf;Dd pgLx?sf] e]6 g} ePg . sl/Zdf ‘c?0fLdf’ rnlrqdf Ao:t lyOg\, t/ pgsf] dg j8f] lg/z lyof] . b'O{ dlxgf;Dd ljgf]b nGbgdf /xFbf sf7df8f}+df xNnf rn]5— ca ljgf]b kms]{/ cfpb}gg\ . otf sl/Zdf lj/xsf] cfuf]df aNg yflng . dgdf eo / z+sfn] h/f] uf8\g yfNof] .

ælr7\7L cfPg lr7\7L cfPg

d]/f] dfofn'sf] dnfO{ lr7\7L cfPgÆ

t/, b'O{ dlxgf kl5 ha ljgf]b sf7df8f}+ kmls{P, sl/Zdfsf b'Mvsf lbg lat] . ;xof]uL kltsf] xf};nf / dfofn] sl/Zdf g]kfnsL gDa/ jg gflosf algg . nf]Ug]dfG5]sf] pGgltdf cfOdfO{sf] e"ldsf x'G5 eGg] t ;'lgPs} xf], ljgf]bn] k|dfl0ft ul/lbP— gf/Lsf] pGgltdf k'?ifsf] ;fyn] emg\ 7"nf] k|efj kfg{ ;S5 .

To;f] t ljjfx cl3 nGbgdf ljgf]bsf klg w]/} un{k|m]08 gePsf xf]Ogg\ . sl/Zdf :jo+ elG5g\— æPp6f nf]Ug]dfG5] #* jif{sf] pd]/;Dd To;} a:of] xf]nf eg]/ d elGbg, p;sf klg s]6L ;fyL lyP xf]nfg\, t/ d;+u ljjfx u/]kl5 p OdfGbf/ 5 .Æ

w]/}nfO{ kTofpg ufx|f] nfUg ;S5, ls ljjfx cl3 sl/Zdfsf] s;};+u ;]S; ;DaGw ePg . t/ sl/Zdf elG5g\— ærnlrq If]qdf nfUg] x/]s dlxnf dfly dfG5]n] ;fdfGo 9+un] o:t} cf/f]k nfp5g\, t/ d aflx/ hlt cfw'lgs b]lvG5', leq Tolt cfWoflTds 5' . ljjfx cl3 ;]S; ;DaGw /fVg' x'Gg eGg] xfd|f] lxGb" ;+:sf/ 5, d To;sf] s§/ kIfkflt x'F .Æ

;]S; s] xf] sl/ZdfhL < k|Zg h;/L ;f]lwPsf] lyof], pQ/ klg pgn] To;/L g} lbOg . æ;]S; s] xf] eGg] s'/f ;a}nfO{ yfxf 5, o;sf] JofVof ug}{ kb}{g . h'g s'/f :ki6 5, To;sf af/]df lsg sf]6\ofO/xg] <Æ pgn] elgg\ .

emg\ kl5 emg\ emg\ /fd|L b]lvg] sl/Zdfsf] ;f}Gbo{sf] ‘/fh’ s;}nfO{ yfxf 5}g . pgn] df]8lnª u/]sf] ‘dfofn'’ ;fa'g Tof] /fh x'g ;Sb}g . pgn] sd/]8 k|r08nfO{ ;d]t df]lxt kfg]{ cfkm\gf] ;f}Gbo{sf] /fh v'nfpFb} elgg\— æPp6f :ofp tkfO{+n] To;} 5f8\g' eof] eg] Tof] Ps, b'O{ lbgd} s'lxG5, t/ To;nfO{ lk|mhdf /fVg' eof] eg] Tof] w]/} lbg;Dd tfh} /xG5 . z/L/ klg s'lxP/ hfg] lrh xf] . o;nfO{ lju|g glbg o;sf] :ofxf/ ug}{k5{ . d lbgsf] b'O{306f Jofofd u5'{ . o:tf] lrh vfGg, h;n] d]/f] z/L/ lauf/f];\ .Æ

sl/Zdfn] r'/f]6 slxNo} vfOgg\ . xf], lao/ r}+ slxn]sflx+ vflG5g\ . xNsf k]o dflgg] ‘/]8jfOg’ r}+ pgnfO{ k6Ss} dg kb}{g . lsg /] eGbf jfOgsf] :jfb ‘e]lgu/ ;f]ofljg ;;’ h:t} x'G5 .

cGo gflosfn] em}+ pgn] klg cfkm\gf] pd]/ t atfOgg\ . t/ lrKnL{Og sxfFg]/ eg] pgn] cfkm\gf] hGd ;g\ !(&@ ;fndf cfdf sf]dn s]=;L=sf] sf]vaf6 nlntk'/df ePsf] xf] . ;g\ @))@ af6 Tof] ldlt 36fPkl5 7\ofSs} lglSnof], pgL tL; jif{sL eO5g\ . t/ x]bf{ s;n] eG5 / pgnfO{ tL; jif{sL < clg s;n] cg'dfg nufpg ;S5 ls pgsL ;ft jif{sL 5f]/L sljtf :s"n hfg yflng eg]/ <

æcsf]{ ;Gtfg eP klg ‘gf] k|f]Jnd’, cem} tLg jif{ d lx/f]Og eP/ v]Ng ;S5', To;kl5 t lgdf{tf / lgb]{zs klg t aGg' k¥of] lg <Æ pgn] efjL of]hgf atfOg\ .

sl/Zdf ;f}Gbo{sL dfq xf]Og, g]kfnL gf/Ls} Ps k|tLs x'g\ . Pp6L ;fdfGo g]kfnL gf/L ;dfhsf afwf aGwg, 3[0ff ckx]ngf / e]befj kG5fpb} h;/L gflosf sl/Zdf aGg k'lug\, To;n] sdhf]/ ;dfhdf klg gf/Ln] ug{ rfx]df h] klg ug{ ;lS5g\ eGg] cfzf hufPsf] 5 .

;fg}df pgn] a'afnfO{ u'dfOg\ . bz jif{sf] pd]/;Dd dfjnLd} pgsf] jfNosfn ljTof] . sf7df8f}+sf] /Tg/fHo :s"ndf k9\bf k9\b} pgL rnlrq If]qlt/ nflug\ . rnlrq ;Gtfgsf] ‘lgu]l6e /f]n’af6 pgn] cfkm\gf] snf ofqf yfn]sL lyOg\ . rnlrq If]qdf nfu]kl5 pgsf] k9fO{ k"/f x'g kfPg\ . rnlrq s:t'/Lsf] 5fof+sgdf nGbg hfFbf pgsf] ljgf]b dfgGw/;+u e]6 eof], k|]d / ljjfx klg eof] . To;kl5 cfh;Dd pgn] k5fl8 kms]{/ x]g'{ k/]sf] 5}g . ækrf;eGbf a9L rnlrq v]ln;s]kl5 d}n] uGg} 5fl8lbPF, ca t cfkm}+ klg rnlrq agfpFb}5' .Æ cfkm\gf] sl/a !& jif{ nfdf] clego ofqfsf af/]df pgn] olt dfq elgg\ .

pgnfO{ /fh]z xdfn, gL/ zfx, xl/j+z cfrfo{ / lbnLk /fodfemLsf] clego dg k5{ . /fh]z xdfnn] lgs} rfx]sf lyP lg Û eGg] k|Zg s] ;f]lwPsf] lyof] sl/Zdfn] j8f] pT;flxt x'Fb} hjfkm lbOg\— s;}n] dg k/fpg' ck/fw xf]Og, ljjfx kl5 klg dnfO{ w]/}n] dg k/fP . ljjfx g} u5'{ klg eg] . To;nfO{ d}n] ;sf/fTds ?kdf lnPF . a? dfG5]x?n] dg k/fpg 5f8] eg] kf] dnfO{ lrGtf x'G5 .Æ

sl/Zdfsf] e]6 ;do ;Gbe{n] slxn]sflx+ /fhgLlts If]qsf gfosx?;+u klg x'g] u5{ . t/ g]tfx?;+u pgsf] Tolt lrghfg 5}g . ædnfO{ k/af6 x]bf{ ;a} g]tf p:t} nfU5, a? aL=kL= sf]O/fnfsf] ‘;'lDgdf’ k9]sL 5', To;}n] pxfF dnfO{ 7"nf] ;flxTosf/ xf] h:tf] nfU5Æ sl/Zdfn] elgg\ .

uf]bfj/Ldf ljgf]bn] eJo 3/ agfPsf 5g\ . t/ sl/Zdf elG5g\— Tof] 3/ vfg ePg eft vfgnfO{ sdfpg} k5{ . sdfpgsf nflu xfdL slt v6\5f}+ b]Vg' ePs} 5 lg <

sl/Zdfn] ut jif{ 9's9'sL / afa';fx]j rnlrq cfkm\g} nufgLdf agfOg . hLjgdf ;'v / b'vsf If0fx? w]/} 5g\ pgsf t/, pgL tL ;a}nfO{ Ifl0fs dflG5g\ xf], pgnfO{ dhfn] ;'Tg kfpFbf a8f] v'zL nfU5 .Æ d lgs} ;'tfxf dfG5] x'F, rf}jL;} 306f ;'Tg kfP klg ;'ltlbG5' . dfG5] ‘k|m];’ 5}g eg] p ;'Tg'k5{, ;'t]kl5 p k|m]; x'G5 .Æ pgn] elgg\ .

pgL eujfg dflG5g\, dlGb/ hflG5g\ . lsgls pgnfO{ nfU5, eujfg eg]sf] ljZjf; xf], zflGt kfpg] cfwf/ xf] . uf]/vf blIf0f afx' kbs lng hfFbf pgsf] /fhf;+u klg bz{g e]6 ePsf] 5 . jL/]Gb| ;/sf/ lgs} dg k¥of], df};"kmsf] :juf{/f]x0f x'Fbf lgs} /f]P .Æ pgn] elgg\ .

dfG5]sf] cfFvf pgnfO{ lgs} /fd|f] nfU5 . x/]s dfG5]sf] klxnf pgL cfFvf g} x]l5{g . t/ ljgf]bsf] cfFvf==== < sl/Zdf elG5g\— d p;sf] cfFvf x]g{ vf]H5', cfFvf g} b]lVbg, lsgls p rZdf nufpF5 . d}n] p;nfO{ ?kn] xf]Og, u'0fn] dg k/fPsf] x'F .Æ

ljjfxsf] klxnf] /ft ;]S; ;DaGw ePg < k'/fg} k|;+u bf]x¥ofpFbf lgs} emsf]{ dfg]/ sl/Zdfn] elgg\— d]/f] JolQmut s'/fdf tkfO{+nfO{ s] sf] rf;f] < s] of] ;f]Wg] k|Zg xf] < t/ eG5'– ljjfxsf] lbg xfd|f] To:tf] ;DaGw ePg . To;sf nflu b'O{ dlxgf x]g'{ k¥of] ÛÆ


rlr{t k|;+u

s]bf/ ;'j]bL

>L % sf gh/df >L % sf] ;/sf/

of] xKtf Pp6f ;dfrf/ ;fj{hlgs eof]— >L % af6 k|wfgdGqL;lxt ;a} dGqLx?nfO{ ;fd"lxs bz{g e]6 lgb]{zg / r]tfjgL jS; eof] . oL k+lQm n]lvPsf] a]nf kfFr lbg;Dd of] ;dfrf/ st}af6 v08g ePsf] 5}g . To;sf/0f o;sf] cflwsfl/stf k'li6 ePsf] dfGg'k5{ . To;/L dflgbf df};"km ;/sf/af6 ePsf lgb]{zg r]tfjgLdf o:tf a'Fbf b]lvP—

l dGqLx?n] cfkm\gf] sfd, st{Jo, clwsf/ / cf}sft ;d]t ljl;{P .

l dGqLx?sf] sfd eg]sf] /fhgLlts bn / ltgsf g]tfnfO{ ufnL ug'{ dfq xf] eGg] 7fg] .

l ;/sf/nfO{ :ki6 Dof08]6 lbOPsf] lyof] . Tof] Dof08]6k|lt l;+uf] ;/sf/ / JolQmut ?kdf dGqLx?dWo] s;}n] rf;f] b]vfPgg\ .

l clxn];Dd of] ;/sf/n] cfkm\gf] cl:tTj b]vfpg] sfdsf] Pp6f klg pbfx/0f k|:t't u/]g .

l l;+uf] dlGqkl/ifb\ / JolQmut ?kdf dGqLx? :jfut vfg / efif0f ug{df g} Jo:t /x] .

l x/]s dGqL dlGqkl/ifb\sf] ;fd"lxs pQ/bfloTjeGbf ;a} :jtGq / :jtGq ljrf/sf jfxs dfq ag] .

l :jtGq ljrf/df klg c8\g ;s]gg\ . x/]s dGqL cfkm}+n] af]n]sf] s'/fnfO{ v08g ug]{ xf]8df dfq nfu] .

l Pp6f dGqLn] Pp6f s'/f eGg] / csf]{ dGqLn] km]l/ To;}nfO{ v08g ug]{ sfdnfO{ …;/sf/L sfhÚ h:t} agfOof] .

l ;'/Iff, ;'zf;g, ;xdlt / lgjf{rg ;DaGwL s'/fsf] efif0fdf afx]s cEof; ;d]t ePg .

l ;a}dGqL 5'§f5'§} ?kn] b/af/k|lt PSnf] pQ/bfoL 7fg]/ :jtGq?kdf la|lkmË ug{ d} Jo:t /x] .

l ljz]if kl/l:yltdf ul7t ;/sf/sf ljz]if sfd x'G5g\ eGg] s;}n] cg'e"lt;Dd ug{ cfjZos 7fg]gg\ .

l ;fdfGo b}lgs k|zf;gdf hgtfk|ltsf] bfloTj jxg u/]sf] cg'e"lt cyf{t\ /fHon] lgjf{x ug'{ kg]{ ;fdfGo sfd ;d]t x'g ;s]g .

l /fli6«o ;xdltsf cfwf/df rNg' kg]{ ;/sf/n] To;tkm{ of] a]nf;Dd Pp6f klg kxn ePg . a? bn / gful/s ;dfhnfO{ lr9fpg] sfd dfq eof] .

l b/af/ g} ;lqmo eP/ lgdf{0f ePsf] dlGqkl/ifb\n] oL a]nf b/af/k|lt nfUg] cf/f]knfO{ ;d]t arfpg ;s]g .

l l;+uf] ;/sf/n] / JolQmut ?kdf dGqLx? ;d:of 36fpg] ls a9fpg] eGg];Ddsf] lgSof}{n x'g ;s]g .

l ;du|df ;/sf/sf] uGtJo sxfF xf], k|fyldstf s] xf] / of] stflt/ lx+8\b}5 eGg] b]vfpg ;d]t ;s]g .

