http://www.nepalnews.com


Kathmandu, Wednesday, November 24, 2004, Marga 09, 2061. 

d'Vo ;dfrf/


k';leq} jftf{df cfpg dfcf]jfbLnfO{ cfx\jfg

sf7df8f}+ . d'n'sdf zflGt :yfkgfnfO{ k|d'v sfo{;"lr agfP/ u7g ePsf] ;/sf/n] To; lbzfdf 7f]; sbd rfNg g;s]kl5 o;sf] cf}lrTosf af/]df hg:t/af6 k|Zg p7\g yfn]sf] 5 . dfcf]jfbL;"u jftf{ u/L zflGt sfod ug]{ ;jfndf ;Qf¿9 bnx¿leq} dtfGt/ b]vf k/]kl5 jftf{ ls r'gfj eGg] ljifodf dGqLx¿sf g} k/:k/ lj/f]wL wf/0ffx¿ ;fj{hlgs x'g yfn]sf 5g\ .

k|wfgdGqL z]/axfb'/ b]pjf zflGtjftf{df d'Vo afws ePsf] cf/f]k :jo+ ;Qf¿9 bnsf g]tfx¿n] ;fj{hlgs¿kdf nufpg yfn]sf 5g\ . Toltdfq xf]Og, ;/sf/sf dGqLn] g} ca d'n's clwgfosjfbdf hfg] cleJolQm lbPkl5 g]kfnL /fhgLltdf gof" cfz+sf pTkGg ePsf] 5 . k|ltufdL of]hgfsf ;fy /fhf cufl8 al9/x]sf] cf/f]k nufO/x]sfx¿nfO{ b/jf/sf ljZjf;kfq ;~rf/dGqL df]xDdb df]xl;gsf] ;f] cleAolQmn] yk pT;flxt agfPsf] 5 eg] ;/sf/d} a;]/ hgclwsf/sf nflu n8]sf] atfpg] bnx¿nfO{ eg] cK7]/f]df kf/]sf] 5 . pkk|wfgdGqL e/tdf]xg clwsf/Ln] df]xl;gsf] ;f] k|ltufdL cleAolQmsf] ;fj{hlgs ¿kd} tLa| lj/f]w ug'{ePsf] lyof] . cfkm\gf] egfOn] ljjfb hGdfPkl5 dGqL df]xl;gn] cf;o To:tf] gePsf] eg]/ ;Rofpg'ePsf] 5 . g]skf -Pdfn]_ sf dxf;lrj dfwjs'df/ g]kfn ljb]zaf6 kmls{g]ljlQs} cfkm\gf] :ki6Ls/0f;lxt df]xl;g pxf"sf] lgjf; sf]6]Zj/ k'Ug'ePsf] lyof] .

lbgx'" a:g] pRr:t/Lo zflGt ;ldltsf] a}7s jftf{sf] af/]df s'g} lgisif{df k'Ug ;s]sf] 5}g . /fhgLlts txdf lgisif{df k'u]kl5 dlGqkl/ifb\df k|:tfj n}hfg] ;xdlt dlGqkl/ifb\sf] ;f]djf/sf] a}7sdf ePsf] lyof] . t/ zflGt ;ldltdf o'4lj/fd, jftf{ / r'gfjsf af/]df rf/ kf6L{sf leGgfleGg} wf/0ffx¿ k|s6 ePsf 5g\ . ;|f]tsf cg';f/, Pdfn] dxf;lrj dfwjs'df/ g]kfnn] zflGt :yfkgfsf nflu 7f]; k|:tfj cl3 ;fg'{kg]{ c8fg /flv/xg'ePsf] 5 . t/ pxf"sf] k|:tfjdf k|wfgdGqL z]/axfb'/ b]pjfn] g x'"b}g eGg ;Sg'ePsf] 5 g t lxDdtsf ;fy To;nfO{ cfTd;ft ug]{ tTk/tf g} b]vfpg ;Sg'ePsf] 5 . tf]lsPsf] ;dodf r'gfj ug{ g;s]sfn] c;Ifdsf] cleof]u;lxt cl3Nnf] k6s /fhfaf6 avf{:t ePsf b]pjf k'gM To:t} qf;n] r'gfjs} af/]df a9L s]lGb|t eO/xg'ePsf] 5 . ljeflht kf6L{sf] x}l;ot :yflkt ug]{ pko'Qm cj;/sf] ¿kdf r'gfjnfO{ k|of]u ug]{ dfgl;stfdf b]pjf /xg'ePsf] pxf" lgs6 ;|f]tsf] bfjL 5 . g]kfnL sf+u|];nfO{ tx nufpg klg r'gfj g} pko'Qm x'g] cfTd3ftL ljZjf;sf ;fy b]pjf r'gfjk|lt a9L nfnflot eO/x]sf] w]/}sf] cg'dfg 5 .

dfcf]jfbL slxNo} jftf{df cfPgg\ eg] r'gfj gug]{ eGg] sfNklgs ts{sf] cfwf/df clxn] r'gfjsf] d'2fnfO{ dxTj lbg yflnPsf] 5 . t/ ljb|f]xL dfcf]jfbLnfO{ jftf{df Nofpg ;fy{s / 7f]; kxn gu/L r'gfjdf hfg' cfTd3ftL sbd ;fljt x'g] lglZrt 5 . ;|f]tsf cg';f/, dlGqkl/ifb\ / pRr:t/Lo zflGt ;ldltdf Pdfn]n] cfufdL sbdaf/] cfkm\gf] c8fg;lxtsf] k|:tfj /fv]sf] 5 . k'; dlxgfel/sf] ;do ;Ldf tf]s]/ dfcf]jfbLnfO{ jftf{df af]nfpg'kg]{ Pdfn]sf] k|:tfj /x]sf] 5 . To;sf nflu Pdfn]n] s]xL cfwf/x¿ klg cufl8 ;f/]sf] 5 . dfcf]jfbLdflysf] cft+ssf/Lsf] laNnf / /]8sg{/ gf]l6; lkmtf{ lng ;/sf/ tof/ x'g'kg]{ / h'g;'s} ljifodf jftf{sf] 6]j'ndf a;]/ 5nkmn ug{ tof/ /x]sf] ;fj{hlgs 3f]if0ff ug'{kg]{ wf/0ff Pdfn]sf] 5 . pRr:t/Lo zflGt ;ldltsf] d+unjf/sf] a}7sdf oxL ljifodf uDeL/¿kdf 5nkmn ePsf] ;|f]tn] atfPsf] 5 . a}7sdf ePsf] ;xdlt cg';f/, ljxLaf/sf] dlGqkl/ifb\sf] a}7sn] dfcf]jfbLNffO{ k';leqsf] ;do ;Ldf;lxt jftf{sf nflu uDeL/tfk"j{s cfu|x ug]{ a'lemPsf] 5 .

k|wfgdGqL z]/axfb'/ b]pjf /flqef]hsf] /fhgLltdf h'6\g'ePsf] 5 . d'n's clg0f{osf] aGbL alg/x]sf] a]nf /fhf / zLif{:y /fhg]tfx¿nfO{ /flqef]hdf lgDTofP/ b]pjfn] cfkm\gf] cg's"n l:ylt lgdf{0f ug]{ k|oTg ul//x]sf] ;|f]tsf] bfjL 5 .

jftf{sf] af/]df 7f]; kxnsf] ck]Iff eO/x]sf] a]nf dfcf]jfbLn] /fhdfu{ s]lGb|t cfqmd0fnfO{ tLa| agfPsf] 5 . dfcf]jfbLn] wflbªsf] s[i0feL/df ;]gfdfly cfqmd0f u/]sf] nuQ} af"s]sf ljleGg :yfgdf ;]gfdfly ljB'tLo w/fk yfkL Iflt k'¥ofPsf] 5 . Toltdfq xf]Og, t/fO{s} csf]{ lhNnf s}nfnLdf ;]gf / dfcf]jfbLaLr ePsf] le8Gtdf klg ;]gftkm{ 7"n} Iflt ePsf] 5 . d'n'sdf lx+;f a9\b} hf"bf t/fO{ If]qd} b}lgs bf]xf]/f] le8Gt ;fdfGoh:t} aGg yfn]sf] 5 .


g]kfn kmls{Psf] cg'/f]w kq

k|lbk g]kfn

of] d]/f] cg'e"ltkq klg xf] . d]/f] 6fpsfdf pld|Psf] sfd gnfUg] emf/emª\vf8 ;dfKtL ePsf] / 9'Ssn] sfd ug{ lrlsT;sn] lbPsf] Uof/]G6Lsf] ;fj{hlgs ;"rgf klg xf] . oltdfq xf]Og, of] g]kfnL 8fS6/x¿sf] zNolqmofk|lt hflgkmsf/ cd]l/sL 8fS6/x¿n] u/]sf] k|z+;fsf] ;"rgf klg xf] .

8fS6/n] /f]unfO{ dgaf6 ;nSs kvfn]/ km\of"lslbPsf] v'lzofnL af]s]/ d gf]e]Da/ dlxgfsf] !! tfl/vsf] ;f"emdf g]kfn cf]ln{P" . cl3Nn} lbgb]lv 6]lnkmf]gx¿ klv{P/ al;/x]sf /x]5g\ . Tof] lbgsf] 6]lnkmf]g cf]O/f]n] klg a]:;/L ;tfof] . t/ 6]lnkmf]g;"u 8/fpg]n] g]kfndf /fhgLlts lhDd]jf/L af]Sg} x'"b}g .

ltxf/sf] d'vdf ;a}eGbf klxnf] cfqmd0f eof] lrgLsf] cefjnfO{ lnP/ . o;kflnsf] ;]ndf lrgL xfln+b}g– 3/s} dfG5]n] eg] . cfk"m lrgLk|lt plQ;fx|f] lnKt gePsf] x'gfn] jf:tf ul/Pg . ltxf/ ;lsPkl5 uf8L lnP/ clkm; hfg dg u/]sf], t]n gkfOPsf] x'gfn] uf8L grNg] ePsf] /x]5 . ltxf/df lrgL gkfOP h:t} k]6«f]n klg gkfOPsf] xf]nf, ltxf/ ;lsof], ca k]6«f]n klg kfOPnf eg]/ Uofng lnP/ sflndf6Llt/ k]6«f]n vf]Hg k7fPsf] æk]6«f]n 5}gÆ eGg] ;"rgfkf6L e'ml08Psf] hfgsf/L k|fKt eof] . lbSs eP/ 3/df g} a:g] larf/ u/]sf] lyP"– /fhfnfO{ dgk/L vr{ ug{ cWofb]z kfl/t ug]{ ltd]/s} kf6L{ xf]Og < eg]/ clrgf¿n] a]:;/L xsf/]/ ;ftf] lnof] . s] hjfkm lbg] eg]/ cSs g aSs kl//x]sf] lyP"– x]n]g zfxnfO{ Ps s/f]8 aL; nfv lbP/ r'Kk nfu]/ ;'Tg] clg hgtfsf 5f]/f5f]/LnfO{ Ps nfv lbPsf]df dfG5] dfG5]sf] x'd{t lng]u/L xNnf dRrfpg] tl/sf 7Ls ePg eGg] u'gf;f] ;'gfpg Ps bh{g ;fyLefO 3/d} cfOk'u] .

