mainlogo2.jpg (11011 bytes)


:tDe



28 June, 2002,  Ashadh  14th,  2059.

k|]d / hLjg

Clif wdnf

…lsz'ghLsf] ;+utn] /S;L vfg l;lsof]Ú

h;n] hlt;'s} km"lt{ nufP klg ;f7L gf3]kl5 dfG5]sf] ;]S; Ifdtf 36\5 . eLdaxfb'/ tfdfªnfO{ klg cfh ef]ln o:t} dx;'; eO/x]sf] 5 . To;}n] t pxf“ eGg'x'G5 . …a"9f] eOof], ca t z/L/n] klg wfGg 5f]8\of] . a'9]zsfndf olb s;}n] ;]S; ;DaGw /fv]sf] s'/f u5{ eg] Tof] p;sf] dgsf] ax dfq xf] .Ú

g]kfnL sf+u|];sf ;/n, OdfGbf/ / ;dlk{t g]tf eLdaxfb'/ tfdfª w]/} jif{ cl3 >LdtL;+u 5'l§P tfklg pxf“n] kTgL afx]s s;};+u ;]S; ;DaGw /fVg' ePg . pxf“ >LdtL;+u a:g'x'Gg, t/ bf];|f] ljjfx klg ug'{ ePsf] 5}g\ . kf“r;o ?k}of“ ef8f nfUg] Pp6f sf]7fdf lgtfGt PSnf] hLjg latfO/xg' ePsf k"j{dGqL tfdfª cr]n al/i7 clwjQmf Pj+ ;f+;b /fw]Zofd clwsf/Lsf] 3/df Pp6f sf]7f lnP/ a:g yfNg' ePsf] 5 . pxf“sf] cg'ej 5– æPSn} a:bf a8f] dhf x'G5 . lsgls PSnf] dfG5]sf cfjZostfx? w]/} x'"b}gg\ s;}nfO{ l/emfpg' kb}{g .Æ

eLdaxfb'/ tfdfª k9]n]v]sf] x'g'x'GYof] . ufp"df cfkmGtx?n] ;Nnfx u/]5g\– eLdaxfb'/ k9]sf] 5, of] st} efUnf . To;}n] ca o;sf] ljjfx ul/lbg'k5{ . @)!$ ;fnlt/ ufp"s} s]6L df]tLdfof;+u pxf“sf] dfuL ljjfx eof] . !* jif{sf] pd]/df !& jif{sL df]tLdfof;+u ljjfx ug'{ ePsf tfdfªsf] bfDkTo hLjg Tolt ;'vdo /x]g\ . clxn] pxf“sf ;fydf …df]tLÚ klg 5}g, …dfofÚ klg 5}g . 5f]/f5f]/Lsf] 3/hd al;;s]sf] 5 . cem a'9]zsfnsf] ;xf/f x'g'kg]{ 5f]/f t 3/HjfO{+ g} a;]sf 5g\ .

hLjgdf s;};+u k|]d ePg pxf“sf] . t/ k|]dsf af/]df pxf“ eGg'x'G5– æk|]d a8f] 7"nf] s'/f xf] . o;sf] JofVof g} ug{ ;ls+b}g . k|]d gx'g] xf] eg] ;+;f/df 7"nf] k|no cfp"5 .Æ

;]S;sf] kL8f vf;u/L h]ndf a:g]nfO{ x'G5 . cfkm\gf] h]n hLjgsf] cg'ej ;'gfp"b} pxf“n] eGg'eof]– æh]ndf dfG5]nfO{ ;]S; s'07fn] ;tfp"5 . h]ndf ;dlnËLsf w]/} …s]zÚx? e]l6G5g\ . ;]S; rfxgf clt ePkl5 nf]Ug]dfG5]nfO{ g} s]6L ;lDemP/ To;sf] cfgGb lng] k|j[lQn] dfG5]nfO{ ;dlnËL agfp"5 . hf] h]n a;]sf] 5}g To;nfO{ of] s'/f yfxf x'"b}g . h]n ga;]sf] dfG5]n] aL=kL=sf] h]n hg{n a'em\b}g .Æ

clxn]sf] k':tfdf ;]S;n] ljs[ltsf] ?k lnPsf] pxf“sf] wf/0ff 5 . cZnLn rnlrq / kqklqsfn] gof“ k':tfsf] dg ljs[t agfO/x]sf] 5 . tfdfªn] clxn];Dd gf+uf rnlrq / -ANo" lkmNd_ x]g'{ ePsf] 5}g . pxf“sf] egfO{ 5– d}n] ANo' lkmNd x]g]{ kfOg . ANo' lkmNd x]g'{ ck/fw h:tf] nfUof] .Æ

hft}n] kfPsf]n] xf]nf, tfdfªn] /S;L eg] lkpg] ug'{x'G5 . pxf“n] eGg' eof]– æd}n] lsz'ghLsf] ;+utn] /S;L vfg yfn]sf] x'" . To;a]nf h]ndf klg /S;Lsf] ;KnfO{ x'GYof] .Æ

cfOdfO{sf] nHhf dgk5{ pxf“nfO{ . nhfn' d':sfg b]Vbf pxf“sf] klg dg df]lxt x'G5 . …ef/tLo ;'Gb/Lx? ljZj ;'Gb/L aGg'df nHhfs} xft 5 . kfZrfTo z}nLdf gUg eP/ k|ltof]lutfdf efu lnP klg ef/tLo s]6Lx?df nHhf kfOG5 h;n] pgLx?sf] ;f}Gbo{df …rf“bLsf] 3]/fÚsf] sfd ug]{ u5{ .Æ

cfkm" hlGdPsf] ldlt ;d]t yfxf 5}g pxf“nfO{ . slxn] hGdg' ePsf] xf] < eg]/ ;f]Wbf tfdfªsf] hjfkm lyof]– hGdg t pxLn] g} hlGdPsf] x'" . v}, !(($÷(% ;fn h:tf] nfU5 . olt r}+ yfxf 5, c;f/ dlxgfsf] z'qmjf/ d hlGdPsf] lyP" .Æ

hlGdPsf] ^ dlxgfd} pxf“sL cfdf laTg' eof] . xh'/afn] bflh{lnª nu]/ pxf“nfO{ x'sf{pg' eof] . eLdaxfb'/sf k'mk"x? w]/} lyP" . k'mk"x?sf] dfof kfP/ pxf“ x's{g' ePsf] lyof] . pxf“sf hlt klg km'k"x? lyP, tL ;a} ljjfx gu/L …a'9LsGofÚ eP/ a;]sf lyP . km'k"x?n] To;/L ljjfx gu/L a:g'sf] sf/0f ;fgf]df eLdaxfb'/nfO{ yfxf x'g] s'/} ePg . …kl5 cg';Gwfg u/]kl5 d}n] yfxf kfP" ls d]/f km'k" aHo}x? 3/df s]6f xft dfUg cfpg] a]nfdf bfp/fsf] lrk{6 lnP/ a:y] /] <Æ pxf“n] eGgeof] .

v]Nb} v]Nb}, k9\b} k9\b} afNosfn lat]sf] / ;f]x| ;q jif{s} pd]/df /fhgLltdf nfu]sf] pxf“n] rfn} kfpg' ePg . hgg]tf ljZj]Zj/k|;fb sf]O/fnfsf] JolQmTj ljrf/ / hLjgz}nLn] tfdfª h:tf w]/} o'jfx?nfO{ k|efljt agfPsf] lyof] . @)!$ ;fn kmfu'g @( ut] g]kfnL sf+u|];sf] …rf}jGgL ;b:otfÚ lnPsf] lbg pxf“n] la;{g' ePsf] 5}g . To;sf] 7Ls Ps jif{kl5 g} d'n'sdf ;+;bLo k|hftGq cGtu{t klxnf] cfd lgjf{rg ;DkGg ePsf] lyof] / aL=kL= k|wfgdGqL aGg' ePsf] lyof] . k|r08 ax'dtsf;fy ;/sf/df k'u]sf] g]kfnL sf+u|];n] cfkm\gf] c7f/ dlxg] sfo{sfndf d'n'sdf lgs} qmflGtsf/L kl/jt{g u/]sf] lyof] . latf{ pGd"ng, hldGbf/L k|yfsf] cGTo, df]lxofgL xssf] ;+/If0f, …ufp"lt/ kms{ ufp"lt/ x]/Ú cleofgsf] 3f]if0ff h:tf ;/sf/sf sfo{qmdnfO{ k|efjsf/L 9+un] sfof{Gjog u/fpg eLdaxfb'/ tfdfª ufp" ufp"df k'Ug' eof] . …aL=kL=n] kGw| jif{leq ;a} g]kfnLnfO{ cfkm"h:t} dWodjuL{o txdf k'¥ofpg], ;a}n] b"w vfg kfpg], s]6fs]6Ln] k9\g / cf}ifwf]krf/ ug{ kfpg] ;kgf b]Vg' ePsf] lyof], pxf“sf] ;kgf ;fsf/ kfg{ xfdL ufp" ufp"df k'u]sf lyof}+, clxn] dfcf]jfbLsf 5fkfdf/n] eGbf a9L xfdL lx8\Yof}{ To;a]nf . sf7df8f}+af6 cf]vn9'+uf / /fd]5fk lx8]/} hfGYof}{– pxf“n] Ps};f;df eGg'eof] . @)!& ;fnsf] sf08kl5 eLdaxfb'/ tfdfª k~rfotL Joj:yfsf] k|ltsf/sf nflu hgtfnfO{ ;+ul7t ug{ e"ldut /fhgLltdf xf]ldg' eof] . g]kfnL sf+u|];n] k~rfotL Joj:yfsf] lj?4 ;z:q k|ltsf/ cfGbf]ng rnfpg] 3f]if0ff u/]sf] nuQ} tfdfª @)!* ;fnlt/ /fd]5fkdf kqmfp kg'{ eof] . s]xL lbgkl5 tf/]vdf l/xf x'g' ePsf tfdfª efu]/ ;f]em} ef/t lgjf{;gdf hfg' eof] / s/La cf7 jif{ lgjf{;gd} latfpg' eof] .

@)@^ ;fnlt/ dfkmL kfP/ :jb]z kmls{Pkl5 tfdfª k'gM e"ldut ?kdf pbok'/, l;Gw'nL, wg'iff, dxf]Q/L nufot k"jL{ / leqL db]zsf lhNnfx?df ;lqmo /xg'eof] . bf];|f] k6s @)@( ;fndf kqmfp k/]kl5 eg] tfdfªn] s/La ;f9] rf/ jif{ nuftf/ h]n hLjg latfpg' k¥of] . h]n hLjgsf] ;Demgf ub}{ pxf“n] eGg'eof]– …h]ndf c? ;fyLx?n] eft, t/sf/L ksfpy], d]/f] sfd rflx+ ef“8f dfem\g] lyof] .Ú

@)#^ ;fnsf] hgdt ;+u|xdf ax'bnsf] k|rf/ ub}{ pxf“ lhNnf lhNnf 3'Dg' eof] . hgdt ;+u|xdf ax'bnsf] k/fhokl5 tfdfªsf] /fhgLlts ;lqmotf emg a9\b} uof] . g]kfnL sf+u|];sf tTsfnLg sfo{jfxs ;efklt s[i0fk|;fb e§/fO{n] tfdfªnfO{ kf6L{sf] s]Gb|Lo ;b:o kbdf dgf]gLt ug'{eof] .

@)$^ ;fnsf] hgcfGbf]ngdf tfdfªnfO{ kqmfp u/L aUuLvfgfdf /flvPsf] lyof] . clxn]sf d'Vo ;lrj s]zj/fh /fhe08f/L To;a]nf sf7df8f}+sf k|d'v lhNnf clwsf/L x'g'x'GYof] .

k|hftGqsf] k'g:yf{kgf eP klg tfdfªsf] ;+3if{zLn ljrf/ / hLjgz}nLdf s'g} kl/jtg cfPg . ax'bn cfPkl5 pxf“ Gofo sfg'g tyf ;+;bLo Joj:yf dGqL klg aGg' ePsf] lyof] . t/ dGqL kbn] c?nfO{ h:tf] sf+u|];sf] cfbz{af6 ljrlnt agfpg ;s]g . pxf“nfO{ dGqLsf] ?kdf e]6\g hfg]x? g} 5Ss kg]{ uy]{ . 3/ jl/kl/ st} cgfjZos emf/ pld|Psf 5g\ eg] ltgnfO{ cfkm}+ pv]Ng tD;g] tfdfªsf] egfO{ x'GYof]– æb]zsf s'8f s/s6 x6fpg] xf] eg] klxnf cfkm" jl/kl/sf] jftfj/0f ;kmf /fVg'k5{ .Æ

laxfg % ah] p7]/ otfptf 3'd3fd u/]kl5 ;fyLefO e]6\g] / kqklqsf k9\g] afgL 5 pxf“sf] . pd]/ 9Nsb} uPsf]n] xf]nf, /flt bz gaHb} pxf“ ;'ltxfNg' x'G5 . dtjfnL hft ePsf]n] df;' w]/} vfg'eof], t/ clxn] eGg'x'G5– ædf;' jf:tjdf v/fa /}5 . df;' :jf:Yosf nflu 7Ls 5}g .Æ

cfkm\gf] kf6L{ ;Qfdf /x]/ klg e8\lsnf] hLjgz}nLaf6 6f9f ;fbf hLjg latfpg] g]tfdf g]kfnL sf+u|];sf dxfdGqL ;'zLn sf]O/fnf klg kg'{x'G5 . t/ tfdfªsf] ljZn]if0f r}+ o:tf] 5– æ;'zLn bfÚ klg d h:t} k};f;+u 6f9f x'g'x'G5 . t/ pxf“ zlQm;+u lgs} glhs /xg' eof] . Tof] zlQmnfO{ k|efjsf/L ?kdf pkof]u ug{ ;Sg' ePg . tfdfª klxn] klxn] lkmNd lgs} x]g'{ x'GYof] . cr]n Tolt x]g'{ x'Gg . æg]kfnL lkmNd cfh;Dd x]/]sf] 5}g . of] d]/f] nflu nfhdbf]{ s'/f xf] . l6eLdf Ps b'O{ emns x]/]sf] 5', t/ k"/} lxGb":tfgL lkmNdsf] gSsn 5 .Æ pxf“n] eGg'eof] . bflh{lnªdf a:bf pxf“n] c+u|]hL …sfp AofoÚ lkmNd lgs} x]g'{ x'GYof] . cfkm\gf] JolQmTjdf s'g} bfu gnfuf];\, pxf“sf] hLjgsf] nIo g} oxL 5 .

;–;fgf s]6fs]6L b]v]kl5 pxf“ x'?Ss} x'g'x'G5 . pxf“n] eGg'eof]– æs]6fs]6Ldf lgbf]{ifkgf x'G5 . 7"nf dfG5]x? hl6n x'G5g\ . d klxnf klxnf kL=Pr=8L= ug]{ ljåfgx? ultnf x'G5g\ eGg] 7fGy]+, t/ ltgLx? t emg\ ;fgf s]6fs]6L eGbf tn kbf{/x]5g\ .