;/sf/nfO{ cf/f]k dfq nfpg km]l/ oL k+lQm n]lvPsf eGg] cy{ gnfuf];\ . cl3Nnf] xKtf oxL :tDedf ;/sf/sf %) j6f lbgdf s] s] b]lvP efgL 7fpFdf c6\g] hlt / pknAw eP;Ddsf dWo]af6 gd"gf ljj/0fx? k|:t't ePsf lyP . tL ljj/0f k+lQsf/ jf kqsf/n] sNkgf u/]sf xf]Ogg\ eGg] ltgnfO{ km]l/ kl9of] eg] klg k|i6 x'G5 . df};"km ;/sf/af6 o;/L dlGqkl/ifb\sf ;b:ox?nfO{ ;fd"lxs bz{g e]6 lbP/ o:tf] hfgsf/L ln+b} aS; ePsf lgb]{zg / r]tfjgL lbg' k/]sf] klxnf] dlGqkl/ifb\ xf] . df};"km ;/sf/af6 ;dfrf/df cfP cg';f/ To:tf] bz{ge]6 aS; ePsf] lbg of] ;/sf/n] %& lbg ljtfO;s]sf] lyof] . df};"km ;/sf/sf nflu klg %& lbg yf]/} xf]Ogg\ eGg] dx;'; ePsf] Tof] ;fd"lxs bz{g e]6 :jo+n] bzf{p5 . of] ;/sf/ u7g x'g' cl3sf] ;/sf/nfO{ df};"km ;/sf/af6 b'O{ 7fpFdf ‘c;Ifd’ egL ;Daf]wg aS; ePsf] ljifo huhfx]/ g} 5 . :jfefljs ?kn] c;Ifd eg]/ s;}nfO{ x6fO{ Tof] 7fpFdf h;nfO{ NofOG5 Tof] ;Ifd x'g] dflgG5 . To;f] eP /fhfs} b[li6df of] ;/sf/ s:tf] /x]5 eGg] >L % sf] ;f] lgb]{zgsf gd"gfx? km]l/ k9f}+ .

dGq: eG5g\— /fhgLlts bn JjfF;f x'g\

of] ;/sf/nfO{ u7g ubf{ >L % af6 /fli6«o ;xdltsf] jftfj/0f ;[hgf u/L eGg] jfSo pNn]v ePsf] 5 . :jfefljs 5— of] egfOsf] cy{ xf] of] ;/sf/sf] k|yd sfd eg]sf] /fli6«o ;xdlt h'6fpg' . /fli6«o ;xdlt eGgfn] /fhgLlts kf6L{x?nfO{ ;d:ofsf] d"n h/f]df Nofpg] sfd ug'{ . Tof] sfd ug]{ Pp6} dfq lgsfo ;/sf/ g} xf] . ;/sf/n] rfxg] eg] s'g} klg kf6L{sf h:tf;'s} g]tfn] klg l;+xb/af/ / afn'jf6f/sf] u]6af6 l5g{;Dd kfpFb}gg\ . t/ otf o:tf] bfloTj kfPsf] ;/sf/sf ;b:ox? rflx+ tL kf6L{nfO{ s:tf] cf/f]k nufO/x]sf 5g\ eGg] PsdGqLsf dfly pNn]v eP h:tf] zLif{ssf] egfOaf6 klg k'li6 x'G5 .

æ/fhgLlts bnx? eg]sf JjfF;f x'g\ . logLx?n] ljut !@ jif{df s]xL ug{ ;s]gg\Æ of] egfO xf] rGb dlGqkl/ifb\sf ;a}eGbf slgi6 ;b:o, e"ld;'wf/ tyf Joj:yf ;xfos dGqL k|sfz lrqsf/ kl/of/sf . dlGqkl/ifb\sf] d+l;/ @ ut] ePsf] lj:tf/df pgL ;xfos dGqL agfOPsf x'g\ . of] dlGqkl/ifb\ lj:tf/ ul/bf ‘k|wfgdGqLsf] ;Nnfxdf’ eGg] zAb k/]sf] lyof] . x}l;otsf] ?kaf6 x]l/of] eg] oL ;xfos dGqLn] slt dxTj /fVb5g\ eGg] b]lvg]5 . t/ Tof] txaf6 / Pp6f ;fgf] hfltut :jfutdf ;fd]n eP/ otf o:tf zAb k|of]u ug]{ clg csf{lt/ ltg} kf6L{nfO{ ;xdltdf Nofpg' kg]{ Û s] of] leqL OR5fsf] cleJolQm xf] ls dGqLsf] t'h's dfq eGg] k|Zgn] pQ/ kfPg . of] dlGqkl/ifb\sf dGqLx? cfkm"nfO{ s'g xb;Ddsf] 7"nf] JolQm 7fGbf /x]5g\ eGg] log} dGqLn] oxL xKtf kfNkfsf] Pp6f To:t} sfo{qmddf o;f] klg eGg'eof]—

æd cfPsf] 7fpFdf lul/hf / dfwj g]kfn lsg cfPgg\, v} ltgsf] oxfF pkl:ylt ePsf] ÛÆ

pxfFsf] of] egfOsf af/] Ps xKtf eof] v08g cfPsf] 5}g . pxfFsf] egfO dfGg] xf] eg] ca g]kfnL sf+u|];sf ;efklt lul/hfk|;fb sf]O/fnf / g]skf Pdfn]sf dxf;lrj dfwjs'df/ g]kfnn] s'g dGqL, slxn] sxfF k'U5g\ To;sf] n]vf /fv]/ pgLx? kl5kl5 hfg' kg]{ ePsf] 5 . To;f] ePg eg] pgLx? /fli6«o ;xdltsf ljkIfdf x'Fbf /x]5g\ . oL ;xfos dGqL kl/of/n] km]l/ ToxL ;efdf eGg'eof]— ‘/fhgLlts bnx?n] ;xof]u / plrt jftfj/0f gjgfP;Dd / zflGt ;'Joj:yf sfod geP;Dd r'gfj x'g} ;Qm}g .’ kl/of/ cg';f/ of] b]zsf a'l4hLjL / kqsf/x? klg d'v{ /x]5g\ . pxfFn] of] ju{sf] gfpF ln+b} ToxL ;efdf eGg'eof]— ‘s]xLnfO{ 5f8]/ w]/}h;f] kqsf/ / a'l4hLjLn] ;+ljwfg k9]s} 5}gg\ . ;+ljwfgsf af/] pgLx?nfO{ s]xL klg yfxf 5}g .

/fhgLlts bnx?n] cfkm\gf] sfndf plrt Joj:yfkg ug{ ;s]gg\ xf]nf Tof] cnu s'/f xf] . t/ s] oL ;xfosdGqLn] eg] h:t} oL JjfF;f g} x'g\ t < cfkm}+ Pp6f k|Zg plAhG5 . JjfF;f] eGg] zAbsf] g]kfnL zAbsf]zdf pNn]v ePsf] cy{ o:tf] 5 M kz'x?nfO{ u'båf/af6 xft xfn]/ cfGb|f lemsL dfg]{ Ps lx+;|s kz', h+unL s's'/ . ;xfos dGqL g} /fhgLlts kf6L{x?nfO{ o;f] eG5g\ eg] km]l/ ltg} bnx?;+u lsg /fli6«o ;xdlt vf]Hg] < a'em\g g;lsPsf] s'/fdWo]sf] of] klg Pp6f xf] . bnLo k4ltdf c? h] eP klg Pp6f ;xfos dGqL x'g s'g} klg JolQmn] !)–@)–#) xhf/ ;j{;fwf/0f gful/saf6 5flgg} k5{ . of] s'/f ;+ljwfgdf g} n]lvPsf] 5 . oL ;xfos dGqLn] ;+ljwfgsf] Tof] k|fjwfg k"/f u/]/ dGqL x'g'ePsf] xf] < pQ/ cfkm}+ lbcf}+ . Psflt/ >L % af6 x's'd x'G5— /fhgLlts bnsf g]tf / bnk|lt g} ckdfg x'g] s'/f ug{ 5fl8of];\ . To;sf] nuQ} ef]lnkN6 of] txsf JolQmx?n] Tof] bnk|lt o:tf] cleJolQm lbG5g\ eg] of] ;/sf/sf] :j?k / o;sf JolQmx?sf cg'xf/ tyf logLx?af6 ;Dkfbg x'g] sfdsf] s:tf] pk]Iff ug]{ eGg] cfkm}+ Pp6f k|Zg xf]Og <

;/sf/ljxLgtfsf] gd"gf

;/sf/n] cfkm\gf] pkl:ylt b]vfpg g;s]sf] eGg] >L % af6 ;+s]t ul/aS;]sf] ljifo klg cfkm}+ plAhPsf] xf]Og . ;/sf/sf ;j{;fwf/0f gful/sk|lt s]xL bfloTj x'G5 . ;/sf/ 5 eGg] jf]w u/fpg klg ;/sf/n] tTsfn plAhPsf ;d:ofsf] Joj:yfkg ;s];Dd g} ug'{k5{ . t/ of] k6s Tof] klg b]lvPg . o;nfO{ klg cf/f]k elgPnf t/ of] klg cf/f]k rflx+ xf]Og .

;ft nfvsf] ;+Vof eg]sf] ;fgf] ;+Vof xf]Og . tL ljBfyL{x? clxn] cfkm\gf] lgoldt k7g–kf7g aGb u/]/ 3/ a:g jfWo ePsf 5g\ . ltgsf cleefjs, ltgnfO{ k9fpg] lzIfs cflbb]lv of] ljifo;+u ;Da4 ;a}n] of] k6s ;/sf/sf] pkl:ylt b]v]gg\ . sDtLdf pkTosfdf clxn] s'g} klg 3/ To:tf] gxf]nf hf] ;/sf/af/] k|Zg gu/L a;]sf xf]nfg\ . dfcf]jfbL ljBfyL{ ;+u7gn] clglZrtsfnLg x8\tfn u/]kl5 of] l:ylt plAhPsf] eGg] huhfx]/ 5 . t/ pgLx?n] lxhf] 3f]if0ff u/]/ cfh aGb u/fPsf xf]Ogg\ . em08} Ps dlxgf cl3 3f]if0ff ePsf] / oxL ;/sf/sf kfnfdf ePsf] lyof] . of] l:ylt cfpg glbg ;/sf/n] oL lbgdf s] u¥of] t eGg] k|Zgsf] pQ/ vf]lhof] eg] s]xL kfOb}g . slt;Dd eg] of] k6s clglZrtsfn aGb x'Fbf ;/sf/n] ;DalGwt kIf;+u zflGt ;'/Iff x'G5, ljBfno rnfpF egL df}lvs cyf{t\ Pp6f lj1lKt;Dd hf/L ul/Pg . a? lzIff dGqfno / :jo+ dGqLn] of] jGbnfO{ hf8f] ljbfdf abNg' eGg] lgb]{zg lbg'eof] . lghL If]qsf ljBfno ;DalGwt ;+3 KofA;gn] t kfFr lbg aGb ug]{ egL ;s'{n/ g} hf/L u¥of] h;nfO{ ;/sf/n] df}g cg'dlt lbof] . dfcf]jfbL e"ldut lyP jftf{ x'g ;Qm}glyof] xf]nf egL dfgf}+ t/ of] ;+:yf;+u t ;/sf/n] jftf{ jf cg'/f]wdWo] s'g} s'/f ug{ ;Sg' kYof{] . o:tf] cg'/f]wn] ;d:of ;dfwfg x'Fb}glyof] xf]nf egL dfgf}+ . t/ sDtLdf ;/sf/ k|of; ub}{5 eGg] t b]lvGYof] . Tolt cf}krfl/stf klg of] k6s lgjf{x ePg . jGbnfO{ df}g a;]/ ;/sf/n] g} ;dy{g hgfPsf] of] ;/sf/sf] bf];|f] 36gf xf] . o;cl3 s'g} klg ;/sf/n] tL :s"n aGb xf]pg\ ls g]kfn jGb zflGt ;'/Iff lbg] arg rflx+ slxNo} lbg 5f8]sf lyPgg\ . slt;Dd eg] aGbdf v'nf ubf{ s'g} Iflt eof] eg] ;/sf/n] Ifltk"lt{ lbg] egL 3f]if0ff g} x'GYof] . To;f] ubf{ klg aGb eP ePgg\ eGg] rflx+ cnu s'/f xf] . t/ o;n] ;/sf/nfO{ of] s'/fsf] hfgsf/L 5 eGg] ;j{;fwf/0fn] 7fGby] . o;cl3 of] ;/sf/ lgdf{0f ePsf] 7Ls Ps dlxgf kl5 # lbg] g]kfn jGb ul/of] . Tof] a]nfdf klg ;/sf/n] zflGt ;'/Iffsf] s'g} ;fj{hlgs jrgj4tf k|s6 u/]g . cfkm\gf sd{rf/Lsf] 58\s] hfFRg] cfkm\gf cyf{t\ ;/sf/L jfxgx? bf}8fpg kl/kq ug]{ sfd eP xf]nfg\ t/ ;j{;fwf/0fsf nflu ‘d oxfF 5', ltdL g8/fp’ eGg] ;fj{hlgs cfZjf;g;Dd ;/sf/af6 k|s6 ePg . l;+uf] ;/sf/n] s'g} ;d:ofsf af/]df o;/L nQ} 5f8\g ldN5 < t/ clxn] To:t} ePsf] 5 .