kf7snfO{ yfxf eOxfNof]– rËf eP/ 3/ cfPsf] dg lslrSs v'lDrof] . To;kl5 nfu]sf cf/f]kx¿sf ;Gbe{df vf]hLgLlt ug}{ k¥of] . vf]hLgLlt ubf{ o:tf ljlrqsf hfgsf/Lx¿ kfOof] .

klxnf], of] ;/sf/n] zflGtjftf{ t cf/De u/]g u/]g, o;n] hglxtsf sfdx¿ klg u/]g5 . of] ;/sf/ xfd|f] xf] eGg] cg'e"lt lbg] sfd gu/]sf] x'gfn] g} hgtfn] ;/sf/nfO{ cfºgf] ;/sf/ eg]/ ;dy{g ug'{kg]{ cfjZost} dx;'; u/]g5g\ .

bf];|f], of] ;/sf/nfO{ ;a}n] /fhf / kf6L{x¿sf] ;+o'Qm ;/sf/ eGbf/x]5g\ . of] g} ;+j}wflgs /fhtGqsf] ljlrqtf /x]5 . /fhfsf] :jljj]sdf /fHosf]ifsf] ;+rfng x'g] cWofb]z ;+j}wflgs /fhtGqsf] csf]{ gd"gf ag]5 . cfly{s¿kdf dfq} ljZn]if0f ug]{ xf] eg] t of] ;/sf/ /fhfsf] lgb]{zgdf rNg] kf6L{x¿sf] ;/sf/ ag]5 .

;+;f/df o:tf] ljlrqsf] ;+;bLo k|hftGq / ;+j}wflgs /fhtGq g e"tf] g eljiolt g} x'g'k5{ . g]kfn;"u ;u/dfyf / n'lDagL lyof] ;+;f/ k|l;4 kl/rosf nflu . clxn] g]kfnL ;+j}wflgs /fhtGqsf] klg Pp6f ljlzi6 kl/ro x'g] eP5 .

g]kfnsf] ;d:of /fhgLlts g} xf] / oxL /fhgLlts ;d:ofn] g]kfnsf] ljsf; lgdf{0fdf gsf/fTds c;/ k'¥ofO/x]sf] 5 . /fhf / dfcf]jfbL b'a}nfO{ /fhgLlts–;Qfdf To:tf] lx:;]bf/L rflxPsf] 5, h;sf] cf}lrTo s'g} lx;fan] klg ;fljt ug{ ;ls"b}g . g]skf -Pdfn]_ g]kfnL hgtfsf] kf6L{ ePsf] x'gfn] o:tf cjflG5t rfxgfnfO{ To;n] :jLsf/ ug}{ ;Sb}g . To;} x'gfn] Pdfn] kf6L{ /fhfsf nflu klg clk|o 5, dfcf]jfbLsf nflu klg clk|o 5 .

of] clk|otf g} Pdfn]sf] hglgi7fsf] k|df0fkq xf] . clxn];Dd Pdfn] gfp"sf] kf6L{ hgtfs} sf/0f l6s]sf] xf] . Pdfn]nfO{ ;dfKt kfg]{ sf]l;; / s;/t w]/} 7fp"af6 eO/x]sf 5g\ . st}af6 nf]Eofpg] k|oTg ePsf] 5 eg] st}af6 t;f{pg] k|oTg eO/x]sf] 5 . Pdfn]n] hgtf lal;{of];\, Tof] ;Qfsf] rqmAo'xdf cledGo' h;/L km"l;/xf];\ eGg] sf]l;;df ;a}vfn] /fhgLlts v]nf8Lx¿ nflu/x]sf 5g\ . clxn]sf] ;/sf/df klg Pdfn]nfO{ hfSg]vfns} v]n ePsf 5g\ . Pdfn]sf dGqLx¿n] hgtfsf] lxtdf s'g} sfd ug{ gkfpg\ eg]/ rfnafhL g} e}/x]sf 5g\ .

;a} bf]if c¿sf 6fpsfdf y'kf/]/ cfk"m plDsg kfO"b}g . uNtL xfdLlt/}af6 klg ePsf] 5 . u/La g]kfnLnfO{ 7Ug]x¿sf] 5fnf sfl9/x]sf /3' kGtn] bnfnsf] v]ndf ;/sf/n] cbfntsf] k}m;nfnfO{ ;d]t lg:t]h u/]/ lnPsf] pN6f] lg0f{o;"u} ;/sf/af6 /fhLgfdf u/]/ hgtfk|ltsf] k|lta4tf hfx]/ ug'{kYof]{ . b/af/sf] vr{;DaGwL xNnf hg:t/df rNg yfn]sf] b]]v]/} kf6L{sf sfo{stf{ kf]l;P eGg] k|fof]lht xNnf rnfOPsf] eP klg cWofb]z kfl/t ePkl5 e/tdf]xg clwsf/Ln] kbaf6 /fhLgfdf lbg'kYof]{ . lsgeg] dGqLkbsf ;Gbe{df oL ;fdfGo g}ltstfsf d'2fx¿ lyP . :jod\ e/tdf]xg clwsf/L ;+of]hs /xg'ePsf] cfGbf]ngn] u/]sf] lg0f{onfO{ cy{dGqLsf] kbdf k'Ug] lalQs} pxf"n] la;{g' x'"b}gYof] . /3'hLn] t bnfnx¿sf] nx}nx}df cfºg} lg0f{o pN6fOPkl5 Toxf" al;/xg} x'"b}gYof] .

d}n] p7fPsf oL ljifox¿ lemgfdl;gf s'/fx¿ g} x'g\ . d"n d'2f eg]sf] ;+j}wflgs /fhtGq / ax'bnLo k|hftGqs} xf] . of] ;/sf/n] To;nfO{ ;'b[9 t'Nofpg ;s]sf] 5}g . csf]{ tfTsflns d'2f eg]sf] zL3| zflGtsf] rfxgf xf] . ;/sf/n] zflGt :yfkgfsf nflu s'g} 7f]; kxn g} u/]sf] 5}g . jt{dfg lx+;fsf ;Gbe{df r'gfj asjf;dfq xf] .

clxn]sf] ;du|tfnfO{ lgofNbf eGg s/ nfU5– ;/sf/sf sf/0f Pdfn]n] s'g} h; kfPsf] 5}g, kfpg] klg 5}g . Pdfn] hlt lbg ;/sf/df al;/xG5, Tolt lbg p;sf] pl5Qf] sfl9O/xG5 . To;}n] of] dlxgf k|wfgdGqL z]/axfb'/ b]pjfsf nflu kb ;'/Iffsf] clGtd dlxgf x'g'k5{ . of] dlxgfleq klg PstkmL{ o'4lj/fd;lxt zflGtjftf{sf] k|:tfj x'"b}g eg] grflx+bf sfdx¿ ug]{ ;/sf/af6 Pdfn]n] cfk"mnfO{ cnu ug'{k5{ .


z+s/frfo{sf] arfpdf b/afl/of wgf{

sf7df8f}+ . ljZj lxGb' kl/ifb\sf cGt/f{li6«o cWoIf e/ts]z/ l;+x g]kfn kmls{Pkl5 z+s/frfo{ lu/km\tf/Lsf] d'2fnfO{ g]kfnsf lxGb' cltjfbLx¿n] rsf{pg] ;Defjgf a9]sf] 5 . clxn] ef/t e|d0fdf /x]sf l;+x g]kfn kmls{PnuQ} g]kfnsf lxGb' cltjfbLx¿nfO{ ;8sdf ptfg]{ tof/L eO/x]sf] a'lemPsf] 5 .

P3f/ lbgcl3 cfkm\g} k"j{ sd{rf/L z+s//fdgsf] xTof u/]sf] cf/f]kdf ef/tsf sf~rLk'/d d7sf k|d'v z+s/frfo{ ho]Gb| ;/:jtLnfO{ tldngf8' k|x/Ln] cfGw| k|b]zsf] dxj'agu/af6 lu/km\tf/ u/]sf] lyof] . ;Q/L alif{o z+s/frfo{nfO{ efO6Lsfsf] lbg lu/km\tf/ ul/Pkl5 To; 36gfn] l;+uf] t/ª\u NofPsf] 5 . z+s/frfo{ lu/km\tf/LnfO{ lnP/ clxn] ef/tdf sf+u]|;sf] g]t[Tjdf /x]sf] u7aGwg ;/sf/ / k|d'v ljkIfL bn ef/tLo hgtf kf6L{aLr cf/f]k–k|Tof/f]ksf] v]n ;'¿ ePsf] 5 eg] lxGb' cltjfbLx¿n] b]zJofkL¿kdf zlQm k|bz{g ul//x]sf 5g\ . cl:t ;f]djf/ z+s/frfo{nfO{ 5'6fpg ef/tsf k"j{/fi6«klt cf/= j]+s6f/dg, k"j{k|wfgdGqLx¿ c6nljxf/L afhk]oL / rGb|z]v/ xhf/f}+ lxGb' sfo{stf{x¿;"u} ;8sdf cf]lnPsf 5g\ .

z+s/frfo{sf] lu/km\tf/Lkl5 g]kfnsf lxGb'jfbL ;+3–;+:yfx¿n] ef/tLo /fhb"tfjf;df lj/f]wkq a'emfP klg pgLx¿n] clxn];Dd s'g} ‘zlQm k|bz{g’ u/]sf 5}gg\ . t/ a]nfavt b/jf/sf] sbdnfO{ plrt 7fGg] g]kfn b]zeQm ;+3n] eg] cl:t ;f]djf/b]lv z+s/frfo{sf] lu/km\tf/Lsf] lj/f]wdf /Tgkfs{df wgf{ lbPsf] 5 . ljZj lxGb' dxf;+3h:tf ;+:yfn] z+s/frfo{sf] lu/km\tf/LnfO{ lnP/ s8f sbd gp7fO/x]sf a]nf ‘s'08n]’x¿sf] ;+:yfsf ¿kdf lrlgg] b]zeQm ;+3n] eg] pQm k|s/0fnfO{ p5fNg vf]lh/x]sf] atfOG5 . ljZj lxGb' dxf;+3sf cGt/f{li6«o ;lrj k]|d n:s/] eG5g\–‘xfdL zflGtk"j{s 9+un] lj/f]w u5f}{+ . z+s/frfo{sf] :jf:Yo / bL3f{o'sf] sfdgf ub}{ sfo{qmdx¿ cfof]hgf ug]{ kIfdf 5f}+ .’