Ps k6ssf] s'/f xf] . aL=kL= sf]O/fnfn] cfkm" a]nfot hfg' cl3 tfdfªnfO{ b'O{ ;o ?k}of“ lbg' ePsf] lyof] . To;a]nfsf] b'O{ ;o w]/} eP klg tfdfªn] vr{ u/]/ ;Sg' eof] . a]nfotaf6 kmls{Pkl5 aL=kL=n] ;f]Wg'eP5– eLdaxfb'/ d}n] lbPsf] k};f s] u¥of}{+ <Æ tfdfªsf] hjfkm lyof]– …vr{ u/]/ ;lsof] .Ú clg aL=kL=n] ;f]Wg' eof]– …Toqf] k};f s] s] u/]/ vr{ u¥of}{ <Ú tfdfª gfhjfkm x'g'ePkl5 aL=kL=n] eGg'eP5– æltdLn] k};fsf] ;b'kof]u ug{ ;Sb}gf}+ . k};fsf] dxTj a'em\g'k5{ .Æ

aL=kL=sf] ToxL jfSonfO{ cfbz{ agfP/ xf] ls eLdaxfb'/ tfdfª wg, ;DklQ, 3/ / uf8Laf6 6f9f x'g'x'G5 . Pp6f sf]7f / b'O{ 5fs eP pxf“nfO{ k'U5 .


rlr{t k|;+u

s]bf/ ;'j]bL

sf+u|];n] af6f] la/fof] ls lbzf d]6fof] †

htfaf6 xfg] klg lzsf/ sf+u|]; g}

Pp6f 7"nf] P]ltxfl;s k[i7e"ld af]s]sf] kf6L{ g]kfnL sf+u|]; bf];|f] k6s k|hftGq k'gM:yf{kgf ePsf] !@ jif{df o;/L km'6\of] ls h;sf] s'g} ts{;+ut sf/0f s;}n] e]6]gg\ . of] km'6sf] h'g s'gfaf6 x]l/P klg To;sf] kl/0ffddf cGttM of] kf6L{sf] sDtLdf of] cj:yfdf ;dflKtlt/sf] ;+s]t g} b]lvG5 . ax'dt k|fKt kf6L{n] ;+;b\ rNg rnfpg s'g} ;+j}wflgs cj/f]w g} ge}, ;+;b\sf] b'O{ jif{] sfo{sfn af“sL /x"b} To;nfO{ lj36g ug'{ of] kf6L{k|lt hgtfn] ug{] k|Zgdf l;Ëf] kf6L{ b]zJofkL ?kdf lg?Gt/ /xg' xf] . ljgfsf/0f ;+;b\ lj36g x'"b}g, h;n] pQ/ lbgsf nflu pQ/sf ?kdf h];'s} eg] klg of] k6s ;+;b\ lj36g ug'{ kg]{ sf/0f lyPg . w]/} s'/f ;fj{hlgs e};s]sf x'"bf o;nfO{ Pp6f ;j{;fwf/0fn] klg uDg ;lsG5 . k|hftGqsf !@ jif{ lat]sf] cjlwsf hgtfdf u'Dg] Ifdtf ljsl;t e};s]sf] 5 . Tof] cj:yfdf emg\ kf6L{ km'6\g' ††† cyf{t\ l;Ëf] cj:yfdf gfhjfkm eOPsf] a]nf km'6]/ b'O{j6f e} Pp6f sf+u|];Ln] csf]{ sf+u|];Lsf] cl:tTj ;dfKt kfg{ Ps csf{aLr g} k|lt:kwf{ ug'{ kg]{ cj:yfn] klg w]/} s'/f atfp"5g\ . ;a}nfO{ yfxf 5 of] dWofjlw 3f]if0ff ePsf] a]nf ;/sf/ nf]slk|o lyPg . ;f“Rr} eGg] xf] eg] lgoldt r'gfjdf klg lat]sf !@ jif{df g]kfnL sf+u|]; ;Qf?9 ePsf] cj:yfdf eP, ul/Psf sfd s'/fsf] d"Nof+sg x'g] cj:yf lyof] . To:tf] a]nfdf dWofjlw < To;kl5 kf6L{ km'6\g' †† km'6]kl5 klg km'6fpg] / d"nwf/df a:g]x?n] ;'wf/sf s'g} tTk/tf gb]vfpg', km'6fpg] kIfn] km'6\g' kg]{ sf/0f / cf}lrTo ;fljt ug{ gvf]Hg', g;Sg' ††† 36gfx?n] g} of] kf6L{nfO{ of] kl/0fltdf k'¥ofpg o;sf lj?4 nfu]sfx?sf] Pp6f cleofg ;kmn ePsf] dfGg'k5{ . olt nfdf] Oltxf;df ePsf] sf+u|]; o;sf, Tof] Oltxf;sf] JofVofstf{ / of] kf6L{sf nflu olt / plt jif{ h]n g]n k|jf; jf To:t} Tofu u/]sf] egL atfO/xg]x?af6} ;DkGg x'g' :jod\ csf]{ lj8Dagf g} xf] . ;jfnfv ;lqmo ;b:o !% nfveGbf a9L ;fwf/0f ;b:o /x]sf] k|hftflGqs ;+3if{sf ;Gbe{df olt nfdf] Oltxf; ePsf] kf6L{ x]bf{ x]b}{ of] cj:yfdf k'Uof] . ax'dtdf /x]sf] sf+u|];sf ;/sf/sf k|wfgdGqL / dGqLx?af6} of] sfd ;DkGg eof] . Pp6f g]tfsf] dlt lalu|of] eg] s];Dd x'"bf] /x]g5 eGg] of] Pp6f Plk;f]8 dfq klg pbfx/0f ePsf] 5 .

s:tf] ck/fw s:tf] b08 †

kf6L{ km'6\of] km'6fOof] dfq xf]Og ca o;sf To:tf c+ux? dfly k|xf/ ug{ yflnPsf] 5 h;nfO{{ g]kfnL sf+u|];sf] d]?b08 dflgG5 . ;+s6sfn gnufcf}+ egL kf6L{n] lgb]{zg lbof], To;nfO{ sf/0f b]vfP/ ;+;b\ lj36g ubf{ k|wfgdGqL z]/axfb'/ b]pjf kf6L{af6 tLg jif{sf nflu lgisfl;tdf kg'{ eof] . oL ;a} s]Gb| /fhgLltsf ;]/f]km]/f]sf s'/f x'g\ . t/ b]pjfn] kf6L{ km'6fP/ cfkm" :jod\ ;efklt 3f]lift ePkl5 To;sf] k|ltzf]w lng' eof] . g]kfnL sf+u|];sf ;DalGwt 36gfrqm;+u cflwsfl/s, cf}krfl/s / cgf}krfl/s s'g} klg ?kn] e"ldsf x'"b} gePsf] lgsfo lhNnf ;efklt dflysf] sf/jfxL .

km'6]/ uPsf] b]pjf ;d"xsf] …sf+u|];Úsf] klxnf] a}7s ut cfOtaf/ ;DkGg eof] . Tof] a}7ssf] klxnf] lg0f{o g} Ps hgf lhNnf ;efkltnfO{ g]kfnL sf+u|];sf] ;fwf/0f ;b:oaf6 tLg jif{sf nflu lgnlDjt ug'{ lyof] . x]l/of];\ Tof] kf6L{sf k|jQmfn] @)%( c;f/ ( ut] cfkm\gf] kf6L{sf] ;f] lbgsf] sf/jfxL ljj/0f egL k|];nfO{ lbg' ePsf] hfgsf/L . Tof] lbg o;f] elgof]– æg]kfnL sf+u|];sf gjlgjf{lrt ;efklt z]/axfb'/ b]pjfsf] cWoIftfdf cfh a;]sf] of] kf6L{sf] of] sfo{;ldltsf] klxnf] a}7sdf g]kfnL sf+u|]; sf:sL lhNnfsf ;efklt z'qm/fh zdf{nfO{ kf6L{sf] afg]Zj/ e]nfsf] lg0f{oaf6 lgisfl;t x'g'ePsf k"j{ ;efklt lul/hfk|;fb sf]O/fnfnfO{ cfk"mn] cfof]hgf u/]sf] ;efdf k|d'v cltly agfO{ af]Ng lbOPsf] x'"bf pxf“nfO{ cfhs} ldltaf6 cfufdL tLg jif{;Ddsf nflu kf6L{sf] ;fwf/0f ;b:oaf6 lgnDag ul/Psf] 5 .Æ

of] ljj/0faf6 gof“ v'n]sf] b]pjfsf] of] kf6L{ slt k|hftflGqs /x]5 eGg] Tof] kf6L{sf k|jQmfsf ;f] lbgsf oL zAbx?n] g} atfp"5g\ . of] ljj/0fn] z'qm/fh zdf{ gfp u/]sf s'g} JolQm Tof] kf6L{df /x]5g\ / ltgL of] b]zsf] sf:sL gfp u/]sf] Pp6f lhNnfsf pQm kf6L{sf ;efklt klg /x]5g\ eGg] hgfp"5 . t/ pgn] h] u/] To;sf nflu Tof] kf6L{af6 To;sf] ;fwf/0f ;b:otfaf6 klg tLg jif{sf nflu lgnDjg x'g'kg]{ sfd rflx+ s] u/]5g\ oL k|jQmfsf log} zAb km]l/ k9f}+ . To;kl5 lul/hfk|;fb sf] x'g\ Tof] klg x]/f}+ .

-s_ lul/hfk|;fb sf]O/fnf k|hftflGqs k4lt k'g:yf{kgf ePkl5sf lat]sf !@ jif{df rf/k6s k|wfgdGqL x'g] PSnf] JolQm x'g\ .

-v_ oL rf/j6} k6s pgL of] b]zsf] k|rlnt ;+ljwfg, ;+;b\, Tof] kf6L{ kl/rflnt x'g] lgod sfg'g / ljwfg, To;n] k|:tfljt u/]sf] / kl5 ;+;b\df cg'df]bg ePsf] To;sf] ;+;bLo bnsf] ljwfg cflb ;a} k|lqmof k"/f eP/ 5flgPsf k|wfgdGqL x'g\ .

-u_ pgL g]kfnL sf+u|];sf hLjLtdWo]sf To:tf Psdfq ;efklt x'g h;n] cfkm\gf] kf6L{sf] ljwfg adf]lhd ;DkGg lgjf{rgx?df b'O{ k6s ;efkltdf lahoL eP . pgsf] laho klg s/La P]ltxfl;s g} lyof] – b'j} k6s cfkm\gf lgs6td\ k|ltåGbLeGbf b'O{ ltxfO{ / Tof] eGbf klg a9L dtn] lahoL . g]kfnL sf+u|];sf] Oltxf;df ;efklt lahosf] of] :j?keGbf lul/hfk|;fb sf]O/fnf clxn];Dd PSnf] JolQmsf ?kdf lrlgG5g\ . cfkm\gf lgs6td k|ltåGåL eGbf b'O{ ltxfO{ / Tof] eGbf a9L dtaf6 lahoL . g]kfnL sf+u|];sf] Oltxf;df ;efklt lahosf] of] :j?kdf lul/hf sf]O/fnf clxn];Dd PSnf] JolQmsf ?kdf lrlgG5g\ .

-3_ afg]Zj/ e]nfdf ;efklt :jod\ 3f]lift x'g'ePsf z]/axfb'/ b]pjf klg 8]9 jif{ cl3 dfq kf]v/fdf ;DkGg o;sf] ljlwjt\ dxflwj]zgsf] dtbfg qmddf sf]O/fnf;+u b'O{ltxfO{ eGbf a9L dtn] xfg'{ ePsf] lyof] .

-ª_ dgf]gLt ;b:ox? ;efklt kIfsf x'g] x'"bf / kf6L{ Psnf}6L aGg] ;DefjgfnfO{ cGTo u/L s]Gb|Lo ;ldltdf %) k|ltztsf] ;+Vof lgjf{lrt x'g] k|fjwfg klxnf] k6s sf]O/fnfn] g} cfkm\gf] kf6L{sf] ljwfgdf /fVg' ePsf] xf] .

-r_ clxn] g]sfsf] ljwfg adf]lhd #^ hgf ;bo /x]sf] o;sf] s]Gb|Lo ;ldltdf Tof] dxflwj]zgaf6 lgjf{lrt eP/ cfPsf !* hgfdWo] !@ hgf s]Gb|Lo ;b:o sf]O/fnfsf kIfdf /x]sf To;sf] cflwsfl/stf hf“Rg] /fHosf] lgsfo lgjf{rg cfof]usf ljj/0f b]lvG5 . of] cg';f/ b]pjfn] Tof] dxflwj]zgaf6 lgjf{lrt ;b:o ;+Vofsf] Ps ltxfO{ dfq k|fKt ug'{ eof] . lgjf{rtdWo]sf] b'O{ ltxfO{ ;b:o sf]O/fnf;+u} 5g\ . !* dWo] !@ / ^ sf] ;+Vofn] g} Tof] b'O{ ltxfO{ eGg] hgfp"5 .

-5_ #^ ;b:oLo s]Gb|Lo ;ldltsf] d"n :j?kdWo] sf]O/fnf;+u Tof] a]nf;Dd @( hgf s]Gb|Lo ;b:o sfod lyP . b]pjfsf] slyt afg]Zj/e]nfdf #^ dWo] ^ hgf / sf/jfxLdf k/]sf ! hgf b]pjf ;d]t u/L & hgf dfq pkl:yt /x] .

-h_ s]Gb|Lo ;ldltsf] Tof] #^ ;b:o ;+VofdWo] & hgf dfq pkl:yt /x]sf] …afg]Zj/ e]nfÚkl5 klg lgjf{rg cfof]udf sf]O/fnf;+u b'O{ hgf c:j:y afx]s Pshgf lg:sfl;t / ^ hgf gof“ kf6L{ vf]n]/ cg'kl:yt /x]sf cflwsfl/s ( hgf afx]s @& hgf s]Gb|Lo ;b:ox? d"nwf/sf] a}7s d} pkl:yt /x]sf hf] sf]xLn] klg cfof]udf uP/ dfOGo'6 x]g{ ;lsG5 . of] ;+Vof eg]sf] klg b'O{ ltxfO{ g} xf] . Psflt/ gf} / csf]{ lt/ @& eg]sf] klg 7Ls b'O{ ltxfO{ g} xf] .

-em_ g]sf ;efklt sf]O/fnfn] of] dfOGo'6 /fHosf] lg0f{o ug]{ lgsfonfO{ a'emfP/ dfq sf:sL hfg' ePsf] lyof] . z'qmjf/ cyf{t\ rfn" dlxgfsf] & ut] s]Gb|Lo ;ldltsf] a}7s a;fP/ ToxL lbg To:tf] dfOGo'6 lgjf{rg cfof]udf a'emfP/ To;sf] ef]lnkN6 dfq sf]O/fnf sf:sL hfg' ePsf] lyof] .

-`_ o;/L cfPsf kf6L{sf s]Gb|Lo ;efkltnfO{ lhNnf ;efkltn] k|d'v cltly agfpg gldNg] jf gx'g] sf/0f s] x'G5 < ToxL adf]lhd pxf“ k|d'v cltly agfOg' eof] .

-6_ z'qmjf/ zdf{ afg]Zj/ e]nfdf cg'kl:yt x'g'x'GYof] . Tof] e]nfsf] lg0f{o lhNnf lhNnfdf k'uL g;s]sf] s'/f ToxL lbg b]pjfn] 8fSg' ePsf] a}7sdf lbg' ePsf] lgb]{zgaf6 klg b]lvG5 . o; cl3 To:tf] lgb]{zg hf/L ePsf] eGg] st} /]s8{ 5}g . b]pjfn] cfkm" ;efklt 3f]lift ePkl5 klxnf] k6s Tof] e]nfsf] ;Gb]z 7fp" 7fp"df k'¥ofpg ;DalGwt kIfx?nfO{ lgb]{zg lbg' ePsf] lyof] .

lgisif{M -s_ To;f] eP oL ;efklt tLg jif{sf nflu kf6L{af6 lgnlDat x'g'kg]{ ck/fw s] u/]5g\ t < afg]Zj/ e]nfsf] lg0f{onfO{ Tof] kf6L{sf ^) j6f lhNnfsf ljlwjt\ ;DkGg lhNnf clwj]zgaf6 lgjf{lrt ;efkltx?n] …cj}wÚ egL b]pjfn] cfkm"nfO{ ;efklt 3f]if0ff ug'{ cl3Nnf] lbg g} atfO;s]sf lyP . ltgaf6 x:tfIfl/t jQmJo ;fj{hlgs e};s]sf 5g\ . of] e]nf x'"bfsf] ;do;Dd g]kfnL sf+u|];sf &% lhNnfdWo] * j6f lhNnf sf/0fjz clwj]zg x'g af“sL lyP . ljwfgtM of] a]nf;Dd ^& lhNnf dfq ;efklt /x]sf lhNnf lyP . To;dWo] ^) j6f lhNnfn] o;/L b]pjfsf] of] e]nfnfO{ cj}w eg]kl5 b]pjfsf] Tof] ;Dd]ngdf cfPsf jf gcfP/ klg ;dy{g hgfPsf egL dflg+bfsf lhNnfx? slt /x]5g\ b'O{ tLg sIffsf] ljBfyL{nfO{ lx;fa ug{ nufcf}+ . To;/L lgjf{lrt b]pjf cfkm\g} b'O{ sIffdf k9\g] 5f]/fnfO{ Tof] sfkL h"fRg lbOof] eGg] klg To;n] lbg] gDa/ Pp6} x'g]5– b]pjfsf kIfdf df}g jf ckxl/t eP/ a;]sf lhNnf ;efkltx?sf] ;+Vof ^& lhNnf dWo] & eg]sf] slt ltxfO{ rf}/fO{af6 b;fO{ xf] eGg] klg lx;fan] g} b]vfp"5 .