dfcf]jfbLsf] of] :s"n jGbdf t csf]{ klg ;Gb]z hf]l8g k'u]sf] 5 . lzIffdGqLn] oxL jGbnfO{ ;+s]t u/L ‘bftf /fi6«x? tof/ eP ;/sf/ :s"n v'nfpg tTk/ /x]sf]’ egL ;fj{hlgs 7fpFdf atfpg' ePsf] lyof] . of] sfd ;/sf/sf] xf] ls bftf /fi6«sf], Tolta]n} k|Zg plAhPsf] lyof] . lzIffdGqLn] ;fj{hlgs 7fpFdf atfpg' ePsf] ;f] s'/fnfO{ cfwf/ dfGg] xf] eg] of] ;/sf/sf] To:tf] cfx\jfgnfO{ s'g} klg bftf /fi6«n] ?lr b]vfPgg\ / aGb v'n]g eGg] a'em\g' kg]{ ePsf] 5 . aGb v'nfpg] sfd ;/sf/sf] cfGtl/s sfo{ Joj:yfkg cGt/utsf] sfd lyof] . dfux? ljleGg kIf / dGqfno;+u hf]l8Psf lyP xf]nfg\ t/ h'g;'s} dGqfno;+u hf]l8P klg To;sf] Joj:yfkg l;+uf] ;/sf/n] g} ug]{ s'/f xf] .

of] Pp6} ljifonfO{ pbfx/0f dfGg] xf] eg] oxfFg]/ ;/sf/sf] hgtfk|ltsf] pQ/bfloTj sxfF b]lvof] eGg] cfkm}+ 5'6\ofcf}+ . Pp6f To:t} b'Mvb 36gf of] xKtf k"jL{ kxf8L lhNnfdf eof] . t]x|y'd lhNnfsf] ;b/d'sfd Dofªn'ª Pp6f 8/nfUbf] clUg sf08df k¥of] . of] lgtfGt b}ljs 36gf lyof] . k|fljlws sf/0fn] Tof] clUg Pslbg b'O{ /ft sfod} /x\of] . cfuf] lgefpg ;lsPg . o:tf cfkt–ljkt kbf{ l5d]sL u'xfg]{ / pgsf ;xof]u dxTjk"0f{ dflgG5 . t/ To:tf] clUgsf08 x'Fbf ahf/ 5]p5fpsf gful/sx? ;xof]usf nflu cfpg kfPgg\ . sf/0f a]n'sf ^ ah]b]lv ljxfg ^ ah];Dd skm\o"{ nfUbf]/x]5 . cl3Nnf] lbg /flt Tof] 36gf x'Fbf ToxL skm\o"{sf sf/0f l5d]sL ufpF / 3/sf ;j{;fwf/0f ToxfF cfpg kfPgg\ . t/ cfuf] glgEb} Tof] skm\o"{ cfb]z ef]lnkN6 klg sDtLdf Tof] Ps /ftsf] nflu eP klg :ylut ul/Pg h;n] Iflt emg\ a9\b} uof] eGg] ;dfrf/ cfO/x] . ug{ slt ;lsGYof] eGg] kIf 5'§} 5 t/ dfG5] jf egf} k|zf;gn] ;j{;fwf/0fsf nflu ug{ ;Sg] hlt sfd eof] ls ePg eGg] k|Zg oxfF klg plAhof] . em08} PsxKtfel/ ;j{;fwf/0fn] ;/sf/sf tkm{af6 k'¥ofpg' kg]{ kLl8tx?k|ltsf] /fxt klg k|fKt gePsf] eGg] kIf 5'§} 5 .

s]xL klxn] h'Dnfsf] ;b/d'sfddf dfG5]åf/f cfqmd0f eP/ tx;gx; eof] . t/ Tof] 36gfsf] !$ lbg kl5 dfq u[xdGqL Tof] 36gf / To;n] k'¥ofPsf] Ifltsf] lg/LIf0f ug{ ToxfF k'Ug' ePsf] eGg] ;dfrf/ Tolta]n} ;fj{hlgs ePsf lyP . hgtfk|lt pQ/bfoL / 36gfk|lt ;Dj]bgzLntfsf] ;/sf/n] b]vfPsf] of] klg Pp6f gd"gfs} ?kdf /x]sf] 5 .

sfd / s'/f]

;/sf/ l;+xb/af/df s] ub}{5 < of] k|Zg klg clxn] Tolts} ?kdf p7\g yfn]sf] 5 / cem >L % af6 dGqLx?nfO{ To:tf] ;fd"lxs bz{g e]6 kl5 klg o:tf] k|Zgn] pQ/ kfPsf] 5}g .

‘dlGqkl/ifb\df cfOtjf/] ljbf lbg] ls glbg] eGg]df ljjfb v8f eP/ lg0f{o x'g ;s]g’, ‘lghfdtL sd{rf/L P]g ;+zf]wg ug{ cWofb]z kfl/t, klxnf]kN6 lghfdtL sd{rf/L c:yfoL lgo'lQm ug]{ Joj:yf’, ‘km]l/ ;lrjsf] x]/km]/, klxn] sf=d'= agfOPsf / kl5 vf]l;Psf sd{rf/LnfO{ cGofo k¥of] egL km]l/ sfd' d's//’ oxL ;/sf/n] g} cltl/Qmdf k7fPsf ;lrjnfO{ km]l/ oxL ;/sf/af6 ;lrjdf lgo'lQm’, ‘bf}8fxfsf] cWofb]z hf/L t/ JolQm 5gf}6 ug{ ;lsPg’ ‘;/sf/åf/f ;/sf/sf] k|jQmf lgo'Qm .’ ;+:yfg ;~rfns lgo'lQm ug{ g;Sbf cGof}n’ ;ts{tf s]Gb| :yfkgf ug]{ lg0f{o ePsf] b'O{ xKtf ljlt;Sbf klg ;~rfngsf nflu u[xsfo{ cufl8 a9fOPg .’

>L % af6 7f]; ?kdf s] s] sfd ul/b}5 To;sf] ljj/0f dfu ePsf] xKtfsf ;dfrf/sf zLif{s x'g\ oL . l6Kk0fL g} ug]{ xf] eg] clxn] cfOtjf/] ljbf s6f}tL jf To;sf] u[xsfo{ 7"nf] ;d:of xf] ls dfcf]jfbL ;d:of, /fli6«o ;xdlt h'6fpg] sfd 7"nf] xf] ls lghfdtL P]g cWofob]z dfkm{t\ ;+zf]wg ug]{ sfo{, dfcf]jfbLx?;+u olb jftf{ ug]{ xf] eg] 6f]nL agfpg] sfd 7"nf] xf] ls ;/sf/sf] k|jQmf tf]Sg] sfd, Psk6s sf=d'= agfPsf ;x;lrjnfO{ cfkm}+n] x6fPsf] Tof] sf=d'=af6 pgnfO{ cGofo k/]sf] egL 7x/ ug]{ ljifo 7"nf] ls e|i6frf/ lj?4 ;ts{tf s]Gb| ;+rfng ug]{ sfd cflb ljifox? o;df kg{ ;Qm5g\ . dfcf]jfbLx?n] jftf{sf] jftfj/0fsf nflu gLlt 3f]if0ff u/]sf] 8]9 xKtf eof] . ltgsf Tof] gLltsf] ljZj;lgotf vf]Hg] sfd 7"nf] ls lghfdtL ;]jfdf c:yfoL lgo'QmL ug{ kfpg] sfg'g lgdf{0f 7"nf] . & nfv ljBfyL{ k|efljt ePsf] aGb :s"n v'nfpg] sfd 7"nf] ls cfOtjf/] ljbf s6fpg], gs6fpg] egL dlGqkl/ifb\sf] ;ldltdf k7fpg dlGqkl/ifb\n] lg0f{o ug]{ s'/f 7"nf] . >L % dxf/fhflw/fh ;/sf/af6 ;fd"lxs bz{g e]6 lbO{ dGqLx?nfO{ lgb]{zg / ;r]t ;d]t ul/aS;]sf] xKtf klg o;/L g} ljTof] . o;aLr @@ hgfsf] dlGqd08nsf ;b:odWo] h;n] hxfF h'g d~rdf af]n] ltgn] ToxfF ;fj{hlgs ?kdf b]vfPsf ;d:of / ;/sf/n] u/]sf] sfdsf] t'ngf ul/of] eg] km]l/ klg To:t} lrq b]lvg] 5 cyf{t\ sfd Psflt/ s'/f] csf]{lt/ .

‘of] ;/sf/ b]zsf h'g;'s} ;d:of ;dfwfg ug{ ;Ifd 5 .’ pkk|wfgdGqL ab|Lk|;fb d08nn] jL/u~hdf ut ;f]daf/ o:tf] 3f]if0ff ug'{ ePsf] xf] . ToxL lbgb]lv pkTosfsf & nfv afnaflnsf x8\tfnsf sf/0f clglZrtsfn;Ddsf] :s"n aGb eP/ 3/ j:g jfWo ePsf lyP . clxn] klg ToxL l:ylt 5 . of] clglZrtsfn slxn] ;lsg] xf] eGg] emg\ Tolts} clglZrt 5 .

cl3Nnf] ;/sf/sf kl5Nnf sfd Û

;/sf/ clxn] cfkm\g} kfnfdf ePsf sfd s'/f / 3f]if0ffx?nfO{ klg cfkm}+ y]Ug g;ls/x]sf] Pp6f csf]{ lrq klg b]vfpb}5 . h'g;'s} s'/fx? h'g ;/sf/sf kfnfdf 3f]if0ff eP Tof] sfdsf] hz, ckhz ToxL ;/sf/n] axg ug'{k5{ . h'gj]nf Tof] sfdsf] 3f]if0ff / sfof{Gjog eof] To;sf] pTkfbg / cGTo ToxL ;dodf ePsf] dflgG5 . oBlk cfGtl/s ?kdf s'g} cl3Nnf] ;/sf/n] g} yfngL lsg gu/]sf] xf];\ Tof] ;DaGwL lg0f{o h'g ;/sf/sf kfnfdf x'G5 Tof] sfd p;}sf] xf] . t/ clxn] ;/sf/ :jo+ / o;sf dGqLx? h'g s'/f clnslt ckfRo x'G5 Tof] sfd cl3Nnf] ;/sf/n] u/]sf] egL ;fj{hlgs txdf g} atfOg] u/]sf] kfOg yfn]sf] 5 . o:tf s'/fsf klg pbfx/0fsf y'k|f] g} nfpg yfn]sf 5g\ . kl5Nnf] PsxKtfsf] dfq} ljj/0f x]l/of] eg] k'U5 .

s]xL lbg cl3 Ps dGqLsf] xjfnf lb+b} Pp6f ;dfrf/ ;fj{hlgs eof]— >L % sf] ;/sf/sf] sfo{ ;Dkfbg lgodfjnLsf] kl5Nnf] ;+;z]wg o; cl3sf] ;/sf/n] u/]sf] xf] . sfo{ ;Dkfbg lgodfjnLsf] ;+zf]wgdf ;/sf/n] ;fdfGo k|zf;g dGqfnodf cfO{ kg]{ sfddf klg cfkm\gf] xft sf6]/ >L % df r9fPsf] eGg] cf/f]k nfUg yfn]sf] lyof] . >L % df hfx]/ eP/ dfq dlGqkl/ifb\df NofOg] egL h] h:tf] ljifo ToxfF pNn]v lyP To;df s'g} Pp6f ljlzi7 >]0fL cyf{t\ ;lrjn] :j]R5fn] /fhLgfdf lbPsf] kq klg k|wfgdGqLn] >L % df hfx]/ x'g' kg]{ eGg] h:tf ljifo 5g\ . /fi6«fWoIfdf hfx]/ ug'{kg]{ eGg'sf] cy{ xf] Tof] ljifodf >L % sf] :jLs[lt k|fKt ug'{ . ‘k"j{ hfx]/’ eGgfn] ToxL a'emfp5 . ;+;f/el/ g} o;sf] cy{ ToxL nfU5, hfx]/ ug]{ k|:t't ug]{ k]z ug]{ cflb zAbx? leGg xf]nfg Tolt xf] . sflt{s !! ut] ;/sf/n] of] lg0f{o u¥of] / Tof] lj:tf/} ck|ToIf ?kdf ;fj{hlgs x'Fb} uof] / cfnf]Ro aGb} uof] To;kl5 dlGqkl/ifb\sf Ps ;b:on] Tof] h'lQm lems] . cyf{t\ pgn] elglbP of] sfd t cl3Nnf] ;/sf/n] u/]sf] xf], xfdLn] xf]Og\ . clxn] t k|wfgdGqL :jo+n] Tof] sfo{ ;Dkfbg lgodfjnL ;+zf]wg ePsf] xf] eg ;fj{hlgs txd} eGg'eof] . oBlk pxfFsf] egfO lyof]– of] ;+ljwfg adf]lhd g} ePsf] xf] .

k]6«f]lnod kbfy{sf] d"No a[l4 ePsf] ljifo To:t} ljjfbf:kb /x\of] . cGt/f{li6«o If]qdf of] kbfy{sf] d"No a9]sf] x'Fbf egL ;/sf/n] o:tf] a]nf of] kbfy{sf] d"No a9fof] h'g a]nf ptf cGt/f{li6«o If]qdf rflx+ d"No 3l6;s]sf] lyof] . ljjfb a9\of], gf/f nfu], ;8s tfTg yfNof], ;/sf/n] sld6L agfof] t}klg lj/f]w hf/L /x\of] . To;kl5 eGg yflnof] ‘k]6«f]lno kbfy{sf] d"No a[l4 t cl3Nn} ;/sf/n] u/]sf] xf], xfdLn] t 3f]if0ff dfq u/]sf xf}+ . lrtjg pBf]u jfl0fHo ;+3sf] jflif{s pT;j pb\3f6g ub}{ pBf]u jfl0fHo tyf cfk"lt{ dGqL dx]znfn k|wfgsf] efif0f d'lb|t ePsf 5g\ . hf] sf]xLn] /]s8{ x]g{ ;lsG5 .