;DejtM cfh;Dddf ef/taf6 l;+x g]kfn kmls{g] sfo{qmd 5 . cfh} ljZj lxGb' dxf;+3sf] kxndf $) eGbf a9L lxGb' wd{l;t cfa4 ;+:yfx¿sf] a}7s a:b}5 . cWoIf l;+x pkl:yt x'g] pQm a}7sn] z+s/frfo{sf] lu/km\tf/LnfO{ lnP/ cfufdL /0fgLlt agfpg] a'lemPsf] 5 . pQm a}7sdf

lzj;]gf g]kfn, hfu/0f d~rh:tf lxGb' cltjfbL ;+:yfx¿n] efu lng] hgfOPsf] 5 .

b'O{ xhf/ s/f]8 ¿k}of"sf] rn / crn ;DklQ /x]sf] sf~rLk'/d d7sf k|d'v z+s/frfo{n] d7sf] ;DklQ lxgfldgf u/]sf] cf/f]k nufPs} sf/0f k"j{sd{rf/L /fdgsf] # ;]K6]Da/sf lbg xTof u/fPsf lyP . pgs} lgb]{zgcg'¿k % hgf k]z]j/ xTof/fnfO{ $) nfv lbP/ /fdgsf] xTof ug{ nufPsf] /x:o v'Ng k'u]sf] 5 . xTof/fx¿nfO{ !) nfv ¿k}of" k]ZsL lbPsf] sf~rLd7l:yt cfO;LcfO;LcfO{ a}+ssf] vftfaf6 v'Ng k'u]sf] lyof] .

/fdgsf] xTofdf z+s/frfo{sf] xft /x]sf] tYo ltg} % hgf k]z]j/ xTof/fn] atfPkl5 v'Ng uPsf] xf] . t/ z+s/frfo{ :jod\n] /fdgsf] xTofkl5 tldn klqsf ‘gSsL/g’nfO{ lbPsf] cGtjf{tf{n] pQm xTofdf pgsf] xft /x]sf] /x:o v'Ng k'Uof] . klqsfdf pgn] k|i6 zAbdf eg]sf lyP–‘z+s//fdgsf] xTofdf d]/f s]xL eQm ;fd]n x'g;S5g\ .’

clxn] e]nf]/sf] s]Gb|Lo sf/fuf/df aGbL hLjg latfO/x]sf z+s/frfo{n] ef/tsf ;fy} g]kfndf klg cfkm\gf] wfld{s ;~hfn km}nfPsf lyP . kl5Nnf] ;dodf ;dfh;]jfsf] cfj/0fdf cfkm\gf wfld{s tyf Jofj;flos sf/f]jf/ ug{ dflx/ 7flgPsf z+s/frfo{n] g]kfnsf] /fhkl/jf/nfO{ cfkm\gf] xftdf lng s'g} s;/ af"sL g/fv]sf] b]lvG5 . pg}åf/f uPsf] jif{ jt{dfg /fhf >L % 1fg]Gb|nfO{ ‘lxGb' ;d|f6’ sf] pkflw k|bfg ul/Psf] lyof] . h'g sfo{sf] tLa| lj/f]w ePsf] lyof] .

g]kfnsf] /fh;+:yfsf] bL3f{o'sf] sfdgf ub}{ jgsfnLdf o1 u/]sf z+s/frfo{ ‘xTof/f’ ;fljt ePkl5 kx]nf] a:qn] 5f]lkPsf] ck/flws rl/q pbf·f] ePsf] 5 . t/ b'Mv, v]b / /fli6«o abgfdLsf] of] ljifo 5 ls z+s/frfo{k|lt g]kfnsf /fi6«k|d'vsf] Hofb} elQmefj / ckf/ >4f ;Ddfg /lxcfPsf] 5 . /fhfsf k"j{ P8L;L hg]{n e/ts]z/ l;+xnufot xTof/f z+s/frfo{sf] /Iffsf lglDt cu|;/ ePsf] tYon] b/jfl/ofx¿sf] ;SsnL rl/q pbfl·g k'u]sf] 5 .


a}+s 7Ug]x¿nfO{ alx:sf/ ul/g]

sf7df8f}+ . g]kfn a}+s lnld6]8 / /fli6«o jfl0fHo a}+ssf] C0f c;'nL ug{ ljb]zL Joj:yfkg c;kmn eO/x]sf] a]nf bftf /fi6«x¿n] C0f c;'Ng Jofks bafa lbg yfn]sf 5g\ . a}+ssf] C0f gltg]{ 7"nf Jofkfl/s k|lti7fg / To;sf ;+rfnsx¿nfO{ ;fdflhs alxisf/ ug{ / ljb]z e|d0fsf] lglDt eL;f glbg]h:tf pkfox¿ cjnDag ug'{kg]{ bftfx¿sf] hf]8 5 .

ljZj a}+s, cGt/f{li6«o d'b|fsf]if, o"/f]k]nL o'lgog, Pl;ofnL ljsf; a}+snufotsf bftfx¿n] %) j6f 7"nf Jofkfl/s kmd{ / &$ hgf To;sf z]o/wgx¿dfly sf/afxL ug{ cfu|x u/]sf 5g\ .

bftfx¿n] ;]K6]Da/ !& tfl/vdf g]kfn /fi6« a}+snfO{ Ps kq n]Vb} …ljQLo If]q ;'wf/sf] nfluÚ tTsfn rfNg'kg]{ sbdsf af/]df :ki6 cf}+NofPsf lyP . t/ sfnf];"rLdf k/]sf 7"nf Jofkf/Lx¿dfly sf/afxL rnfpg] ;DaGwdf /fi6« a}+sn] k|wfgdGqL;"u 5nkmn u/]sf] / o;;DaGwdf dlGqkl/ifb\df klg cgf}krfl/s ljrf/ljdz{ ePsf] atfOG5 .

ljZj a}+s / d'b|fsf]ifsf] af]8{ ckm ueg{;{sf] cd]l/sfdf ;DkGg a}7sdf efu lng hfg'ePsf pkk|wfgdGqL e/tdf]xg clwsf/L;dIf sfnf];"rLdf k/]sf Jofkf/Lx¿dfly sf/afxL rnfpg a}+sx?nfO{ ;xof]u ug{ bftfx¿n] cfu|x u/]sf lyP . bftfx¿sf] bafanfO{ Wofgdf /fv]/ ;/sf/n] a}+sx¿nfO{ ;xof]u ug]{ tTk/tf ;fj{hlgs u/]sf] 5 .

bft[;+:yfx¿n] 7"nf Jofkf/LdWo] /fhfsf alxgLHjfO" df]xgaxfb'/ zfxL / uf]kfnaxfb'/ zfxLsf] gfddf /x]sf] lxdfnog a'|c/LnfO{ sfnf];"rLsf] kGw|f}+ gDa/df /fv]/ kqfrf/ u/]sf 5g\ .

pkk|wfgdGqL clwsf/Ln] a}+sx¿n] C0f p7fpg ;/sf/;"u ;xof]u dfu]df cfkm\gf] tkm{af6 ;xof]u x'g] 3f]if0ff ug'{ePsf] 5 . a}+ssf] C0f lng] t/ gltg]{ k|j[lQn] b'O{ 7"nf a}+s lbgk|ltlbg w/f;foL aGb} uPsf 5g\ . a}+s 8'afpg] v]ndf g]kfn pBf]u jfl0fHo dxf;+3sf jt{dfg / k"j{ kbflwsf/Lx¿ cu|k+lQmdf /x]sf] bftfx¿sf] pQm kqdf pNn]v 5 .

b]zsf b'O{ 7"nf a}+saf6 dxf;+3sf cWoIf ljgf]baxfb'/ >]i7n] g]sf]g Po/sf] gfddf s/f]8f}+ C0f lng'ePsf] 5 . t/ pxf"nufot ;+rfnsn] lnPsf] C0fsf] ;f"jf /sd;d]t 8'a]sf] 5 . dxf;+3sf k|yd pkfWoIf r08L/fh 9sfnn] d]df]G6f] PKk]/N;sf] gfddf s/f]8f}+ C0f lng'ePsf] 5 . t/ pxf"n] lnPsf] C0fsf] ;f"jf Aofh ltg'{ePsf] 5}g . dxf;+3sf csf{ pkfWoIf lbjfs/ uf]N5fn] uf]N5f ;d"xdf cfa4 ljleGg kmd{x¿sf] gfddf ! ca{ @) s/f]8eGbf a9L C0f lng'ePsf] 5 eg] dxf;+3sf k"j{cWoIf kßHof]ltn] #( s/f]8 eGbf a9L / csf{ k"j{cWoIf ljgf]b rf}w/Ln] rf}w/L u'|k, dxfnIdL ;'u/ P08 s]ldsnnufotsf Jofkfl/s kmd{sf] gfddf %& s/f]8 C0f lng'ePsf] 5 . csf{ Jofkf/L lko'ifaxfb'/ cfdfTon] km"naf/L xf]6n, Pe/]i6 a'|c/Lsf] gfddf ! ca{ $ s/f]8 C0f lng'ePsf] 5 . 7"nf Jofkf/L a[huf]kfn Ogf0fLn] dxfnIdL O08li6«hnufotsf kmd{sf] gfddf %& s/f]8eGbf a9L C0f lng'ePsf] 5 eg] z+s/ s]l8ofn] OGb'z+s/ ;'u/ ldN;nufotsf kmd{sf] gfddf @@ s/f]8eGbf a9L C0f lng'ePsf] 5 . k"j{ k|wfgdGqL nf]s]Gb|axfb'/ rGbsf 5f]/f c?0f rGbn] jf;'lnª\uf ;'u/ ldN;sf] gfddf @@ s/f]8eGbf a9L C0f lnPsf] b/aGbL eg] ;'jf; ;+3fO{sf] gfddf %! s/f]8 C0f /x]sf] 5 .

bz 3/lgof" ;f"jf Jofh

lbjfs/ uf]N5f ! ca{ @) s/f]8 #$ s/f]8

lko'ifaxfb'/ cdfTo ! ca{ $ s/f]8 #! s/f]8

r08L/fh 9sfn *% s/f]8 @^ s/f]8

ljgf]b rf}w/L %& s/f]8 #@ s/f]8

a[huf]kfn Ogf0fL %! s/f]8 @) s/f]8

kßHof]lt @( s/f]8 @) s/f]8

ljgf]baxfb'/ >]i7 #% s/f]8 @) s/f]8

c¿0f rGb @@ s/f]8 !% s/f]8

z+s/ s]l8of @@ s/f]8 * s/f]8

;'jf; ;+3fO{ %! s/f]8 !) s/f]8


cfTd;dk{0f ub}{gf}+M l;+x

sf7df8f}+ . g]skf -Pstfs]Gb|–d;fn_n] dfcf]jfbLsf ;fdflhs kmf;LjfbL sf/afxL, hgtf / cfkm\gf] kf6L{sf ;dy{sx¿lj¿4sf HofbtL sfod /x"bf;Dd ;f] kf6L{k|lt cfnf]rgf, lj/f]w / ;+3if{sf sfo{qmd oyfjt /xg] hgfPsf] 5 .