lgisif{ -v_ &% dWo] Pp6f lhNnfsf] ;efkltn] &% j6} lhNnfsf] g]t[Tj u/]sf] s]Gb|sf lg0f{ox?nfO{ slt k|efj kfg{ ;Snf cfkm}+ cg'dfg u/f}+ . b]pjfsf] klxnf] a}7ssf] klxnf] lg0f{odf cfkm" tLg jif{sf nflu lgisfl;t ePsf] x'"bf cfkm"n] klg c?nfO{ ToxL ug]{ eGg] k|ltzf]w b]vfpg' eof] . t/ Tof] k|ltzf]w lhNnfsf] Pp6f ;efklt x'g] ls s]Gb|sf] cyjf ;a} lhNnfsf] s]]Gb|Lo ;efklt eGg]df rflx+ clnslt klg ljj]s k'¥ofPsf] b]lvPg . /fhgLlt ug]{ Tof] kf6L{sf] Pp6f ;fgf] ;Eo sfo{stf{n] sf]O/fnfnfO{ b]pjfn] ;efkltaf6 dfq xf]Og pxf“n] cfkm"dfly h'g ck/fw ePsf] 7fGg'eof] . Tof] adf]lhd sf]O/fnfnfO{ bl08t ug{ To;/L jif{ ls6fg;fy lgisf;g ug'{ ePsf] eP s]xL a'lemGYof] . cyf{t\ of] sf/jfxLaf6 rflx+ s]xL a'lemPg . t/ oxf“g]/ rflx+ a'em\g] k|of; ul/of] eg] ca sf+u|];sf] d]?b08sf /]zf /]zf gi6 kfg]{ sfdsf] yfngLsf ?kdf b]lvg]5 .

afx| jif{sf kf“r ;o 6fpsf

g]kfnL sf+u|]; To;} klg cfd gful/ssf] kf6L{ x'g 5fl8;s]sf] lyof] . cfd gful/ssf] dfq xf]Og o;sf ;fwf/0f ;b:osf] klg kf6L{ x'g 5f8]sf], ;fwf/0f ;b:odfq xf]Og ;lqmo ;b:osf] klg cfkm\gf] kf6L{ x'g 5fl8;s]sf] lyof] . s]xL tYout ljj/0fn] ToxL s'/f atfp"5g\ .

g]kfnL sf+u|];sf ;fwf/0f ;b:o egL o;n] hgfP cg';f/ s/La !) nfvsf] ;+Vof k'Ubf]/x]5 . k'u gk'u 8]9 jif{ cl3 kf]v/fdf ;DkGg o;sf] bzf}+ dxflwj]zgdf o;sf] ;lqmo ;b:o ;+Vof egL Ps nfvsf] ;+Vof b]vfOPsf] lyof] . ;lqmo ;b:o, ;fwf/0f ;b:o To;kl5 cfd gful/s kfnf] klv{bf kf6L{n] k|fKt u/fpg] cj;/sf kIf x'g\ oL . elgPnf– sf+u|]; klxn] cfd gful/s, To;kl5 ;fwf/0f ;b:o, To;kl5 ;lqmo ;b:o h:tf txut ?kn] cj;/ k|fKt u/fp"5 . cfkm}+ ki6 5 of] elgg] s'/f dfq xf], Jojxf/df To:tf] x'"b}g . of] kf6L{n] Jojxf/d} u/]/ b]vfPsf 5f}+ eG5 eGg] ljutsf] Jojxf/ rflx+ Tof] eGbf leGg 5 . To;sf s]xL pbfx/0f x]/f}+ .

;'? u/f}+, s]Gb|Lo ;ldltaf6} . of] kf6L{sf] ljwfg cg';f/ o;sf] Tof] ;ldltdf k'Ug] of]Uotf /fVg] JolQmx?sf] ;+Vof k|To]s k6s !% ;o /xg] u/]sf] 5 . dxf;ldltsf ;b:ox?sf] ;+Vof & ;o x'G5 . lat]sf !@ jif{df of] kf6L{sf tLg j6f dxflwj]zg eP . tL dxflwj]zg kl5 agfOg] s]Gb|Lo ;ldltsf ;b:ox?sf] cg'xf/ x]/f}+ t %) hgfsf] ;]/f]km]/f] eGbf dfly nueu Pp6f klg cg'xf/ kfOb}g . klxnf], bf];|f], t];|f] ;a}sfn To;/L g} lat] . oL dWo]df klg 7"nf] ;+Vof cem egf}+ rf/ efusf] tLg efu Tof] a]nfb]lv of] a]nf;Dd g} 5g\ . Ifdtfsf] cfwf/af6 To;f] ePsf] xf] eg] lat]sf !@ jif{df sf+u|]; sxf“ k'Uof], To;sf] g}lts j}rfl/s / ;f+u7lgs w/ftn s:tf] eof] eGg] kl5Nnf] 36gf dfq x]l/of] eg] klg kof{Kt xf]nf . k|fljlws sf/0fn] r'gfj lhTg' cnu xf] .

s]Gb|Lo tx ;+;b\df lat]sf !@ jif{df tLg j6f dxflgjf{rg ;DkGg eP . k|To]s k6s l6s6 kfpg] JolQmx?sf] ;+Vof @)% hf]8\bf ^!% hgf JolQm kb{5g\ . tLg} k6s Tof] cj;/ kfpg] dWo] of] ;+Vofdf ;fdfGo cg'xf/af6 klg % ;o hltsf] ;+Vof ToxL cg'xf/ bf]xf]l/Psf] kfOg] 5 . ;;b\af6 pTkfbg x'g] ;/sf/sf dGqLx?sf] cg'xf/ x]l/of];\ . of] aLrdf g]kfnL sf+u|];af6====sf] ;+Vofsf dGqL eP5g\ . To;qmddf Tof] a]nfb]lv clxn];Dd lg/Gt/ dGqL e} /xg], bf]xf]l/P/ t]xl/P/ / rf}l/P/ ;d]t cfpg]x?sf] ;+Vof rf/ efusf] tLg efu x'"bf]/x]5 . oxf“ tL ;a}sf] gfp pNn]v ug{ :yfgsf] sf/0fn] klg ;Dej ePg . cg';Gwfgstf{x?n] vf]Hbf of] s'/f cfkm}+ b]lvg]5 .

oxL qmdaf6 ljleGg ;+:yfgx?df ePsf /fhgLlts lgo'lQm cl3 a9], a9fOP . kf6L{ ;+u7gsf ljleGg txsf] cj;/ af“8kmf“8 klg ToxL ?kdf ePsf] kfOG5 . ;+:yfgx?df lgo'lQm Ps hgf dGqL hlt k6s bf]xf]l/P ltgn] ToxL JolQmnfO{ k|fljlws sf/0fa; lgsfo abNg' k/] klg cj;/ rflx+ ToxL ?kn] lbPsf ljj/0fx?n] b]vfp"5 . lat]sf !@ jif{df g]kfnL sf+u|];sf * j6f ;/sf/ eP5g\ . tL cf7 ;/sf/af6 ;+:yf / lgsfox?df To;/L lgo'lQm kfpg]x?sf] s'n ;+Vof %) eGbf a9L k'Ub}g . kl5Nnf] k6s t Ps JolQmnfO{ b'O{ leGg k|s[ltsf lhDd]jf/L ;d]t lbOPsf] pbfx/0f cem} ljBdfg 5 . ;fdfGo k|s[ltsf t/ b'O{ lhDd]jf/L Pp6} JolQmnfO{ ;'lDkPsf bh{gf}+ pbfx/0f Tof] a]nfb]lv clxn] cyf{t\ jt{dfg ;/sf/sf] kfnf;Dd klg sfod g} 5 .

oxf“ klg Ifdtfsf] cfwf/df eGg] xf] eg] tL ;+:yf lgsfo rflx+ lbglbg} 8'Ab} uP/ ltgnfO{ Joj:yfkg ug{ oxL jif{ dfq kf“r c/a ?k}of“ vr{ ug'{ kg]{ cj:yf plAhPsf] cy{ dGqfnosf] k|ltj]bgn] b]vfp"5 .

lat]sf kf“r jif{df sf+u|];sf o:tf kf6L{ ;/sf/ / ;/sf/af6 l;lh{t cj;/x?nfO{ pkef]u ug]{ sf+u|];leq gfp gugL cTolws ;+Vofsf] cg'dfg ug]{ xf] eg] l6kg 6fkg u/]/ kf“r ;osf] ;+Vof k'Unf ls < t/ o;sf] k|j[lQ x]bf{ Tof] klg k'Ub}g . 7Ls} 5, logLx? ;a}eGbf 5flgPsf x'g\ egL dfgf}+ . To;f] eP sfd klg t To:t} x'g'kYof]{ . of] aLrdf kf6L{ut cj;/ kfPsfn] kf6L{nfO{ slt nf]slk|o agfP, ;/sf/df a:g]x?n] ;/sf/nfO{ slt nf]slk|o agfP / lgsfox?sf] bfloTj kfPsfx?n] lgsfox?nfO{ s;/L psf;] < o;sf] ljj/0f pNn]v ul//xg' kb}{g, huhfx]/ g} 5 . cj;/nfO{ cfkm\g} kf6L{leq o:tf] ;+s'rg ug]{ kf6L{ ltgsf] g]t[Tjn] cfd gful/snfO{ cj;/ k|bfg unf{ egL dfGg] cfwf/ sDtLdf of] a]nf;Dd sf+u|];n] b]vfpg ;s]sf] 5}g . To:tf] b]lvG5 eGg] s;}nfO{ nfU5 eg] To;sf s]xL dfq pbfx/0f k|fKt xf];\ k+lQmsf/ oL ljj/0f lkmtf{ lng tof/ 5 .

sf+u|]; ca lrGx dfq} <†

g]kfnL sf+u|];sf] ca lrGx dfq af“sL /x]5 . lat]sf b'O{ xKtfleq Tof] lrGxsf nflu hxf“ hxf“af6 h] h] eof] To;sf] pbfx/0f oxLaf6 k|fKt x'G5 . km'6]/ uPsf] b]pjf sf+u|]; xf];\ ls ;+:yfkg kIf elgPsf] sf]O/fnf sf+u|]; clxn] b'a} Tof] lrGx k|flKtsf] cleofgdf cyf{t\ Pp6f cfof]u ;dIf k'u]sf] lrGxsf] lg0f{onfO{ ;f; /f]s]/ klv{Psf] cj:yf 5 . b]pjfsf] afg]Zj/ e]nf hf] oxL dlxgfsf] @ b]lv % ut];Dd h] eof] Tof] g]kfnL sf+u|];sf] af“sL /x]sf] Pp6f lrGx k|fKt ug]{ cleofgsf] ;]/f]km]/f]df lyof] eGg] e]nfsf] clGtd lbg % ut] h] h;/L e]nf ;DkGg eof] eGb} ;SsnL gSsnL sfuhkq / k|df0fqx? cfof]u ;fd' k|:t't ul/of] To;n] ToxL s'/f b]vfp"5 . k|wfgdGqLn] To;kl5 k6s–k6s cfkm" ax'dtdf /x]sf] To;sf/0f Tof] lrGx cfkm"n] k|fKt ug]{ bfjL ul//xg' ePsf]af6 klg gof“ v'n]sf] Tof] kf6L{ sf+u|];sf] lrg';+u dfq ;Da4 ePsf] k'i6L x'G5 . Tof] lrg' k|fKt ug]{ sfd afx]s afg]Zj/ e]nfdf g Tof] kf6L{nfO{ ;jn agfpg] sfo{qmd cfPg . Tof] lrg' k|fKt ePkl5 To;sf] cfwf/df b]z / b'lgof“nfO{ lxtsf/L x'g] s'g} k|:tfj g} NofOof] . k|wfgdGqLn] s'g} Ps JolQm g]tfdfly JoQm ul/Psf …ufnL unf}hÚn] el/k"0f{ cyf{t\ ToxL dfq ePsf] Pp6f b:tfj]h afx]s Toxf“ lnlka4 s'g} gof“ s'/f cfPg . Tof] e]nf ;DkGg e};s]sf] 5, Toxf“leq s] s] k|:tfj Nofof] eGg] uf]Ko /flvPsf] jf /fVg' kg]{ cb[Zo sf/0f plAhPsf] eP leGg s'/f xf] . t/ ToxL uf]Ko b:tfj]hsf cfwf/df cfd gful/sn] Tof] gof“ v'n]sf] kf6L{nfO{ dt lbg' kg]{ afWofTds l:ylt pAHofpg vf]lhPsf] eP Tof] klg leGg} s'/f xf] . hgtfdf hfg' kg]{ s'g} kf6L{n] cfkm\gf To:tf b:tfj]hx? ltg} hgtfaf6 uf]Ko /flvG5g\, To;/L /flvg' g} k|hftGqdf x'g' kg]{ kf/blz{tfsf] Tof] kf6L{af6 kl/efiff km]l/Psf] eP emg leGg s'/f xf] . gq uf]Ko b:tfj]hnfO{ cfwf/ dfg]/ hgtfn] Tof] kf6L{nfO{ :jLsf/ ub{5g\ eGg] dfGg ;ls+b}g . t}klg tL g]tfx? oxL s'/f bfjL ul//x]sf 5g\– xfdLnfO{ ckf/ hg;dy{g k|fKt x'g]5 . b]zdf ;+s6sfn nfu]sf] gful/ssf df}lns xs vf]l;Psf, b]zJofkL cfjthfjt /f]lsPsf] zflGtk"0f{ e]nf x'g], ljrf/ cfbfgk|bfg ug]{ xs lgnDag ePsf cj:yfsf] ;/sf/n] ckf/ hg;dy{g k|fKt x'g] cfwf/nfO{ cfkm\g} k|sf/n] cg'dfg u/]sf] x'g ;Qm5 . h] xf];\ gof“ v'n]sf] sf+u|]; ToxL k'/fgf] sf+u|];sf] lrg' ;s] k|fKt ug]{ g;s] Wj:t kfg]{ sfdd} h'6]sf] 5 . of] cg'dfg xf]Og lqmofsnfk / cleJolQmn] b]vfPsf s'/f x'g\ .

csf]{tkm{ k'/fgf] sf+u|]; h;n] cfkm"nfO{ d"nwf/ dfGb5 Tof] klg g]kfnL sf+u|];sf] ToxL af“sL /x]sf] Pp6f lrGx dfq k|fKt ug]{ w'gdf 5 . kf6L{ km'6\g] tkm{ ;+s]t lb+b} ptf Pp6f kIfn] kf“r lbg;Dd Pp6f e]nf ;DkGg ul//x"bf otf of] kf6L{ rflx+ s]jn ToxL lrGx k|fKt ug]{ /sdL sfddf nflu/x\of] . Tof] aLrdf o;n] kf6L{ kmf]8\g glbg s] k|oTg u¥of] eGg] s;}nfO{ hfgsf/L 5}g . kf6L{ km'6]/ hf“bf af“sL /x]sf] d"n k|jfx s;/L z'l4s/0f x'G5 eGg] klg st} s'g} zAbdf klg k|s6 ePsf] b]lvPg . Tof] aLrdf of] …d"nwf/Ú To:tf sfuhkq lgdf{0f ug{ / To;nfO{ lrGx lbnfpg] ;+Vof lgjf{rg cfof]u;Dd k'¥ofpg] sfddf dfq Jo:t eof] . otf e]nf 8flsof] ptf cfof]udf kq n]lvof] of] cj}wflgs 5 otf lgisf;g / gof“ g]t[Tj 5gf}6 eof] ptf d"nwf/df slt ;+Vof k'U5 eGg] u0fgf ug{ s]Gb|Lo ;ldltsf] a}7s 8flsof] . x]l/of];\ km'6kl5 a;]sf] g]sfsf] s]Gb|Lo ;ldltsf] a}7s . c?a]nf #–$ lbg;Dd rNg] of] kf6L{sf] ;f] lbgsf] a}7s s/La # 306f dfq rn]sf] lyof] . of] a}7ssf] sfd, p2]Zo / kl/0ffd ToxL lrGx k|flKtsf nflu ;+Vof b]vfpg' /x]sf] lyof] eGg] o;n] klg b]vfp"5 . Pp6f ;j{;fwf/0f gful/s klg g]kfnL sf+u|];leq Tof] xKtf h] eof] To;nfO{ 7"nf] 36gfsf ?kdf lnO/x]sf lyP . olt nfdf] Oltxf; ePsf] / lat]sf !@ jif{df !) jif{ ;Qf rnfPsf] tyf # jif{ cl3 dfq hgtfn] ;a}eGbf a9L cyf{t\ k"0f{ ax'dt lbPsf] kf6L{ s]xL lbg / s]xL xKtfsf cGt/df o;/L nueu ;dfKt x'g] u/L 36gfx? plAh/x]sf] cj:yfdf / kf6L{ km'6]kl5 a;]sf] klxnf] a}7sdf Tof] kf6L{n] s] s:tf lg0f{o u¥of], kf6L{nfO{ hLjLt /fVg] k|of;dWo] gLltut ?kdf s] s'/f to eP, oxL kf6L{nfO{ hgtfn] dfGg' kg]{ sf/0fx? s] vf]lhof] / km'6]/ uPsf] eGbf leGg cfkm"nfO{ d"nwf/ egL lrgfpg] / Tof] lrgfOaf6 b]z b'lgof“nfO{ s] x'g] eGg] Pp6f klg s'/f aflx/ cfPsf] 5}g . of] kf6L{ of] kl5NNff] r'gfjsf ;Gbe{df lgjf{rg cfof]udf btf{ ePsf] ldltb]lv of] l:ylt;Dd cfOk'Ubf o;n] Tof] cfof]unfO{ n]v]sf krf;f}+ kq s]jn To;sf] lrg' k|fKt ug]{ ;Gbe{df dfq lyP eGg] o;n] klg b]vfp"5 .

g]kfnL sf+u|];sf] ?v lrGx h;nfO{ clxn] b'j} kIfn] dl/d]6]/ tflg/x]sf 5g\ / To;}df cfkm\gf] k|f0f /x]sf] b]lvO/x]sf 5g\ . of] lrGx @)!% ;fndf 5flgOPsf] lyof] . of] ?v lrGxsf] cfo' s/La $% jif{sf] eP5 . cfheGbf $% jif{ cl3 k|rf/ k|;f/sf] cj:yf s:tf] lyof] . cfkm}+ a'emfpg ;lsG5 . Tof] a]nf tTsfn lrGx /f]h]/ r'gfjdf hf“bf b'O{ ltxfO{eGbf a9L dt cfPsf] lyof] . $% jif{kl5sf g]tfx? s:tf eP5g\ kf6L{ km'6fP/ hf“bf klg Pp6f cfkm\gf] lrGx ;d]t agfpg g;Sg] kf6L{ km'6]/ hf“bf klg lrGx rflx+ ToxL rflxg] <

sf+u|]; slt k|hftflGqs

clxn] ;~rf/ dfWoddf lbgx'"h:tf ;dfrf/ cfO/x]sf 5g\ To;nfO{ cfwf/ dfGg] xf] eg], ;/sf/L ;~rf/ dfWodsf] ;dfrf/df s]xL c+z ;To eP g]kfnL sf+u|];sf ;efklt z]/axfb'/ b]pjf x'g'x'"bf]/x]5 egL a'em\g' k5{ . Tof] a'em\bf ca g]kfnL sf+u|]; slt k|hftflGqs xf] cyjf b]pjf sf+u|];df k|hftGqsf] kl/efiff s] /x]5 eGg] b]lvg]5 .