/fhb/af/ ;DaGwL vr{ Joj:yfsf] cWofb]z cfof] . d+l;/ !@ ut] :jLs[t ePsf] of cWofb]z klg Tolts} ?kdf rlr{t /x\of] . o;sf k|fjwfg s] s:tf 5g\ eGg] ljifo 5'§} xf] . t/ o;nfO{ gful/s ;dfhn] ;xh?kdf lnPg . ;/sf/sf oL yf]/} lbgdf ;/sf/n] b/af/nfO{ a9L cj;/ lbPsf] egL of] ljifo ;a}lt/ cfnf]Ro aGof] . ;/sf/k|lt cfnf]rgf a9\b} uPkl5 cyf{t\ Tof] cWofb]z :jLs[t ePsf] 8]9 xKtf kl5 dGqLåf/f ;fj{hlgs txdf elgof]— æof] cWofb]z k"j{ ;/sf/sf] kfnfdf lgdf{0f ePsf] xf] . of] ;/sf/nfO{ /fhb/af/sf] ah]6 yk36 ug]{ clwsf/ 5}g .Æ of] cWofb]z of] ;/sf/ ag]sf] $* cf}+ lbgdf cfPsf] xf] .

oL s]xL gd"gfaf6 ;j{;fwf/0fn] a'em\g] eg]sf] of] ;/sf/ cfkm}+ PSn} jf cfkm"n] u/]sf] lg0f{onfO{ klg ‘cfkm\gf] lg0f{o’ elg dfGg ;ls/x]sf] 5}g . ;Dejt o;} sf/0f x/]s dGqLx? To:tf lg0f{odf cl3Nnf] ;/sf/ hf] ‘c;Ifd’ elg ckb:y e};s]sf] 5 To;nfO{ b]vfpb}{5g\ . ;Ifd ;/sf/sf] of] z}nL slt ;xh :jfefljs / p;sf] p2]Zo cg'?ksf] xf] eGg] rflx+ cfkm}+ 5'6\ofcf}+ .


xl/k|;fb l/dfn

e/t sf]O/fnf

/]l8of] g]kfnsf] :yfkgf ePsf] lbg klxnf] uLt ufpg] xl/k|;fb l/dfn To;a]nfsf rlr{t ufos tyf gf6\o snfsf/sf] ?kdf kl/lrt x'g'x'GYof] . sf7df8f}+sf] nug6f]ndf !(*@ df hGdg' ePsf] l/dfnn] xfO{ :s"n;Dd cWoog ug'{ ePsf] 5 . @))& ;fnb]lv @)%@ ;fn;Dd snfsf/sf ?kdf /]l8of] g]kfndf sfd ug'{ ePsf l/dfnn] ;f+:s[lts ;+:yfg, /fli6«o gfr3/, rnlrq ;+:yfg h:tf uLt gf6s;+u ;DalGwt ;+3, ;+:yfdf klg sfd ul/;Sg'ePsf] 5 . pxfF xfn g]kfn /fhsLo k|1f k|lti7fgsf] k|f1 ;efsf ;b:o x'g'x'G5 .

á snfsf/ s;/L aGg'eof] <

– d]/f] 3/sf] jftfj/0f g} To:tf] lyof] . d]/f] bfh"x? uf]kfnk|;fb l/dfn / s[i0fk|;fb l/dfn gf6s g} n]Vg' x'GYof] . d]/f] lktfHo"n] klg dnfO{ ;+uLt1x?sxfF lnP/ hfg] ug'{ x'GYof] . 3/sf] jftfj/0f g} gf6s / ;+uLttkm{ lyof] . pxfFx?s} k|]/0ffn] d o; If]qdf nfu]sf] x'F .

á /]l8of] g]kfndf klxnf] uLt ufpg] df}sf s;/L kfpg' eof] <

– d gf6sdf v]Ng] uLt ufpg] sfddf k|foM ;a}sf ;fd' kl/lrt eO;s]sf] lyPF . /]l8of] g]kfn :yfkgf ePsf] lbg @))& ;fn r}t @) ut]sf lbg klxnf] uLt ufpg dnfO{ tfl/0fLk|;fb sf]O/fnfn] nufpg' eof] . lsg xf]— zfob d]/f] k|ltefaf6 k|efljt eP/ xf]nf— pxfFn] dnfO{ lgs} dfof ug'{x''GYof] . Toltv]/ c? klg snfsf/ t lyPF, t/ pxfFn] dnfO{ g} cufl8 kfg'{x'GYof] . To; lbgb]lv nuftf/ @)%@ ;fn;Dd snfsf/sf ?kdf /]l8of] g]kfndf g} /x]+ .

á nfdf] ;do;Dd snfsf/ ag]/ slt sdfpg' eof] t <

– sxfF sdfpg] < !( jif{ nuftf/ /]l8of] g]kfndf sfd ul/;Sbf klg vfg nufpg, kl/jf/ kfNg vr{n] gk'Ug] ePsfn] :yfoL gf]s/Laf6 cnu eO /]l8of] g]kfn / /fli6«o gfr3/df s/f/sf ?kdf b'a}lt/ sfd ug{ yfn]sf] x'F . snfsf/n] sdfpg] eg]sf] t bz{s tyf ;|f]tfx?sf] dfofF kfpg' g} xf] . Tof] d}n] kfPF– cem} klg kfO/x]sf] 5' . g]kfnsf clxn];Dd :yflkt ePsf k|ltli7t ;+:yfx?af6 k'/:s[t ePF— ;Ddflgt ePF– k|z+;fkq, ;Ddfgkq, k'/:sf/x? lgs} g} kfpg ;s]+ . ToxL xf] d]/f] sdfO{ eg]sf] .

á gf6sdf slxn]b]lv v]Ng yfNg'eof] <

– d ;fg}b]lv gf6sdf ;+nUg ePF . d]/f] klxnf] gf6s afns[i0f ;dsf] ‘k|Nxfb’ lyof] . of] gf6s !(($ df k|blz{t ePsf] lyof] . To;cl3 ljleGg gf6sdf afn snfsf/sf] ?kdf k|:t't eO;s]sf] lyPF .

á sltj6f hlt gf6sdf clego ug'{ eof] <

– jfns[i0f ;dhLsf k|foM ;a} gf6sdf clego u/]+ . g]kfnL gf6ssf] ;'?jft g} ;dhLsf gf6saf6 ;'? ePsf] eGbf klg x'G5 . g]kfnL gf6ssf] >i6f g} ;dhL x'g'x'GYof] . /, d}n] sl/a krf;j6f hlt gf6sdf clego u/]+ x'Fnf . clego dfq xf]Og, lgb]{zg klg lgs} j6f gf6sdf u/]+ .

á tkfO{+sf] rlr{t gf6s <

– d}n] lgb]{zg u/]sf To; jvtsf ax'rlr{t gf6sx?df ‘d;fg’, ‘agL lbgf];g’, ‘ef]hg e§’, ‘s] ;SsnL, s] gSsnL’, ‘;jyf]s ug'{k5{’ cflb lyP . To;avt deGbf cu|h df:6/ /Tgbf;k|sfz x'g'x'GYof] . pxfF kl5 d g} lyPF . w]/} gf6sdf afn snfsf/ tyf lx/f] klg ePF .

á uLt gf6s n]Vg' rflx+ ePg <

– g]kfnL efiffdf t n]lvg . a? d g]jf/L6f]ndf hGd]/ x's]{sf] / ;+ut klg ePsf] sf/0f g]jf/L efiffdf gf6s n]v]+— d~rg klg u/fPF . To;a]nf lxGbL dfq gf6s v]lnGYof]— kl5 ;dhLn] n]Vg yfn]kl5 rflx+ g]kfnL gf6ssf] pbo ePsf] xf] .

á /]l8of] g]kfndf ufpg' ePsf] Tof] klxnf] uLt s'g lyof] <

– Tof] uLt z+s/ nfld5fg]n] n]Vg' ePsf]— d]/f] lbn 6'qmf ag]/ Ps lbg cfFvfsf] af6f] axg] 5 . d ;fg}b]lv uLt ufpFy] klg . ltgtfs d /f0ffx?sf] b/af/df klg uP/ ufpy]+ .

á clxn];Dd sltj6f hlt uLt ufpg' eof] xf]nf <

– sl/a b'O{;oeGbf a9L g} uLt ufPF x'Fnf . /f0ffx?sf] cfu|xdf Tof] rf]sdf uP/ ufpFbf xf];\ jf clego ubf{ xf];\, pgLx?n] dg k/fOlbP eg] w]/} ;do rNbYof] .

á tkfO{+sf] rlr{t uLtx? <

– ljgf jfbn cl;gf cfpFb}g .

dfof nfU5 af]nfpg ;lSbg

of] uLt d}n] To; ;do ufPsf]– clxn] klg dflg;x?n] dg k/fPsf 5g\ h:tf] nfu]sf] 5 . csf]{ uLt— s]zj/fh lk+8fnLsf] — ‘kmut Ps gh/df s;}n] lnof] dg==== . o; afx]s klg d}n] hlt ufPF ;a}n] dg k/fOlbP .

á Toltv]/ uLt ufpFbf cyjf gf6sdf v]Nbf s] kfpg' x'GYof] <

– s]xL kfpg eg]/ otf nfluPs} xf]Og . Tolta]nf kfpg] eGg] s'/} s]xL lyPg . s]xL kfOof] eg] s;} s;}sf] nf~5gf kfOGYof] .

á h:t} <

– To;avt xfd|f] h:tf] k]zfdf nfUg]x?nfO{ efF0f elgGYof] . ;dfhdf efF8]/ lx+8\g]nfO{ g} efF0f elgG5 lg Û efF8 eP/ lx+8\of] egL s]xL a'9fa'9Lx?n] k]zf 5f]8 egL dnfO{ g;DemfPsf] xf]Ogg\— t/ d}n] dflgg . t/ d clxn] klg eG5'— km]l/ d]/f] csf]{ hGd x'G5 eg] x] eujfg dnfO{ Tof] hLjgdf klg snfsf/ g} agfOb]pm . clxn] dnfO{ snfsf/ eP/ hLjgsf] of] cj:yfdf cfOk'Ubf klg nf]snfnr s]xL 5}g— cfgGbsf] cg'e"lt ePsf] 5 .

á cfhef]ln klg ufpg' x'G5 <

– d clxn] oltsf jif{sf] a'9f] eP klg dflg;x?n] uLt ufOlbg cfu|x ug{ 5f8]sf 5}gg\ . To:tf] cfu|x cfpFbf :6]hdf uP/ ufOlbg] u/]sf] g} 5' . cfhef]ln d}n] uLt ufPsf] ;'g]/ of] JolQm olt a'9f] eP/ klg cem} To:t} ufpg ;Sbf]/x]5 eg]/ Ps cfk;df u/]sf] ukm ;'Gg kfpFbf cfglGbt x'G5' .

á tkfO{+ gf6s xf];\ jf uLt ufPsf jvt rlr{t x'Fbfsf ;dodf af6f]df lx+8\bf lh:sfpg] jf JoË ug]{ s:tf] Jojxf/ ub{y] <

– klxnf] s'/f g d}n] hlt klg uLtx? ufPF– tL uLx?df s;}nfO{ klg Jo· jf ckdfg tyf 5f8f k|sf/sf 5}gg\ . csf{nfO{ ljRsfpg] k|sf/sf uLt g} d ufpFlbgy]+ . To;}n] xf]nf d af6f]df lx+8\bf cfh;Dd g s;}n] Jo· g} u/] g ckdfghgs Jojxf/ g} u/] . a? o;sf] abnfdf t ;Ddfghgs ?kn] x]g]+{—Jojxf/ ug]{ g} d}n] kfPF . pbfx/0fsf ?kdf ufos ldq wd{/fh yfkfnfO{ b]Vg] ljlQs} o'jfx?n] æxf] xf] dfn], xf] xf]Æ eg]/ lh:sfpFbf pxfFnfO{ w]/} l/; p7\bYof] . dnfO{ nfUYof]— pgLx?n] yfkfhLs} af]n / efvfdf ufP/ t ;Ddfg kf] u/]sf x'g\— t/ yfkfhL of] s'/f dfGg' x'GgYof] .

á ltgtfs tkfO{+ /fd|f] ufos tyf gf6ssf] lx/f] x'Fbf s]6Lx? kl5 t nfUb}gy] <

– d}n] d]/f] cfr/0f ;'?b]lv g} /fd|f] agfPF– v/fj agfpg] lt/ d nfUb} nflug . /x\of] s'/f cfsif{0fsf]— cfhef]ln klg s'g snfsf/ k|lt sf] cfslif{t x'Fb}g / < csf]{ s'/f s'g} s]xL cfsif{0f gePsf] JolQm snfsf/ g} x'g ;Sb}g eGg] dnfO{ nfu]sf] 5 .

á tkfO{+n] /]l8of] g]kfns} sd{rf/LnfO{ rflx+ s;/L ljx] ug'{eof] t <

– d tyf pgL -;dfrf/ jflrsf sNof0fL l/dfn_ /]l8of] g]kfndf ;+u} sfd ubf{ e]63f6, lrghfg, ;Dks{ x'g' :jefljs} lyof] . o;} ;Gbe{df xfdL b'O{ hgfaLr ;DaGw klg /fd|} x'Fb} uPsfn] cfk;df ljjfx ug]{ ;xdlt agfO{ cleefjs dfWodaf6 dfuL ljjfx g} u/]sf xf}+ .

á cfhef]lnsf snfsf/x?k|lt tkfO{+sf] wf/0ff <

– /fd|f] 5 . ljr/fx?n] /fd|f] ufpg]–clego ug]{ u/]sf 5g\ . d;+usf] e]6df hlxn] klg pgLx?nfO{ eGg] u/]sf] 5'– ‘cEof; rflx+ Psbd} rflxG5 x} .’ eujfgn] ltdLx?nfO{ ;a s'/f lbPsf 5g\— t/ snf a[l4 ub}{ hfgdf rflx+ ltdLx?s} cEof;df e/ kg]{ s'/f xf] .

á g]kfnL uLt, ;+uLt / ;+:s[ltdf klZrdL z}nL xfjL eP/ xfd|f] df}lnstf nf]k x'g yfn]sf] cg'ej ul/b}5 . o;k|lt tkfO{+sf] s] egfO 5 <

– klZrdL ;+uLtnfO{ gckgfpg' eGg] xf]Og— t/ To;nfO{ klg cfkm\gf]kgdf leq\ofpg ;Sg' kb{5 . cyf{t\ g]kfnL /+udf /+ufpg ;lsof] eg] /fd|f] x'G5 . t/ klZrdL ;+uLt tkm{ g} nfUg] xf] eg] xfdLsxfF eGbf ptflt/ g} /fd|f /fd|f ufpg ;Sg] ;+uLt lbg hfGg] 5Fb} 5g\ lg < t;y{ klZrdsf uLt ;+uLtnfO{ lnP/ g]kfnLs/0f ug{ ;lsof] eg] /fd|f] x'Fb} hfg klg ;S5 . s'g} klg ljifoa:t'df s;}n] klg s]xL gl;sL To;} wgL t sf]xL ePsf] 5}g lg . t;y{ To:tf] uLt ;+uLtaf6 k|]/0ff lnO{ cfkm" wgL aGg ;Sg' k5{— df}lnstf u'Dg lbg' x'Fb}g .