dxfdGqL df]xgljqmd l;+xn] afUn'ª / c3f{vf"rLdf cfkm\gf] kf6L{sf ;dy{sx¿dfly dfcf]jfbLn] HofbtL hf/L /fv]sf] atfpg'ePsf] 5 . lxhf] hf/L Ps k]|; lj1lKtsf cg';f/, hgdf]rf{, g]kfnsf sfo{stf{ tyf c3f{vf"rL, 9fsfjfª uflj;sf lgjt{dfg cWoIf lzjk|;fb vgfnsf] 3/ dfcf]jfbLn] n'6]sf 5g\ . vgfnsf a[4 cfdfa'afnfO{ 3/af6 lgsfnL n'6kf6 u/L dfcf]jfbLn] vgfnsf] crn ;DklQ ef]u ug{;d]t k"0f{ /f]s nufPsf] 5 .

o;}u/L, afUn'ªdf clvn g]kfn hgjfbL o'jf ;+3sf lhNnf pkfWoIf 6]saxfb'/ 3tL{sf] kl/jf/sf ;b:ox¿nfO{ s'6lk6 ug'{sf ;fy} pxf"sf] k;nsf ;fdfgx¿;d]t

dfcf]jfbLn] n'6]/ nu]sf 5g\ . dfcf]jfbL;dIf l5§} xflh/ geP pxf"sf s]6fs]6L;lxt kl/jf/sf ;Dk"0f{ ;b:ox¿nfO{ ckx/0f ug]{ wDsL;d]t lbOPsf] lj1lKtdf hgfOPsf] 5 . pxf"sf] k;naf6 % nfva/fa/sf] wgdfn n'6]sf] hgdf]rf{, g]kfn afUn'ªn] hgfPsf] 5 . dfcf]jfbLn] 3tL{sf] 3/df ad h8fg ug]{, 9f]sfdf tfnf nufpg] / a[4 cfdfnfO{ y'g5]s / s'6lk6 ug]{ sfo{ u/]sf] klg hgfOPsf] 5 . dfcf]jfbL / cfkm\gf] kf6L{aLr s'g} ef}lts cfqmd0f gug]{ ;xdlt ePsf] cj:yfdf ul/Psf o;k|sf/sf sf/afxLx¿ cToGt lrGtf / Iff]esf s'/f ePsf] l;+xsf] lj1lKtdf hgfOPsf] 5 . dfcf]jfbL HofbtLlj¿4 b]zJofkL¿kdf ;+3if{ ;+rfng ug{ afWo x'g] hgfp"b} lj1lKtdf elgPsf] 5–…pgLx¿n] cfkm\gf] To;k|sf/sf ;fdflhs kmf;LjfbL jf ;}GojfbL sf/afxLx¿ /f]Sg' jf ltgLx¿sf nflu ;fj{hlgs¿kn] Ifdfofrgf ug'{sf] ;§f xfdLn] cfkm\gf] sfo{k|0ffnLnfO{ ;'wf/ gu/] jf Ifdfofrgf gu/] xfd|flj¿4 ef}lts sf/afxL ug]{;d]t clN6d]6d lbPsf 5g\ . t/ xfdL b[9 zAbdf 3f]if0ff ug{ rfxG5f}+, qmflGtsf/L l;4fGt / Gofosf nflu n8\g] kf6L{n] slxn] klg s'g} wDsLsf cufl8 cfTd;dk{0f ub}{g .Ú


Ps s/f]8 s'DNofP/ ci6]«lnof km/f/

sf7df8f}+ . e|i6frf/ / cfly{s clgoldttfdf ;+nUg b /]o'sfO g]kfnsf lgjt{dfg cWoIf zf]ef hf]zL km/f/ ePsL 5g\ . hf]zL xfn ci6]«lnof k'u]sf] a'lemPsf] 5 .

lgjt{dfg cWoIf hf]zLn] cfkm\gf] sfo{sfndf sl/a Ps s/f]8a/fa/sf] /sd clgoldttf u/]sf] ph'/L lhNnf k|zf;g sfof{no sf7df8f}+df k/]sf] 5 . pQm ph'/Lsf] cfwf/df lhNnf k|zf;g sfof{non] kqmfp ug]{ eon] pgL efu]sf] atfOPsf] 5 . k|x/Ln] pgsf] vf]hL sfo{ Jofks¿kdf eO/x]sf] hgfPsf] 5 .

hf]zLnfO{ kqmfp ug{ g;s]kl5 k|zf;g sfof{non] /]o'sfOnfO{ pgsf] sfo{sfndf ePsf ;Dk"0f{ sfuhft pknAw u/fpg kqfrf/ u/]sf] 5 . ljj/0fdf w]/}h;f] gSsnL lan agfP/ /sd c;'n]sf] b]lvPsf] 5 . ;fdfg vl/b ubf{ gSsnL ljn agfP/ 7"nf] /sd c;'n]/ /ftf/ft s/f]8klt ag]sL hf]zLn] sf7df8f}+sf] s'n]Zj/df 7"nf] a+unf lgdf{0f u/]sf] lgs6;|f]tx¿n] atfPsf 5g\ .

/]o'sfOnfO{ b'x'gf] ufO{ agfPsL hf]zLn] cfkm\gf] kfnfdf bz nfveGbf a9L /sd sd{rf/Lsf] tna sf6]/ e|d0fdf vr{ u/]sL lyOg\ . uf8L ef8fafkt dfl;s #% xhf/ e'QmfgL lbg] lg0f{o ul/P klg pQm zLif{sdf dfl;s %) xhf/ vr{ ul/Psf] lyof] . hf]zLn] pkTosf aflx/ hf"bf b}lgs % xhf/ uf8L ef8f e'QmfgL u/]sf] klg v'n]sf] 5 . cfkm\gf] sfo{sfndf u/]sf tdfd clgoldttfdf kqmfp kg]{ 8/n] efu]/ ci6]«lnof k'u]sL hf]zLsf] ;Dk"0f{ st'{t clxn] clVtof/ b'¿kof]u cg';Gwfg;dIf klg k'u]sf] 5 . e|i6frf/df ;+nUg hf]zL;"u;"u} o"/flzof g]kfnsf cWoIf k|jL0fs'df/ u'¿ªnufotsf JolQmx¿;d]t tflgg] b]lvPsf] 5 . ci6]«lnof k'u]sL hf]zLnfO{ s–s;n] efUg] ;Nnfx lbP eGg] /x:osf] klg Jofks vf]hL eO/x]sf] 5 .


b]z hln/x]sf] a]nf clegGbg df]x †

sf7df8f}+ . dWodf~rnsf] x]6f}+8fdf /fhf–/fgLsf] clegGbg OR5f k"/f ug{ ;j{bnLo ;/sf/dfly Jofks bafa kg{ yfn]sf] pRr ;|f]tx¿n] hgfPsf 5g\ . t/ xTof–lx+;f rls{/x]sf], lbglbg} gful/ssf] xTof eO/x]sf] / b]z hln/x]sf] a]nf …;+j}wflgsÚ atfpg] /fhf/fgLsf] clegGbgsf] s'g} cf}lrTo g/x]sf] hgcfjfh gs'Nrg klg ;/sf/dfly hgbafa kl//x]sf] a'lemPsf] 5 .

b/afl/ofx¿ rGb / yfkf ;/sf/nfO{ h:t} jt{dfg ;/sf/nfO{ ;d]t /fhfsf] clegGbgsf] lg0f{o ug{ afWo kfg]{ if8\oGqdf tNnLg b]lvG5g\ . o;n] Psflt/ /fhfnfO{ l/emfPsf] b]lvg] / csf]{lt/ k|ltudglj/f]wL cfGbf]ngsf avt ePsf] /fhfsf] clegGbgsf] lj/f]w / alxisf/ ljk/Lt c8fgdf ;Qf¿9 bnx¿nfO{ pleg afWo kfg]{ k|oTg eO/x]sf] 5 .

s'g} kf}/v / k/fqmd gu/]sf] x'"bf /fhfsf] clegGbg cf}lrToxLg t 5"b}5, ;+j}wflgs /fhtGqsf] x}l;ot / dof{bfljk/Lt czf]egLo sbd x'g hfG5 . t/ b/jf/sf] OR5f / bafa o;d} s]lGb|t b]lvPsf] kfOG5 .

k|wfgdGqL z]/axfb'/ b]pjfn] /fhfsf] clegGbg;DaGwL lg0f{odf ;xdlt h'6fpg lgs} k|oTg u/]sf] eP klg ;kmn x'g] s'g} u'~hfo; b]lv+b}g . pxf"n] /fhfnfO{ clegGbgsf] cf}lrToxLgtfaf/] atfpg] cf"6 klg ug{ ;Sg'ePsf] 5}g . cem /f]rs s] b]lvG5 eg] k|wfgdGqL b]pjf, /fhf, ;]gf / cd]l/sfnfO{ l/emfP/ h:tf];'s} /a/:6\ofDk k|wfgdGqLsf] ¿kdf ePklg cfkm\gf] s';L{ hf]ufpg] s;/tdf /xg'ePsf] 5 . pxf"n] k|hftGq / o;sf] d"No, dfGotf / dof{bfeGbf k|wfgdGqL kbsf] arfpm ug]{ s'/fnfO{ g} ;ayf]s 7fg]sf] cg'e"lt ug{ ;lsG5 .

t/ b]z hln/x]sf] a]nf /fhfsf] slyt clegGbg ubf{ b]pjf ;/sf/n] cfkm\gf] 5lj / cf}lrTo b'j} u'dfpg] lglZrt 5 . ;/sf/df ;fem]bf/ k|hftflGqs sf+u]|;, /fk|kf, d08n ;b\efjgf / b/jf/sf] sf]6fsf b'O{hgf dGqLx¿;d]t clegGbg ;DaGwL lg0f{o ug'{kg]{ kIfdf /x]sf 5g\ .

ljutdf lj/f6gu/, wgu9L, g]kfnu~h / kf]v/fsf …gful/s clegGbgÚ /fhgLlts kf6L{ / k|hftflGqs kl/kf6Llj¿4 ljifjdg ug{ b'¿kof]u ul/Psf lyP . tL clegGbgs} cf;kf;df /fhkl/ifb\sf If]qLo e]nfx¿ cfof]hgf u/L ax'bnLo kl/kf6LnfO{ b'Tsfb}{ /fhf ;lqmo x'g'kg]{ k|:tfj;d]t kfl/t ug]{ sfd ePsf] lyof] .

b]pjf ;/sf/sf] u7g nuQ} /fhfsf] gful/s clegGbg, /fhkl/ifb\sf If]qLo e]nfx¿sf] lg/Gt/tf, hf]uL, hnfGt/Lsf kx]"nf h'n'; / d08n]–s'08n]sf k|ltufdL emf"sLx¿ 7Kk ePsf lyP .


