 |
| |
| Kathmandu,
Chaitra 31, 2061. |
|
h]g]efdf ;/sf/sf] nHhf:kb k/fho
sf7df8f}+ . g]kfndf tLj| ultdf eO/x]sf] dfgjclwsf/ pNn+3gnfO{ dWogh/ u/L ;+o'Qm /fi6«;+3n] dfgjclwsf/ cg'udg pRr:t/Lo ;+oGq :yfkgf ug]{ ePsf] 5 . cfp“bf] j}zfv ( ut]leq cg'udg ;+oGq tof/ kfg]{ tyf To;sf nflu /fi6«;+3sf] k|fljlws 6f]nL l5§} g]kfn cfpg] a'lemPsf] 5 . o; lg0f{oaf6 …df3 !(Ú sf] sbdn] d'n'sdf slt 7"nf] ;+s6 lgDTofPsf] /x]5 / cGt/f{li6«o ;d'bfo slt ;+j]bgzLn ag]sf] /x]5 eGg] Pp6f b[i6fGt b]vfk/]sf] 5 . olb /fi6«;+3Lo ;+oGq :yfkgf ug{ g]kfn ;/sf/ tof/ gePsf] eP rfn" h]g]ef a}7sdf Ph]G8f gf}sf] k|:tfj kfl/t x'g] lglZrt lyof] .
Ph]G8f gf}sf] k|:tfj kfl/t ug'{cl3 /fi6«;+3n] ;DalGwt b]zsf] ;/sf/nfO{ ;f]Wg] k/Dk/fcg'¿k pQm k|:tfj kfl/t x'g glbg ;f]daf/ k//fi6« ;lrj dw'/d0f cfrfo{n] ldnfPsf] tf/tDocg';f/ g]kfn / /fi6«;+3Lo pRr:t/Lo ;+oGq :yfkgf ug]{ ;Demf}tf ePsf] lyof] . pQm ;Demf}tfkqdf k//fi6«dGqL /d]zgfy kf08] / /fi6«;+3Lo dfgjclwsf/ pRrfo'Qm n'Oh cfa{/n] x:tfIf/ ug'{ePsf] 5 . o;af6 g]kfnsf] ;/sf/n] k/fho :jLsf/ u/L 3'“8f 6]Sg k'u]sf] 5 .
pQm ;Demf}tf ug{ g]kfn ;/sf/ tof/ gePsf] eP h]g]ef a}7sn] Ph]G8f gf} kfl/t ug]{ k|foM lglZrt lyof] . To;f] ug{af6 rLg, So'af, kfls:tfg, pQ/sf]l/of / lnljof cflbsf] s"6gLlts ;xof]un] g]kfnnfO{ tflTjs c;/ kfg{ ;Dej lyPg . :jL6\h/NofG8sf] cu|;/tfdf o'/f]k]nL o'lgog, cd]l/sf / ef/t;d]t Ph]08f gf} kfl/t ug{ ;xdt eO;s]sf lyP . o:tf] afWofTds l:yltdf g]kfn / /fi6«;+3aLr pQm ;Demf}tf x'g k'u]sf] atfOPsf] 5 .
Ps hgf dfgjclwsf/sdL{n] a'waf/;“u eg]– æToxf“ clxn]h:tf] lahf]u cj:yf g]kfnsf] zf;g Joj:yfn] slxNo} ef]u]sf] lyPg . t/, cGt/f{li6«o ;d'bfon] h'g s'/fdf ;/f]sf/ /fv]sf] lyof] / g]kfnLx¿nfO{ h] cfjZos 5, Tof] pknlAw xfl;n ePsf] 5 . ca /fi6«;+3Lo ;+oGqsf] pkl:yt x'g]5, To;n] oxf“ eO/x]sf] dfgjclwsf/–HofbtLsf] cWoog, cg';Gwfg / cg'udg ug]{ tyf lgoldt k|ltj]bg a'emfpg] sfd ug]{5 . o;sf lglDt eO/x]sf] hg:t/sf] nljª ;kmn ePsf] 5 / ;/sf/ k"0f{tM k/f:t x'gk'u]sf] 5 .Æ
…df3 !(Ú kl5 /fhgLlts g]tfx¿nfO{ gh/aGb / lx/f;tdf /fVg], kqsf/x¿nfO{ xtf]T;fxL t'Nofpg] / zfxL 3f]if0ffsf] lj/f]wdf k|bz{g ug]{x¿dfly nf7Lrfh{ / bdg ug]{ jt{dfg /fHo;Qf klg ca /fi6«;+3Lo ;+oGqsf] cg'udgdf /xg'kg]{ ePsf] 5 . kmntM /fhgLlts g]tf, /fhgLlts kf6L{ / hgtfdfly ul//x]sf] bdg /f]Sg jt{dfg dlGqkl/ifb\ afWo x'g'kg]{5 . ;fy}, /fHo / dfcf]jfbL b'j} kIf cf–cfkm\gf]tkm{af6 eO/x]sf HofbtL /f]Sg afWo x'g'kg]{5 .
uPsf] dfr{ !$ tfl/vb]lv ;'? eO{ ;DejtM cfufdL clk|n @! tfl/vdf ;dfkg x'g] /fi6«;+3Lo dfgjclwsf/ cfof]usf] ^! cf}+ a}7sdf g]kfnL dfgjclwsf/sdL{x¿ 8f= ch'{g sfsL{, 8f= /]0f' /fhe08f/L, 8f= ef]u]Gb| zdf{ tyf clwjQmfx¿ uf]ljGb aGbL / k|bLkz+s/ jfUn]n] ;+qmd0fsfnLg /fli6«o k|ltj]bs lgo'Qm u/L g]kfndf dfgjclwsf/ pNn+3gsf 36gfx¿sf] cg'dug ug{ hf]8 lbPsf lyP . h;dWo] k/fdz{bft[ x}l;otdf af]Nb} 8f= ch'{g sfsL{n] Ph]G8f gf} kfl/t ug{ clkn ug'{ePsf] lyof] . /fli6«o dfgjclwsf/ cfof]usf ;b:o ;'zLn Kofs'/]nn] klg pQm a}7sdf cfdlGqtsf] x}l;otdf dGtJo /fVb} d'n'ssf] ljBdfg dfgjclwsf/sf] cj:yfdfly k|sfz kfg'{ePsf] lyof] .