;+s6sfn b]zsf tdfd ;d:ofx?sf] ;dfwfg xf]Og . ;+s6 eGg] zAb cfkm+}n] ;f] s'/f atfp"5 . of] sfn nfu" ePkl5 gful/sx? :jtM vf]l;G5g\ . k|fjwfg g} To:t} 5 . t/ clxn] b]z xf“ls/xg' ePsf k|wfgdGqL jf egf} ut xKtf lgld{t gof“ g]kfnL sf+u|];sf ;efklt …;+s6sfnÚ cfkm\gf] nf]slk|o sfd ePsf] egL atfO/xg' ePsf] 5 . ;+s6sfn k|hftGqsf] ;+hLjgL xf] t < k|Zg oxLaf6 plAhG5 / sf+u|]; slt k|hftGqjfbL /x]5 eGg] k|Zg klg oxLaf6 ;'? x'G5 . ;+s6sfn s;}sf nflu e|d xf] eg] Tof] ;/sf/sf nflu dfq xf] . b]zsf] Ps efuaf6 csf]{ efudf cfjthfjt ug{ gkfpg], zflGtk"0f{ e]nf x'g gkfpg], ljrf/ cleJoQm ug{ gkfpg], ;/sf/;+u p;n] u/]sf sfd s'/fsf] ;"rgf dfUg gkfOg] / cbfntdf sfg'gL pkrf/ vf]Hg gkfOg] ;+s6sfnsf ljz]if k|fjwfg x'g\ . tL k|fjwfg lgnDag x'"bf Tof] s;/L nf]slk|o / s;/L k|hftGqsf] ;+/Ifs x'G5 eGg] a'em\g ;lsPs} 5}g . oL ;a} wf/f lgnDag u/]/ rnfOPsf] / rnfOg] zf;g k|hftflGqs xf] eg] jf:tjd} k|hftGq rflx+ s] xf] t < cfd gful/ssf k|Zgn] hjfkm kfPsf] 5}g . hjfkm gkfpg' k|hftGq xf] eg] sf+u]|; of] a]nf slt k|hftGqjfbL xf] / To;df klg gjul7t sf+u|]; t emg\ slt dfqfsf] k|hftflGqs xf] eGg] cfkm}+ cg'dfg ug{ ;lsG5 . cem b]zdf ;+s6sfn 3f]if0ff u/]/ dxflgjf{rg ;DkGg ug]{ sfd t ;DejtM k|hftGqsf] csf]{ gd'gf g} x'g'k5{ .


cGt/+u

e/t sf]O/fnf

tf]of u'?ª

hGdM @))$ ;fn, tftf]kfgL l;Gw'kfNrf]s . lzIffM Pd=P= g]kfnLdf / jL=Pn=÷lhDd]bf/Lx?M s/La @% jif{ g]kfn a}+s lnld6]8df sfd u/]sf] . dLgejg SofDk;df g]kfnL ljifosf] k|fWofks ag]/ s]xL ;do sfd u/]kl5 clxn] g]kfn /fhsLo k|1f k|lti7fgsf] ;b:o kbdf dgf]gLt x'g' ePsL >LdtL u'?ª k|l;4 sjolqsf ?kdf kl/lrt x'g'x'G5 . sljtf kmf“6df ljz]if ?lr /fVg] k|f1 >LdtL u'?ª;+usf] cGt/Ë

k|= n]vg If]qtkm{ s;/L nfUg' eof] <

– s]6fs]6Lb]lv g} n]Vg], k9\g] jftfj/0f kfPsL lyP" . d]/f] lktfhL ;]gfdf x'g'x'GYof] . pxf“n] g} dnfO{ n]Vg, k9\gdf k|f]T;fxg lbg'x'GYof] . lktfhL cfkm}+ klg syf, sljtf n]Vg] sfddf km';{bsf] ;do ;b'kof]u ug'{x'GYof] . lstfax? k9\g n]Vg tyf ;s];Dd ljleGg efiffx?sf] 1fg /fVg' k5{ eGg'x'GYof] clg ljBfyL{ hLjgdf klg snd rnfpg yfn]+– u'?x?af6 klg k|]/0ff ldn]sfn] cfh;Dd n]vg IF]q 5f]8]sL 5}g .

k|= g]kfn a}+sdf nfdf] ;do;Dd gf]s/L ubf{ of] If]qdf ;+nUg eO/xg afwf c8\rg t k/]g <

– clxn] d h'g :yfg / :t/df cfOk'u]+, To;sf] of]ubfg lj/f6gu/nfO{ g} lnPsL 5' . lsgeg] Tof] nfdf] sd{rf/L hLjg d}n] ToxL latfP" . gf]s/Ldf ;+nUg /x] klg dnfO{ snd rnfpg s;}n] /f]s]g . d]/f] lg/Gt/tf hf/L /x\of] . d Toxf“ x'g] k|foM ;a} ;flxlTos uf]i7Ldf ;+nUg eO/xGy] . Toxf“sf k|l;4 ljåfg ;flxTosf/x? afns[i0f kf]v/]n, >LdtL b]js'df/L yfkf, dft[sf afa' tyf dxfgGb ;fksf]6f h:tf JolQmTjx?n] dnfO{ slxNo} klg n]vg IF]qaf6 cnu /xg lbg' ePg .

k|= g]kfnL ;flxTodf s'g ljwftkm{ a9L em'sfj /x\of] <

– d]/f] a9L em'sfj sljtf IF]q g} xf] .

k|= clxn];Dd slt sljtf n]Vg' eof] t <

– ;j{k|yd s[ltsf ?kdf …;"o{bxÚ gfds sljtf ;+u|x @)$@ df k|sflzt ug{ ;s]+ . To;kl5 nfdf] / l;+uf] Pp6f …w'kLÚ gfds sljtf / …b]jn 3'd]kl5Ú csf]{ Ps syf ;+u|x u/L tLgj6f k|sflzt eO;s]sf 5g\ eg] ljleGg kqklqsfx?df km'6s/ sljtfx? k|z:t dfqfdf k|sflzt ePsf 5\g .

k|= s:tf] d'8 jf jftfj/0f kfp"bf sljtf n]Vg'x'G5 <

– d'8 jf jftfj/0feGbf klg kl/j]zdf e/ kbf]{/x]5 . t/ ;a}nfO{ To:tf] jftfj/0f x'"b}df sljtf n]Vg] cj;/ x'G5 eGg ;ls+b}g . sljtf n]VgnfO{ leqL l;h{gfTds k|ltef klg x'g'kb{5 . slxn] slxn] of] laifodf o;/L n]V5' eGbf sljtf x'g hfG5 eg] s'g} a]nf n]lv;s]kl5 rflx+ of] t sljtf kf] eP5, Tof] eGbf klg /fd|f] sljtf x'g k'u]5 eGg] x'G5 .

k|= ;flxTosf c? ljwftkm{ lsg snd rnfpg' ePg <

– cfkm"nfO{ dgdf nfu]sf s'/fx? sljtf dfkm{t\ yf]/} zAb tyf nfOgdf yf]/} kfgfdf xfdL c6fpg vf]H5f}+ . To;/L n]lvPsf] sljtfaf6 xfdL w]/} s'/f lbg ;S5f}+ . t/ To;/L w]/} s'/f lbgsf nflu slxn]slx+ Toxf“ gk'u]sf] h:tf] cyf{t\ o;sf] JofVof gk'u]sf] h:tf] x'G5 . sljtfdf JofVof ug'{ /fd|f] x'"b}g . To;sf nflu syf jf pkGof; n]Vg' k5{ ls cyjf lgaGwaf6 kf] To:sf] kl/k"lt{ x'G5 ls eGg] r} dgdf nfU5, t/ n]lvPsf] r}+ 5}g .

k|= tkfO{+n] clxn];Dd n]Vg' ePsf sljtfaf6 s] ;Gb]z lbg ;s]sf] dx;'; ug'{ ePsf] 5 <

– d]/f] sljtf dfkm{t\ d}n] ;fdflhs ljs[lts} af/]df a9L n]v]sf] 5' . o; afx]s k|fs[lts lrq0fsf af/]df klg snd rnfPsf] 5' .

k|= tkfO{+n] cfbz{ dfGg] s'g} sljsf] gfd lng ;Sg' x'G5 <

– dxfslj nIdLk|;fb b]jsf]6f . pxf“sf s[ltx?nfO{ lni6 klg elgG5 . t/ dnfO{ pxf“sf cg]sf}+ s[ltdWo] …kfunÚ gfds sljtfaf6 d cToGt k|efljt x'g k'u]+ . Tof] sljtf d}n] Toltv]/ g} k9]kl5 d}n] pxf“nfO{ cfGtl/s x[boaf6 >4f ug{ yfn]+ .

k|= tkfO{+ sljtf n]Vbf ;fdflhs lj;+ult jf k|fs[lts lrq0fsf af/]df s;nfO{ a9L dxTj lbP/ n]Vg' x'G5 <

– s'g} klg dflg;n] ;'? ;'?df sljtf n]Vbf k|s[lt, k|]d h:tf s'/fx?nfO{ k|fyldstf lbPsf] xfdL kfp"5f}+ . t/ k|]d eGg] s'/f r}+ d]/f] k|fyldstfsf] ?kdf eg] cfPg . lsgeg] d}n] hLjgdf ax't ;+3if{do hLjg latfpg k¥of] . To;}n] k|]d eGg] s'/f daf6 clns 6f9f /x\of] . To:tf] k|s[lt g} d;+u glhs x'g k'Uof] . vf]nf–gfnf, kfvf–kj{t, h+unx? h:tf] k|s[ltn] 3]l/Psf] 7fp"df hGd x'g k'u]sf] sf/0fn] klg d k|s[lt;+u r}+ k|]dL x'g k'u] . ;+3if{do hLjg lgjf{x ug'{ kbf{ d}n] b]v] ef]u]sf ;fdflhs lj;+ult, ;fdflhs s'07f, dfgjLo b'Mv kL8f, h:tf s'/fx? klg d]/f] sljtfsf ljifo x'g k'u] .

k|= gj lk+9L ;flxTosf/x?af6 n]lvPsf sljtfx?nfO{ s'g ?kn] x]g'{ ePsf] 5 <

– gj o'jfx?n] klg s'g} s'g} t cToGt /fd|f sljtfx? n]v]]sf] kfPsL 5' . pgLx?sf sljtf k9\bf ulx/f] cWoog klg pgLx?df ePsf] b]lvG5 .

k|= n]vg If]q tkm{ nfu]/ s] kfpg ;s]sf] dx;'; ug'{ ePsf] 5 <

– d cfh of] s';L{df cfOk'u]+ ToxL If]qdf nfu]/ g} xf] . o;sf cltl/Qm g]kfn ;flxTosf/ ;+;b\sf] ;+:yfks ;b:o x'g k'u]+ . n]vs ;flxTosf/x?;+u e]63f6 tyf ;Dks{ agfO{ /fVg ul7t …dfWodÚ ;+:yf tyf l;h{gzLn ;flxlTos ;dfhsf] ;b:o klg eP" . o;afx]s …;"o{bxÚ sljtf ;+u|x k|sflzt ePkl5 lj/f6gu/n] …k|ltef k'/:sf/Ú lbof] . o:t} ;flxlTos kqsf/ ;+3n] …Jolyt ;flxTo k'/:sf/Ú tyf …/Tg>L :j0f{ kbsÚ cflb dfg ;Ddfg k'/:sf/ kfpg ;s]+ .

k|= tkfO{+ cfh of] cj:yf cyjf :t/;Dd cfOk'u'"nf eGg] sNkgf ug'{ ePsf] lyof] <

– d cfh oxf“;Dd cfOk'Ug]5' eGg] nfu]sf] t lyPg, t/ d}n] h'g n]vg ;flxTo tkm{sf] af6f] c"ufn]sf] 5', To;af6 d cToGt ;Gt'i6 5' .

k|= g]kfnL ;flxTosf] eljio s:tf] b]Vg' ePsf] 5 <

– g]kfnL ;flxTosf] eljio pHHjn b]v]sL 5 . t/ g]kfnL ;flxTosf] d"Nof+sg ug]{ / /fd|f] JofVof ljZn]if0f ug]{sf] sdL sdhf]/L r} lbg k|ltlbg 3l6/x]sf] 5 .

k|= g]kfnL ;flxTolt/ dflg;x?sf] Wofg clns sd uPsf] dflgG5 lg <

– kf7\oqmddf k/]sf] 5 eg] ;a} ljBfyL{n] k9\5g\ / k9]sf klg 5g\– xf]Og eg] To:tf] clgjfo{ ?kdf k9\g] u/]sf] k|foM kfOb}g . s;}n] of] lstfa k9\gf]; t eg]/ lbP eg] k9\5g\, gq ;flxlTos s[ltx? lsg]/ k9\g]x? sd g} x'G5g\ . To;f] eg]/ k9\b} k9\b}gg\ eGg] d]/f] egfO{ xf]Og .

k|= kf7sx?df c?lr x'g'kg]{ sf/0f <

– syf pkGof; / syf n]Vg]x?n] ljifo j:t'eGbf clns 6f9f uP/ af+luP/ n]Vg] u/]sfn] k9\g g?rfPsf x'g\ . o:tf] ;flxTo n]Vbf To;sf snfTds kIf / >[+uf/ kIf cln a9L rflxG5 . of] ;a ePg eg] dflg;x?n] k9\g ?rfp"b}gg\ .

k|= tkfO{+n] lsg l9nf] ljjfx ug'{eof] <

– d}n] cfkm" dfq xf]Og cfkm\gf ;a} efOalxgLx?nfO{ k9\g n]Vg egf}+ afa' rf“8} :juL{o x'g'ePsfn] kfng kf]if0fsf] lhDd]jf/L cfOnfUof] . Tof] lhDd]jf/Lsf] ;fy} cfkm\gf] klg k7gkf7g cl3 a9fp"b} n}hfg] qmddf ljjfx ug{ l9nf] x'g' :jfefljs} xf] .

k|= slj x[bo efj's x'G5 elgG5, l9nf] eP klg ljx] u/]/ ;Gtfg gePsf]df b'MvL x'g' ePsf] 5}g <

– kfl/jfl/s b[li6sf]0faf6 x]bf{ To:tf] s'/f t cfp"5 g} . t/ ca t To:tf] s'/f v6\s]/ klg x'g] s]xL xf]Og . xfdL >Ldfg\ >LdtLaLraf6 ;Gtfg geP klg xfdL Ps csf{df /fd|f] ;dembf/L 5 . ;Gtfg eP/ klg xfdLnfO{ x]/]gg\ eg] To;sf] s] cy{ /x\of] / < ;Gtfg ePgg\ eGg] s'g} klg k5'tf] 5b} 5}g .

k|= wd{ k'q kfNg] klg st} st} rng 5 lg <

– csf{sf] 5f]/f5f]/L kfn]/ kfk ug'{ eGbf gkfNg' g} 7Ls 7fg]sf 5f}+ .