á /fhgLltnfO{ rflx+ s;/L x]g'{ ePsf] 5 <

– dnfO{ /fhgLlt Toltv]/b]lv g} dg k/]g . lsgeg] /fhgLlt1x?df OdfGbfl/tf ePsf] d}n] ;'Gg g} kfOg . /fhgLltdf OdfGbfl/tf gx'g' g} b]z cwf]ultdf hfg' xf] . clxn] b]zsf] cj:yf x]gf]{;\ t <


nf6f]a'+uf]sf] 8fo/L

d's'Gb cfrfo{

Pp6f To:t} vfn] /]i6'/fFdf al;Psf] lyof] . a]6«];nfO{ lrg] lrg] h:tf] nfu]/ eg]+, ltdL t s'g} lrof k;ndf lyof} Sof/] Û a'9L ePsL cfdf ca PSn} <

p;n] klxn] t glrg] h:tf] u/L, d}n] k'gM k|Zg bf]xf]¥ofPkl5 egL, Tof] nj:t/L a'9L s] eg]/ d]/L cfdf x'GyL / . To;n] t dnfO{ t?gL geP k;n} rNb}g eg]/ /f]h]sf] jL; ?k}ofF lbG5', ltdLn] So} ug'{ kb}{g, lbgel/ k;ndf a;L dfq lbg', lrof gf:tf eOxfN5, hfg] a]nfdf aL; ?k}ofF st} ghf . o:tf] eg]/ dnfO{ t …zf]lk;Ú agfP/ /fv]sL lyO{ . d}n] ubf{ k;n rNYof] .

lsg 5f8]/ lx+8\of} t < d}n] k|Zg yk]+ . p;n] cln d:s]/ egL, zf]lk; g} eP/ a:g' k/] lrof k;ndf lsg a:g' . o:tf] /+uLnf /]i6'/06df a:bf sdfO{ klg lgs} x'g], tna klg /fd|} kfOg] . s'g} ufF7 ePsf] :jfF7 ;]7nfO{ l/emfpg ;s] p;n] 3/d} zf] lk; agfP/ /fVYof] ls <

ev{/sL s]6Ldf o:tf] b"/b[li6 b]Vbf d t lhNn} k/]+ . eG7fg]+ . of] ;+:ff/df ;a} af7f 5g\, d dfq} Pp6f nf6f]a'Ëf] k/]5' .


dgsf] uf“7f]

ljBfyL{ /fhgLltdf plrt xf]Og

ljj]s s]=;L=

ljBfyL{x? /fhgLltdf nfUg x'G5 jf x'Fb}g eGg] ljifon] cem} lj>fd kfO;s]sf] 5}g . x'gt lxhf]cfh ljBfyL{x? klxnfh:tf] cGw /fhgLltdf Toltljlw ;+nUg x'Fb}gg\ . ljz]iftM o'jf hut /fhgLltnfO{ gsfb{5 . /fhgLltdf ;+nUg o'jfx?sf] klg s'g} sdL 5}g . nfdf] ;dob]lv rn]sf] of] jx;n] lj>fd kfPsf] 5}g . oBlk k|fl1sx?, af}l4sx? ljBfyL{ /fhgLltnfO{ gsfb{5g\ . pgLx? ckl/kSj lbdfun] ;f]r]sf] s'/f k|foh;f] sNkgfdf cfwfl/t x'g] x'Fbf tL ;fsf/ x'Fb}gg\ eGg] dfGotf /fVb5g\ . ljBfyL{n] /fhgLlts a'em\g' h?/L 5, t/ To;df xf]ldOxfNg x'Fb}g eGg] dfGotf 5 . ha ljBfyL{n] cfkm\gf] nflu kof{Kt lzIff xfl;n ub{5 ta dfq p;n] /fhgLlt jf cGo ljwfdf xft xfNg' pko'Qm x'G5 . t/ g]kfndf ljBfyL{ /fhgLltaf6 /fli6«o /fhgLltdf k|j]z u/]sf s}of}+ JolQmx? /fli6«o:t/sf g]tf, dGqL alg;s]sf 5g\ /, ltg} g]tfx?sf] l;sf] u/]/ ljBfyL{x? /fhgLltdf xf]lDdg] ub{5g\ . t/ To;f] ubf{ pgLx? lj:tf/} SofDk; xftfeGbf aflx/ /xg] / To;af6 7"nf g]tfsf] lk5nUu' ag]/ lx+8\g] k/Dk/fsf] ;'?jft x'g yfNb5 . sltko JolQmx? g]tfsf] ‘emf]n]’ ag]/ lx+8\g] ub{5g\ o;n] k'gM ToxL k/Dk/fjfbL /fhgLltn] lg/Gt/tf kfpF5g\ . lsgeg] oxfF k|To]s ;f;' ag]sfx?n] a'xf/L aGbf kfPsf] b'Mv cfkm\gf a'xf/Lx?nfO{ klg lbg] ub{5g\ . hjls b'Mv kfPsL ;f;'n] cfkm\gf] a'xf/LnfO{ Tof] 36gfsf] k'g/fj[lQ x'g glbg' kg]{ xf], t/ To:t} x'Fb}g, ul/b}g . rfs8L, gftfjfb / emf]n] k|yfaf6 hlGdPsf] g]tfn] cfkm\gf jl/kl/sf dflg;nfO{ klg To;}u/L bf; agfpF5, h;/L pm ag]sf] lyof], cyf{t\ of] l;nl;nf kl5 uP/ k/Dk/f aGg ;Sb5 . t/ To;sf] abnfdf ljns'n cWoogaf6 cfPsf] JolQm /fhgLltdf k|j]z u/]df p;n] s]xL gofF s'/f k|of]]u ug{ ;S5, cfkm\gf] ljj]s k|of]u ug{ ;S5 .

sxfF uP cfd"n kl/jt{gsf s'/f <

/fds[i0f k/fh'nL

@)$^ sf] hgcfGbf]ngaf6 k|fKt k|hftGqnfO{ arfO{ kf6L{ ;+u7g dha't agfpgsf] nflu sf+u|]; km'6]/ xf]Og Ps e} h'6]/ cufl8 a9\g' clt cfjZos ePsf] 5 . To;sf] nflu e|i6 cg'zf;gxLg, sf/jfxLdf k/]sf JolQm jfx]s cGhfgdf, e|ddf, nf]e / :jfy{df k/L 6'lqmP/ csf]{ kf6L{df uPsf ;Dk"0f{ ;fyLx?nfO{ ljgf zt{ cfkm\gf] dft[ ;+:yfdf kmsf{pg kf6L{ ;efklt lul/hfk|;fb sf]O/fnfn] k|of; ug'{k5{ . /fhs'df/ l;4fy{n] dfgj lxtsf] nflu /fhu2L P]+z cf/fd Tofu em}+ lul/hfafa'n] kf6L{ lxtsf] nflu cj;/jfbL / e|i6 JolQmnfO{ s]Gb|Lo ;ldltaf6 x6fpg ;fx; ug{ ;Sg'k5{ . eujfg /fdn] jbgfdaf6 aRg ;Ltf Tofu] em}+ e|i6 JolQmnfO{ s]Gb|Lo ;ldltaf6 x6fpg ;fx; ug'{ k¥of] . eujfg lzjn] ljZj sNof0fsf] nflu ljif lkP em}+ lul/hfafa'n] kf6L{ / k|hftGqsf] lxtsf] nflu s]xL lk|o a:t' Tofu u/L Oltxf; agfpg' k¥of] . dxfdfgj aL=kL=n] k~rfotL lg/+s'z zf;g lj?4 rfn]sf ;+3if{sfnsf ;a} bf]if :jLsf/ u/]em}+ @)$^ otf !@ aif{leq w]/} ;do sf+u|]; ;Qfdf uPsf] / tkfO{+ ;efklt x'g' ePsf] sf/0f of] !@ aif{ leq ePsf /fd|f g/fd|f ;a} cg'zf;gxLg e|i6, cg}lts sfo{ / ljleGg ljs[ltsf] lhDd]jf/L lng'k5{ . lul/hfafa'n] hgtf;+u dfkmL gdfu];Dd s]Gb|Lo ;ldltdf :jR5 5lj ePsf OdfGbf/ / of]Uo JolQm /fvL Jofks ;'wf/ gu/];Dd / ;j{;fwf/0f hgtf / sfo{stf{sf] dg ljZjf; lhTg] e/kbf]{ cfsif{s gLlt / sfo{qmd glbP;Dd sf+u|];n] ef]ln ug]{ s'g} klg sfo{qmd / cfGbf]ngdf sfo{stf{ / hgtfsf] pT;fxk"j{s ;xeflutf x'g] 5}g .

g]kfnL sf+u|];k|lt nfvf}+ sfo{stf{sf] cf:yf / ljZjf; lyof] . Tof] cfh lbgk|ltlbg 36\b} uPsf] 5 . lsg < of] c?sf] sf/0f xf]Og, tkfO{n] hgtf / sfo{stf{sf] cufl8 lbG5' / u5'{ egL af]n]sf s'/f k"/f ug{ g;Sg' g} d'Vo sf/0f xf] . of]Uotf / Ifdtf cg';f/ ljleGg ljefuLo lhDdf lbO{ kf6L{df Jofks ;'wf/ u5'{ egL af]n]sf arg stf uP < cfh;Dd xfdLx? lul/hfafa'n] af]n]sf x'/f k"/f ug'{x'G5 eGg] cfzfdf al;/x]sf 5f}+ . t/ slxn] xf] < 3fd 8'Ag nflu ;s] , tkfO{n] s] sf/0faf6 af]n]sf s'/f k"/f ug'{ ePg < tkfO{+n] af]n]sf s'/f k"/f gugf{n] kf6L{ ;+u7g k|hftGq / :jo+ tkfO{nfO{ 7"nf] gf]S;fg ePsf] 5 .

lul/hfafa' tkfO{ #÷$ k6s k|wfgdGqL e};Sg' eof] . cfh;Dd g]kfnsf] k|d'v kf6L{ sf+u|];sf] ;efklt x'g'x'G5 . ;efklt ePsf] gftfn] of] !@ aif{ leq ePsf g/fd|f sfdsf] lhDd]jf/L tkfO{n] lng' k5{ . tL sfd ug{ l;sfpg] u'? klg tkfO{ g} xf] . u'?af6 uNtL eP jf u'?sf] sdhf]/L yfxf kfPkl5 r]nfaf6 uNtL x'g' :jefljs} xf] . u'?af6 uNtL eP klg ljåfg r]nfx?n] uNtL gul/lbPsf] eP w]/} /fd|f] x'g] lyof] . of] eGbf cufl8 cfkm\gf sfo{stf{ r]nfaf6 tLtf dL7f h] h:tf uNtL ePtf klg tL ;a} la;]{/ k|hftGqsf] /Iff / kf6L{ dha't x'gsf] nflu kf6L{df Pstf e} sfo{stf{df pT;fx, k|]/0ff knfpg] hgtfnfO{ zflGtsf] /fxt / ljZjf; lbnfpg] b"/bzL{ cfsif{s sbd rfNg' k5{ . t/ kf6L{ Pstfsf] gfddf e|i6 uGxfPsf cg}lts lqmofsnfk ePsf cg'zf;gxLg JolQmnfO{ s'g} kb, s'g} 7fpF / l6s6 lbg] zt{df gem'Sg' xf]nf .

– lrKn]9'Ëf, kf]v/f

bf]ifL sf] xf] <

z/bk|;fb cfrfo{

k|hftGqsf]k|flKtkZrft ljt]sf !@ aif{df ljleGg If]qx?df ljs[lt, lj;+ult b]vfk¥of] . b]z cfly{s ef/n] w/fzfoL aGb} uof] . /fhg}lts kf6L{x? ;Qfnf]n'k eP . zlQm / ;Qf k|flKtsf nflu ljleGg lts8dx? eP . kf6L{x?aLr cfk;df c;xof]u gLlt klg cjnDag u/] . u|fdL0f e]usf ax';+Vos hgtfx?sf] cfjfh cf]em]ndf k¥of] . k|zf;g, ;/sf/L ;fwg>f]tsf] b'?kof]u ul/of] . ;+:yfg, lgud ;fy} cGo If]qx?df c;Ifd / tflndljxLg sfo{stf{ etL{ ul/of] . kl/0ffd:j?k cfhsf] of] b"/lbgsf] ;fdgf ug'{k¥of] .

of] /fhg}lts l:yltdf d'n'ssf cfwf ztfAbL nfdf] Oltxf; af]s]sf] kf6L{ klg rf]Ol6Psf] 5 . olt x'gdf c;Ifd cGweQmx?sf] ;'emfj :jLsfg]{ lul/hfafa' / w[t/fi6 df}gjfbdf a;]sf lsz'ghL ;j{yf bf]ifL 5g\ . b]pjfhL t ;k]/fsf] afhf;+u} gflug gfFr ug'{ ef] afhf aGbkZrft p7\g} g;Sg] u/L n8\g' ef] . ljZjsf] Oltxf;df slx+ gePsf] ;/udL{ xfd|f] b]zdf eof] . efO b]pjf bn, bfh' sf]O/fnf bn, >Ldfg\ lul/hf v]df–>LdtL b]pjf v]df, cflb cflb o;}kZrft, ;j{bnLo ;'emfj jNn cg'z/0f ub}{ lgjf{rg x'g g;Sg] l:ylt hfx]/ ub}{ b]pjf >L % ;dIf k'u] . efUbf–efUb} zx/ k;]sf] :ofnh:tf] b]pjfsf] l:ylt b]v]/ >L % n] lgsDdf, gfnfos / c;Ifd kbn] lje"lift ub}{ kbRo't ul/jS:of] . :d/0f/xf];\ b]pjfhLn] klg /S;Lsf] 3'6\sf];+u} ;+;b\ r6 kf/]sf] /x:of]b\3f6g ;fj{hlgs ul/;Sg' ePsf] 5 .