tLg bnsf] ;+o'Qm dfu
h]g]ef a}7s rln/x]sf avt g]skf -Pdfn]_ sf sfo{jfxs dxf;lrj emngfy vgfn, g]kfnL sf+u]|;sf ;efklt lul/hfk|;fb sf]O/fnf / k|hftflGqs sf+u]|;sf ;efklt z]/axfb'/ b]pjfn] r}t @^ ut] ;+o'Qm ¿kdf /fi6« ;+3Lo cg'dugsf lglDt clkn ug'{ePsf] lyof] . g]tfqoåf/f ul/Psf] pQm cfu|xdf elgPsf] 5– æ/fi6« ;+3Lo dfgjclwsf/ cfof]usf] rfn" ^! cf}+ clwj]zgdf g]kfndf ;+s6sfnsf] cljnDa cGTo, ;+j}wflgs k|0ffnLsf] k'ga{xfnL Pj+ dfgjclwsf/sf] k"0f{ ;Ddfg / ;+/If0fsf] kIfdf ljZj ;d'bfon] b]vfPsf] cIf'00f ;f}xfb|tf, ;b\efj / ;xof]u cToGt ;/fxgLo 5 .
zfxL 3f]if0ffsf sf/0f d'n's b|"t ultdf ;}lgsLs/0f, c/fhstf tyf ljlwsf] zf;gsf] z"Gotftkm{ ws]lnPsf], /fli6«o dfgjclwsf/ cfof]unufot Gofo k|zf;gsf cGo c+ux¿ lgsDdf t'NofOPsf] tyf dfgjclwsf/ Pj+ dfgjLo sfg'gsf d"No / dfGotfx¿nfO{ k|ToIftM pNn+3g ul/Psf] 5 . ljBdfg hl6n kl/l:yltdf dfgjclwsf/;DaGwL ;Dk"0f{ cfGtl/s cg'udg ;+oGqx¿ k|efjxLg aGg k'u]sf 5g\ . kmn:j¿k, k|hftflGqs clwsf/x¿ pkrf/ljxLg 9+un] vf]l;Psf 5g\ . cg'udg ;+oGqsf] cefjs} sf/0f /fHo tyf ljb|f]xL kIfåf/f clgolGqt k|lqmof cjnDag u/L b08xLgtfdf ;d]t a9f]Q/L ePsf] 5 .Æ
pQm clkndf :ki6 pNn]v 5– æo;} ;Gbe{df g]kfnn] cg'df]bg u/]sf dfgjclwsf/ tyf dfgjLo sfg'g;DaGwL ;Dk"0f{ k|lta4tfx¿sf] k|efjsf/L sfof{Gjogsf lglDt ;+o'Qm /fi6«;+3Lo tTjfjwfgdf cg';Gwfg Pj+ k|ltj]bg;lxtsf] clwsf/ ;DkGg cGt/f{li6«o cg'udg ;+oGqsf] cljnDa :yfkgf ug'{ ckl/xfo{ ePsf] 5 . o:tf] cg'udgn] xfnsf] ljifd kl/l:yltnfO{ ;'wf/ u/L ;fdfGo cj:yf axfn ug]{5 . ;fy}, gful/sx¿sf xs–clwsf/sf] lgof]lht ¿kdf pNn+3g ug]{x¿nfO{ b08xLgtfsf] l:yltaf6 pDsg glbO{ hjfkmb]lxtfsf] bfo/fdf Nofpg]5 . o;y{, ;+qmd0fsfnLg /fli6«o k|ltj]bs lgo'Qm u/L dfgjclwsf/ pNn+3gsf 36gfx¿sf] :jtGq Pj+ lgikIf cg'dugsf] ljZjfl;nf] Pj+ ;j{dfGo ;+oGq cljnDa lgdf{0f ug{ ;+o'Qm /fi6«;+3;dIf xfdL ljz]if cfu|x ub{5f}+ .Æ o;k|sf/ d'n'ssf tLgj6f k|d'v /fhgLlts bnsf d'Vo g]tfx¿n] u/]sf] cfu|xnfO{ h]g]ef a}7sn] w]/} xb;Dd ;'g'jfO u/]sf] 5 . g]kfn / ;+o'Qm /fi6«;+3aLr ePsf] ;Demf}tf sfof{Gjogsf qmddf Ph]08f–!( sf] k|:tfj kfl/t ul/g]5 . h;n] k|:t't ;Demf}tfnfO{ sfof{Gjog ug{ j}wtf k|bfg ug]{5 / g]kfn ;/sf/af6 x'g] cfn6fn / wf]sfw8LnfO{ 7fp“ lbg] 5}g .
dfgjclwsf/sdL{x¿sf] :jfut
g]kfndf sfo{/t @% j6f dfgjclwsf/ ;+:yfsf] tkm{af6 8f= uf]kfns[i0f l;jfsf]6L, zf]efs/ a'9fyf]sL / ;'af]w/fh Kofs'/]nn] d+unaf/ Ps lj1lKtdfkm{t /fi6«;+3Lo cg'udg ;+oGq :yfkgfsf] :jfut u/]sf 5g\ . pQm lj1lKtdf elgPsf] 5– æg]kfndf ljBdfg dfgjclwsf/sf] uDeL/ Pj+ ;+s6k"0f{ kl/l:yltnfO{ dWogh/ u/L ;+o'Qm /fi6«;+3sf] kxndf cgj/t k|of;kZrft\ pRr:t/Lo dfgjclwsf/ cg'udg ;+oGq :yfkgf ug]{ ;xdltsf] dfgjclwsf/sdL{ ;d'bfo xflb{s :jfut ub{5 . dfgjclwsf/sdL{ ;d'bfo, k|hftflGqs zlQmx¿ tyf gful/s ;dfhsf] lg/Gt/ cfx\jfg
tyf ;+ul7t cleofgs} kmn:j¿k ;+o'Qm /fi6«;+3åf/f o:tf] P]ltxfl;s sbd rflnPsf]df xfdL ;+3k|lt cfef/ k|s6 ub{5f}+ .Æ
dfcf]jfbLn] ;xof]u ug]{
lxhf] r}t #) ut] hf/L g]skf -dfcf]jfbL_ sf cWoIf k|r08sf] Ps lj1lKtdf elgPsf] 5– æxfd|f] kf6L{n] nfdf] ;dob]lv ;+o'Qm /fi6«;+3sf] e"ldsfsf] dfu ub}{ cfPsf] 5 . clxn] dfgjclwsf/sf] dfq ko{j]If0fsf lgldQ eP klg ;+o'Qm /fi6«;+3sf] kxnnfO{ xfd|f] kf6L{n] lglZrt ¿kdf ;xof]u ug]{5 . xfdL rfxG5f}+ ls /fi6«;+3n] === ljutb]lv jt{dfg;Dd eO/x]sf /fhgLlts sfo{stf{x¿nfO{ a]kQf kfg]{, lgbf]{if / lgxTyf ls;fgsf ufp“df cfuf] nufpg], dlxnfx¿dfly anfTsf/ ug]{ / d'7e]8sf gfddf em'¶f aofg hf/L u/]/ lu/km\tf/ sfo{stf{sf] xTof ug]{h:tf h3Go ck/fwsf] 5fglag / kbf{kmf; ug]{5 . To;df xfd|f] kf6L{sf] k"/} ;xof]u x'g]5 . km]l/ klg dWoo'uLg ;fdGtL lg/+s'ztGqsf lj?4 hgtfsf] ljb|f]xsf] clwsf/nfO{ / cfkm\gf] efUosf] km};nf cfkm}+ ug]{ k|hftflGqs ljlwnfO{ :yfkgf gu/];Dd g]kfnsf] ;d:of jf:tljs ¿kdf ;dfwfg x'g g;Sg] tYok|lt klg xfdL ;+o'Qm /fi6«;+3sf] Wofg cfslif{t ug{ rfxG5f}+ .Æ /fHon] /fi6«;+3;“usf] ;Demf}tf cfkm\gf] …zfGt s"6gLltÚ sf] ;kmn kl/0ffd atfO/x]sf avt k|r08n] klg ;+o'Qm /fi6«;+3sf] kxnnfO{ :jfut ug{'nfO{ ;sf/fTds dflgPsf] 5 . t/, o;n] klg ;Demf}tf ;/sf/sf] afWotf / k/fho g} xf] eGg] :ki6 u/]sf] 5 .