Pdfn]sf] a}7s d+l;/ @* ut]

sf7df8f}+ . g]skf -Pdfn]_ s]Gb|Lo sld6Lsf] a}7s cfp"bf] d+l;/ @* ut] z'¿ x'g] ePsf] 5 .

kf"r lbg;Ddsf nflu to ul/Psf] ;f] a}7ssf] sfo{;"lr cfp"bf] cfOtjf/ a:g] :yfoL ;ldltsf] a}7sn] to ug]{ a'lemPsf] 5 . Pdfn] ;|f]tsf cg';f/ jt{dfg ;/sf/sf] sfo{;Dkfbg / kf6L{sf] e"ldsfsf af/]df a}7s s]lGb|t x'g]5 .

o;cl3 g} lg0f{o ePsf] zflGtsf nflu hgcleofg ;+rfng ug]{af/] Pdfn]n] u[xsfo{ k"/f u/]sf] 5 . ;f]sf] lhDdf kfpg'ePsf :yfoL sld6L ;b:o jfdb]j uf}tdn] xfn;Dd ePsf sfdaf/] d+unjf/ dxf;lrj dfwjs'df/ g]kfnnfO{ hfgsf/L u/fpg'eof] . dfgjclwsf/jfbL, gful/s ;dfh / ljleGg ;+3–;+:yfx¿sf] ;xeflutfdf ;DkGg x'g] ;f] sfo{qmdsf nflu s]Gb|Lo ;+oGq o;};ftf lgdf{0f ul/g] a'lemPsf] 5 .

pQm cleofg d+l;/ dlxgfe/L ;+rfng ul/g] a'lemPsf] 5 . cleofgsf qmddf ;/sf/ / dfcf]jfbL b'j}nfO{ zflGtjftf{sf] lglDt cu|;/ x'g bafa lbg] p2]Zon] Jofks hgkl/rfng ug]{ of]hgf agfOPsf] 5 .


xfd|f] ;+:s[lt M slt lx+;|s slt clx+;|s <

nIdLk"hfsf] ef]lnkN6 t/fO{sf s]xL lhNnfdf clx+;|s tyf ;fsfxf/L hGt' ufO{uf]¿nfO{ 6fpsf]df emfn/, 3f"6Ldf sf}8Lsf] dfnf, l;ªdf z'4 tf]/Lsf] t]n / lhpel/ /+ufP/ l;"uf/]/ ;"'u'/sf] kf7f]nfO{ dfg{ nufpg] v]nnfO{ x'/f{x'/L{ rf8sf] ¿kdf dgfOG5 . t/fO{sf s]xL hflt ljz]ifsf afna[4 ;a}n] of] rf8 pT;'stfk"j{s kv{G5g\ . ;'"u'/sf] kf7f]nfO{ ufO{n] l;"ªn] xfgLxfgL df/]sf] b[Zo ;a}n] /dfO{/dfO{ x]5{g\ . ;'"u'/ d/]kl5 sf6s'6 kf/]/ ;a}n] df;' vfG5g\ . ;'"u'/sf] kf7f]nfO{ oftgf lbOlbO{ dfg]{ of] æv]nÆ ufp"n]x¿sf] nflu dgf]/Ghgdfq} xf]Og k/Dk/fsf] ¿kdf uj{ ul/g] ljifo klg ag]sf] 5 . o:t} sf7df8f}"sf] 6'"l8v]ndf eSs'nfO{ /f"uf] anL lbg] gfddf qm"/tfk"j{s /f"uf]sf] xTof ug]{, kf]v/Ldf Ho""bf] af]sfsf] kf7LnfO{ km\of"s]/ o'jfx¿n] To;nfO{ 6f]sL6f]sL dfg]{ rng klg sf7df8f}" pkTosfleq} w'dwfd;fy dgfOG5 . bz}"df nfvf}" hLjsf] /utn] ufp", zx/ / a:tL g} b'u{lGwt x'G5 . oL ;a} sfd ;+:s[lt / k/Dk/fsf] ¿kdf ;DkGg ul/G5 .

Psflt/ xfdL xfd|f] b]z / ;dfhnfO{ zflGtsf cu|b"t a'4sf] hGde"ld eg]/ uj{ u5f}"{, xfd|f] ;+:s[ltnfO{ clx+;|s ;+:s[lt eg]/ JofVof u5f}" t/ xfd|} bfh'efOx¿ ;f]emfl;wf, lg/k/fw dflg;x¿nfO{ oftgf lbO{ dfg{df Jo:t 5g\ . xfdLn] uj{ ug]{, xfd|f] ;f+:s[lts ljz]iftfsf] ¿kdf lrlgPsf sltko rf8kj{x¿ slt qm'/ / lx+;s 5g\ eGg] s'/f bz}" / ltxf/df dgfOg] ljleGg hfltsf] k/Dk/fn] :ki6 x'G5 . olb xfd|f] ;+:s[lt / k/Dk/f ;f"lRrg} clx+;|s / zflGtlk|o xf] eg] lx+;fsf] dfgl;stf s;/L km}lnof] < 3]/} k'/fgf] s'/f xf]Og rGb|zdz]/sf] kfnf;Dd xfd|f] ;dfhdf lawjf cfdf, efph"–a'xf/Lx¿nfO{ Ho""b} cfuf]df 89fn]/ df/]/ ;tL egL k"hf ug]{ k/Dk/f lyof] . t}klg xfdLx¿ cfkm\gf] ;+:s[lt / k/Dk/fsf] u'g ufP/ yfSb}gf}" . xfd|f ;dfhzf:qLx¿n] jf:tljstf s] xf] ;f"rf];f"rf] elglbg'k¥of] .

c;f"}sf] ltxf/df e}nf] / Bf}l;/Ldf zflGtsf] gf/f lgSs} rSof]{ . t/ bz}" / ltxf/sf] cGTo;"u} u[xo'4 rs{g nfu]sf] b]lv"b}5 . bz}" / ltxf/ ;lsPkl5 b]zdf lx+;fsf] qmd a9g] cg'dfgnfO{ lxhf] b]zsf ljleGg efudf vf;u/L sf7df8f}" k:g] /fhdfu{sf] s[i0feL/df ePsf] le8Gtn] ;To ;flat ub}{5 . xfd|f] b]z nfdf] u[xo'4sf] rqmdf km"l;;s]sf] 5 . o;sf] cGTo st} klg b]lv"b}g lsgls o;sf] cGTo s'g} kIfsf] xf/ jf hLtaf6 x'g] ;+efjgf g} 5}g . To;dfly lj8Dagf s] 5 eg] h'g kIfn] lht] klg hgtfsf] zlQm sdhf]/ x'g] s'/f 5n{Ë} 5 .

ljb|f]xL g]tf k|r08n] jQmJo hf/L u/]/ g]kfnnfO{ lbOg] ;a} vfnsf ljb]zL ;xfotf /f]s]/ cGt/f{li6«o dWo:ytfdf zflGtjftf{sf] nflu bafa lbg cGt/f{li6«o ;d'bfonfO{ cfu|x u/]sf 5g\ . ptf ef/tn] g]kfndf s'g} klg vfnsf] clwgfosjfbL Joj:yfnfO{ ;dy{g ub}{g, To;n] ax'bnLo k|hftflGqs Joj:yfnfO{ ;3fpg]5 eGg] ;+s]t lbO/xsf] 5 . sf7df8f}" e|d0fdf /x]sf, g]kfn ljz]if1 eg]/ lrlgPsf, hjfx/nfn ljZjljBfnosf k|f]km];/, P;=8L= d'gLn] ef/tn] u/]sf] ;}lgs ;xof]unfO{ cg'ko'Qm eGb} hgtfnfO{ alnof] agfpg] sfddf ef/tn] ;xof]u ug'{k5{ eg]sf 5g\ .

hgtfnfO{ alnof] agfpg' eg]sf] k|hftflGqs zlQmnfO{ alnof] agfpg' xf] . t/ k|hftflGqs zlQmsf] ¿kdf b]lvPsf /fhgLlts bnx¿nfO{ abgfd u/]/, PsPs ub}{ la6'NofP/ kfvf kfg]{ bL3{sfnLg rfnaf6 d'Qm x'g] k|of; st}af6 ePsf] b]lv"b}g . hxf";Dd gful/s ;dfhsf] ;jfn 5, To;sf] lg/Lxtf 36gfqmdn] b]vfO/x]s} 5 . b'O{ o'4/t kIfx¿sf] cufl8 gful/s ;dfhsf] cfjfh au/]sf] cufl8 afv|f /f]Ph:t} eO/x]sf] 5 .

jf:tjdf lx+;fsf] ;+:s[ltnfO{ gTofuLsg lx+;fsf] cGTo x'g;Qm}g . u[xo'4 ;lsP klg dflg;sf] dgdf u8]/ a;]sf] lx+;fnfO{ s;/L lgld6\ofGg kfg]{ eGg] r'gf}tL af"sL g} /xg]5 .


rGbsf] lg/Gt/tf b]pjf

sf7df8f}+ . @)%( c;f]h !* sf] sbdkZrft\ /fhfåf/f dgf]gLt k|wfgdGqL nf]s]Gb|axfb'/ rGbs} lg/Gt/tfsf] ¿kdf k|wfgdGqL z]/axfb'/ b]pjf v8f x'g'ePsf] 5 .

/fhfåf/f lgjf{lrt k|wfgdGqL avf{:t eO{ b]pjfsf] 7fp"df rGbsf] lgo'lQm ePkZrft\ /fhb/jf/sf] vr{;DaGwL P]g @)#! sf] bkmf !* sf] ;+zf]wg u/L /fhf / /fhkl/jf/sf] vr{ :j]R5frf/L 9+un] a9fpg] clwsf/ /fhfsf] :jljj]sdf k'¥ofOPsf] lyof] . o;;DaGwL rGbsf] g]t[Tjdf tTsfnLg dlGqkl/ifb\n] u/]sf] ;+zf]wg cWofb]zcg';f/ klxnf] jif{ ^@ s/f]8 / bf];|f] jif{ ljleGg zLif{sdf u/L %% s/f]8 ¿k}of" b/jf/ k'u]sf] lyof] . /fhfsf] :jljj]sdf b/jf/sf] vr{ o;/L a9fOPsf]df k|ltudglj/f]wL cfGbf]ngsf] qmddf Jofks cfnf]rgf ePsf] lyof] .