k|= ;flxTo n]vgtkm{ nfu]/ slt sdfpg' eof] t <

– vf]O sxf“ sdfpg] < xfd|f] b]zdf hlt klg ;flxTosf/x? 5g\ tL ;a} bl/b| g} 5g\ . s]xL ;DkGg JolQmn] n]Vg yfn] eg] pgLx?nfO{ ;f}vn] n]v]sf] xf] eGg] ul/G5 . d]/f] xsdf t Tof] k'/fgf] gf]s/L g]a}lnsf] k]G;gaf6 k]6 kfNg ;xof]u k'u]sf] 5 .

k|= k|1f k|lti7fgdf /x]/ cfkm\gf] IF]qdf s] ug{ ;s'"nf eG7fGg' ePsf] 5 <

– d Ps dgf]gLt ;b:o x'" . d sljtfsf] IF]qaf6 oxf“ cfOk'u]sL x'" . dnfO{ oxf“ kB ljefusf] lhDd]jf/L lbOPsf] 5 . sltko n]vs ;flxTosf/x?nfO{ k|]/0ff k|f]T;fxg lbg' oxf“af6 lg:sg] klqsfx?df sljtf 5flklbg', :t/Lo sljtf 5g\ eg] lstfasf ?kdf g} k|sflzt ul/lbg', syf sljtfsf cWoog, cg';Gwfg ug]{ cflb sfddf s]lGb|t eP/ sfd ub}{5' .

k|= jt{dfg b]zsf] cj:yfnfO{ s;/L x]g'{ ePsf] 5 <

– xfd|f] b]zh:tf] :jtGq, :jfjnDaL, :jfledfgL, g]kfnL h:tf] zfGt zfob} of] ;+;f/df sf]xL dfG5] 5}g xf]nf eGg] s'g} a]nf nfu]sf] lyof], t/ clxn] Tof] geO/x]sf] kfp"bf b'lvt x'g k'u]sf] 5' .


dgsf] uf“7f]

zflGtk"0f{ / k|hftflGqs ljlwaf6 lgsf; lgsfNg' k5{

s[i0f vltj8f

k|hftGqsf] k'g:yf{kgfkZtft\ ag]sf x/]s ;/sf/n] k|hftGqsf] gfddf b]z / hgtfnfO{ n'6\g k|lt:kwf{df pq]sf s'/f cfh g]kfnL hgtfn] dfq xf]Og ljb]zLx?n] klg 5n{Ë a'lem;s]sf 5g\ . /fi6«3ft, hg3ft, ;fdflhs e]befj Pjd\ cGofo, cTofrf/ nufot tTsfnLg hNbfaNbf ;afnx?sf hgc;Gtf]ifx?nfO{ lnP/ ;d:of ;dfwfg ug{ ;/sf/sf] Wofgfsif{0fsf] nflu ul/Psf] a}wflgs zflGtk"0f{ x/]s hgcfGbf]ngx?nfO{ lgd{d xTof–lx+;fsf] bdg u/L hgtfsf] c;Gtf]if kf]Vg] a}wflgs 9f]sfnfO{ k"0f{tM aGb u/]/ /fhgLlts k|ltzf]wsf] cfwf/df xTof, n'6, anfTsf/, em'§f d'2f >[hgf u/L cGwfw'Gw lu/km\tf/L, a]kQf agfpg] /fHo cft+snfO{ tLa| kfg]{ sfd eof], oxf“;Ddls oxf“sf] kf6L{ tyf ;/sf/n] sfg'gL /fh / lalwsf] zf;gsf] anft\ anfTsf/ u/L @)%@ ebf}df g]skf dfcf]jfbLsf s]Gb|Lo ;b:o /fda[If ofbjsf] xTof, To:t} @)%@ sflt{sdf bz}+ ltxf/ dgfO/x]sf ?s'd, /f]Nkf nufot klZrdL lhNnfx?df /f]ldof] ck|]zg ;+rfng u/]/ cfkm\gf] n'6sf] :ju{dfly cf}+nf p7\ofpg] g]kfnLx?sf] sNn]cfd u/]sf] ;a}sf] dfg;k6sdf cem} tfh} xf]nf . @)%@ df3 @! df oxf“sf] k|wfgdGqLsfndf g} /fli6«otf, hgtGq / hghLjLsfsf hNbfaNbf $) ;"qLo dfu /fvL ;dfwfgsf] nflu tTsfn zflGtk"0f{ jftf{sf] ;'?jft ug'{kg]{ cGoyf ;z:q lab|f]xdf pqg afWo x'g] clGtd clN6d]6d lb+bf klg oxf“sf] ;/sf/ alx/f] eP/ lx+;fs} andf ;dfwfg ug{ p2t /x]sf sf/0f g]kfnL hgtfsf] lab|f]x k|ltzf]wk"0f{ ;z:q lab|f]xdf kl/0ft x'g afWo ePsf] xf] .

c:tAo:ttfaf6 d'n'snfO{ lsgf/f nufpg'sf] ;§f ;+s6sfn 3f]if0ff u/]/ r/d u[xo'4sf] /Qmkftk"0f{ laeLlifsfdf hah{:tL b]znfO{ ws]lnPsf] 5 . @)$^ ;fnsf] hgcfGbf]ngaf6 k|fKt ;Lldt hgclwsf/nfO{ ;d]t lgnDag u/L dfgjLo ;+j]bgf / k|hftflGqs d"No, dfGotf k"0f{tM ;dflKt kfl/Psf] 5 . cfsfz / hldgaf6 cGwfw'Gw ad / aGb's k|xf/ u/L sof}+ ufp"x? Wj:t agfOPsf] 5 . cfh x/]s a:tLx? aGb'ssf k/f{x?n] l5rf]lnPsf 5g\, cfh x/]s g]kfnL kfvf kv]/fx? cfnf /utn] kf]ltPsf] 5 . /fHosf] rf}yf] c+u kqsf/x?nfO{ lu/km\tf/ tyf aGb'ssf] lgoGq0fdf /fvL ;"rgfsf] ;|f]t ;+s'lrt kfl/Psf] 5 . g]kfnsf] ;+ljwfg d} gePsf] 6fpsf]sf] d"No tf]s]/ dWoo'uLg aa{/ h+unL /fhsf] k/sfi7f gf£g vf]lhPsf] 5 . k|hftflGqs tyf zflGtk"0f{ 9+uaf6 lgsf; lgsfNg' kg]{ g]kfnL hgdtnfO{ pk]Iff ub}{ ljZj cft+safbsf] gfOs] hh{ 8An'= a'zsf] :ofaf;L tyf cfzLjf{b yfKg tyf g]kfn / g]kfnLsf] ;j{gfzsf] nflu ;}Go ;xof]usf] leIff dfUb} s;sf] Ozf/fdf g]kfnL e"ldnfO{ lab]zLx?sf] k/]8 v]Ng] k|bfg agfpg] if8\oGq ul/Psf] xf] .

cfh x/]s kf6L{sf g]tf, k|a[4 ju{, pRr kbdf cfl;g JolQmx?, gful/s ;dfh nufot ljb]zL s"6gLlts lgof]ux?n] ;d]t !@ jif]{ cGofo, cTofrf/, e|i6frf/sf] hudf c8]sf s'zf;g tyf ;dfhdf ljBdfg ljljw e]befj / pTkL8gsf] kl/0ffdsf] ?kdf jt{dfg ;d:of b]lvPsf] xf] . To;}n] o;sf] ;dfwfgsf] nflu zflGtk"0f{ tl/sfn] sfd yfngL ug'{k5{ . dfcf]jfbL;+u jftf{ yflng'k5{ .

– cWoIf g]kfnL hgk|ultzLn df]rf, a]lNhod

of] xf]8afhL s] sf nflu <

xs{ lnDa'

d'n'sdf JofKt dfcf]jfbL lx+;fsf] sf/0fn] :yfgLo r'gfj u/fpg ;/sf/ c;dy{ ePsf] atfOPsf] 5 . o;} cjlwdf k|wfgdGqL z]/axfb'/ b]pjfn] dWofjlwsf] 3f]if0ff ug'{ ePsf] 5 / sflt{s @& ut] o;sf] ldlt klg tf]lsPsf] 5 . :yfgLo lgsfosf] r'gfj ;d]t u/fpg g;s]sf] ;/sf/n] cfd lgjf{rg s;/L u/fp"nf < o; cl3sf] cfd lgjf{rgdf dfcf]jfbLsf] sf/0fn] g} sltko u|fdL0f Onfsfdf r'gfj ;DkGg ug{ ;lsPsf] lyPg . clxn] t of] l:ylt emg hh{/ 5 . To;}n] cfd lgjf{rg x'G5 eGg] s'/fdf klg ;j{q z+sf ug{ yflnPsf] 5 . t/ k|wfgdGqL eg] lgwf{l/t ;dodf r'gfj x'G5 eGb} lx+8\g' ePsf] 5 . csf]{tkm{ lgjf{rg u/fpg k|z:t cK7\of/fx? ePsf] atfOb}5 . k|wfgdGqL klg cfkm\gf] clwsf/sf] k|of]u ug{ dfq xtfl/g] t/ cfkm\gf ;+oGq To; sfdsf nflu r':t, b'?:t 5g\ eg]/ sxL+ st} ;/;Nnfx g} gug]{ bnLo zf;g Joj:yfleqsf] o:tf] lgb{nLotfn] d'n'snfO{ sxL+ klg k'¥ofp"b}g . s]jn cwf]ultdfqdf ws]N5 . r'gfj ;dodfg} lgikIf 9+un] u/fpg ;lsG5 eg] lsg :yfgLo lgsfosf] lgjf{rg gu/]sf] < lsg P;=Pn=;L=sf] k/LIff s]Gb| 36fPsf] < :yfgLo lgsfosf] r'gfj xfn gu/fP klg o;sf] ;dofjlw a9fpg ;lsG5 eg]/ 9'Ss ePsf] xf] eg] ;+s6sfndf k|ltlglw;efsf] cjlw yk ug]{ ljz]if Joj:yf klg 5, t/ To;sf] jf:tf gu/L lsg dWofjlwdf uPsf] < s] clwsf/ lbOPsf] 5 eGb}df To;sf] ;dofg's"n JofVof gu/L cfkm\gf] lxt cg'?k dfq JofVof ug]{ kl/kf6L /fd|f] xf]Og . csf]{ s'/f clwsf/sf] s'/f ubf{, p;n] u¥of] d}n] klg ug{ kfpg' k5{ eg]/ xf]8afhL ug]{ k/Dk/fn] d'n'snfO{ ef;df km;fp"5 . d'n'ssf] g]t[Tjsf] ef/ af]s]sf g]tfx?n] o:tf ;+sL0f{ dfgl;stfsf;fy xf]8afhLdf pqg] xf] eg] oxf“ x/]s ^–^ dlxgfdf r'gfj x'g ;S5, o;sf] hf]lvd s:n] lng] < To;}n] ;+ljwfgsf] o; wf/fsf] af/]df :ki6 JofVof x'g' h?/L 5 .

– w/fg

cfkm}+ 3fOt] x'g] cgf}7f] o'4

/]zd bfxfn

g]kfnL sf+u|];leqsf] dtleGgtf clxn] r/d pTsif{df 5 . k|ltkIfL kf6L{n] eGbf klg pgLx? cfkm" cfkm"df clxn] gfgf ef“tLsf cf/f]k k|Tof/f]k nufP/ zlQm k|bz{gsf] xf]8df pq]sf 5g\ . o'4 d}bfgdf plqPkl5 lglZrt ?kdf Pp6f kIfn] dfq lhT5 . o'4 d}bfgdf b'O{lt/ lj/f]wL v]df x'g] ePsfn] o'4 ;s];Dd cfkm\gf] KfIfdf kfg]{ k|of; ul/G5, rfx] hlt;'s} /ut auf];\ . / hLt x'g] kIf o'4 d}bfgdf au]sf] /utb]lv clnslt klg kZrftfk ub}{g, lsgeg] Tof] au]sf] /ut p;sf] lj/f]wLsf] x'G5 . t/ sf+u|];sf] o'4 eg]sf] cf–cfkm"df 5 . Ps yf]kf /ut au] klg, g/fd|f] zAb jf0f k|of]u u/] klg cfkm\gf] ;xof]4f g} 3fOt] x'G5 . Pp6f jf0fn] Pp6f JolQm 3fOt] x'G5 t/ oxf“ jf0f k|xf/ ug]{ lzsf/L :jod\ klg 3fOt] x'G5 . o:tf] cg'lrt o'4df sf+u|]; xf]ldPsf] 5 . To;}n] ;j{q /ldtf 5 . Pdfn], /fk|kf nufotsf bnx? k|wfgdGqLsf] 3f]if0ff adf]lhd r'gfjL dfxf}n dfq xf]Og hgdt cfkm\gf] kIfdf kfg]{ cleofgdf s5f8 5f]8]/ s'b\g yfln;s]sf 5g\ t/ sf+u|]; cfGwf e'"8L 5g{ d} Jo:t 5 . cflv/ slt~h]n;Dd eO/xg] of] /8fsf] < s] sf+u|];nfO{ nfh nfUb}g . hgdtsf] ;w}+ j]jf:tf u/]/ dWofjlw dfq tfSg] sf+u|];n] hgtfsf] ;f“Rr} pk]Iff u/]sf] xf] t < sf+u|];nfO{ k6s–k6s hgtfn] ax'dt lbPsf 5g\ . ljefhg x'g' k"j{ klg Tof] l:ylt sfod lyof] . ca km]l/ pgLx? ljeflht eP/ klxn] g} k/fhLt dfgl;stf af]s]/ r'gfjdf ax'dtsf] dfu ub}{ hfg] atfp"5g\ . ePsf] ax'dt nTofP/ km]l/ ax'dt dfUg] < of] s:tf] rl/q xf] sf+u|];sf] < Oltxf;df sf+u|]; klg km'6\of] eGg] bfu nflu;Sof] . o;df s'g} Ps kIfnfO{ dfq bf]if lbg' plrt x'"b}g lsgeg] emu8f eg]sf] Pp6fsf] dfq uNtLn] x'"b}g . To;}n] sf+u|];sf] ;/sf/ / ;+:yfkg kIfn] h'g ;+odtf ckgfpg' kYof]{ Tof] u/]g . / lj8Dagfsf] s'/f, sf+u|];nfO{ cem klg r'gfj nfu]sf] 5}g, hjls ljkIfL bnx? h:tf] kl/l:yltsf] klg ;fdgf ug]{ dfgl;stf agfP/ cfkm\gf] If]qdf bf}l8;s]sf 5g\ . ;+;b\ k'g:yf{kgf eP t 7Ls} 5, gq, sf+u|];n] s] u5{ < sf+u|];df b]lvPsf] of] lwdf k|j[lQn] p;nfO{ vf8ndf dfq k'¥ofp"5 .

– sf7df8f}+ .

wd{sf] gfddf 9f]+u x'g'ePg

b]j/fh pkfWofo

cfTdf g} k/dfTdf jf O{Zj/sf] c+z xf] . To;sf/0f O{Zj/ ;bf ;j{bf sNof0fsf/L, lxtsf/L, k/f]ksf/L, bofjfg, IfdfzLn x'g'x'G5 .

cfh ef]ln w]/} g} wd{ ;+:s[ltsf] gfp"df O{Zj/sf] gfp"df sdfP/ e'"8L eg]{x?n] ;Lwf–;fbf hgtfx?nfO{ cg]s k|sf/sf s'/f u/L km;fO/x]sf] kfOG5 . oxf“;Ddls dlGb/ lgdf{0f ug]{ eGb} 7"nf] /sd p7fp"b} cfkm\gf] :jfy{k"lt{ ug]{ / p7]sf] /sdsf] yf]/} c+z vr{ u/L ;fj{hlgs :yndf dlGb/ agfO{ b]jL–b]jtfsf] ckx]ngf u/]sf] k|z:t pbfx/0fx? 5g\ . cfTdfnfO{ k/dfTdf;Dd k'¥ofpg' dfgjsf] k/d st{Jo xf] . To;sf] nflu wfld{s sfd, wfd, x'g' lgtfGt cfjZostf 5 . t/ ljz'4 ?kn] wfld{s sfd, wfd eg]sf] st} klg u/]sf] b]lv+b}g . wd{sf] cf8df /fhgLlt ug{ / cfkm\gf] :jfy{k"lt{sf] nflu h:tf];'s} xts07f ckgfpg] u/]sf] kfOG5 . o;n] ubf{ wd{nfO{ ljs[t u/fpg] sfd klg ePsf] 5 .