/fhf;“u df3 !( sf] sbdsf w]/} ljsNk lyP
–8f= lzj uf}td, k|fWofks, xfa{8 ljZjljBfno, cd]l/sf
) …df3 !(Ú sf] zfxL 3f]if0ff x'“bf tkfO{+ g]kfnd} x'g'x'GYof] . To;k|lt s:tf] wf/0ff agfpg'ePsf] 5 <
– xf] . Tolta]nf d g]kfnd} lyP“ . jf:tjdf …!( ut]Ú eGbf rf/ lbgcl3 dfq d g]kfn k'u]sf] lyP“ . /fhgLlt klg d]/f] cfudgsf] p2]ZodWo] Ps lyof] . dnfO{ o:t} s]xL xf]nf h:tf] nflu/x]sf] lyof] . ;d:ofsf] ;dfwfgdf d}n] of]ubfg k'¥ofpg rfx]sf] lyP“ . d}n] dfwj g]kfn / lul/hfk|;fb sf]O/fnfnufot w]/} g]tfx¿nfO{ e]6]+ . …df3 !(Ú s} 36gfsf] ;Gbe{nfO{ lnP/ z]/axfb'/ b]pjfnfO{ e]6\g] of]hgf agfP“ . lul/hfk|;fb sf]O/fnf;“usf] e]6af6 klxn] yfxf gePsf jt{dfg ;d:ofsf s]xL kIfx¿af/] d kl/lrt eP“ . oL e]6x¿kZrft\ d s] lgisif{df k'u]+ eg] jftf{sf] cfjZostf ;a} kf6L{x¿n] dx;'; ul//x]sf 5g\ / sfof{/Desf] em"nf]df s]jn Pp6f lemNsfsf] cfjZostf 5 . ;+;b\ k'g:yf{kgfsf] ;f]r;“u s]lGb|t /xg] xf] eg] jf:tljs ¿kdf ;+efjgf /x]5g\ eGg] lgisif{df k'u]+ . dnfO{ of] dfldnfdf k|hftflGqs sf+u]|;rflx“ sd} ;sf/fTds nfUof] . xfdLx¿ Pp6f ;xdltdf cfpg ;S5f}+ / Tof] k|:tfj Pp6f cfsf/df /fhfnfO{ klg k7fpg ;lsG5 eGg] dnfO{ nfUof] . o;nfO{ jf:tljstfdf ptfg{, ;DejtM s]xL dxŒjk"0f{ JolQmx¿;“u csf]{ Psk6ssf] e]63f6 cfjZos lyof] t/ …df3 !(Ú cl3 dnfO{ o; ljifodf
sfd ug{ rf/ lbg dfq af“sL lyP . o;y{ nIosf afah'b klg of]hgf etfe'Ë eof] .
log} k[i7e"ldsf sf/0f dnfO{ nfU5, /fhfn] vf]hL u/]sf] eP …df3 !(Ú sf w]/} ljsNkx¿ lyP . tL dflg;x¿ h;n] ;'?df /fhfsf] sbdsf] ;dy{g u/], dlGqkl/ifb\sf] u7gkl5 ltgLx¿;d]t ;Gt'i6 /x]gg\ .
) To;a]nf g]kfn s:tf] lyof] <
– ha g]kfnL cfsf;df d]/f] hxfh k|j]z u¥of], ;w}+em}+ ;'Gb/ / zfGt b]z b]lvof] . t/, Toxf“ b]lvg] df6f] lat]sf] Ps bzseGbf a9L ;dootf cfkm\g} ;Gtltsf] /utn] s6\sl6Psf] 5 .
d sf7df8f}+aflx/ uOg“ . sf7df8f}+ cfkm}+ ljutsf] eGbf kmf]x/ / eL8o'Qm lyof] . kqklqsfsf zLif{sx¿ Pj+ dflg;x¿sf s'/f dfcf]jfbL ;d:of jl/kl/ lyP . d}n] s'/f u/]sf] k|foM dflg; lg/fz tyf xtf]T;fxL b]lvGy] .