– l;Gw'nL


uf]N8 Sj]:6–k]zf ag]sf] v'nf 7uL

n]vgfy e08f/L

kf]v/f, sf7df8f}+ nufotsf k|d'v zx/x?df cfhef]ln /ftf/ft s/f]8klt aGg] ;kgfsf] v]n ;'? ePsf] 5 . s/f]8klt x'g g;s] nvklt t slx+ ghf eGg] cfZjf;g, k|nf]eg / ljZjf;df ;'? o:tf v]nsf nflu s'g} s8f d]xgt, b'Mv jf 7"nf] nufgL ug}{ kb}{g . uf]N8Sj]:6 gfdsf] o:t} cGt/f{li6«o v]nn] ‘O{ ljhg];’sf] gf/fdf ? ^* xhf/ b'O{ ls:tfdf a'emfPkl5 ;+;f/sf cGo ;j} k];f, Joj;fo ug}{ gkg]{ / ;lhn} 3/} a;L a;L nvklt aGg kfpg], b]z b]zfj/ 3'Dg kfOg] h:tf k|nf]egdf w]/} ;j{;fwf/0f g]kfnLaf6 s/f]8f}+ 7uL ul/;s]sf] 5 .

h'g;'s} k|s[ltsf 7uL, e|i6frf/ jf clgoldttfx?df k|ToIf jf ck|ToIf ;j{;fwf/0f gful/sx? g} df/df kg]{ jf 7lug] ub{5g\ . s'g} g]tfn] ug]{ e|i6frf/ xf];\ jf s'g} sd{rf/Ln] vfg] 3"; sldzg, tL ;a}af6 kLl8t ;fdfGo gful/sx? g} x'G5g\ . clxn] ljz]ifu/L /ftf/ft 7"nf] wg/flz xft kfg]{ v]nsf] hfnf] klg k|ToIf ?kd} ;j{;fwf/0f tyf ;f]emf JolQmnfO{ 7uL ug]{ wGbfsf ?kdf /x]sf] 5 . aDk/ pkxf/, l9s'6L, ls:tfaGbL jf ;xsf/L, nf]§f] jf cGo pkxf/ lr¶f h:tf 7uL wGbfsf] of] csf]{ ?ksf] gfd ;fdfGotofM ælSjs dgLÆn] lrlgP klg To:tf] wGbf ;+rfng ug]{ cg]s ;+:yf / lu/f]xx? cnu–cnu ?kdf ;lqmo 5g\ .

Ps JolQmn] ? ^* xhf/, #& xhf/, !% xhf/, !) xhf/, ( xhf/, !% ;o, ^ ;o jf o:t} /sd lt/]/ cfk"m tL 7uL lu/f]x jf ;+:yfsf] yk Ph]06sf ?kdf ;b:otf lnG5g\ . To;kl5 pQm /sd a/fj/sf] cfh{g ug{ p;n] !) cf}+ JolQmaf6 nfvf}+ tL ;+:yf jf JolQmnfO{ a'emfpg yk JolQmnfO{ gofF Ph]06sf] ?kdf ;b:otf lbnfpF5g\ . k]G6fug, :sfOljh, cNj]h dgL jLn PefOn]jnh:tf ljb]zL ;+:yfx?sf cltl/Qm ;+/If0f, lk;L l;6L g]6js{h:tf g]kfnleqsf ;+:yf / JolQmx? ;d]tsf] ;+nUgtf /x]sf To:tf v'nf 7uL wGbf v'nf h'jf jf tf;eGbf klg u+eL/ k|s[ltsf] ;fdflhs / cfly{s ck/fwsf ?kdf /x]sf 5g\ . oL ;+:yfsf 7uL v]ndf b]zsf] /fhgLlts, cfly{s / ;fdflhs If]qdf ljlzi6 :yfg jf ljz]if kx'Fr /fVg] JolQmx?sf] k|ToIf ;+nUgtf Pj+ ;+/If0f ;d]t /x]sf] 5 . ;+/If0f gfdsf] o;} k|s[ltsf] ;+:yfsf] k|d'vx?df ;fdflhs tyf dlxnf xslxtsf] jsfnt ug]{ tyf k"j{ k|wfgdGqL z]/axfb'/ b]pjfsL kTgL 8f=cf/h' /f0ff -b]pjf_ nufotsf] ;+nUgtf / ;+/If0f k|fKt k]G6fugsf] g]kfnL ;+:yf ‘;+/If0f’n] w]/} JolQmx?sf] s/f]8f}+ ?k}ofF a/fa/sf] ;DklQ lnPkl5 ;fdfGo /sd lkmtf{ u/L aGb ePsf] 5 . To;nfO{ 7uL ;DaGwL sf/jfxLaf6 ;/sf/n] b08 pGd'lQm lbPsf] lyof] .

To:tf] 7uL wGbfsf ;DaGwdf ;r]t gful/s ;dfhaf6 k|Zg p7\g yfn]kl5 To:tf ;+:yfsf ;+rfnsx?n] s]xL xf:of:kb ts{ / bfjL cl3 ;f/]sf 5g\ . pgLx?sf] ts{ / bfjL cg';f/ tL ;+:yfx? ;/sf/sf ljleGg lgsfox?df btf{ ul/Psf 5g\ eg] pgLx? ;/sf/nfO{ s/ klg a'emfpF5g\ . To:t} s]xL ljb]zL sDkgLx?n] To;/L g} ‘O{ ljhg]z’ jf ‘lSjs dgL’sf gfddf ljb]zdf k};f nu]sf sf/0f klg :jb]zd} k};f /fVg / ;fdflhs sfo{ ug{ pQm k|s[ltsf] sf/f]jf/ ;'? ul/Psf] atfpg] u/]sf 5g\ . ;/sf/ klg To:tf ;+:yf jf JolQmnfO{ sf/jfxL ug'{ ;§f btf{ ePsf] / s/ lt/] jf glt/]sf] tkm{ cndln/x]sf] 5 .

ljb]zLn] 7uL u/]/ k};f nu] eg] pgLx?nfO{ lgoGq0f ul/g' k5{ . To;af6 kLl8tnfO{ Ifltk"lt{ / To;sf ;+rfnsx?nfO{ sf/jfxL ug'{k5{ . pgLx?nfO{ g]kfnaf6} wkfOg' k5{ . t/ To:sf] 7Ls pN6f] ljb]zLn] kmfnL rf]/] eg]/ :jb]zLn] r}+ :jb]zLsf] 3/ kmf]g'{ slt ts{;+ut / slt Gofo;+ut xf] < clxn] 7Ls ToxL k|s[lt / ToxL ts{ cl3 ;fl/Psf] 5 . To:t} ;/sf/sf] s'g} lgsfodf btf{ x'Fb}df / ;/sf/nfO{ s/ a'emfpFb}df 7uL ug]{ cg'dlt k|fKt ePsf] 7x5{ < btf{ x'g' / s/ a'emfpg' eg]sf] 7uL ug]{ cg'dlt k|fKt ug'{ xf] / <

t/ clxn] pNn]lvt ;Gbe{df ToxL k|s[ltsf] 7uL ck/fw ;+rfng eO/x]sf] 5 . To;df ;r]t lzlIft / ;j{;fwf/0f JolQmx? km;]sf 5g\ . /fhgLlt, pBf]u, k|zf;lgs, sfg'gL / kqsfl/tf If]q;+u ;DalGwt JolQmx? klg To;af6 k|efljt / To;}sf] cf}lrTo k'li6 ug{ ;lqmo kfOG5g\ . o;sf] k|rf/ leqleq} uf]Ko ?kdf ‘j]e k]h’x?df ul/Psf] 5 eg] To;sf] lj/f]wdf kqklqsfx?n] ;d]t kof{Kt n]Vg ;s]sf] kfOb}g . kqklqsfx?nfO{ df]6f] /sdsf] lj1fkg lbg], ljb]z 3'dfpg] cfZjf;gsf cltl/Qm ;f] ;DaGwdf n]Vg]nfO{ wDsL lbOg yfn]sf] 5 . To;sf] d'Vo sf/0f To; v]ndf kqsf/x?sf] ;d]t ;xeflutf /x]sf] kfOPsf] 5 . ;fdfGotofM c?nfO{ em'SofP/, kmsfP/, em'7f cfZjf;g / k|nf]egdf k};f c;'Ng' 7uL xf] . clxn] ToxL 7uL sfo{df xfdL ;a} ;dfg ?kdf nflu/x]sf 5f}+ / cf–cfkm\gf cfkmGt, lrghfgdf /x]sf ;j}nfO{ ToxL 7uL 3Gbfsf] hfnf]df ;d]l6/x]sf 5f+}+ . xfdL hf] ;r]t 5f}+, lzlIft 5f}+ / sltko sfg'g / kqsfl/tf If]qsf klg 5f}+ t/ lsg o; k|sf/sf] 7uLsf lj?4 af]Nb}gf}+ < xfdL cGo k|s[ltn] s;}n] s;}nfO{ n'6\of] jf 7Uof], s;}n] e|i6frf/ u¥of], 3"; jf sldzg vfof], kbsf] b'?kof]u u/]/ gfhfoh kmfObf lnof] eg] xfdL To;sf] v'n]/ lj/f]w u5f}{+ . To;sf lj?4 n]v jf ;dfrf/ klg n]V5f}+ . To:tf JolQmnfO{ sf/jfxL ug{ cbfnt jf cGo lgsfodf d'2f klg xfN5f}+ . t/ clxn] To:tf] sfo{ ug]{ xfdL ;j} lsg lg/Lx ePsf 5f}+ < s] ‘wg b]v]kl5 dxfb]jsf tLg g]q’ eg]em}+ xfdL ;a} /ftf/ft b'Mv d]xgt / nufgL gu/L c?nfO{ 7u]/, 5n]/, 7fF6]/ g} ;xL t/ ckf/ ;DklQ cfh{g ug]{ dxTjfsf+Iffn] kLl8t eO/x]sf t 5}gf}+ < cGoyf oL cgGtM 7uL wGbf lsg km:6fO/x]sf] 5 < s'g} JolQm g7lug] eP tkfO{+sf] xftdf s;/L k};f hDdf x'G5 < pbfx/0fsf nflu uf]N8Sj]:6n] ;+rfng u/]sf] sf/f]jf/df ! hgfn] cfkm\gf] nufgL a/fa/ ? ^* xhf/ kfpFbf kfpFbf !) hgf cGo JolQmsf] ? & nfv ;f] v]nsf ;+rfnsx?sf] vftfdf hDdf ul/lbg' k5{ . To:t} To;sf ;+rfnsn] klg l;Q}df tkfO{ xfdL s;}nfO{ ?k}ofF lb+b}gg\ . pgLx?n] yk JolQmsf] /sd kSs} lnG5g\ . pgLx? cfkm\gf] cGo cfh{gsf] sdfO{ vfP/ / Joj:yfkgdf nufgL u/]/ ;f] sfd ul//x]sf kSs} 5}gg\ . t;y{ Tof] 7uL xf]Og eg] s] xf] < To:tf sfo{ aGb ug'{ k5{ ls kb}{g <

To:tf 7uL wGbfsf ;+rfnsx?nfO{ sf/jfxL ug]{ / To:tf ;+:yfx? aGb ug'{ t stf xf] stf /fi6« a}+sn] æTo:tf sDkgLn] ;+rfng ul//x]sf] sfo{ a}+sn] cg'dlt k|bfg ug'{ kg]{ lsl;dsf] gePsf]Æ eg]/ klG5g vf]h]sf] 5 . csf{lt/ g]kfn /fi6« a}+ssf ueg{/ 8f=ltns /fjnn] sfg'gL ?kdf cg'dlt glnO{ ul/Psf] cfly{s sf/f]jf/ u}/–sfg'gL x'g] atfpg' ePsf] 5 . t/ /fi6« a}+s lsg To:tf u}/sfg'gL ?kn] cfly{s sf/f]jf/ ug]{x?k|lt df}g 5 < ck|ToIf ?kdf zlQm s]Gb|sf] bjfjdf To;nfO{ a}wflgstf lbg vf]lhPsf] 5 .

g]kfn /fi6« a}+sn] cg'dlt k|bfg ug{ g;Sg] s'g} klg cfly{s sf/f]af/ u}/sfg'gL geP/ s] x'G5 < t;y{ o;af6 kLl8tx?sf] /sd lkmtf{ ug'{ k5{ ls kb}{g < tkfO{+ xfdL h;n] 7"nf] /sd xft kf/]sf 5f}+, To:tf JolQmdWo]sf xfdL hf] s;}n] ;f] /sd lnP/ uj{ ug]{ ls nlHht x'g] < To:tf] /sd xfdLn] klg lkmtf{ ug'{ k5{ kb}{g < tkfO{ xfd|f] g}ltstf / OdfGbfl/tf s] xf] < c?nfO{ em'7f cfZjf;g / k|nf]egsf] cgGtM hfnf]df cNemfP/ /ftf/ft s/f]8klt jf nvklt aGg] agfpg] ;kgfsf] v]tL slxn];Dd ug]{ < To:t} oL 7uL lu/f]xn] g]kfn /fi6« a}+sn] cg'dlt k|bfg gu/]sf] s'/f, sDkgL /lhi6«f/n] aGb ug{ u/]sf] cfb]znfO{ ;d]t s'Nrg] b':;fx; lsg ul//x]sf 5g\ < To;sf] c3f]lift ;+/Ifs sf] xf] <

– kf]=a=g++= @))@), sf7df8f}+


k|ltWjlg

uNtL ;a}n] ;Rofpg' k5{

‘5flt dfly 9'+uf /fvL xf:g' k¥of 5 .’ xfd|f] b]z clxn] u+eL/ ;+s6df 5 . g]kfn clw/fHosf] ;+ljwfg @)$& d[tk|fo e};s]sf] 5 . g]kfnL sf+u|]; ljeflht 5 . Pdfn]n] å}w rl/q b]vfO/x]sf] 5 . nfU5, dxfdfgj aL=kL=sf]O/fnfn] kl/sNkgf u/]sf] ;dfhjfbL af6f]nfO{ nTofP/ b]zdf k|hftGqsf] gfpFdf a|Dxn'6 ug]{ v';f{gL dfOnfx?sf] dxTjsf+Iffsf] kl/0ffd cfh g]kfnL sf+u|];sf] ;+3if{ df6f]df ldnfpg] k|oTg eO/x]sf] 5 . !$ aif{sf] slnnf pd]/df d]xgt;fy k9\g] j]nfdf g]=sf=sf= kDkn]6 / rf/tf/] em08f af]Sof}+ . lg/+s'z Joj:yfsf nflu gf/f h'n'; u¥of}+ h;sf k5fl8 nfu]sf lyof}+ . ltg} cfh dxfg e|i6frf/L sxlnP . ljlwsf] lj8Djgf dfGg} k5{ ;Qf pGdfbsf] sf/0f ^) aif{;Dd Tofu jlnbfg u/]/ yfs]sf] kf6L{nfO{ b'a} kIfsf] cx+dtfn] kf6L{ b'O{ 6'qmf kfl/of] . k|hftGq cfof] t/ kf6L{ leq Oltxf;nfO{ k'/f0fdf jblnof] h:nfO{ b]z, hgtf / kf6L{k|lt dfof lyof] / cfh klg 5  . To:tf OdfGbf/ ;Ifd sfo{stf{ kf6L{sf nflu / u'nfdL tGqdf k:g dg k/fPgg\ . To;}n] ;xL dfG5] of] !@, !# aif{df ;8s 5fk d} /x], h:sf] kl/0ffd cfh b]z u+eL/ ;+s6df 5  .