/fhb/jf/ vr{

;DaGwL pQm P]gsf] ;+zf]wg ug{ ag]sf] cWofb]znfO{ k|wfgdGqL b]pjfn] hf]8 u/L h:tfsf] t:t} :jLsf/ u/]/ cl3Nnf] ;ftf dlGqkl/ifb\n] b/af/ k7fO;s]sf] 5 .

pQm cWofb]zsf] Dofb oxL d+l;/ & ut] ;dfKt x'"b} lyof] . o;;DaGwL lg0f{o x'"bf dlGqkl/ifb\df /fhb/jf/ dfldnf;DaGwL dGqL;d]t /xg'ePsf k|wfgdGqL z]/axfb'/ b]pjfn] b/jf/sf] vr{df /fhfsf] :jljj]sLo a[l4df lgoGq0f ug{ k|hftflGqs ;/sf/sf] s'g} x:tIf]ksf/L e"ldsf b]vfpg rfxg'ePg . k|ltudg ;Rofpg] p2]Zo;lxt ul7t rf/ kf6L{sf] ;+o'Qm ;/sf/sf k|wfgdGqL b]pjfn] pQm k|:tfj kfl/t ePsf] atfp"bf pkk|wfgdGqL e/tdf]xg clwsf/Ln] cWofb]znfO{ h:tfsf] t:t} lg/Gt/tf lbg gx'g] atfpg'ePsf] lyof] . t/ b]pjfn] cfkm"nfO{ rGb / yfkfs} pQ/flwsf/L / lg/Gt/tfsf] ¿kdf k|:t't ug'{eof] . pQm cWofb]z kfl/t ug]{ ;DaGwdf Pdfn]sf dGqLx¿n] /fv]sf] c;xdlt pkk|wfgdGqL e/tdf]xg clwsf/L / pBf]u jfl0fHo tyf cfk"lt{ dGqL O{Zj/ kf]v/]nn] ;fj{hlgs ul/;Sg'ePsf] 5 . k|wfgdGqLo k2ltdf dlGqkl/ifb\df …gf]6 ckm l8;]G6Ú n]Vg] k/Dk/f gx'g] x'"bf dGqLx¿n] :jo+ ;fj{hlgs u/]sf] c;xdltn] uDeL/ cy{ /fVg] atfOG5 .


dfcf]jfbL g]tfsf] xTofdf u2f/Lsf] cfz+sf

sf7df8f}+ . s]xL dlxgfcl3 ljb|f]xL g]skf -dfcf]jfbL_sf k"j{sf b'O{ k|efjzfnL g]tfx¿ dfl/Pkl5 ;f] kf6L{sf] k"jL{ If]qsf] sfd c:tJo:t x'g k'u]sf] 5 . uPsf] ebf}sf] t];|f] ;ftf k"jf{~rndf g]t[Tj ul//x]sf s]Gb|Lo ;b:oåo z]/dfg s'"j/ / df]xgrGb| uf}tdnfO{ ;'/Iffkmf}hn] l;/xfsf] wG;jf/df ;dftL xTof u/]sf] lyof] .

s'"j/ / uf}tdsf] xTofkl5 dWok"j{df ljutb]lv g} kf6L{n] Joxf]g'{k/]sf] Ifltaf/] ;f] kf6L{sf al/i7 g]tf 8f= afa'/fd e§/fO{n] xfn} v'nf;f ug'{ePsf] 5 . dfcf]jfbLlgs6 …hgfb]zÚdf xfn} k|sflzt n]vdf 8f= e§/fO{n] g]tfåosf] xTofdf ef/tLo / g]kfnL zf;sju{sf] ckljq ;f"7uf"7sf] ;+nUgtf pNn]v ug'{sf ;fy} kf6L{leq}af6 s;}n] u2f/L u/]sf] x'g;Sg] klg cfz+sf ug'{ePsf] 5 . vf;u/L k"j{sf dfcf]jfbL cltk|efljt l;Gw'nLsf tLg o'jf g]tfx¿

dx]Gb| >]i7, s'"j/ / uf}tdsf] xTof ePkl5 8f= e§/fO{n] ;f] If]qdf ljutdf ePsf sdhf]/Lx¿af/] cf}+Nofpg'ePsf] 5–…y'k|} xf]gxf/ sd/]8x¿sf] ck"/0fLo Iflt kf6L{n] Joxf]g'{ k¥of] . l;Gw'nLsf] ;'b[9 kf6L{ g]t[Tj l6d nyflnË x'gk'Uof] . lhDd]jf/ sd/]8x¿aLrdf g} c;dembf/L / cfz+sfsf] aLpm /f]Kg] cfnf]s k|j[lQ tTsfn ;kmn /x\of] .Ú

dfcf]jfbL d'vkq …hgfb]zÚdf k|sflzt 8f= e§/fO{sf] pQm n]vdf o'jfg]tf >]i7nfO{ clxn]sf] dfcf]jfbLsf rlr{t ;}Go sdf08/ kf;fªs} txdf k'¥ofpg kf6L{n] kxn u/]sf] ;Gbe{ klg pNn]v ul/Psf] 5–…pxf" / xfn /fli6«o ¿kdf :yflkt sdf08/ sd/]8 kf;fªnfO{ kf6L{n] hgo'4sf] ;'¿b]lv g} ljz]if kmf}hL tflnddfkm{t\ hgd'lQm ;]gfsf efjL sdf08/sf] ¿kdf ljsl;t ug]{ k|of; u/]sf] lyof] .Ú

t/ …efjL sdf08/Ú >]i7sf] d[To' kf6L{s} sdhf]/Lsf sf/0f ePsf] atfpg] ul/Psf] 5 . dfcf]jfbLleqsf tdfd c;dembf/Lsf sf/0f >]i7nfO{ l;Gw'nLsf] ;]qm]6/Laf6 x6fP/ ;f]n'v'Da' ;¿jf ul/Psf] lyof] . pgnfO{ kf6L{n] sf/afxL:j¿k cs}{ lhNnfdf v6fPsf] atfOG5 . t/, ef}uf]lns hfgsf/Lsf] cefj, gof" sfo{If]qdf tTsfn leHg g;Sg'sf] kl/0ffd / ;xof]4fx¿s} c;xof]usf sf/0f >]i7nfO{ @)%^ ;fndf cf]vn9'+uf / pbok'/sf] ;LdfIf]qdf ;'/Iffkmf}hn] lu/km\tf/ u/L pbok'/sf] lqj]0fLdf NofP/ xTof u/]sf] lyof] . sf/afxL u/]/ pgnfO{ ;f]n' k7fp"bf kf6L{n] af6f] vr{ @ ;o ¿k}of"dfq lbPsf] atfOG5 .

ljutdf kf6L{leqs} sdhf]/L / unt sf/afxLsf sf/0f cfkm\gf] g]tfsf] xTof u/fpg ;xof]uL e"ldsf v]Ng] / clxn] cfP/ …xfdLn] o:tf g]tf u'dfof}+Ú eg]/ cf/0o/f]bg ug'{sf] s] cy{ xf] < of] rflx+" a'em\g ;lsPsf] 5}g .


/sd lnPs} xf] ===

sf7df8f}+ . ;/sf/n] hyfefjL ljt/0f u/]sf] cfly{s ;xfotf / pkrf/ vr{ ljj/0f k|sflzt ePkl5 ;f] /sd lng]x¿ ;kmfO lbg Jo:t ePsf 5g\ . @ nfv %) xhf/ /sd lnPsf] g]kfn af/ Pzf]l;P;gsf ;lrj dfwj af:sf]6fn] cfkm\gf] ;kmfO lbg Pzf]l;P;gnfO{ g} k|of]u ug'{ePsf] 5 .

a'wjf/ ;fKtflxssf] sflt{s @% ut]sf] c+sdf af:sf]6fn] @ nfv %) xhf/ ¿k}of" lgsf;f lnPsf] ljj/0f k|sflzt ePsf] lyof] . cfkm"nfO{ sf+u]|; Pstfsf nflu v'a} nflu/x]sf] atfpg] jf:sf]6fsf] arfp ub}{ af/sf cWoIf zDe' yfkfn] hgtfn] lt/]sf] s/dWo]sf] /sd lnO{ …Gofo, sfg'g / k|hftGq;"u ;DalGwt dxTjk"0f{ ljifox¿df /fli6«o uf]i7L ;DkGg u/]sf]Ú hfgsf/L lbg'ePsf] 5 . /sd lnPsf] oyfy{ ;dfrf/ k|sflzt ubf{ yfkfn] cfkm\gf] ;+:yfsf] …dof{bfdf uDeL/

wSsfÚ nfu]sf] u'gf;f] ug'{ePsf] 5 . ;fy} /sdsf] cfwf/df dfq jsfnt ug]{ cWoIf yfkfn] …;To, tYo ;dfrf/ dfq ;Dk]|if0f ug{Ú a'wjf/nfO{ lgMz'Ns sfg'gL ;Nnfx;d]t lbg'ePsf] 5 . t/ a'wjf/df k|sflzt ePh:t} u/L ;dfrf/df k"0f{ ;To, tYo ljj/0f /x]sf] 5 .

;/sf/L ljj/0fdf pNn]v gePsf] …dxTjk"0f{ uf]i7LÚ xfdLn] n]Vg] s'/} cfPg . ctM v08gsf] k|oTg ug'{eGbf /fHoaf6 lnPsf] /sd kf/bzL{ agfpg] / :jo+n] klxNo} ;fj{hlgs ug]{ kl/kf6L a;fn] /fd|f] x'GYof] . a'wjf/sf] ;dfrf/df sxL"+ st} ;lrj af:sf]6fn] pQm /sd cf}iflw pkrf/ vr{afkt lnPsf] eGg] pNn]v 5}g . a¿ pxf"n] ;f] /sd cfly{s ;xfotfafkt a'em]sf] elgPsf] 5 . /fHoaf6 af/sf ;lrj af:sf]6fn] /sd a'em]sf] ;To xf] . vr{ ;+:yfut¿kdf eof] jf JolQmut¿kdf, Tof] xfd|f] ;/f]sf/sf] k|Zg xf]Og .


æd]/] Vofnd]+ ;/sf/ c;kmn x}+Æ

sf7df8f}+ . k|wfgdGqL kbaf6 x]6]sf] ^ dlxgf glaTb} yfkfn] ef/tLox¿sf] Ozf/fdf gof" /fhgLlts u7aGwg lgdf{0f ug{ yfNg'ePsf] 5 . To;sf lglDt pxf"n] k|wfgdGqL lgjf; afn'jf6f/ glhs} cToGt} dx+uf] sfof{no v8f ug'{ePsf] 5 .

/fk|kfaf6 cnu eP/ yfkfn] km]l/ k|wfgdGqL aGg] bfpdf gof" zlQm vf]Ng] cft'/tf b]vfpg'ePsf] atfOG5 . ef/tLox¿sf] ;xof]udf k|wfgdGqL aGg v]ns'bdf ;lqmo yfkfn] gof" sfof{no vf]Ngf;fy jt{dfg ;/sf/sf] af/]df eGg yfNg'ePsf] 5–…d]/] Vofnd]+ o] ;/sf/ c;kmn x+} .Ú ;/sf/ c;kmn ePsf] em\ofnL lk6fP/ k|wfgdGqL aGg] ;kgf b]v]sf yfkfn] ef/tLo ;]gf

leœofpg d2t ug]{ s'/fdf ;xdlt hgfPsf] ;"qx¿sf] bfaL 5 . cfkm" k|wfgdGqL ag]/ r'gfjsf] ldlt 3f]if0ff ug]{ / zflGt;'/Iffsf] cefj b]vfP/ ef/tLo ;]gf leœofpg pxf" nflukg'{ePsf] hflgkmsf/x¿sf] bfaL 5 . o;sf lglDt pxf"n] lgs6:yx¿;"u /fhf / ef/t b'j}sf] cfzLjf{b h'6fO/x]sf] bfaL ug]{ u/]sf] atfOG5 .

afn'jf6f/glhs} dfl;s #% xhf/ % ;o ef8f ltg]{u/L ;Dks{ sfof{no vf]n]sf] klxnf] lbg pxf"n] kqsf/x¿;dIf lxGbLdf af]Nbf b+u d'b|fdf x'g'x'GYof] . pQm cj;/df pxf"n] /fhgLlts ;Dd]ng u/L gof" zlQm 3f]if0ff ug{ s]xL ;do nfUg] atfpg'ePsf] lyof] . pxf"sf] gof" /fhgLlts zlQm ef/tLo ;]gf leœofP/ g]kfnsf] ;fj{ef}d;Q"dfly x:tIf]k u/fpg] if8oGqsf] dltof/ x'g] ePsf] rrf{n] z'¿df gof" zlQmsf] lgdf{0fk|lt cfslif{t JolQmx¿;d]t xlRsg yfn]sf 5g\ .


zflGtsf lglDt o'jf–ljBfyL{sf] cu|;/tf

sf7df8f}+ . cg]/f:jljo'n] g]skf -Pdfn]_nfO{ ;/sf/df a:g'sf] cf}lrTo k'li6 ug{ cfu|x u/]sf] 5 . b'O{ dlxgfcl3 lgjf{lrt gof" g]t[Tjsf] ;f]djf/ ;DkGg k|yd a}7sn] pQm lg0f{o u/]sf] xf] .