…df3 !(Ú kl5 t d}n] emg\ cgf}7f] cg'ej u/]+ . s]xL dflg;x¿ lx/f;tdf y'lgPsf / s]xL cfkm\g} 3/df gh/aGb lyP . d;d]t g]kfnleq} gh/aGbdf k/]“ . d}n] sf7df8f}+aflx/sf d]/f kl/jf/hgx¿;“u dfq x}g, sf7df8f}+d} klg s;};“u ;Dks{ ug{ ;lsg“ . d cd]l/sfdf /x]sf d]/f] kl/jf/;“u lsg klg lrlGtt eP“ eg] ltgLx¿;“u d]/f] ;Dks{ljR5]b ePb]lv oxf“ s] eO/x]sf] 5 eGg] s'/f ltgLx¿nfO{ yfxf ePg / ;/sf/n] ;Dk"0f{ ;"rgf Joj:yf aGb ul/lbPsfn] ltgLx¿n] klg d;“u ;Dks{ ug{ ;s]gg\ .
o; o'udf klg xfdLx¿ o:tf] nHhf:kb tyf lgs[i6 kf/fn] ;d:ofx¿sf] ;fdgf ul//x]sf]df dnfO{ nHhfaf]w eof] . åGåsf] ;j{kIfLo k|ltlglwTj ul//x]sf JolQmx¿ lzlIft / af}l4s x'“bfx'“b} klg xfdLx¿ åGånfO{ dfgjLo / ;Eo tl/sfaf6 ;dfwfg ug{ ;Sb}gf+} . k|:6 eGg'kbf{ ddfly xLgtfaf]w xfjL eof] . cfkm"nfO{ uf}/jzfnL g]kfnL elgPsf]df d dfkmL rfxG5' . d}n] ;f“RrL g} To:tf] cg'ej ug{ ;lsg“ .
) tTsfn s;/L cd]l/sf kms{g'eof] <
– df3 @% ut] d cd]l/sf kmls{P“ . ;~rf/df /x]sf ;d:ofx¿ /x]sf eP klg Toltv]/;Dddf p8fgx¿ ;'? ePsf lyP . a}+ss cfOk'u]kl5 d}n] klxnf] sfdsf ¿kdf cfkm" ;s'zn /x]sf] eg]/ >LdtLnfO{ Od]n u/]sf] lyP“ .
) cd]l/sfdf a:g] g]kfnLx¿ ;a} zfxL 3f]if0ffsf] kIfdf 5g\ eGg] k|rf/ eO/x]sf] 5 g]kfndf, s] of] ;To xf] <
– Tof] em"6 xf] . cd]l/sfdf To:tf JolQmx¿ klg 5g\, h;nfO{ cfkm\gf ljrf/x¿ a]Rg kmnfdsf] Ro"/f rkfpg'h:t} ufx|f] k/]sf] 5 . ltgLx¿ k|hftGq / cft+sjfbnfO{ l;/fgLdf /fv]/ ck|hftflGqs Pj+ 3fts sbdnfO{ Gofo;+ut s/f/ ug]{ k|oTg ul//x]sf 5g\ . dnfO{ o:tf] ultljlw Jo+UofTds nflu/x]sf] 5 .
) g]kfndf olt 7"nf] 36gf x'“bf g]kfnLx¿ s] ub}{5g\ cd]l/sfdf <
– oxf“ /x]sf ;a} g]kfnLx¿aLrsf] rf;f] g} zflGt xf] . zflGtsf] k'g/fj[lQ / lx+;fsf] ;dfKtL oxf“sf x/]s g]kfnLsf] rfxgf xf] . s;/L o;sf] k|flKt / cGtM eGg] ljifodf leGg ;f]r x'g;S5g\ . xfdLnfO{ nfU5, /fhfsf] sbdn] b]zdf zflGt :yfkgf ug]{eGbf klg lx+;fsf] pTsif{lt/ nlIft ug]{5 . cd]l/sfdf /x]sf g]kfnLx¿ eg] h;/L eP klg zflGt sfod ug'{k5{ eGg] sf]l;;df nfluk/]sf 5g\ . jfl;Ë6g 8L;Lsf] k|bz{g eGgf];\ jf Go'of]s{sf], sf+u]|;sf dflg;x¿nfO{ u/]sf] clkn xf];\ jf ;f+;bx¿nfO{ k|:t't u/]sf] cg'/f]w Pj+ sfo{zfnf / uf]i7Lx¿df k]; u/]sf sfo{kqx¿ x'g\– tL ;a}df cd]l/sfdf a;]sf g]kfnLx¿n] g]kfndf zflGtaxfnL / k|hftGqsf] :yfkgfsf nflu g} ;Tk|of; u/]sf x'g\ .
) xfa{8 o'lgel;{6Ldf k9fpg] klxnf] g]kfnL k|fWofkssf] ¿kdf x]bf{ tkfO{+nfO{ g]kfn stf hf“b}5 eGg] nfU5 <
– ;f“RrL g} g]kfn cl3 al9/x]sf] 5}g . d t s] eG5' eg] g]kfn cem klg ;d:ofsf] h/fdf k|xf/ ug{ ;dy{ 5}g . dnfO{ nfU5, Odfgbf/Lk"j{s k|oTg ug{;s] ;f]r]eGbf l56f] kl/l:yltdf kl/jt{g x'g;S5 .
) g]kfnsf] /fhgLltnfO{ s;/L x]g'{ePsf] 5 <
– d g t /fhgLlt1 x'“, g dnfO{ o;df ?lr g} 5 . /fhgLlt;“u d]/f] lgs6tf /x]g . b'O{ jif{cl3 ha g]kfnsf] l:ylt cToGt} v/fa ePsf] cg'ej eof] / ta Toxf“ ljsl;t 36gfqmdx¿k|lt d]/f] ?lr clej[l4 eof] . slxn]sfxL++ dx;'; ub{5' / dnfO{ nfU5, d]/f lgisif{x¿n] /fhgLlts ;'ema'emsf] sfd gug{ klg ;S5g\ . d /fhgLltnfO{ ts{, ;+j]bgf, efjgf, b]zelQm / /fli6«otfdf cg'ej ub{5' . t/, cem} klg /fhgLltsf] cy{ vf]Hg ;ls/x]sf] 5}g . dnfO{ g]kfnsf] /fhgLlt sfa'aflx/ uPsf] cg'ej ePsf] 5 . of] t rf}k§} eof] lg † clxn] t /fhf, dfcf]jfbL / /fhgLlts kf6L{x¿aLr lqkIfLo o'4 rn]sf] 5 . /fhf / dfcf]jfbL b'j};“u cfkm\gf] ;}GozlQm 5 eg] /fhgLlts bnx¿sf ;fy cGt/f{li6«o ;d'bfo /x]sf] 5 .