df]xg rfkfufO{, xl/ zdf{, uf]s0f{ kf}8]n, g]kfnL sf+u|];sf] s'g d"Nof+sgaf6 ;Nnfxsf/ / ;lrj eP . To:t} 8L=jL=nfdf / aL/]Gb|s'df/ sgf}l8ofh:tf JolQm s;/L kx'Frjfnf eP < lul/hfafa' elg/xg' ePsf] 5 . /fhfn] uNtL g;RofP cfGbf]ngdf pqg] . s] uf]ljGb/fh hf]zLsf dfG5]n] cfGbf]ng unf{g\ < 9'l08/fh zf:qL, 5lj b]jsf]6f, ab|Lgf/fo0f a:g]t h:tf g]tfsf dfG5]n] cfGbf]ng unf{g\ < ca uNtL tkfO{+x?n] klg ;Rofpg} k5{ . k|hftGqsf !@ aif{ 6f7f–af7f / dflkmof, t:s/ / 7]s]bf/x? jfx]s c?n] of] b]zdf s]xL ;'ljwf kfPgg\ . s]xL xb;Dd dfcf]jfbL cfGbf]ng klg o;}sf] pkh dfGg ;lsG5 . To;}n] clVtof/ b'?kof]u cg';Gwfg cfof]un] h'g sfd yfngL u¥of], To;nfO{ g]kfnL hgtf ePsf] x}l;ot / g]=sf=sf] Pp6f OdfGbf/ l;kfxLsf] x}l;otaf6 wGojfb lbg rfxG5' .

–/dfsfGt kf}8]n, kl6xfgL–@, lrtjg

xfdL d"nwf/d} 5f}+

xfdL ;w}+ g]kfnL sf+u|]; ?v k|hftGq / ;dfhjfbk|lt k|ltj4 g]kfnL sf+u|];sf cfx\jfgdf ePsf] x/]s cfGbf]ngdf ;xefuL /xFb} cfPsf 5f}+ . xfn} u7g ePsf] k|hftflGqs sf+u|];sf] sfo{;ldlt / ;Nnfxsf/df xfd|f] gfd /flvPsf] eGg] skf]nslNkt ;dfrf/ cfPsf]df pQm sfd sfo{k|lt / kf6L{df xfdLx? g/x]sf] / g]kfnL sf+u|];sf cf/l0fo g]tf lul/hfafa'sf] ;jn g]t[Tj g} g]kfn / g]kfnLsf] eljio / k|hftGq ;'/lIft /xg] ljZjf; ub{5f}+ .

– o'j/fh e§/fO{ g]=sf= dxf;ldlt ;b:o, s]bf/ v8\sf / 5ljGb|s'df/ sfsL{ /fd]5fk


s] s] clwsf/ b/af/ uP5 <

ædlGqkl/ifb\af6 lg0f{osf] nflu k]z x'g cfPsf dfly pNn]lvt ljifox?dWo] b]xfosf ljifox?df dlGqkl/ifb\df k]z x'g' cufl8 >L % dxf/fhflw/fhdf k|wfgdGqLn] hfx]/ ug'{ kg]{5 .

s_ k|rlnt sfg'g adf]lhd /fhkqf+lst ljlzi6 >]0fLsf kbx?df lgo'lQm, ;?jf / a9'jf .

v_ k|rlnt sfg'g adf]lhd k|x/L gfoj dxflg/LIfs jf ;f] ;/x / ;f] eGbf dflysf kbsf] l;h{gf, lgo'lQm, ;?jf, a9'jf / kbx?af6 /fhLgfdf .

u_ k|x/L gfoj dxflg/LIfs jf ;f] ;/x / ;f] eGbf dflysf clws[tx?nfO{ lbOg] ;hfo .

3_ k|rlnt sfg'g adf]lhd ;z:q k|x/L gfoj dxflg/LIfs jf ;f] ;/x / ;f] eGbf dflysf kbsf] l;h{gf, lgo'lQm, ;?jf, a9'jf / kbx?af6 /fhLgfdf .

ª_ ;z:q k|x/L gfoj dxflg/LIfs jf ;f] ;/x / ;f] eGbf dflysf clws[tx?nfO{ lbOg] ;hfo .

r_ dxf;]gfgL jf ;f] ;/x / ;f] eGbf dflysf clws[tx? -k|wfg;]gfklt afx]s_ sf] kbx?sf] l;h{gf, lgo'lQm, ;?jf, a9'jf / tL kbx?af6 /fhLgfdf .

5_ dxf;]gfgL jf ;f] ;/x / ;f] eGbf dflysf clws[tx?nfO{ lbOg] ;hfo .

h_ zfxL g]kfnL ;]gfsf] sfof{nosf] :yfkgf :yfgfGt/0f / vf]hL .

em_ ;z:q k|x/L ansf] sfof{no :yfkgf, :yfgfGt/0f / vf/]hL .

`_ zflGt ;]gf jf o:t} cGo sfo{df ;]gf v6fpg] ljifo .

6_ ljb]zL /fi6« jf ;/sf/;+u x'g] ;lGw ;Demf}tf ;DaGwL ljifo .

-7_ ljb]zL ;/sf/ tyf cGt/f{li6«o ;+3 ;+:yf;+u x'g] ;lGw ;Demf}tf jf jxg ug'{kg]{ bfloTj, jrgj4tf / tT;DaGwL ljifo tyf a}b]lzs ;xfotf ;DaGwL cGo dxTjk"0f{ s'/fx? .

8_ ;/sf/L ;DklQ bfg, bftJo, x:tfGt/0f / j]rljvg .Æ


;'Gb/L k|ltof]lutf— @))@
rrf{ dflNesf / clsgsf]

cl3Nnf] xKtf dfq} ;DkGg g]kfn ;'Gb/L k|lt–of]lutfsf] tfh klx/g ;kmn eOg\– dflNesf ;'Aaf . cfkm"n] g]kfn ;'Gb/L ag]/ ;'Gb/tfsf] of] dfgs lgdf{0f ul/G5 eGg] cg'dfg gePsf] atfpg] ;'Aaf emnSs x]bf{ k"0f{ d+uf]lnog nflUbgg\ . pgn] ;f] k|ltof]lutfsf] clGtd /fp08df cGo k|ltof]uLx?sf] eGbf pTs[i6 hjfkm k|:t't u/]/ ‘ld; g]kfn’ 3f]lift ePsL x'g\ . kfFr lkm6 kfFr OGr prfO{ ePsL dflNesfn] clGtd /fp08df elgg\— olb dnfO{ s]xL ;dosf nflu b}ljzlQm k|fKt eof] eg] d To;nfO{ ;Dk"0f{ g]kfnLdf /fli6«otfsf] efjgf hfu[t u/fpgdf nufpg] 5', k|To]s g]kfnL ;+ul7t eP ljhoL / ljeQm eP k/fhLt eOG5 eGg] s'/fsf] cg'e"lt u/fpg]df nufpg]5' / clxn] xfd|f] b]z cToGt gfh's cj:yfaf6 u'lh|/x]sf] cg'ej ;a}n] gu/];Dd s]xL ug{ ;lsb}g eGg] klg cg'ej u/fpg]5' .Æ dflNesfn] g]kfn ;'Gb/L;Fu} ld; k;f{gln6L, ld; 6\ofn]06 / ld; j]i6 x]o/sf] pkflw klg kfOg\ . ld; g]kfn jfkt %) xhf/ kfPsL dflNesfn] cGo 6fO6nsf] nflu qmdzM kfFr–kfFr xhf/ kfOg\ . ;'Gb/L k|ltof]lutfsf] lj/f]w ug]{x?nfO{ ga'em]/ ul/Psf] lj/f]w eGg] dflNesf rnlrqdf eg] clego gug]{ atfpl5g\ .

k|ltof]lutfdf @) jifL{of lk+sL zfxn] kmi6 /g/ cksf] pkflw kfOg\ . kmi6 /g/ cksf] nflu @% xhf/ kfPsL lk+sLn] ld; kmf]6f]h]lgs 6fO6nsf] nflu kfFr xhf/ klg kfOg\ . To;}u/L, @% jifL{of Nxfd'ofª\5]g z]kf{n] ;]s]08 /g/ cksf] pkflw kfOg\ . o; jfkt pgn] !% xhf/ gub klg k|fKt ul/g\ . lqe'jg ljZjljBfnosf pks"nklt gjLgk|sfzh+u zfx, ;f+;b /jLGb|nfn >]i7, ef/tLo /fhb"tfjf;sL k|yd ;lrj gudf dlNns, rf}w/L u'|ksf k|aGw lgb]{zs c?0f rf}w/L, ;g\ !((( ls ld; g]kfn Zj]tf l;+x, gflosf hn zfx, rnlrqsdL{ lji0f'uf]kfn >]i7, cd/ l;+x tyf 8f= rGb|f sfsL{ lg0ff{os x'g'x'GYof] . clGtd kfFrsf] r/0fdf ;'lrqf cfrfo{, dflNesf ;'Aaf, lk+sL zfx, Nxfd'ofªr]g z]kf{ / ck0ff{ zfx 5gf}6 ePsf lyP eg] ;u'g zdf{ / k|ef s8l/ofn] qmdzM ld; j]i6 PdfOn / 8]«;sf] 6fOl6nsf] ;fydf %–% xhf/ gub kfPsf lyP .

sf7df8f}+df ld; g]kfn eO/x]s} lbg nGbgdf ePsf] ‘ld; jN8’ k|ltof]lutfdf 6sL{ ;'Gb/L cHh/f clSsg ld; jN8{ @))@ 3f]lift eOg\ . o;cl3 gfOh]l/ofdf x'g] elgPsf] pQm k|ltof]lutf ToxfF wfld{s b·f km}lng uO{ @)) sf] Hofg uPkl5 nGbgdf ;fl/Psf] lyof] . g]kfnsf] ;xeflutf gePsf] ;f] k|ltof]lutfdf sf]nlDaof ;'Gb/L qmdzM kmi6 /g/ ck / ;]s]08 /g/ ck 3f]lift ePsf lyP . ljZj ;'Gb/L clSsgn] Ps nfv kfp08 gub k|fKt ul/g\ .


cy{rqm

lzIf0f ;+:yf aGbaf6 c/jf}+sf] Iflt

dfcf]jfbL ;dly{t cg]/f:jljo' qmflGtsf/Ln] kl5Nnf] k6s 3f]if0ff u/]sf] clglZrtsfnLg lzIf0f ;+:yf x8\tfnaf6 em08} ^) nfv ljBfyL{x?sf] eljio cGof}ndf t k/]sf] 5 g} d'n'ssf] cy{tGqdf ;d]t k|ToIf, ck|ToIf ?kdf s/f]8f}+sf] Iflt k'u]sf] 5 . dfcf]jfbL cfqmd0fdf k/L d'n'ssf ;f9] cf7 xhf/ lghL ljBfnodWo] & ;o ljBfno aGb ePsf 5g\ . aGb ePsf ;a} pkTosf jflx/sf ljBfno x'g\ . lghL ljBfnox?sf] ;+:yf KofJ;gsf dxf;lrj ef]haxfb'/ zfxsf cg';f/, Ps lbg z}lIfs ;+:yf aGb x'Fbf ;ft ;o z}lIfs aif{ a/fj/sf] gf]S;fgL x'G5 . ;/sf/L / lghL u/L g]kfndf $% xhf/ ljBfno 5g\ . tL ljBfnox?df ^) nfv ljBfyL{ cWoog/t 5g\ . Ps lbgdf ^ 306fsf] b/n] k9fO{ ePsf] dfGg] xf] eg] klg ! lbgsf] aGbn] & ;o z}lIfs aif{ a/fj/sf] Iflt k'U5 .

dfcf]jfbL ljBfyL{n] clglZrtsfnLg z}lIfs x8\tfn d+l;/ @# ut]b]lv !@ lbg g]kfn aGb / pkTosf aGbsf gfddf lzIf0f ;+:yf aGb e};s]sf of] tYof+snfO{ s]nfpFbf !@ lbgsf] aGbaf6 ( xhf/ ^ ;o z}lIfs ;q a/fj/sf] Iflt ePsf] dfGg ;lsG5 . clxn] sf7df8f}+df /x]sf lghL af]l8{ª :s"nx?n] #)) b]lv # xhf/;Dd dfl;s z'Ns lng] u/]sf 5g\ . of] tYof+snfO{ x]g]{ xf] eg] k|To]s cleefjsn] k|lt dlxgf cfkm\gf afnaflnsfsf nflu sDtLdf ^ ;o ltg]{ u5{g\ h'g k|ltlbg @) ?k}ofF eGbf a9L x'G5 . ^) nfv ljBfyL{n] Ps lbgdf z'Nssf nflu dfq em08} s/f]8 ltg'{ k5{ . k9fO{ g} gx'Fbf klg ltl/Psf] /sdnfO{ Iflts} ?kdf /fVg] xf] eg] clxn];Dddf dfcf]jfbLn] cfof]hgf u/]sf] lzIf0f ;+:yf aGbaf6 dfq d'n'snfO{ # cj{ ?k}ofF eGbf a9Lsf] gf]S;fgL e};s]sf] 5 . k6s–k6s z}lIfs aGb / x8\tfn x'g yfn]kl5 cleefjsx? cfkm\gf afnaflnsfnfO{ ljb]zdf k9fpg] ljifodf ;f]Rg yfn]sf 5g\ . KofA;gsf dxf;lrj ef]haxfb'/ zfx klg k|foM ;a} lghL ljBfnodf k9\g] % b]lv @% k|ltzt ljBfyL{sf cleefjsx? cfkm\gf 5f]/f5f]/LnfO{ ljb]zdf k9\g k7fpg] cfly{s x}l;ot /fVb5g\ . ;dod} ;d:of ;dfwfg x'g ;s]g eg] 7"nf] ;+Vofdf ljBfyL{ ef/t / cGo d'n'sdf cWoogsf nflu hfg ;Sg] ;Defjgf 5 . To;/L !) k|ltzt ljBfyL{dfq b]z aflx/ cWoogsf nflu k7fOP eg] d'n'saf6 aflif{s c/af}+ ?lkofF ljb]lzg] lglZrt 5 .