– uf}zfnf rf]s, sf7df8f}+ .


kl/qmdf

dfgj clwsf/ / sfg'gsf] ;]t"

g]kfndf ;a}eGbf a9L rrf{df NofOg] ljifo s] xf] < Pp6f lzz'n] klg ;xh} pQ/ lbg ;S5– dfgj clwsf/ . dfG5]n] cfkm";+u NofPsf] ;fj{ef}d / g};lu{s clwsf/af6 ;d]t pk]lIft agfOPsf jf x'g' k/]sf] oyfy{af6 xfd|f] ;dfh lg/k]If 5}g\ . ;f“9] ldrfO{ k|j[lQ jt{dfg /fhgLltn] xf}:ofPsf] h8 xf] eGbf km/s k/f]Og . ;Qf / zlQmdf ;Dk"0f{tf af]s]sf] kl/l:yltn] w]/} dfgjLo ;Dj]bgfx? cf]em]ndf k/]sf 5g\ . cfrf/;+lxtfsf 7]nLx? lgsDdf lrs{6f ePsf 5g\ . ;dosf] oxL sl7g cj:yfdf ljåfg n]vs 8f=v]dgfy sf]O/fnf æaGw'Æ dfgj clwsf/ / ;+ljwfg aLrsf] tfnd]n vf]Hg] Pp6f k|fl1s …;]t"Ú lnP/ pkl:yt 5g\ . h'g s[ltsf] gfd 5– dfgj clwsf/ / g]kfnsf] ;+ljwfg .

hLjgnfO{ ;'of]Uo / ;fy{s agfpg dfG5]sf s]xL k|fs[lts clwsf/x? ;w}+ ;'/lIft /xg'k5{ . jxfgf agfO{ /fHon] tL clwsf/nfO{ l5Gg] x}l;ot s'g} cj:yfdf /fVg' x'"b}g . of] o:tf] clwsf/ xf] h'g clwsf/ hLjgsf] k"jf{4b]lv pQ/f4{;Dd cGof]Gofl>t eP/ /lx/xG5 . dfgj clwsf/ s] xf] < dfgj clwsf/sf] k|lti7fnfO{ s;/L ;Ddflgt agfpg'k5{ < cflb k|Zgsf] ;l6s pQ/ vf]Hg 8f=sf]O/fnf ;kmn 5g\ . ;du|df eGbf of] s[lt Pp6f Jofs/0fd"ns b:tfj]h klg xf] . dfgjsf] g};lu{s clwsf/ s'l07t x'g'sf] kL8fnfO{ v's'Nofpg] ghL/sf] ?kdf of] s[lt :yflkt x'g ;S5 . Psfk;df sfg'gL ;dLs/0f gldNbf 36gfsf y'k|} >[+vnfx? ljifd kl/l:yltsf] ;fdgf ug{ k'u]sf] oyfy{ xfdLaLr n's]sf] 5}g . ax'bn cfudgkl5sf] ;don] t emg\ o:tf ;d:ofnfO{ cem ;3g agfp"b} nu]sf] 5 . sfg'g d"ntM cf}krfl/stf dfq geP/ ;Demf}tfsf] dfkb08 klg xf] . sfg'gsf] k|lti7f / dfgjLo d"NonfO{ ;Ddflgt ?kdf k|s6 u/fp"b} ;dGjosf] ljGb' vf]Hg' g} of] k':tssf n]vsn] xft kf/]sf] pknlAw xf] eGbf cGofo g7x{nf .

hfu/0f phf{ ag]sf] Pp6f b:tfj]h

;f“Rr} l;h{gzLn dfu{ glnP, wf]sf ;w}+ kb{5

;f“Rr} of]Uox? ldn]/ glx+8], bf];f“w e} rNb5

;f“Rr} b]z p7fpg] /x/n], ;+sNk Pp6f u/f}+

;f“Rr} efUo pbfpg] lsl;dn], ;Tsfo{df g} rnf}+ .

;f“Rr} snd hfu/0fsf] Pp6f ;zQm cleoGtf klg xf] . sndn] d?e"lddf klg kfgL pdfg{ ;S5 . cfzfsf] lbof]nfO{ k|HHjlnt u/fp"5 . To;a]nfsf] g]kfndf …p7 p7Úsf] hfu/0f dfkm{t r]tgf uLt ufpg] w/0fLw/ x'g\ of …ds}sf] v]tLÚ n]v]/ /fhgLlts kl/jt{gsf] vfsf sf]g]{ s[i0fnfnsf] Oltxf; xf];\ . oL ;a} ;don] ue{df /fv]sf b:tfj]h x'g\ . ;dos} oxL bf}8df dfgjLo ;Dj]bgfsf ljljw :j/nfO{ …cfkm\g} b]z lj/fgf] eof]Ú s[lt dfkm{t /fli6«otfsf] kljq Wjlg k|jflxt ug]{ l;h{gf lzNkLsf] gfd xf]– e/t/fh kLl8t .

kLl8t d"ntM kqsf/ x'g\ . kqsfl/tfsf] hh{/tfleq 5Gbsf 5x/fn] r]tgfsf] cfofd v]Hg ;Sg] pgsf] ;fdYo{ k|z+;gLo 5 . pgL e"uf]nsf] /]vf+sgnfO{ sxfnLnfUbf] ?kdf k|s6 dfq ub}{gg\ ls ;d:ofnfO{ lgsf;sf] ljGb'df k'¥ofpg ;Sg' pgsf] ljz]iftf xf] . k':tsleq #% j6f sljtf ;+u|lxt 5g\ . sljtf k|s[ltsf] uLt, dfof ddtf / :g]xsf] af9Laf6 cf]tk|f]t 5g\ . sljsf] snd oyfy{nfO{ efjgf / af}l4stf bf]efgdf dfgjLo d"No dfGotf vf]Hg ;kmn 5 .

/f/fsL cK;/f

…/f/fsL cK;/fÚ gfds s[lt g]kfnL ofqf ;flxTodf gjLgtd\ ;+u|x xf] . o'jf ;flxTosf/ 1fg]Gb| ljjzåf/f lnlvt o; ;+u|xdf /f/f ofqf ;DaGwL !@ j6f ofqf lgaGwx? /x]sf 5g\ . /f/fsf] ofqfdf n]vsn] h] b]v], h] e]6] / hxf“hxf“ kfOnf 6]s] ltg}sf] ;+:d/0f ;+ufnf]sf ?kdf k|:t't s[lt k|sflzt eP/ cfPsf] 5 . n]vsn] o;df /f/fsL cK;/f;+usf] ;fIffTsf/df plAhPsf efjgfnfO{ cleJolQmdfkm{t\ cfsf/ lbg] r]i6f u/]sf 5g\ . n]vs k|:t't k':tssf] dGtJodf n]V5g\– b]v]sf] b'Mvsf] kxf8nfO{ zAbdf ptfg]{ / Toxf“sf] ;'Gb/tfnfO{ JoQm ug]{ sf]lz; d}n] o;df u/]sf] 5' .

g]kfn clw/fHos} k|l;4 /f/ftfn k'Ug' cl3 / k'lu;s]kl5 efjgfTds cg'e"ltnfO{ ;flxTosf/ 1fg]Gb| ljjzn] kl/rofTds ?kdf JoQm u/]sf 5g\ . dWoklZrd s0ff{nL c~rnsf] d'u' lhNnfsf] ljs6 / cgsG6f/df /x]sf] ;'Gb/ …/f/f tfnnfO{ n]vsn] k[YjLdf k|s[ltsf] :ju{ / k|fs[lts j/bfgsf ?kdf pNn]v ub}{ g]kfns} uf}/j xf] eg]sf 5g\ . l;:gf]sf] emf]nn] k]6 eg{ gkfpg]x? klg ToxL 5g\ . clg cGt st} gePsf] ;'Gb/tfsf] vfgL Toxf“ dfq} 5 .

…/f/fsL cK;/fÚn] g]kfnsf] ef}uf]lns :j?k, ljkGg hLjg / ljsf; lgdf{0f nufot ;DkGg ;Dkbfsf] t'ngfTds ljj/0f vf]n]sf] 5 . jf:tjdf /f/f If]qdf w]/} ;Dkbfx? 5g\ / klg Toxf“ s]xL 5}g . lsgeg] of] ;'uddf kb}{g . b'u{ddf k5{ . b'u{d IF]qdf ljsf;sf] gdL7f] kL8f 5 . ToxL kL8fleq ;f}Gbo{sf] ;'jf;;d]t u'lD;P/ cy{xLg aGg k'u]sf] jf:tljstfnfO{ n]vsn] ofqf ;flxTodf lnlka4 u/]sf 5g\ . hxf“ ;a} yf]s 5, Toxf“ s]xL klg gx'g' b'Mvs} s'/f ePsf] atfp"b} lgofqfsf/ 1fg]Gb| ljjz a8f] ;l6s / Joª\Uo efjdf To; e]usf] j:t'l:yltnfO{ lrq u5{g\ .

To;}n] …/f/fsL cK;/fÚ n] /f/fsf] ;f}Gbo{nfO{ dfq} pNn]v gu/L s0ff{nL k|b]zs} syf–JoyfnfO{ k|ltljlDjt u/]sf] 5 . k|fs[lts ;f}Gbo{df dGqd'Uw x'"bfx'"b} :yfgLo ul/jLn] ;+j]bgzLn ag]sf If0fx? 5g\ . To:t} jf:tljs g]kfnsf] lrq o; ofqf ;+:d/0fsf] s[ltn] ptf/]sf] cg'ej x'G5 . ljsf;n] 7luP/ lk5l8Psf] ;Gbe{;+u} cfwf/e"t ;'ljwfaf6} al~rt x'g' k/]sf] tYonfO{ klg o;df pNn]v ul/Psf] 5 . pk]lIft Pp6f ljs6 lhNnf k:bf e]l6g] l67nfUbf] cg'xf/ / bofnfUbf] ?ks} xf/fxf/Ldf 5– /f/fsf] ;f}Gbo{ / ;Dkbf . …/f/fsL cK;/fÚnfO{ ;/;tL{ kl9;Sbf g]kfnnfO{ klg Ps;/f] lrlgG5 .


k|ltWjlg

of] k|hftGq ;dfKt kfg]{ ;'lgof]lht rfn xf]

g]kfnL sf+u|];sf] Oltxf; lgjf{lrt ;efkltnfO{ lgisfl;t u/L k|wfgdGqL z]/axfb'/ b]pjfn] cfkm"nfO{ lglj{/f]w ;efklt 3f]lift u/L sfg'gL /fHo / ;+;bLo zf;g Joj:yfsf] lvNnL p8fpg' ePsf] 5, To;n] cfd g]kfnL hgtfdf ax'bnLo Joj:yfk|lt g} cgf:yf k}mnfpg] 5 .

lg/+s'z /f0ffzf;gsf] lj/f]wdf n8\g' ePsf al/i7 k|hftGq ;]gfgL ;d]tsf b]zsf cg]s a'l4hLjLx?n] k|wfgdGqL z]/axfb'/ b]pjfåf/f zlQm k|of]u u/L h;/L g]kfnL sf+u|];sf] dxflwj]zg k|ltlglwx?sf] e]nf u/fP/ To;nfO{ dxflwj]zg 3f]lift u/L c;f/ $ ut] ;efklt lul/hfk|;fb sf]O/fnfnfO{ lgisfl;t u/fO{ cfkm"nFO{ ;efklt 3f]lift u/fpg' ax'bnLo Joj:yfnfO{ xf:of:kb agfpg' xf] . lsgeg] k|hftGqdf ;a}sf] xs clwsf/sf] ;+/If0f x'g' kb{5 t/ k|wfgdGqL b]pjfn] kf6L{sf] gLlt ljk/Lt ;fj{ef}d k|ltlglw;efsf] lj36g u/L h] ug'{ eof] To;nfO{ lj;{g ;lsb}g . lsgeg] :yfgLo lgsfox?sf] kbfjlw ;dfKt x'"bfx'"b} klg lgjf{rg u/fpg g;s]sf] ;/sf/n] cfd lgjf{rg s;/L u/fpg ;S5g\\ < cfd hgtfaLr rlr{t ljifo ag]sf] 5 .

kbfjlw ;dfKt :yfgLo lgsfox?sf] lgjf{rg u/fpg g;s]sf] k|wfgdGqL b]pjf / pgsf] ;/sf/n] jt{dfg cj:yfdf cfd lgjf{rg u/fpg ;Sg] ;+efjgf b]lvb}g . To:tf] ;+s6k"0f{ cj:yfdf k|lglglw;efsf] b'O{ jif{sf] cjlw af“sL 5"bf5"b} pxf“nfO{ lsg lj36gsf] /x/ nfUof] a'em\g g;lsg] ljifo ag]sf] 5 .

k|wfgdGqLsf] kbdf cfl;g x'gf;fy dfcf]jfbLx?l;t lagf zt{ aftf{ ug'{ / ;+;b\df e"ldsf] gof“ xbaGbLsf] 3f]if0ff ug'{ pxf“sf] nflu ;fdfGo s'/f eP klg b]z / kf6L{n] To;af6 7"nf] Iflt Aoxf]g'{ k/]sf] 5 .

To;kl5 ;]gf kl/rfng u/fpg ;s6sfn nfu" ug'{ / To;sf] cjlw a9fpb} nUg' s'g} klg xfntdf z'e;+s]t dfGg ;lsb}g eGg] s'/f ljut ;ft dlxgfsf] tYof+sn] k|i6 kf/L ;s]sf] 5 . To;sf] afah'b klg ;+s6sfnsf] cjlw a9fp"b} hfg' s;}sf lxtdf x'g ;Sb}g . o:tf] cj:yfdf kf6L{sf] gLlt ljk/Lt lx+8\g] k|wfgdGqL b]pjfnfO{ g]kfnL sf+u|];n] ;b:otfaf6 lgisfl;t ul/Psf] sfo{jfxLsf] lj/f]wdf pxf“n] clwsf/} gePsf dxflwj]zg k|ltlglwx?sf] ;Dd]ng 8fs]/ clxn] h] ug'{ ePsf] 5, Tof] kf6L{ ljwfg cg'?k sbflk a}w dfGg ;lsb}g . kf6L{sf] ljwfg cg';f/ g t ;efklt lul/hfk|;fb sf]O/fnf dfly cljZjf; k|:tfj btf{ ul/of] g t ljwfg cg'?k dxflwj]zg g} af]nfOof] .

t/ Pp6f s'/f ;a}n] /fd|/L a'em\g' kb{5 @)!% ;fnsf] ;+ljwfg cg';f/ clxn]sf] ;+ljwfg xf]Og / b]zsf] ;fj{ef}d;Qf g]kfnL hgtfdf lgxLt 5, s'g} JolQm ljz]ifdf xf]Og . ca s;}n] s;}nfO{ /}lt agfpg ;Sb}g g t /fli6«o hgdt ;+u|x h:t} s;}n] ax'bnjfbLx?nfO{ s'6]/ dtbfg ug{af6 eufpg ;S5g\ .

hgdt ;+u|xdf ax'bnnfO{ k/fhLt 3f]lift u/fpg k|of]u ul/Psf ;"o{axfb'/ yfkfnfO{ bf]>f] jif{ d} ;QFRo't u/fOPsf] lyof] eg] /f0ffx?sf] kfl/jfl/s zf;g :yfkgf ug]{ h+uaxfb'/sf] 5f]/f gflt b]zsf] k|wfgdGqL x'g ;s]sf lyPg . t;y{ z]/axfb'/ b]pjfn] k|wfgdGqLsf] s';L{ arfpg @))( ;fndf tTsfnLg k|wfgdGqL dft[sfk|;fb sf]O/fnf g]kfnL sf+u|];af6 lgisfl;t u/]kl5 pxf“n] /ftf/ft /fli6«o k|hftGq kf6L{sf] u7g u/]/ km]l/ k|wfgdGqL x'g' ePsf] lyof] . clxn] z]/axfb'/ b]pjfn] k|wfgdGqLsf] s';L{df 5+b} cfkm\gf sdfn b]vfpg' ePsf] 5 . t/ Tof] cj}wflgs sfd cGttM pgs} lxtdf x'g] 5}g / pxf“ dft[sfk|;fb sf]O/fnf / @)!& ;fnsf] vngfos 8f=t'n;L lu/L tyf ljZjaGw' yfkfeGbf klg a9L b]z / kf6L{ tyf g]kfnL hgtfsf] nflu 3ftsl;4 x'g' x'g]5 .

– /fh]Zj/ g]kfnL s]Gb|Lo ;b:o g]kfn k|hftGq ;]gfgL ;+3

k|=d=sf] lghL ;lrjfnosf] kq

@)%( ;fn c;f/ & ut] z'qmaf/sf] ;fKtflxs ljdz{sf] æ;efklt ePsf] ef]lnkN6}===Æ zLif{ssf] ;dfrf/k|lt o; ;lrjfnosf] Wofg cfs[i6 ePsf] 5 . pQm ;dfrf/df pNn]lvt ;DdfggLo k|wfgdGqL æPp6f /flqef]hdf ;l/s x'g'ePsf]Æ eGg] s'/f k"0f{tM c;To, e|fds / ablgotk"0f{ 5 . pxf“ To:tf] s'g} klg /flqef]hdf ;l/s x'g' ePsf] 5}g . /, To:tf] ef]hsf] cfof]hs eg]/ k|rfl/t >LdtL k|ltef /f0ff xfn g]kfndf x'g'x'Gg . d'n's aflx/ /x]sf] JolQmsf] 3/df cfof]lht elgPsf] ef]hdf k|wfgdGqLn] efu lnPsf] egL k|rfl/t x'g' ;j{yf cg'lrt xf] / pQm tyfslyt ;dfrf/ k"0f{tM skf]nslNkt / JolQmut rl/qxTof ug]{ p2]Zon] k|]l/t ePsf] b]lvG5 . o:tf e|fds k|rf/afhLx?af6 ;hu /xg ;d]t o; ;lrjfno ;a}df xflb{s cg'/f]w ub{5 .