) g]kfnsf /fhgLlts kf6L{x¿, dfcf]jfbL / /fhfnfO{ tkfO{+sf s]xL ;'emfj 5g\ ls <
– dnfO{ nfU5, /fhgLlts kf6L{n] gof“ k':tfnfO{ cl3 ;fg'{kb{5 . kfsf–k'/fgf g]tfx¿n] cfkm\gf] a'“Tffn] EofP;Dd ;Nnfxsf/sf] e"ldsf lgjf{x ug'{k5{ . /fhf ;+j}wflgs /fhtGqleq c6fpg'k5{ . dfcf]jfbLx¿ klg lx+;f 5f8]/ /fhgLltsf] d"nk|jfxdf kms{g'k5{ . /fhgLlts d"nk|jfxsf] dtna hgtfnfO{ eo / cft+saf6 geO{ /fhgLlts 9+un] ;DemfP/ cfkm\gf] kIfdf k|efljt ug'{k5{ eGg] xf] . olb dfcf]jfbLx¿ :jR5 / :jtGq lgjf{rgdf ljhoL x'G5g\ eg] ltgLx¿nfO{ ;a}n] :jLsfg'{k5{ .
t/, cfhsf] ;d:of eg]sf] /fhf / dfcf]jfbL b'O{ cltjfbL zlQmn] cjnDag u/]sf] zlQmk|bz{g g} xf] . /fhgLlts kf6L{sf] cleef/f eg]sf] tL b'O{ cltjfbL zlQmnfO{ 8'Agaf6 hf]ufP/ ;s'zn lsgf/fdf Nofpg' xf] . ;du|df, cd]l/sfdf /x]sf g]kfnLx¿ cfh oxL ljifodf ljrf/ljdz{ ul//x]sf 5g\, tfls oL b'O{ cltjfbL zlQmx¿nfO{ Pp6f laGb'df cjt/0f ug{ ;lsof];\ . To;sf nflu d}n] b]v]sf] Pp6f c:yfoL ljsNk ;+;b\sf] k'gM:yfkgf xf] . o;df ;'?;'?df ;+ljwfgtM s]xL ljjflbt k|Zgx¿ lyP . t/, ca h;/L /fhf cl3 a9]sf 5g\, ;+;b\ k'gM:yfkgfsf] ;d:of cfkm+} ;dfwfg ePsf] 5 . clxn];Dd ;d:ofx¿sf] ;dfwfg tby{jfbL 9+un] vf]lhPsf] b]lvG5 . ;+;b\ k'gM:yfkgf u/]/ x'g] ;jf]{kl/ nfebfos sfo{ xf], h;dfkm{t lg0fL{t glh/af6 ul/g] efjL sfo{x¿ tby{jfbeGbf lgs} /fd|f] x'g clek]|l/t x'g]5g\ .
o;/L k'gM:yflkt ;+;b\n] dfcf]jfbLx¿;“u jftf{ k|lqmof cf/De ug'{k5{ . pgLx¿nfO{ /fhgLlts j}wtf k|bfg ug]{ sfd ug'{k5{ . To;sf nflu ;+j}wflgs Pj+ cGo pkfox¿sf] ;d]t cjnDag ug'{kg]{ x'g;S5 .
kf6L{x¿n] klg k'gM hgtfsf] ljZjf; xfl;n ug'{k5{ . ljutsf uNtL–sdhf]/Laf6 pTkGg ;d:ofx¿sf nflu hgtf;“u dfkmL dfUb} gsf/fTds cg'ejaf6 lzIff lnP/ k'gM uNtL gug]{ ;+sNk hg;dIf ug'{kb{5 .
cGtdf, g]kfn Pp6f ul/a b]z xf], ef}lts ;+/rgf, ljsf; lgdf{0f tyf lg/If/tf pGd"ng, ;8s / k'nk'n];fx¿sf] lgdf{0fh:tf sfo{df cGt/f{li6«o ;d'bfosf] ;xof]usf] vf“rf] kb{5 . g]kfn cfkm\gf] ;d:of ;dfwfgsf ;Gbe{df cGt/f{li6«o ldq tyf ;+u7gx¿;“u ;flgWotfdf /x]sf] 5 . /fhgLlts ;d:of ;dfwfgsf nflu klg o:tf] ;xof]u ln+bf s'g} gf]S;fgL x'“b}g . sf]tsf] jLeT; xTofsf08kl5 /fhf /fh]Gb|ljqmd dWo/ftsf] cGwsf/df ;xfotfsf nflu a]nfotL /fhb"tfaf; k'u]sf lyP . @))& sf] k|hftflGqs cfGbf]ngtfsf /fhf lqe'jg klg cf>osf nflu ef/tLo /fhb"tfaf; k'u]sf lyP . ha b]z /fhgLlts ;d:ofdf /x]sf] x'G5, ldq /fi6«x¿;“u ;xfotf dfluPsf c¿ glh/x¿ cfh klg hLjGt 5g\ . /fhgLlts kf6L{x¿n] cGt/f{li6«o ;d'bfo / ;+o'Qm /fi6«;+3h:tf ;+u7gx¿;“u ;Ddfghgs 9+un] ;d:of ;dfwfgsf nflu ;dGjo ug'{k5{ .
– ;"o{ yfkf
/fhf sf]G:6flG6g / bf leGrL sf]8
–k|bLk g]kfn
klZrdL ahf/df Pp6f lstfa lgl:sPsf] 5– bf leGrL sf]8 . 8g a|f8Dofgn] pkGof;sf] efsfdf n]v]sf] pQm lstfadf g]kfnLn] yfxf gkfPsf b'O{–rf/ /x:ox¿ vf]lnPsf 5g\ . Ps 7fp“df pgL eG5g\– O:jL ;g\ #))–$)) sf] aLrdf /f]dsf /fhf lyP sf]G:6flG6g . pgL ;"o{ pkf;s lyP / ;"o{ pkf;gfsf] of] wd{nfO{ kfufg elgGYof] . /fhf sf]G:6flG6g l;kfn' zf;ssf ;fy} s'zn Jofkf/L klg lyP . Tolta]nf h]xf]af wd{sf] sf]vaf6 pTkGg ePsf] O;fOot pu| ¿kn] ljsf; ul//x]sf] lyof] . To;sf] ljsf;nfO{ b]v]/, /fhfn] cfk"mn] kfng ul/cfPsf] kfufg wd{nfO{ lj:yflkt u/L O;fO{ wd{sf] lj:tf/df dxŒjk"0f{ of]ubfg lbP . afOansf] Go' 6]:6fd]G6 kfufg /fhfsf] j'l4sf] pkh xf] . /fhf sf]G:6flG6gn] OlhK6sf k'/fsyf / kfufg wd{sf k/Dk/fut dfGotfnfO{ O;fO{ wd{df k;fP . O;fO{x¿ klxn] zlgaf/nfO{ pQd af/ dfGy], sf]G:6flG6gn] ltgnfO{ ;"o{ pkf;sn] dflg/x]sf] cfOtaf/nfO{ ;Ddfg ug{ l;sfP .