…ca of t g]skf -Pdfn]_n] cfkm" ;/sf/df /xg'sf] cf}lrTo ;fj{hlgs¿kdf k'li6 ug'{k5{, cGoyf ;/sf/df /xg'sf] s'g} cf}lrTo /x"b}g . a¿ cu|ufdL / zflGtk"0f{ /fhgLlts lgsf;sf] nflu afws tTjx¿sf lj¿4 ;8sdf cf]ln{g' g} >]o:s/ x'g]5 .Ú clvnn] a}7skl5 hf/L u/]sf] jQmJodf eg]sf] 5 . Pdfn]sf] k|of;sf afah'b ;/sf/ zflGt sfod ug]{ lbzfdf cu|;/ gePsf]df lrGtf ub}{ clvnn] /]8sg{/ gf]l6; / cft+ssf/L laNnf vf/]h u/L ;+ljwfg;efsf ljifodf 5nkmn ug{ ;/sf/;"u dfu u/]sf] 5 .

o;}u/L g]kfn k|hftflGqs /fli6«o o'jf ;+3 g]kfnsf] cfof]hgfdf kl;{ laxLjf/ @ ah] /Tgkfs{df ;]tf] sk8fn] a]l/Psf o'jfx¿ ;8sdf klN6P/ ;/sf/ / dfcf]jfbL b'j}nfO{ b]zsf] b'¿x lrq cjut u/fpg] sfo{qmd /flvPsf] 5 . ;+3n] ;/sf/ / dfcf]jfbL b'j}nfO{ jftf{sf] lglDt bjfj lbg o;k|sf/sf] sfo{qmd /fv]sf] cWoIf uf]s0f{ lji6n] atfpg'eof] .

o'4/t b'j} kIfnfO{ bafa lbg clvnn] Ps dlxg] …cu|udg / zflGtsf nflu bafa cfGbf]ngÚ cleofg ;+rfng ug]{ lg0f{o u/]sf] 5 . d+l;/ !) b]lv Ps dlxgf;Dd ;+rfng ul/g] ;f] cleofgsf qmddf k|rf/, uf]i7L, e]nf, ;]ldgf/, ;ef / h'n';x¿ cfof]hgf ul/g] atfOPsf] 5 . k'; ! ut] ;f] ;+u7gn] ;Dk"0f{ lhNnf ;b/d'sfdx¿df h'n'; tyf ;ef ug]{5 eg] k'; !@ ut] /fhwfgLdf ljzfn k|bz{gsf] cfof]hgf u/L sfo{qmdsf] ;dfkg ul/g] hgfOPsf] 5 . o; cjlwdf b]ze/ ;+sng ul/g] em08} !@ nfv x:tfIf/ k|wfgdGqL, pRr:t/Lo zflGt ;ldlt, /fhgLlts bn / dfgjclwsf/jfbL ;+3– ;+:yfx¿nfO{ a'emfOg] atfOPsf] 5 .

o;afx]s clvnn] df3 dlxgfel/ ;/sf/L lzIf0f ;+:yfsf] :t/ hf"r, dxf]Q/L / wg'iffdf af]S;L k|yflj/f]wL cleofg, l;/xf / ;Kt/Ldf 5'jf5"t lj/f]wL cleofg / ;xef]h sfo{qmd ;+rfng ug]{ lg0f{o u/]sf] 5 .

o;}aLr, clvnsf tkm{af6 lgjf{lrt cf/=cf/= SofDk;sL :jljo' ;b:o ;l/tf yfkfnfO{ d+unaf/ ljxfg ;]gfn] b'O{ 306f lgoGq0fdf lnO{ dfgl;s oftgf lbPsf]df :jljo' ;efklt afnuf]kfn pkfWofon] eT;{gf ug'{ePsf] 5 .


ægjo'uÆ kGw|f}+ aif{df

sf7df8f}+ . g]skf -Pdfn]_ sf] d'vkq …gjo'uÚ lgoldt k|sfzgsf] kGw| aif{df k|j]z u/]sf] 5 . dfl;s¿kdf lgoldt k|sflzt ;f] klqsfsf] kGw|f}+ aflif{sf]T;j uPsf] ;f]djf/ kf6L{sf] s]Gb|Lo sfof{no aNv'df lrofkfgsf] cfof]hgf u/L dgfOof] .

kf6L{sf] k|rf/ tyf k|sfzg ljefun] cfof]hgf u/]sf] ;f] sfo{qmddf kf6L{sf dxf;lrj dfwjs'df/ g]kfn, :yfoL sld6L ;b:o, s]Gb|Lo sld6L ;b:o, dGqL, hgjuL{o ;+u7gx¿sf cWoIf / kqsf/x¿sf] ;xeflutf /x]sf] lyof] .

lrofkfgdf ;+jfbbftfx¿n] ;f]w]sf k|Zgsf] hjfkm lb+b} k|rf/ tyf k|sfzg ljefu k|d'v k|lbk g]kfn] cfp"bf] s]Gb|Lo sld6Lsf] a}7sn] ;/sf/sf] d"Nof+sg ug]{ hfgsf/L lbg'eof] . kf6L{sf] cfGtl/s hLjgsf ;fy} d'n'ssf] ;du| /fhgLltsf af/]df s]lGb|t /xg] ;f] a}7sn] g} clxn] p7]sf ;a} lh1f;fx¿sf] hjfkm lbg] atfpg'eof] . cfdlGqt AolQmTjx¿nfO{ ljefusf ;lrj clUglzvfnufot ;b:ox¿n] :jfut ug'{ePsf] lyof] .


e§nfO{ zxLb 3f]if0ff ul/g]

sf7df8f}+ . g]skf -Pdfn]_ uf]/vf–sf7df8f}+ ;Dks{ d~rn] dfcf]jfbLx¿sf] xltof/wf/L ;d"xåf/f xTof ul/Psf g]skf -Pdfn]_ uf]/vf lhNnf sld6Lsf ;b:o ef]h/fh e§sf] !# cf}+ lbgsf] ltlydf d+l;/ ^ ut] Ps >4f~hnL sfo{qmdsf] cfof]hgf u¥of] .

sfo{qmdsf k|d'v cltly g]skf -Pdfn]_sf dxf;lrj dfwjs'df/ g]kfn x'g'x'GYof] . dxf;lrj g]kfnn] :juL{o ef]h/fhk|lt xflb{s >4f~hln ck{0f ub}{ dfcf]jfbLx¿sf] JolQmxTofnfO{ hgo'4sf] ;+1f lbg gldNg] / o:tf lqmofsnfkdf ;+nUgx¿nfO{ Oltxf;n] slxNo} dfkmL glbg] s'/f atfpg'eof] . o;sf ;fy} pxf"n] e§nfO{ kf6L{n] zxLb 3f]if0ff ug]{ / kLl8t kl/jf/nfO{ plrt /fxt k|bfg ug{ kf6L{sf] tkm{af6 oyf;So kxn ul/g] 5 eGg] k|lta4tf hfx]/ ug'{eof] .

sfo{qmddf ;Dks{ ljefusf k|d'v uf]kfn zfSon] klg e§nfO{ zxLbsf] bhf{ lbg ljefusf] tkm{af6 k|lta4tf hfx]/ ub{5 eGg'eof] . g]skf -Pdfn]_ uf]/vfsf ;b:o Pj+ # g+= If]qsf OGrfh{ ljsns'df/ >]i7n] e§sf] JolQmut, /fhgLlts / cfly{s ;fy} kl/jf/sf cGo ;b:ox¿sf] af/]df hfgsf/L lb+b} jxf"nfO{ kf6L{n] zxLb 3f]if0ff ug{ dfu ug'{ePsf] lyof] .

;Dks{ d~rsf cWoIf gf/fo0f kf08]sf] ;efkltTj / ;lrj lqnf]rg lwtfnsf] ;~rfngdf ePsf] ;f] sfo{qmddf sf7df8f}+ a:g] !%) eGbf a9L uf]/vfnL a'l4hLjLx¿sf] pkl:ylt /x]sf] lyof] .


of;f{u'Dafsf] /f]oN6L 36fpg dfu

sf7df8f}+ . lxdfnL If]qdf kfOg] of}gj4{s of;f{u'Dafsf] /f]oN6L 36fpg lxdfnL hl8a'6L ;/f]sf/ ;d"xn] dfu u/]sf] 5 . clxn] of;f{u'Dafsf] /f]oN6L k|ltlsnf] @) xhf/ 5 .

;f] ;d"xn] cfwf /f]oN6L 36fP/ !) xhf/ sfod ug{ dfu u/]sf] 5 . /f]oN6L dx+uf] x'"bf Jofkf/Lx¿ /fh:jsf] bfo/fdf gcfPsf] ts{ ub}{ ;d"xsf cWoIf dfgk|;fb vqLn] ;f] dfu ug'{ePsf] xf] . /f]oN6L 36fP/ % xhf/ sfod ug{ pkk|wfgdGqL tyf cy{dGqL e/tdf]xg clwsf/LnfO{ cg'/f]w ubf{ a[4 pkk|wfgdGqLn] ;f] of}gj4{s cf}iflwsf] /f]oN6L 36fpg] cfZjf;g lbg'ePsf] ;d"xn] hgfPsf] 5 . of}gIfdtf sdhf]/ x'g]x¿sf nflu lk|o dflgg] of;f{u'Daf lxdfnL 3f";] d}bfgdf kfOG5 .


k|sfzgk"j{ g} 5nkmn

sf7df8f}+ . k|sfzgk"j{ g} lstfadfly 5nkmn u/fP/ k|sfzgdf gf}nf] sfo{sf] ;'¿jft x'gyfn]sf] 5 . ;|i6fåo hoGtL :kGbg / ljhof :d[ltsf] ;+o'Qm n]vg Pp6f Psf+sL ;ª\u|xdfly xfn} kl/rrf{ sfo{qmdsf] cfof]hgf ul/of] .

k|sfzgk"j{ g} ;fdfGo ;'wf/ / kl/dfh{g u/]/ kf7s;fd' k'¥ofpg] p2]Zon] cfof]lht pQm kl/rrf{ sfo{qmdsf k|d'v cltly k|f1 hLj]Gb|b]j lu/L x'g'x'GYof] . pQm sfo{qmddf ;xefuL x'g]x¿df s]bf/ Gof}kfg], afns[i0f e§/fO{, bfxfn o1lglw, lzjk|;fb kf}8]n, b]jL g]kfn, /fd ljgo, /d]z kf]v/]n, slkn nfld5fg], lzj /]UdL …k|0ftÚ, gjLg ljef;, gd{b]Zj/L ;Tofn / ;|i6fåo x'g'x'GYof] .

pQm cj;/df ;|i6fåon] k|sfzgdf Nofpg nfu]sf !! j6f Psf+sL jfrg u/]/ ;'gfPsf lyP . pQm Psf+sLx¿ ;fdflhs c;dfgtf, lje]b, cGwljZjf;, lyrf]ldrf], ax'ljjfxnufotsf ljifosf 5g\ . pQm sfo{qmdsf] ;efkltTj ;'wf lqkf7Ln] ug'{ePsf] lyof] .