KofA;gsf] tYof+s cg';f/, d'n'sel/ $% xhf/ ;/sf/L / lghL ljBfno 5g\ . h;df ;f9] cf7 xhf/ lghL ljBfno 5g\ . sf7df8f}+df dfq ;ft ;o ;/sf/L cg'bfg k|fKt ljBfno !% ;o lghL :s"n, ^$) lq=lj=af6 ;DaGwg k|fKt SofDk; 5g\ / ltgdf cf7 nfv eGbf a9L ljBfyL{ k9\5g\ .

dfcf]jfbLsf] cfqmd0faf6 @% lhNnfsf ;ft ;o lghL :s"n k"0f{ ?kdf aGb ePsf 5g\ . h;af6 ;of}+sf] /f]huf/L u'd]sf] 5 eg] xhf/f}+ ljBfyL{sf] eljio cGwsf/ ag]sf] 5 . Pp6f ljBfno aGb x'Fbf sDtLdf kfFr nfv nufgL 8'a]sf] dfGg] xf] eg] klg ;ft ;o ljBfno aGb x'Fbf tLg cj{ krf; s/f]8 ?k}ofF eGbf a9Lsf] gf]S;fgL x'G5 . To:t} :s"nsf k':tsfno, j;, sDKo'6/, ejg / cGo ef}lts ;fdfu|L hnfP/ dfcf]jfbLn] tL; nfv eGbf a9Lsf] Iflt k'¥ofPsf 5g\ . ljBfno aGb x'Fbf To;af6 slt Iflt eof] eGg] s'/fsf] dfkg ug]{ dfkb08 g} 5}g . dfcf]jfbL ;dy{s ljBfyL{ ;+u7g cg]/f:jljo' qmflGtsf/Ln] @)%& d+l;/ @# b]lv @( ut];Dd & lbg, @)%* h]7 ! ut]b]lv & ut];Dd & lbg, / @)%* c;f]h # b]lv $ lbg u/L !^ lbg lzIf0f ;+:yf aGb ul/;s]sf 5g\ . o;k6ssf] clglZrtsfnLg aGb slt lbg hfg] xf] cem}+ k|i6 5}g . KofA;gn] g} % lbg aGb ug]{ lg0f{o u/]sf] 5 . dfgf}+ % lbg dfq aGb eof] eg] klg # aif{df dfcf]jfbLn] @! lbg lzIf0f ;+:yf aGb u/fPsf 5g\ . of] @! lbgdf k|ltlbg !@ s/f]8sf b/n] 3f6f ePsf] dfGg] xf] eg] klg # cj{ ^ s/f]8eGbf a9Lsf] Iflt x'G5 .

slt aGb slt Iflt

á @)%& d+l;/ @# b]lv @( ut];Dd & lbg lghL tyf ;/sf/L ljBfno aGb ul/bf em08} #% s/f]8 j/fj/sf] Iflt .

á @)%* h]7 ! ut] b]lv & ut];Dd & lbg ;/sf/L / lghL ljBfno aGb ubf{ em08} #% s/f]8 a/fj/sf] Iflt .

á @)%* c;f]h # / $ ut];Dd ;/sf/L / lghL ljBfno aGb ubf{ em08} !) s/f]8 j/fj/sf] Iflt .

á @)%( d+l;/ @# ut]b]lv clglZrtsfnLg aGb .

á dfcf]jfbLn] clxn];Dd @% lhNnfsf & ;o lghL ljBfno k"0f{?kdf aGb ul/Psf 5g\ . To;af6 slt Iflt eof] eGg] s'g} tYof+s 5}g . Pp6f ljBfno aGb x'Fbf % nfv dfq gf]S;fgL ePsf] dfGg] xf] eg] klg & ;o ljBfno aGb x'Fbf # cj{ %) s/f]8 gf]S;fgL x'G5 .

dfcf]jfbLn] ljBfnosf k':tsfno, a;, sDKo'6/ / ef}lts ;fdfu|Ldf cfqmd0f u/L cfuhgL u/fpFbf @% s/f]8 eGbf a9L Iflt k'u]sf] cg'dfg KofA;gn] u/]sf] 5 .

;/sf/ u+eL/ ePg

dfcf]jfbL ;dly{t cg]/f:jljo' qmflGtsf/Ln] /fv]sf dfux? k"/f ug]{ tkm{ ;/sf/ klg hlt u+eL/ x'g' kg]{ xf] Tolt u+eL/ ePsf] kfOb}g . lghL ljBfnox?n] rsf]{ dx;'n c;'n u/]sf] t/ To; cg'?ksf] ;'ljwf ljBfyL{x?nfO{ pknAw gu/fPsf] eGg] qmflGtsf/Lx?sf] dfu plrt 5 . ;/sf/ :jo+n] To;nfO{ :jLsf/ ul/;s]sf] 5 . lghL :s"nx?sf %) k|ltzt z'Ns 36fpg] nufot !% ;"qLo dfu /fv]/ lzIf0f ;+:yf aGb u/] kl5 @)%* h]7 ! b]lv & ut];Dd ;/sf/n] lghL ljBfonx?sf] z'Ns lgwf{/0f u/L % ;ftf leq k|ltj]bg k]z /fli6«o of]hgf cfof]usf tTsfnLg ;b:o 8f=lgd{n kf08]sf] ;+of]hsTjdf 8f=dgk|;fb jfUn], 8f=lzjk|;fb nf]xgL, lzIff ljefusf dxflgb]{zs r'dfgl;+x a:g]t / lzIff dGqfnosf ;x–;lrj /fd;/f]j/ b'j] ;b:o /x]sf] ;ldlt u7g u/]sf] lyof] . t/ Tof] ;ldltn] s] k|ltj]bg lbof] . /, To;sf] sfof{Gjog lsg ul/Pg eGg] s'/f ;/sf/n] clxn];Dd ;fj{hlgs u/]sf] 5}g . ToxLtfsf dfcf]jfbL ;dy{s ljBfyL{x?;+u tLg r/0fdf jftf{ eof] . jftf{ c;kmn eP kl5 ;/sf/n] jftf{:ynaf6} clvn qmflGtsf/Lsf dxf;lrj k"0f{ kf}8]n / /fh' g]kfnnfO{ kqmfp u¥of] . oL 36gfn] klg ;/sf/ ;d:ofk|lt u+eL/ ePsf] kfOPg / kl5Nnf] k6s d+l;/ @# ut]b]lv lzIf0f ;+:yf clglZrtsfnsf nflu jGb ug]{ 3f]if0ff qmflGtsf/Ln] u/]kl5 ;dod} jftf{af6 ;d:of ;dfwfg ug]{ jf k|x/L k|zf;g nufP/ ;'/Iffsf] k|Tofe"lt lbP/ ljBfno ;+rfng u/fpg] cfkm\gf] bfloTj ;/sf/n] k"/f ug{ ;s]g . ;/sf/sf] cfZjf;gaf6 ljBfno ;+rfns / cleefjs sf]xL cfZj:t x'g] cj:yf 5}g .


;ftfsf] :j/

dfcf]jfbLnfO{ d"nwf/df gNofP;Dd gofF k|ltlglw;efsf nflu lgjf{rg x'g ;Sb}g . To;}n] k|ltlglw;ef k'g:yf{kgfdf ;a}n] ;xdlt hgfpg'k5{ . To;f] ePdf clxn]sf] l:yltdf sf+u|]; 7"nf] bn /xFb}g . Pdfn] g} 7"nf] bn x'g]5 . To;kl5 ;+o'Qm ;/sf/ lgdf{0f u/f}+ / clxn] b]lvPsf ;d:of ;dfwfg u/f}+ .

– lul/hfk|;fb sf]O/fnf, ;efklt, g]=sf=

zfxL sbd lkmtf{ glnP /fh;+:yfsf] eljio arfOlbg xfdLnfO{ s/ 5}g, eL/af6 n8\g]nfO{ /fd/fd eGg ;lsG5, sfFw yfKg ;lsGg . ;+j}wflgs /fhtGqsf] ;Demf}tf /fhfåf/f g} tf]l8lb+bf xfdL r'k a:b}gf}+ . /fhfnfO{ /fi6«, hgtf / k|hftGqk|lt dfof 5 eg] unt sbd ;Rofpg} k5{, kf6L{x?;+u xft]dfnf] ug}{k5{ . /fhf g/x] b]z /xGg eGg]x?n] a'em] x'G5 hgtf g/x] of] b]z /xGg, /fhf g/x] klg b]z /lx/xg]5 .

– dfwjs'df/ g]kfn, dxf;lrj, Pdfn]

zlgjf/ >L % dxf/fhlw/fhaf6 af]nfj6 eP/ ;/sf/sf] sfd sf/jfxLk|lt c;Gtf]if JoQm u/]af6} uf8L s'g ultdf rn]sf] 5 eGg] b]lvof] . nf]s]Gb|hLnfO{ d}n] kf6L{ut geO{ JolQmut awfO{ lbPsf] lyPF . pxfF;+u kf6L{sf] s'g} n]gb]g 5}g . dlGqkl/ifb\sf] lj:tf/df kf6L{sf Pshgf klg g5flgPaf6} of] /fk|kfsf] ;/sf/ xf]Og eGg] b]lvPsf] 5 .

– ;"o{axfb'/ yfkf, cWoIf, /fk|kf


of] ;ftf

ljxLaf/ d+l;/ !( ut]

r g]kfnL sf+u|];sf ;efklt lul/hfk|;fb sf]O/fnfåf/f kf6L{sf /fli6«o;efsf ;b:ox?;+u kf6L{ sfof{no 6]s'df e]63f6 .

rk|wfgdGqL nf]s]Gb|axfb'/ rGb;+u pxfFsf] sfo{sIfdf g]kfnsf nflu ci6]«]lnofsf /fhb"t lqm:kLg sg/f]oåf/f lzi6frf/ e]6 .

z'qmjf/

r >L % af6 ;+j}wflgs kl/ifb\sf] l;kmfl/; cg';f/ k|wfgGofofwLzdf GofofwLz s]bf/gfy pkfWofonO{ lgo'Qm .

r ;/sf/åf/f g]kfnsf] z}lIfs If]qsf] ;'wf/sf nflu @( a'Fb] sfo{qmd ;fj{hlgs .

r o; jif{sf] nf]slk|o ;flxTo k'/:sf/ /flwsf /fonfO{ k|bfg ug]{ lg0f{o .

zlgjf/

r g]kfn /fhsLo lj1fg tyf k|ljlw k|lti7fgåf/f jl/i7 j}1flgsx? 8f=s]z/LnIdL dfgGw/, df]ltsfhL :yflkt, z+s/gfy l/dfn, t]hh+u yfkf tyf OGb|gfy cof{n ;Ddflgt .

r g]skf Pdfn]sf k"j{ s]Gb|Lo ;b:o ;lndldofF cG;f/Låf/f ;f] kf6L{ kl/Tofu .

r sf+u|];af6 lgisflzt s]xL g]tfx?åf/f 9'08L/fh zf:qLsf] cWoIftfdf k|hftflGqs ;dfhjfbL d~r :yfkgf .

r g]skf Pdfn] n'lDagL c~rn ;dGjo sld6Låf/f zfxL 3f]if0ff lj?4 a'6jndf lj/f]w ;efsf] cfof]hgf .

r o; jif{sf] t'n;L k"0f{eQm k'/:sf/ slj tyf uLtsf/ k|]dk|sfz dNnnfO{ k|bfg .

;f]djf/

r blIf0f PlzofnL If]qLo ;xof]u ;+u7g -;fs{_sf] kfls:tfgdf cfufdL k'; @&–@( ;Dd x'g] elgPsf] !@ cf}+ lzv/ ;Dd]ng :ylut .

r e"ldut g]skf -dfcf]jfbL_sf] eft[ ;+u7g clvn -qmflGtsf/L_åf/f cfx\jfg ul/Psf] jGbsf sf/0f pkTosfleqsf ;Dk"0f{ lzIf0f ;+:yfx? clglZrtsfnsf nflu jGb .

d+unaf/

r g]kfnsf] k|yd dlxnf dGqL åfl/sfb]jL 7s'/fgLsf] *% jif{sf] pd]/df d[To' .

r >L % sf] ;/sf/åf/f ;"rgf tyf ;~rf/ / ;fdfGo k|zf;gdGqL /d]zgfy kf08]nfO{ dlGqkl/ifb\sf] k|jQmf lgo'Qm .

a'wjf/

r >L % af6 g]kfnsf nflu ci6]«lnofsf /fhb"t lqml:kg sg/f]onfO{ gf/fo0flx6L /fhb/af/df bz{ge]6 .

g]b/Nof08\; ;/sf/n] g]kfnnfO{ ?= Ps cj{ !# s/f]8 #* nfv cg'bfg ;xof]u k|bfg ug]{ .


| d'Vo ;dfrf/ | | :yfgLo ;dfrf/ | | ;DkfbsLo | | ljrf/ | | Past |

Send your comments and letters to the editor at bimarsha@ecomail.com.np
2002 © Mercantile Communications Pvt. Ltd. P.O. Box 876, Durbar Marg, Kathmandu, NEPAL. Tel : 977 1 220 773, 243566, Fax: 977 1 225 407. Reproduction in any form is prohibited without prior permission. No part of the articles which appear in the internet version on BIMARSA may be reproduced without the permission of Mercantile Communications Pvt. Ltd. For reprinting rights, please write to US. Send us your feedback:
CONTACT US  ABOUT US  HOME  ADVERTISE WITH US

BACK TO THE TOP