/fhfx¿ hlt km/flsnf x'G5g\, Tolt g} ltgLx¿sf] dfg a9\bf] /x]5 . kl5 ljzfn /f]d ;fd|fHosf ;d|f6 x'g k'u]sf sf]G:6flG6g clxn] c7f/ ;o jif{kl5 klg o'/f]kdf plQs} dfg kfP/ af“lr/x]sf 5g\ . o;aLrdf o'/f]ke/ slt xhf/ /fhfx¿ eP xf]nfg\ < t/, v} ltgsf] gfd †
xfd|} g]kfndf klg k[YjLgf/fo0f zfxsf] gfp“ ;fgf7"nf ;a}nfO{ s07} 5 . To;kl5 a? dfG5]n] k[YjLgf/fo0f zfxsf sfG5f 5f]/f axfb'/ zfxnfO{ lrG5g\, ljr/f /fhf k|tfkl;+x zfxsf] t gfd}df cGof]n knfPsf] e]6]sf] 5' d}n] sltkodf . sf]xL eG5g\ l;+xk|tfk zfx, sf]xL eG5g\ k|tfkl;+x zfx .
/fhf eO;s]kl5 ;fdlostfdf dfq af“Rg'sf] s'g} cy{ x'“b}g . /fhf eg]sf] Oltxf; xf] / Oltxf; /utsf cIf/n] n]lv“b}g . Oltxf; n]Vg] sndn] xf] / sndsf] dof{bf ug]{sf] dg cfsf;h:t} km/flsnf] x'g'k5{ . k[YjLgf/fo0f zfx o'4sf sf/0f Oltxf;df cd/ ePsf x'g\ eGg] uNtL s;}n] ;f]Rg'x'“b}g . k[YjLgf/fo0fnfO{ arfpg] j]bjfSo xf] pgsf] ;a}hftsf] k"mnaf/L . …k|hf df]6f eof b/af/ alnof] x'G5Ú eGg] pbf/ ;f]r / tbg'¿ksf] Jojxf/n] k[YjLgf/fo0fnfO{ arfPsf] xf] . t/af/, zf;g / /Qmkfts} s'/f] ug]{ xf] eg] t Pp6f sLlt{k'/ k[YjLgf/fo0f zfxsf] dxfgtf 5f]Kg] sfnf] afbn eOxfN5 .
wfld{s pGdfb af]s]sf cyjf cwfld{s} eP klg ;De|fGt tfgfzfxx¿ ;TonfO{ cgfj[Q x'g lb“b}gg\ . lnof]gfbf]{ bf leGrLsf] ;'ljVoft lrq… df]gfln;fÚ / …b nf:6 ;k/Úsf] leQ]lrqsf] ljj]rgf ub}{ 8g a|f8Dofgn] O;'lqm:6 ljjflxt ePsf] clg pgL afa';d]t ePsf] /x:o vf]tn]sf 5g\ . of] ;TonfO{ sf]G:6flG6g cufl8 / k5fl8sf kl08tx¿n] n'sfP/} /fv]sf lyP . dxfg\ snfsf/ lnof]gfbf]{ bf leGrLn] O:jL ;g\sf] !%)) lt/ ;a}eGbf k|:6 ¿kdf of] ;Tosf] pb\3f6g u/] …b nf:6 ;k/Ú lrqsnfdf . pQm lrqdf aLrdf a;]sf O;'sf] bflxg]lt/ a;]sL dlxnf g} O;'sL kTgL Dof/L Dofs\8]n]g x'g\ / Tof] bDktLsf] 5f]/Lsf] gfp“ ;f/fx lyof] .
;To n'Sb} n'Sb}g . O;fOotsf ;fdGtL kl08tx¿n] O;'lqm:6nfO{ cltdfgj ;fljt ug{ kl/jf/sf] Oltxf;} d]6fpg] if8\oGq u/] . t/, Tof] d]l6Pg . bf leGrL sf]8n] ;+s]t u5{– k|l;4 j}1flgs ;/ cfOHofs Go'6g, cfVofgsf/ leS6/ x\o'uf], dxfg\ snfsf/ lnof]gfbf]{ bf leGrLh:tfx¿ of] jf Tof] lx;fan] qmfO:6 kl/jf/;“u hf]l8Psf 5g\ .
;To n'sfpg] ;fdGtjfbsf] ljz]iftf /x]5 ;+;f/el/ g} . o'/f]kdf /fhtGq /x]sf] / rr{sf] laulauL k;]sf] a]nfdf O;'lqm:6sf] jf:tljs Oltxf;nfO{ n'sfP/, of]hgfa4 9Ën] pgnfO{ cltdfgj agfP/ rr{n] gful/sdfly zf;g rnfpg] ;kgf b]Vof] . t/, ljr/f] Tof] ;kmn ePg .
g]kfndf ;To n'sfO“b}5 eg]/ ;To af]Ng t kfO“b}g t/ d'n's kL8fdf 5 eg]/ eGgrflx“ kfOG5 . g]kfndf 5flkPsf 7"n7"nf b}lgs cvaf/ k9\bf, ltgdf 5flkPsf n]vx¿ k9\bf ;f“Rr} g]kfndf zflGt 5 lsh:tf] e|d x'G5, O;'lqm:6 cltdfgj ePh:tf] . t/, ha hfkfg, xªsª, ef/t, a]nfot, gj]{, cd]l/sfdf a;]sf g]kfnL ;fyLx¿n] g]kfnsf] va/ k7fp“5g\– cfk"m 5Ss kl/G5 . g]kfn xfdLn] sf7df8f}+df a;]/ k9]h:tf] 5}g eGg] Tolta]nf dfq yfxf x'G5 .
uPsf] P3f/ lbgs} s'/f] u/f}“– g]kfnsf ;a} /fhdfu{ cToGt} c:tJo:t /x] . sf7df8f}+df of] kIfnfO{ n'sfpg ;fx|} k|oTg ul/of] . t/, To;f] u/]/ s] eof] < xfdLnfO{ ;To yfxf ePg eGg]lalQs} ;To x/fpg] s'/f] t cfp“b}gYof] . kf“rkf“r xhf/ uf8L jf/kf/ ug]{ ;8sdf kf“r ;o uf8L klg rn]sf 5}gg\ eg]/ t gf}aL;], a}/]gL, d'ulng, gf/fo0fu9lt/ a:g] hf]–sf]xLnfO{ klg yfxf e}xfNof] .