– /tgaxfb'/ P]/, :jsLo ;lrj


cy{rqm

nx/f] tfGbf kx/f] xlNnof]

g]kfn a}+s lnld6]8sf] a}+s 3f]6fnf sf08df nx/f] tfGbf kx/f] xlNng yfn]sf] 5 . nIdL cfrfo{ ;d"xnfO{ clgoldt Pjd\ ablgotk"0f{ 9+uaf6 C0f k|jfx ubf{ a}+snfO{ @! s/f]8 ?k}of“ gf]S;fgL ePsf] 7x/ ub}{ clVtof/n] ut ;ftf k'g/fj]bg cbfntdf d'2f bfo/ u/] kl5 Ps csf]{ ub}{ e|i6frf/sf /x:ox? v'nf;f x'g yfn]sf 5g\ . pRr /fhgLlts txsf] ;+/If0fdf ljQLo cft+sjfb df}nfO/x]sf] tYox? lj:tf/} v'nf;f x'g yfn]sf] 5 . g]kfn a}+s sf08df k|d'v cleo'Qm Pjd\ sf7df8f}+ clkm;sf tTsfnLg dxfk|jGws z]/axfb'/ yfkfn] k|wfgdGqL lgs6 bh{gf}+ JolQmx?nfO{ nfvf}+ ?k}of“ rGbf af8]sf] /x:o ;fj{hlgs ePsf] 5 . h;n] ubf{ of] sf08n] cem hl6n df]8 lng] ;+efjgf a9]/ uPsf] 5 . g]kfn a}+ssf] 3f]6fnf sf08sf af/]df cg';Gwfg ul//x]sf] ;+j}wflgs lgsfo clVtof/ b'?kof]u cg';Gwfg cfof]un] cleo'Qm yfkfsf] :joDe'l:yt 3/df 5fkf df/]/ a/fdb u/]sf kf“r j6f 8fo/Ldf k|wfgdGqL lgs6sf JolQm / /fhgLltsdL{x?nfO{ rGbf lbPsf] pNn]v 5 . yfkfs} x:tfIf/df /x]sf oL 8fo/L cbfnt ;dIf k|df0fsf ?kdf k]z e};s]sf 5g\ . cToGt sd;n hUuf lwtf]sf ?kdf /fvL nIdL cfrfo{ ;d"xnfO{ s/f]8f}+ ?k}of“ C0f k|jfx ubf{ a}+sdf pRr /fhgLlts txb]lv a}+ssf sd{rf/Lx?aLrsf] e|i6frf/sf] hfnf] ;lqmo /x]sf] tYo phfu/ ePsf] 5 . gSsnL lst]{ sfuhft agfP/, jg h+un / vf]nfsf] au/ ;d]t lwtf] /fvL a}+ssf] 7"nf] /sd 8'jfpg] sfd ePsf] k|df0f klg clVtof/n] cbfnt ;dIf k]z u/]sf] 5 .

tTsfnLg dxfk|jGws yfkfn] e|i6frf/sf] 7"nf c+z k|wfgdGqL b]pjfsf lgs6 ;xof]uLx?nfO{ ljt/0f u/]sf] tYo aflx/ cfPkl5 k|=d=b]pjf ;d]t pQm sf08df d'l5g' ePsf] 5 . k|=d=b]pjfsf cToGt lgs6 ;xof]uL dflgg] u0f]z b]pjfnfO{ $* nfv, ;'b"/klZrdsf b'uf{ kf08]nfO{ @ nfv %) xhf/, cd//fh hf]zLnfO{ % nfv, g]kfnL sf+u|]; aemfËsf g]tf k|]d/fh wfdLnfO{ @ nfv, rGb|l;+x v8fotnfO{ * nfv, ob'gfy uf}tdnfO{ $! nfv $* xhf/, cd//fh hf]zLnfO{ ! nfv %) xhf/ af8]sf] s'/f clVtof/n] a/fdb u/]sf] tTsfnLg dxfk|aGws z]/axfb'/ yfkfsf] 8fo/Ldf pNn]v 5 . yfkfn] afudtL x\of08L qmfkm\; gfds sDkgLnfO{ # s/f]8 C0f k|jfx ubf{ #) nfv 3"; lnPsf] s'/f klg 8fo/Ldf pNn]v u/]sf 5g\ .

s]xL jif{ cl3;Dd gfkmfdf /x]sf] g]kfn a}+sdf o:tf y'k}| 3f]6fnf sf08x? ePs} sf/0f xfn ;f] a}+s 6f“6 x'g] cj:yfdf 5 . a}+s ;"q cg';f/, cfly{{s jif{ @)%#÷)%$ df n]vfk/LIf0f u/fpbf“ a}+s !@ s/f]8 gfkmfdf lyof] eg] cfly{s aif{ @)%$÷)%% df Ps nfv ^) xhf/ gfkmfdf lyof] . t/ cfly{s aif{ @)%%÷%^ df @ ca{ %$ s/f]8 3f6fdf uPsf] lyof] .

g]kfnsf a}+sx?df x'g] e|i6frf/ / clgoldttfnfO{ ljQLo cft+sjfbsf ?kdf lnP/ cleo'Qmx? lj?4 cg';Gwfg ul//x]sf] clVtof/n] of] sf08df rf/ hgf ;+rfns ;ldlt ;b:o, dxfk|jGws :t/Lo shf{ sld6Lsf % hgf kbflwsf/Lx? lj?4 d'2f xfn]sf] 5 . To;}u/L, nIdL cfrfo{ ;d"xsf !) hgf, a}+ssf @! hgf sd{rf/L, C0f k|jfx u/fpg] dltof/ ;d]t u/L %! hgfnfO{ k'g/fj]bg cbfnt kf6gdf d'2f rnfPsf] 5 .

ljQLo cft+sjfbdf ;+nUg nIdL cfrfo{ ;d"xn] g]kfn a}+s lnld6]8af6 @ s/f]8 $* nfv, g]kfn a+unfb]z a}+saf6 !@ s/f]8, a}+s ckm l;nf]gaf6 @ s/f]8, n'lDagL a}+saf6 ! s/f]8 / lxdfnog a}+saf6 ! s/f]8 C0f lnPsf] 5 . o;/L cfwf bh{geGbf a9L a}+sx?nfO{ 8'jfpg] ;d"xnfO{ C0f k|jfx ug'{df g} ablgot /x]sf] k|i6 x'G5 .

hn;|f]t / ko{6g ;DaGwL ;xdlt

>L % dxf/fhlw/fh 1fg]Gb| jL/ ljqmd zfxb]jsf] ef/t e|d0fsf cj;/df df};"kmsf] ;d'kl:yltdf g]kfn ef/taLr hnljBt' / ko{6gsf] If]qdf cfk;L ;xof]u clej[l4 ug]{ ;DaGwL b'O{ dxTjk"0f{ ;xdltkqdf x:tfIf/ ePsf] 5 . ut d+unaf/ gof“lbNnLdf g]kfn pBf]u jfl0fHo dxf;+3sf cWoIf /ljeQm >]i7 / ef/tLo pBf]u jfl0fHo dxf;+3sf cWoIf cf/P; nf]waLr pQm ;xdltkqdf x:tfIf/ ePsf] 5 .

hn;|f]t / ko{6g If]qsf] ljsf;df ;xof]u clej[l4 ug]{ b'O{ j6f 5'§f 5'§} sfo{bn cfufdL tLg dlxgfleq u7g ul/g] ePsf] 5 . tL sfo{bnn] gof“ Jofkf/ ;dembf/LnfO{ d"t{?k lbg] sfo{of]hgf to ug]{5g\ . ljZjd} ckf/ hnzlQm ePsf d'n'ssf] nufgL / k|fljlws ljz]if1x?sf] pkof]u ug'{ kg]{ s'/fdf b'a} b]zsf pBf]u jfl0fHo dxf;+3 ;xdt ePsf . g]kfn / ef/t b'a} b]zn] cfk;L nfenfO{ b[li6ut u/L ljB't v/Lb ;DaGwL ;+emf}tf ug'{ kg]{ s'/fdf ;xdt ePsf 5g\ eg] g]kfnnfO{ uGtJo d'n'ssf ?ksf ljsl;t ug{ g]kfn tyf ef/tsf pBf]u jfl0fHo dxf;+3 ;xdt ePsf 5g\ . b'O{ jif{ cl3 lqe'jg cGt/f{li6«o ljdfg:ynaf6 Ol08og Po/nfOG;sf] ljdfg ckx/0f ePkl5sf lbgx?df ef/taf6 g]kfn cfpg] ko{6sx?sf] ;+Vof lbgk|ltlbg 36\bf] 5 . g]kfndf ;a}eGbf a9L ef/tLo ko{6sx? cfpg] ub{5g\ . cft+sjfbsf] k|efj:j?k b]zdf ;+s6sfn nfu" ePkl5 ef/tLo ko{6sx?sf] ;+Vofdf lgSs} sdL cfPsf] 5 . h;n] ubf{ xfd|f] ko{6g Joj;fodf k|lts"n k|efj k/]sf] 5 . o:tf] cj:yfdf g]kfn ef/taLr ePsf] ko{6g ;DaGwL ;xdltn] ?U0f ko{6g pBf]unfO{ s]xL /fxt k'¥ofpg] ck]Iff ul/Psf] 5 .

e|i6frf/Laf6 rGbf kfpg]x?

u0f]z b]pjf

$* nfv

b'uf{ kf08]

@ nfv %) xhf/

cd//fh hf]zL

% nfv

k|]d/fh wfdL

@ nfv

;fg'd}of >]i7

!) nfv

u0f]z nfdf

% nfv %) xhf/

s[i0f >]i7

# nfv

;'lgtfsf] cfdf

^ nfv

cf]dsf/

@ nfv

k|df]b >]i7

! nfv %) xhf/

1fg]Gb| v8\sf

# nfv

;[hgf yfkf

$ nfv

g/]Gb| rGb

@ nfv @% xhf/

rGb|l;+x v8fot

* nfv

wg / gf/fo0fsf] HjfO{+sf] gfddf

& nfv 6\ofS;L lsGg

cd//fh hf]zL

! nfv %) xhf/

ob'gfy uf}td

$! nfv *! xhf/

/f]zg hf]zL

@ nfv

;'zLnf Gof}kfg]

! nfv

nf]saxfb'/ k|wfg

% nfv

3f]6fnf sf08sf cleo'Qmx?

;+rfnsx?– 8f=ljZjEe/ Kofs'/]n, d's'Gbk|;fb cof{n, 8f=k|km'Nns'df/ sfkm\n] / em/]Gb|zDz]/ hj/f .

dxfk|jGws :t/Lo shf{ sld6Lsf– uf}/Lnfn >]i7, ejfgLb]jL zdf{, lbAos'df/ clwsf/L, ejgfy pkfWofo / cDa/s'df/ v8\sf .

sf7df8f}+ sfof{nosf tTsfnLg dxfk|jGws– z]/axfb'/ yfkf

cfrfo{sf ;d"xsf– nIdL cfrfo{, cRo'tk|;fb l/hfn, lr/~hLjL cfrfo{, ?b|k|;fb e§/fO{, e/t/fh sf]O/fnf, ?b|k|;fb e§/fO{, df]tL pk|]tL, s[i0fk|;fb n'O{+6]n, ef/tLo gful/s PkfrL u|fpG6/ rGbg / klnstf rGbg .

o;sf cltl/Qm a}+ssf @! sd{rf/Lsf] klg d'2f k/]sf] 5 .


clen]v

sf+u|];sf] ofqf M Toxf“b]lv oxf“;Dd

sflt{s !%, @))# ;fndf agf/;df clvn ef/tLo g]kfnL /fli6«o sf+u|]; u7g ePsf] lyof] . To; ;+:yfsf] ;+of]hssf ?kdf ljZj]Zj/k|;fb sf]O/fnf / ;+:yfks ;b:ox?dWo] s[i0fk|;fb e§/fO{, afnrGb| zdf{, uf]kfnk|;fb e§/fO{, O{Zj/ a/fn, g/]Gb| /]UdL cflb x'g'x'G5 . ;'Aaf b]jLk|;fb ;fksf]6f To;sf] cWoIf x'g'ePsf] lyof] .

!= snsQf -ejfgLk'/_ dxflwj]zg @))#M klxnf]– To;}sf] lg/Gt/tf / r]tgf la:tf/sf] kmn:j?k @))# ;fnsf] df3 !@ / !# df snsQfsf] ejfgLk'/df dxflwj]zg ;'–;DkGg eof] / ToxL dxflwj]zgn] g]kfnL /fli6«o sf+u|];nfO{ hGd lbPsf] lyof] . j:t'tM of] g} sf+u|];sf] klxnf] dxflwj]zgsf ?kdf :jLs[t eof] .

To;avt g]kfnsf] h]naf6 efu]/ ef/t k'Ug' ePsf k|hf kl/ifb\sf g]tf u0f]zdfg l;+x, s[i0faxfb'/ k|wfgsf gfdn] ToxL+ k'Ug'ePsf] lyof] . l;+x;lxt ljZj]Zj/k|;fb sf]O/fnf, s[i0fk|;fb e§/fO{, l8NnL/d0f /]UdL, afnrGb| zdf{ cflb pT;fxL o'jfx?sf] ;Tk|of;af6 ejfgLk'/ dxflwj]zgdf g]kfnL /fli6«o sf+u|]; u7g eof] . /f0ff zf;gsf] sf]kefhg eP/ g]kfnd} h]n hLjg latfO/xg' ePsf k|hf kl/ifb\sf g]tf 6+sk|;fb cfrfo{nfO{ ;efklt agfOof] eg] ljZj]Zj/k|;fb sf]O/fnf sfo{jfxs ;efklt x'g'ePsf] lyof] .

@= agf/; dxflwj]zg @))$M bf];|f]– dhb'/ cfGbf]ng / ;Tofu|xsf sf/0f /f0ffx?df k|z:t} ljrng ;'? eof] . zf;såf/f cfGbf]ngsf g]tfx? aGbL agfOP . cfGbf]ngsf g]tfx?nfO{ 5'6fpg / k|hftflGqs cfGbf]ngsf] k|jfxnfO{ sfo{qmda4 agfP/ cl3 a9fpg] k|of]hgsf nflu @))$ ;fndf agf/;df kf6L{sf] bf];|f] dxflwj]zg ;DkGg eof] . aL=kL=sf]O/fnfsf] l/xfO{ geP;Ddsf nflu l8NnL/d0f /]UdL sfo{jfxs ;efklt aGg'eof] .

#= b/e+uf dxflwj]zg @))%M t];|f]– To;}u/L @))% ;fndf klg b/e+ufdf kf6L{sf] t];|f] dxflwj]zg eof] . Toxf“ dft[sfk|;fb sf]O/fnf sfo{jfxs cWoIf /f]lhg' ePsf] lyof] . otf b]zleq cfGbf]ngn] ult lnO/x]sf] lyof] . sfo{stf{x? kqmfp kl//x]sf lyP . To;avt kf6L{nfO{ ;'b[9 kf/]/ cfGbf]ngnfO{ pmhf{ k|bfg ug'{kg]{ ePsf]n] :jb]z k|j]z ug]{ ;do cfO;s]sf] lyof] . b]zleq ;+u7g la:tf/ ug]{ cleofgdf nfu]s} a]nf ljZj]Zj/k|;fb sf]O/fnf kqmfp kg'{eof] .

$= snsQf -6fOu/ xn_ dxflwj]zg @))^M rf}yf]– r}q @&, @))^ ;fndf ePsf] kf6L{sf] rf}yf] dxflwj]zgdf g]kfnL /fli6«o sf+u]|; / g]kfn k|hftGq sf+u|];sf] PsLs/0fåf/f kf6L{nfO{ g]kfnL sf+u|]; gfdfs/0f ul/of] . snsQfsf] 6fOu/ xndf ;DkGg To; dxflwj]zgn] dft[sfk|;fb sf]O/fnfnfO{ ;efklt 5fGof] . cfGbf]ngsf /fhgLlts k|jfxx? Pslqt ePsf] kl/0ffd:j?k @))& ;fn c;f]h !) / !! ut] ljxf/sf] j}/ulgof“df kf6L{sf] b'O{ lbg] ;Dd]ngn] qmflGtsf] 3f]if0ff u¥of] / qmflGt eof] . kl/0ffd:j?k kmfu'g &, @))& ;fndf !)$ jif{ k'/fgf] lg/+s'z hxflgof“ /f0ffzf;g ;dfKt eO{ cfw'lgs g]kfnsf] ;"of]{bosf ?kdf k|hftflGqs zf;g Joj:yf k|f/De eof] .