Sofg OGkmf]6]s df3df x'g]

sf7df8f}+ . sDKo'6/ Pzf]l;P;g ckm g]kfn -Sofg_n] ;"rgf k|ljlw;DaGwL a[xt\ k|bz{gL …Sofg OGkmf]6]s @))%Ú cfpg] dfu !@ ut] b]lv !& ut];Dd cfof]hgf ug]{ ePsf] 5 .

…Sofg OGkmf]6]s @))%Ú sf nflu zlgjf/ cfof]lht sfo{qmddf :6n a'lsª b'O{ dlxgfcl3 g} v'nf ul/Psf] hgfOPsf] 5 . pQm k|bz{gLdf gof"–gof" k|ljlw ;d]l6g]5 eg] o;k6s l;+ufk'/ / a+unfb]zaf6 b'O{–b'O{ tfOjfg / ef/tsf Ps–Psj6f sDkgLsf] k|bz{gLdf ;xeflutf /xg]5 . k|bz{gLdf g]kfnd} pTkflbt ;]So'l/6L l;:6d, ;km\6j]o/, o'kLP;x¿ /flvg]5g\ eg] j]eSofd/f, sn/ lk|G6/, jf/n]; g]6jls{ª, s]jn OG6/g]6, df]jfOn kmf]g, lkl8P l;:6dnufot o;k6s cfsif{s ljifoj:t'x¿ ePsf] hgfOPsf] 5 .

Sofgsf cWoIf ljKnjdfg l;+xn] ;"rgf k|ljlwdf ePsf] ljsf; Ps} 7fp"df b]vfpg] sfo{qmd ePsf] atfp"b} eGg'eof]–o;n] sDKo'6/sf] If]qdf ePsf ljsf;sf] af/]df hfgsf/L /fVg ;lhnf] x'g] OGkmf]6]s ;+of]hs Pj+ Sofgsf pkfWoIf ;LPg pkfWofo, ljj]zzdz]/ hj/fnufotsf jQmfx¿n] ;"rgf k|ljlwsf] ljifodf hfgsf/L u/fPsf lyP .


;fdfg k'Ug rf/ lbg nfUg]

sf7df8f}+ . Pe/]i6 8] sfuf]{ P08 s'/lo/n] ljZjk|l;4 s'l/o/ / sfuf]{ ;]jf k|bfos km]8]S; PS;k]|;;"u ;xsfo{ u/L ;]jf ;+rfng u/]sf] b'O{ jif{ k'u]sf] hgfPsf] 5 . pQm cjlwdf ;f] s'l/o/n] ;Gtf]ifhgs ;]jf k|bfg u/]sf] atfOPsf] 5 .

pQm sDkgLsf k|aGw lgb]{zs cf/=Pd= l;+xn] km]8]S;sf] cGt/f{li6«o dfkb08cg';f/ g} Pe/]i6n] ;]jf ;+rfng u/]sf] atfpg'eof] . pxf"n] eGg'eof]–…u|fxsx¿sf] cfjZostf k"/f ug{ ;dlk{t / cg'ejL ;xsdL{x¿sf] ;d"x xfdL;"u 5 .Ú pQm sDkgLn] ljZje/ cfkm\gf] ;]jf lj:tf/ ul/;s]sf] 5 . ljZje/ sfd ug{ ;Ifd Pe/]i6 s'l/o/n] rf/ lbgleq s'g} klg 7fp"df ;lhn} Pj+ e/kbf]{ ¿kdf ;fdu|Lx¿ k'¥ofpg;Sg] k|aGw lgb]{zs l;+xn] atfpg'ePsf] 5 .


d':tf·] :ofp ljb]zdf

sf7df8f}+ . ahf/sf] cefjdf TolQs} v]/ uO/x]sf] d':tfË] :ofp o; jif{b]lv ljb]z lgof{t x'g yfn]sf] 5 . ljb]zdf ;d]t lgof{t x'g yfn]kl5 d':tfªsf :ofp pTkfbg ug]{ ls;fg pT;flxt x'g yfn]sf 5g\ .

;fN6 6]«l8ª skf]{/];gn] s[ifsx¿;"u :ofp v/Lb u/L ljb]z lgof{t ug{ yfn]sf] 5 . g]kfndf pTkflbt x'g] :ofpdWo] ;a}eGbf pRr u'0f:t/sf] dflgg] of] :ofp skf]{/];gn] vf8L d'n'stkm{ lgof{t ug]{ sfdsf] yfngL u/]sf] 5 . :jb]zL ahf/sf] cefjn] d':tfË] :ofp TolQs} v]/ uO/x]sf] lyof] . d':tfªaf6 9'jfgLsf] cefjn] d':tfË] :ofp v]/ uO/x]sf] lyof] . d':tfªaf6 9'jfgLsf] cefjdf v]/ uO/x]sf] pQm :ofp skf]{/]zgn] ;Dk"0f{ vl/b u/L ljb]z k7fpg] sfd u/]sf] 5 . To;sf] nflu rfnL; 6g :ofp vl/b ul/Psf] skf]{/];gn] hgfPsf] 5 .


g]kfn–/l;ofdf dfnL

sf7df8f}+ . g]kfn–/l;of pBf]u jfl0fHo ;+3sf] lgjf{rgaf6 cWoIfdf lxSdtaxfb'/ dfnL r'lgg'ePsf] 5 . ;+3sf] cfOtjf/ ;DkGg lgjf{rgdf cWoIf dfnLnufot gof" sfo{;ldlt r'lgPsf] hgfOPsf] 5 .

gof" sfo{;ldltsf pkfWoIfx¿df xl/eQm zdf{, cfTdf/fd d'/f/sf / ufoqL s+;fsf/ / dxf;lrjdf Soflag]6 >]i7 lgjf{lrt x'g'ePsf] 5 . sfo{;ldltsf ;b:ox¿df lgjt{dfg cWoIf nf]sdfGo uf]N5f, jgjf/Lnfn ldQn, ljBf;fu/ t'nfw/, s'df/axfb'/ sfsL{, d's'Gbk|;fb ltldlN;gf, gf/fo0f zfSo, kjgs'df/ cu|jfn, kjgs'df/ led;l/of /d]z u'Ktf, ;'s'Gtnfn lx/frg, ;'/]Gb| e08f/L, lqe'jgw/ t'nfw/ / of]ugf/fo0f u'Ktf 5flgg'ePsf] 5 . Jofkf/ / nufgLsf] If]qdf sfd ug{ gof" sfo{;ldlt nflukg]{ gjlgjf{lrt cWoIf dfnLn] atfpg'ePsf] 5 .


e|i6frf/ ug]{ k|j[lQ xfjL

lrtjg . clVtof/ b'¿kof]u cg';Gwfg cfof]usf k|d'v cfo'Qm ;"o{gfy pkfWofon] ca e|i6frf/L pDsg g;Sg] s'/f atfpg'ePsf] 5 . e|i6frf/Ldfly sf/afxL ug{ cfof]u ;Ifd ePsf] bfaL ub}{ pxf"n] sfg'gL ;'wf/n] cfof]u ;Ifd aGg k'u]sf] bfaL ug'{eof] .

6«fG;k/]G;L OG6/g];gn g]kfn e/k"/ zfvfåf/f zlgjf/ cfof]lht sfo{qmddf k|d'v cfo'Qm pkfWofon] pQm ljrf/ JoQm ub}{ eGg'eof]–g]kfnsf] sd{rf/Ln] tna sd eP/ e|i6frf/ u/]sf] xf]Og, e|i6frf/ ug]{ k|j[lQ a9L eP/ tnasf] sdL ePsf] xf] .Ú pxf"n] e|i6frf/ lgoGq0f ug{ PSn} ;Dej gePsf] atfp"b} ;a}sf] ;xof]u rflxg] atfpg'eof] . sfo{qmddf cd]l/sL /fhb"t h]D; d]l/of6L{ ;Nnfxsf/ >Leb| zdf{nufotsf jQmfn] af]Ng'ePsf] lyof] .


;'gsf] d"Noa[l4 pRr ljGb'df

sf7df8f}+ . cGt/f{li6«o ahf/df ;'gsf] d"No a[l4 ePkl5 g]kfnsf] cfGtl/s ahf/df ;d]t a[4 x'g yfn]sf] 5 . g]kfndf o;k6s ;'gsf] d"No pRr ljGb'df /x]sf] atfOPsf] 5 .

;'g Joj;foLsf cg';f/ ;'gsf] d"No 36\g] cj:yf cToGt} Go"g /x]sf] 5 . a[l4 ePsf] d"No;"lrcg';f/ k|ltzt u|fddf !) xhf/ $ ;o ^) ¿k}of" /x]sf]df a[l4 eO{ !) xhf/ % ;o %) ¿k}of" sfod /x]sf] 5 . cGt/f{li6«o ahf/df ;'gsf] d"No k|lt cfpG; $ ;o $@ 8n/ k'u]sf] hgfOPsf] 5 .


.. ;Dkfblso .. ;+jfb .. ;/f]sf/ .. Ps}l5g .. cf}krfl/s .. dgf]/~hg÷;flxTo÷>i6f / ;[hgf .. cy{–ahf/ .. v]n–v]nf8L .. lgb]{z .. ;Dk"0f{ cfsfz .. k|ltWjlg .. ;ft lbgdf .. ljrf/ ..


Send your comments and letters to the editor at budhabar@mail.com.np
2004  Mercantile Communications Pvt. Ltd. P.O. Box 876, Durbar Marg, Kathmandu, NEPAL. Tel : 977 1 4220 773, 4243566 . Fax: 977 1 4257671. Reproduction in any form is prohibited without prior permission. No part of the articles which appear in the internet version on BUDHABAR  may be reproduced without the permission of Mercantile Communications Pvt. Ltd. For reprinting rights, please write to US. Send us your feedback:
CONTACT US   ABOUT US  HOME   ADVERTISE WITH US CLICK HERE FOR PAST ISSUES   BACK TO THE TOP