;To ;'O/f] xf], To;nfO{ hlt lyRof] plt cfºg} xft 3fOt] x'G5 . uPsf] @$–@%–@^ ut]s} 36gfnfO{ lnp“ . k|jQmf dGqL ;f/f ;+;f/nfO{ 9f“6\g cfºgf] gfO6f]b]lvsf] an nfO/xg'ePsf] lyof] . t/, @^ ut] h'n'; lgl:sP/} 5f]8\of] . Ps 7fp“, b'O{ 7fp“ xf]Og, lhNnflhNnfdf lhNnfsf ;–;fgf ahf/x¿df klg h'n'; lgl:sof] . cGt/f{li6«o ¿kdf dfG5] gklqmg] k|lta4tf hfx]/ u/]sf] of] ;/sf/n] zflGtk"0f{ lj/f]w k|bz{gdf plqPsf kf“r ;oeGbf a9L k|bz{gsf/LnfO{ lu/ºtf/ u¥of] / kf“r hgfsf] xftv'§f ef“Rof] . cflv/ gfp“ cnucnu lbP klg cftÍsf/Lsf] nf7L uf]nLsf] sd{ p:t} t x“'bf]/x]5 lg †
To;}n] 9f“6\g] sfd s;}n] gu/f}“ . clxn] g]kfnsf] /fhgLlts ;+/rgf cy{xLg ePsf] 5 . ;+ljwfg 5}g, lgodsfg'g 5}g, s;}df cfk"mk|lt cfTdljZjf; 5}g . :yflkt ;+:yfx¿ ;a} gful/ssf] k|ZglrGxleq 5g\ . /fh;+:yf, /fhtGq, dfcf]jfbL, ;+;b\jfbL /fhgLlts bn, gful/s ;dfh, Gofofno, dfgjclwsf/ cfof]u h;sf af/]df s'/f p7fpg';\– gful/ssf] dg k|;Ggtfn] el/Psf] b]lv“b}g .
t/, lg/fz x'g'kg]{ s'g} sf/0f 5}g . ;dosf] rqmky w]/} lbg pxL rSs/df 3'ld/x“b}g . ;dosf] bf}8df h;n] cfk"mnfO{ of]Uo ;fljt u5{, Tof] ;'lw|G5, To;n] ;'lw||g}k5{ . hf] ;dosf] bf}8;“u ldl;g ;Sb}g, Tof] oxL“;Ddsf] rf}tf/Ldf ysfO df5{ .
clxn] h] eO/x]sf] 5, cfjlws xf] . km/a/L ! tfl/vsf] of] t];|f] dlxgf rln/x]sf] ;do xf] . k|yd u|f;] dlR5sfkftM eg]h:t} ;/sf/sf cfºg} sfdn] o;sf] 5f]6f] cfo' lgwf{/0f ul/;s]sf 5g\ .
clxn] Pp6f gf}nf] ;"o{ cfsfzdf pbfPsf] 5– o'jf k':tfsf] ¿kdf . ;dfhjfbL k|hftGq Tof] o'jf k':tfsf] ;kgf xf] . Tof] s'g} Pp6f kf6L{sf] k':tf xf]Og, Tof] ;a} kf6L{x¿df 5l/Psf] k':tf xf] . To;n] clxn] klg dGqL, /fHodGqL of ;xfos dGqLsf] ;kgf b]lv/x]sf] 5}g . To;n] ljutsf] uNtLnfO{ cfj]z, cfqmf]z jf cfu|xsf cfwf/df l5dln/x]sf] 5}g . /fhgLlts bnx¿sf] uGtJoxLg lx“8fOnfO{ lrg]/} To;n] d'n'ssf] ljsf; ;dfhjfbL k|hftGqdf b]lv/x]sf] 5 . lg0f{o sfof{Gjogdf b[9tf clg ljrf/df :jtGqtf . oxL k':tfn] g]kfnL /fhgLltdf ;fj{lqs k|hftGqsf] cjwf/0ffnfO{ Jojxf/df ptfg]{5 .
tkfO{+ stf nfUg'x'G5 < ckf/bzL{, s'l07t s]Gb|Ls[ttflt/ ls kf/bzL{ ljs]Gb|Ls/0f -zlQm, ;Qf ;a} cy{df_ lt/ < a'em\g';\ of] n8fO“, dGqL aGg] / agfpg] xf]Og, of] xf] ;fdflhs r]tgfdf jLif ag]/ a;]sf] ;fdGtjfbnfO{ g]kfnL /fhgLltaf6 pR5]b ug]{ / Pp6f To:tf] g]kfnsf] lgdf{0f ug]{ hxf“ dflg; cleJolQm, ;+u7g, ;~rf/, lx“88'n s'g} If]qdf klg st}af6, s;}af6 k|ltalGwt ePsf] dx;'; ug]{5}g .
Pdfn]dfly s8f bdg, b'O{ ;o g]tf–sfo{stf{ lx/f;tdf
sf7df8f}+ . /fhfsf] cWoIftfdf ul7t ;/sf/n] c¿ bnsf g]tfx¿nfO{ 5f]8\b} uP klg g]skf -Pdfn]_ sf g]tfx¿dfly eg] yk s8fO ug{ yfn]sf] 5 . 3/d} gh/aGb / ;/sf/L lx/f;tdf /x]sf Pdfn]sf zLif{:y g]tfx¿nfO{ 5f]8\g] ;+s]t cem} b]lvPsf] 5}g .
b]ze/ u/L Pdfn]sf dfq} Ps xhf/eGbf a9L sfo{stf{x¿nfO{ ;/sf/n] lgoGq0fdf lnPsf] lyof] . …df3 !(Ú sf] sbdsf] s8f zAbdf lj/f]w / eT;{gf ub}{ cfPsf] Pdfn]sf k|d'v g]tfx¿nfO{ g5f]8\g'n] ;/sf/ Pdfn]af6 slt ;z+lst / ql;t /x]5 eGg] k|:6 ePsf] 5 . g]kfnL sf+u|];, k|hftflGqs sf+u|];, /fk|kf, g]dlskf, /fli6«o hgzlQm / ;b\efjgf kf6L{sf d'Vo g]tfx¿ 5f]8\bf klg Pdfn]sf zLif{:y g]tfx¿nfO{ 5f]l8Psf] 5}g . 3/d} gh/aGbdf /xg'ePsf dxf;lrj dfwjs'df/ g]kfnnfO{ dfq xf]Og, :yfoL ;ldlt ;b:o e/tdf]xg clwsf/L / cd[ts'df/ af]x/fnfO{ klg 5f]l8Psf] 5}g . c¿ kf6L{sf d'Vo g]tfnfO{ 5f]8\bf klg Pdfn]sf :yfoL sld6L ;b:o;DdnfO{ lsg 5f]l8Psf] 5}g < ckb:y ;/sf/sf k|wfgdGqL z]/axfb'/ b]pjfnfO{ d'Qm ug]{ t/ pkk|wfgdGqL e/tdf]xg clwsf/LnfO{ gh/aGbd} /fVg'kg]{ s] sf/0f xf] eGg] k|Zg p7]sf] 5 . Pdfn]af6 lgsflnPsf /fwfs[i0f d}gfnLn] Pdfn]nfO{ sdhf]/ agfpg yk if8\oGq ul//x]sf] cg'dfg ug{ yflnPsf] 5 .