%= hgsk'/ dxflwj]zg @))( M kf“rf}+– kf6L{sf] kf“rf}+ dxflwj]zg hgsk'/df @))( ;fn h]7 df eof] . ljZj]Zj/k|;fb sf]O/fnf ;efkltdf lgjf{lrt x'g'ePsf] To; dxflwj]zgn] b]zdf hlt;Sbf] l56f] cfdlgjf{rg u/fpg] jftfj/0f agfpg ;Tofu|x ug'{ k/] klg ug]{ c7f]6 u¥of] .

^= jL/u~h dxflwj]zg @)!@M 5}7f}– g]kfnL sf+u|]; 5}7f}+ dxflwj]zg @)!@ ;fn df3df jL/u~hdf ;DkGg ePsf] lyof] . jL/u~h dxflwj]zgn] ;'j0f{ zDz]/nfO{ kf6L{sf] ;efkltdf lgjf{lrt u¥of] . To; clwj]zgb]lv g]kfnL sf+u|];n] ;dfhjfbsf] gLlt cjnDag ug]{ sfo{ klg u/]sf] xf] .

lj/f6gu/ ljz]if dxflwj]zgM @)!$– dxflwj]zg k|ltlglwx?sf] efjgf cg'?k @)!$ df lj/f6gu/df g]kfnL sf+u|];sf] ljz]if dxflwj]zg eof] . To;df aL=kL= sf]O/fnf ;efklt x'g'eof] . To;kl5 kf6L{n] cfd r'gfj u/fpg ;Tofu|x ug{ yfn]sf]n] @)!% ;fndf b]zdf klxnf] cfdr'gfj ;DkGg eof] .

&= sf7df8f}+ -nIdL lgjf;_ dxflwj]zg @)!&M ;ftf}– kf6L{sf] ;ftf}+ dxflwj]zg nIdL lgjf; clwj]zgsf gfdn] :d/0f ul/G5 . sf7df8f}+l:yt dxf/fhu~hsf] nIdL lgjf;df @)!& ;fn j}zfv @% ut] k|f/De eP/ #! ut] ;DkGg ePsf] To; dxflwj]zgn] ljZj]Zj/k|;fb sf]O/fnfnfO{ ;efkltdf k'gM lgjf{lrt u¥of] . o;aLr ;efklt aL=kL= sf]O/fnf h]n kg'{ ePsf]n] ;'j0f{ zDz]/ s]xL ;do sfo{jfxs ;efkltsf ?kdf /xg' eof] . @)## ;fndf /fli6«o d]nldnfk gLlt lnP/ aL=kL= sf]O/fnf g]kfn kms{g] tof/Ldf /x"bf s[i0fk|;fb e§/fO{ sfo{jfxs ;efklt agfOg' eof] .

*= emfkf -snanu'8L_ dxflwj]zg @)$*M cf7f}+– To;kZrft\ s/Lj #! jif{kl5 dfq @)$* ;fn kmfu'g ! ut]b]lv # ut];Dd emfkfsf] snanu'8Ldf kf6L{sf] cf7f}+ dxflwj]zg ;DkGg eof] . emfkf dxflwj]zgdf sfo{jfxs ;efklt s[i0fk|;fb e§/fO{ k'gM ;efkltdf lgjf{lrt x'g'eof] . ;+of]ujz @)!& ;fndf ;ftf}+ dxflwj]zg x'"bf / #! jif{kl5 cf7f}+ dxflwj]zg ePsf a]nf klg b]zdf g]kfnL sf+u|];s} ;/sf/ lyof] .

(= sf7df8f}+ -cGt/f{li6«o ;Dd]ng u[x, gof“afg]Zj/_ dxflwj]zg @)%# M gjf}+– kf6L{sf] gjf}+ dxflwj]zg emfkf dxflwj]zgsf] rf/ jif{ tLg dlxgfkl5 @)%# ;fn j}zfv @^ b]lv #) ut];Dd sf7df8f}+sf] cGt/f{li6«o ;Dd]ng u[x, gof“afg]Zj/df ;DkGg eof] . sf7df8f}+sf] kf6L{sf] dxflwj]zgdf lul/hfk|;fb sf]O/fnf ;efkltdf lgjf{lrt x'g'eof] . klxnf] k6s ;efklt afx]s kf“r ljsf; If]qaf6 Ps Ps hgf ;b:o sfo{;ldltdf lgjf{lrt x'g'eof] . To;dWo] tTsfnLg k|wfgdGqL z]/axfb'/ b]pjf ;'b"/klZrdf~rnaf6 lglj{/f]w lgjf{lrt x'g'eof] eg] ljhos'df/ uR5bf/ -k"jf{~rn_, eLdaxfb'/ tfdfª -dWodf~rn_, /fdrGb| kf}8]n -klZrdf~rn_ / ;'zLn sf]O/fnf -dWoklZrdf~rn_af6 lgjf{lrt x'g'eof] .

!)= kf]v/f -bLk]Gb ;efu[x, gof“ ;8s_ dxflwj]zg @)%&M bzf}+ – kf6L{sf] bzf}+ dxflwj]zg sf7df8f}+ dxflwj]zgsf] s/Lj % jif{kl5 @)%& df3 ^ b]lv !) ut];Dd kf]v/fdf ;DkGg eof] . ;f] clwj]zgn] ;efkltdf lul/hfk|;fb sf]O/fnfnfO{ lgjf{lrt u¥of] . s]Gb|Lo ;b:ox?df ch'{gg/l;+x s];L, s[i0fk|;fb l;6f}nf, v'daxfb'/ v8\sf, uf]ljGb/fh hf]zL, lr/~hLjL jfUn], g/xl/ cfrfo{, k|sfz sf]O/fnf, k|sfzdfg l;+x, k|bLk lu/L, anb]j zdf{ dhu}+of, anaxfb'/ /fO{, dxGy 7fs'/, dx]z cfrfo{, /fdrGb| kf}8]n, lahos'df/ uR5bf/, ljdn]Gb| lglw, z}nhf cfrfo{ / ;'zLn sf]O/fnf lgjf{lrt x'g'eof] .

sf7df8f}+ cGt/f{li6«o ;Dd]ng s]Gb|sf] e]nfM g]sf ;+;bLo bnsf g]tf z]/axfb'/ b]pjfåf/f @)%( c;f/ @ ut] g]sf dxflwj]zg k|ltlglwx?sf] e]nf cfx\jfg . e]nfsf] bf];|f] lbg To;}nfO{ dxflwj]zg 3f]if0ff . t];|f] lbg ljwfg ;+zf]wg / rf}yf] lbg z]/axfb'/ b]pjf lglj{/f]w ;efklt kbdf lgjf{lrt ePsf] 3f]if0ff .


/+ut/+u

laZjsk km'6an kmfOgnkl5 rnlrqx? rNg] cfzf

ljZjsk km'6an v]nsf] kmfOgn kl5 g]kfnL rnlrqsf] Aoj;fodf s]xL ;'wf/ cfpg] ck]Iff /flvPsf] 5 . em08} Ps aif{b]lv rnlrqx? aS; clkm;df km\nk x'g yfn]sf x'g\ . /fhb/jf/ xTofsf08 , Clts /f]zg sf08, / ;+s6sfnsf] nx/f];+u} ylkg cfPsf] laZjsk km'6an v]nn] rnlrq Aofkf/nfO{ k|efj kfb}{ cfPsf lyP .

kl5Nnf lbgx?df /fhwfgLsf sltko xnx?n] laZjsk km'6ansf v]nx?sf] k|ToIf k|;f/0f ub}{ cfPsf 5g\ . cfkm\gf] rnlrq cf7 dlxgfb]lv 8Aafdf yGsfpb} cfPsf clgz sf]O/fnf eG5g\– …ca s]xL cfzf hfu]sf] 5 . laZjskkl5 d}n] d]/f] rnlrq s] ef] nf}g lg xndf ;fa{hlgs ug]{ tof/L ul//x]sf] 5' .Ú

of] cfzf clgzsf] dfq xf]Og em08} tLg bh{g rnlrqsf dflnsx?n] casf] cj:yfk|lt cfzf b]vfPsf 5g\ . sl/Zdfsf] afa';fx]j, czf]]s zdf{sf] ldltgL, ;'lgns'df/ yfkfsf] P d]/f] xh'/, ;'lgn kf08]sf]] if8oGq, ;'lrqfsf] k|]d o'4, gf/fo0f k'/Lsf rnlrqx? qmdzM bf]dg, cgfy, dfdf3/, / cfkm\gf] dfG5] cfkm\gf] 3/, klg clxn];Dd xndf hfg ;s]sf 5}gg\ .

;d:of ;+s6sfnsf] dfq xf]Og, rnlrqsdL{x?n] eg]em}+ . p:t} p:t} syf, pg} snfsf/x?sf] af/Djf/tf clg k/Dk/fut lwl;lk6Ldfsf{sf] k|:t'lt h:tf sf/0fx?n] klg g]kfnL rnlrqnfO{ :t/Lotfaf6 6f9f /fv]sf] u'gf;f] ;'Gg kfOG5 .

h] eP klg rnlrqx? jS; clkm;df lkl6Psf 5g\ . c;f/ !^ ut] cfOtjf/b]lv laZjsk km'6ansf] /Gsf] ;lsb}5 . To;kl5 kfnf] s'/]/ a;]sf rnlrqx?n] s:tf] rdTsf/ b]vfpg x'g\ Tof] rflx+ x]g}{ af“sL 5 .


;ftfsf] :j/

;8sdf ldl6ª af]nfP/ l;·f] g]kfnL sf+u|]; nfu]+ egL k|rf/ ug'{ slt;Dd lgn{Hh / xf:of:kb k|nfk xf] . g]kfnL sf+u|]; eg]sf] u+uf xf], hxf“ s}of}+ dfG5] cfp"5g\, g'xfp"5g\ / hfG5g\ t/ s;}n] Ps nf]6f kfgL n}hf“b}df ;f/f u+uf nu]sf] 5' eG5 eg] Tof] ca'em xf] . clxn] k|wfgdGqLn] dRrfPsf] xnrnn] g]kfnL sf+u|];nfO{ dfq geP/ ;du| d'n'snfO{ g} pynk'yn agfOlbPsf] 5 . pxf“sf] o; sbdn] ;f/f g]kfnL cfGbf]lnt ePsf 5g\ . ca cfz+sf pTkGg ePsf] 5, sxL+ st} g]kfnL sf+u|];sf] em08f unt tTjsf] xftdf t kb}{g < olb o:tf] eof] eg] To;nfO{ /f]Sg] sfd cfd sfo{stf{sf] xf] . To;}sf] nflu xfdLn] ;+sNk ug'{k/]sf]] 5 . d}n] z]/axfb'/nfO{ eg]+, of] s] hfqf u/]sf] eg]/, pxf“n] eGg'eof], v} lul/hfafa' s] eof] s] eof] < lr/~hLjLn] klg v} s] eof], s] eof] eGg'eof] .

– lul/hfk|;fb sf]O/fnf, zlgjf/ * ut],

kf]v/fdf klZrdf~rn If]qLo sfo{stf{ e]nfnfO{ ;Daf]wg ub}{ .

?v lrGxdf ef]6 kfPsf !!# hgf ;f+;bx?sf] g]tf x'" d . To;sf/0f ?v lrGxsf] clwsf/ dfUg] ;+;bLo bn xf] . ;+;bLo bn / bnsf] g]tf hxf“ x'G5 Toxf“ ?v x'g'kb{5 eGg] xfd|f] dfGotf 5 . Pp6f uflj;df $)–%) ;]gf $)–%) k|x/L /fv]/ klg lgikIf / :jtGq / :jtGq r'gfj u5'{ . ljutdf b'O{ r/0fdf r'gfj ePsf] lyof] clxn] kf“r r/0fdf u/f}+nf=== .

– z]/axfb'/ b]pjf, zlgjf/ * ut] jfn'jf6f/df jfUdtL c~rnsf cfkm" ;dly{t sfo{stf{x?nfO{ ;Daf]wg ub}{ .


of] ;ftf

laxLjf/ c;f/ ^ ut]

r :ju{af;L >L % dxf/fhflw/fh jL/]Gb| tyf :ju{af;L >L % a8fdxf/fgL P]Zjo{sf] jflif{s >f4 gf/fo0flx6L /fhb/af/df ;DkGg .

z'qmjf/

r >L % ;dIf k|wfgdGqL dfkm{t\ k]z ul/Psf] s[lif tyf ;xsf/L dGqL dx]z cfrfo{sf] /fhLgfdf df};"kmaf6 :jLs[t .

r cg'jfbs d's'Gb zdf{ tyf lzIfs s[i0faxfb'/ dfgGw/, af;'b]j e§/fO{ k'/:sf/ @)%( åf/f k'/:s[t .

zlgjf/

r g]kfnL sf+u|]; ;efklt lul/hfk|;fb sf]O/fnfåf/f kf6L{ ljefhgkl5 klxnf] k6s kf]v/fdf cfof]lht klZrdf~rn If]qLo e]nfnfO{ ;Daf]wg .

r @)%@ ;fndf ljeflht /fli6«o hgd'lQm kf6L{ k'gM PsLs[t .

cfOtjf/

r >L % dxf/fhflw/fh 1fg]Gb| tyf >L % a8fdxf/fgL sf]dn ef/tsf /fi6«klt s]=cf/=gf/fo0fgsf] d}qLk"0f{ lgdGq0ffdf gof“lbNnL k|:yfg .

r lg=;z:q k|x/L dxflg/LIfs ;xjL/ yfkf ljZj zflGtsf nflu cGt/wfld{s tyf cGt/f{li6«o ;+3 g]kfnåf/f :yflkt …zflGtsf nflu b"tÚ gfds ;Ddfgåf/f ;Ddflgt .

;f]djf/

r g]kfnL sf+u|]; ;/sf/ kIfsf] b'O{ lbg;Dd rfn" s]Gb|Lo sld6L a}7s ;DkGg, a}7såf/f kf6L{ lxt ljk/Lt sfd u/]sf] eGb} sf:sLsf z'qm/fh zdf{ kf6L{af6 lg:sfl;t, hfh/sf]6 / 8f]6L sf+u|]; lhNnf ;efkltx? qmdzM o1axfb'/ vqL, of]u]Gb| zfxL k'gj{xfnL .

d+unaf/

r lgjf{rg cfof]uåf/f lgjf{rg cfrf/;+lxtf @)%# ljk/Lt s'g} sfo{ gug{ ;/sf/nfO{ lnlvt lgb]{zg .

r k|wfgdGqL z]/axfb'/ b]pjf;+u g]kfnsf nflu >Ln+sfsf /fhb"t kfd]nf h]= l8gnåf/f labfO{ e]6 .

a'wjf/

r g]kfnL sf+u|]; ;+:yfkg tkm{af6 lgjf{rg If]q Go"gtd ;+Vofdf dfq kl/jt{g ug{ lgjf{rg If]q lgwf{/0f cfof]unfO{ ;'emfj .

r @& lbgcl3 x/fPsf] Plzog Po/nfOG;sf] x]lnsK6/ cem};Dd km]nf kfg{ g;s]kl5 To;sf] vf]hjLgsf] nflu e"–pku|xdf cfwfl/t cTofw'lgs vf]h k|ljlw ckgfpg] kxn ul/g] .

r g]kfn lzIff kl/ifb\åf/f o; jif{sf] …cflbslj efg'eQm k'/:sf/Ú g]kfnL efiff ;flxTo / ;+:s[ltsf] vf]hLdf ljlzi7 of]ubfg k'¥ofpg' x'g] ;Todf]xg hf]zLnfO{ k|bfg ug]{ 3f]if0ff .


| d'Vo ;dfrf/ | | :yfgLo ;dfrf/ | | ;DkfbsLo | | ljrf/ | | Past |

Send your comments and letters to the editor at bimarsha@ecomail.com.np
2002 © Mercantile Communications Pvt. Ltd. P.O. Box 876, Durbar Marg, Kathmandu, NEPAL. Tel : 977 1 220 773, 243566, Fax: 977 1 225 407. Reproduction in any form is prohibited without prior permission. No part of the articles which appear in the internet version on BIMARSA may be reproduced without the permission of Mercantile Communications Pvt. Ltd. For reprinting rights, please write to US. Send us your feedback: CONTACT US  ABOUT US  HOME  ADVERTISE WITH US

BACK TO THE TOP