lx+;fTds o'4df plqPsf] dfcf]jfbL;“u g;Sg] t/ zflGtk"0f{ cEof;df ljZjf; ug]{ Pdfn]dfly vlgg] ;/sf/sf] sfo/tfn] sfo{stf{nfO{ yk cfqmf]lzt agfPsf] 5 .
;/sf/L lgoGq0fdf /xg'ePsf Pdfn]sf g]tf, sfo{stf{x¿sf] k|fKt kl5Nnf] ljj/0f
sf7df8f}+ M :yfoL ;ldlt ;b:ox¿ jfdb]j uf}td, s]zj j8fn, df]bgfy k|l>t, s]Gb|Lo ;b:ox¿ /fh]Gb| kf08], s[i0fuf]kfn >]i7, ljBfb]jL e08f/L, zfGtf dfgjL, /0fWjh sGbª\jf / dx]Gb|axfb'/ kf08] . ;fy}, jL/axfb'/ l;+x, nfnaxfb'/ ljZjsdf{, /fh]Gb|s'df/ /fO{, ¿kgf/fo0f >]i7, lht' uf}td, s]zj cf]nL, s]zj kf]v/]n, jrg b]phf, w'|j lqkf7L, b]jz+s/ kf}8]n, uf]df b]jsf]6f, Ohg a/fn, ddtf lu/L, hLjg /fO{, s[i0fxl/ lqkf7L, anaxfb'/ kl/of/, ;l/tf Gof}kfg], lgb]znfn l;+x, v8\u lu/L, u}+8f;]/ vfg .
kf]v/f M /jLGb| clwsf/L, vu/fh clwsf/L, dfgaxfb'/ hL;L, >Lgfy a/fn, /fhLj kxf/L, k'ikHof]lt 9'+ufgf, k'0o kf}8]n, ;Ltf kf}8]n, l;h{gf zdf{, k|sfz l;Ub]n, Odfg/fh kf}8]n .
:ofª\hf M rqmaxfb'/ k/fh'nL, w|'j/fh clwsf/L, df]xg /]UdL, dx]Gb| yfkf, nf]s/fh zdf{, k'0o e';fn .
uf]/vf M afa'/fd yfkf, ;'/]Gb| yfkf, ljZj]Zj/ s§]n, k|]daxfb'/ u'?ª, a'l4 b'jf8L, ef]nf >]i7, ljlkgrGb| 9sfn, bLks kf08], u0f]z lu/L .
tgx'“ M k|tfknfn >]i7, lrq yfkf, Psaxfb'/ /fgf, /fdaxfb'/ clwsf/L, z]ifdl0f zdf{, eujtL >]i7, >Lk|;fb >]i7, xl/ kf}8]n .
g]kfnuGh M b]j/fh ef/, bnaxfb'/ ;'gf/ .
;'v]{t M ofdnfn s“8]n, gj/fh /fjt .
af/f M cRo"t d}gfnL, 56\7' ofbj, anjL/ rf}w/L, ljhof l3ld/], jf;' ofbj, ljef sfsL{, dgf]h kf}8]n, s[i0ff l;+x, /fd;fu/ ofbj, 1fg' s];L, s[i0f kf}8]n, >Lk|;fb kf;jfg, gf/fo0f b]jsf]6f, O:dfg ldof, s[i0f vgfn, aGyf ofbj, a}wgfy ;fx, hubLz s'dL{, sdn]z emf, h}o;nfn ho;jfn .
k;f{ M lr/~hLjL cfrfo{ .
kfNkfM gf/fo0f hL;L, n]vgfy kf]v/]n, df]xgLnfn 9sfn .
/fhlj/fh M O{Zj/ kf]v/]n -:yfoL sld6L ;b:o_, lbjfs/ b]jsf]6f, dfgk'/ rf}w/L, t'nfljgf]b cof{n, 8Da/k|;fb dxtf], lx/0o u'Ktf, dgf]x/ kf]v/]n .
pbok'/ M dl0f/fh pkfWofo, k|sfz a:g]t, j]bk|;fb kf]v/]n, eLd k/fh'nL, anb]a rf}w/L, /fdk|;fb a/fn, uLtf /]UdL .
lrtjg M hfu[tk|;fb e]6jfn .
;'g;/L M /]jtL /fhe08f/L, 8Da/ vltj8f, kf]:6s'df/ g]kfn, k|sfz /fO{, dgf]hs'df/ d]ofª\jf], d'/f/L ;'j]bL .
wg'iff M /Tg]Zj/ uf]Ot -j}slNks s]Gb|Lo ;b:o_, dgf]h v8\sf, /fdrl/q ;fx, >Ls[i0f ofbj, hLjR5 ;fx, 6+s a/fn, of]ugf/fo0f ofbj, /fd/tg ofbj .
df]/ª M nfnafa' kl08t -j}slNks s]Gb|Lo ;b:o_, v8\uaxfb'/ a:g]t, ljgf]b 9sfn, ;Togf/fo0f d08n, gldgf Gof}kfg], /fh]Gb| sfsL{, emnsf e§/fO{, ljdnf dxt, kf/; cf]emf, kbd ;'Aaf, dgLif 9sfn, d':sfg sfsL{, xl/ 9'+ufgf, ab|L cof{n .
/f}tx6 M t'n;L/fh lu/L, /]jGt emf, Zofd;'Gb/ k6]n, ;'wfdf rf}w/L, cAb'n snfd cfhfb .
afun'ª M O{Gb|nfn ;fksf]6f .
kj{t M ljsf; nD;fn .
¿kGb]xL M nLnf lu/L, lxt/fh kGyL .
emfkf M k'ik/fh kf]v/]n .
dxf]Q/L M u0f]z g]kfnL, bLkgf/fo0f ;fx, sflnr/0f ;fx, /fhgf/fo0f ofbj .
s~rgk'/ M hutaxfb'/ e08f/L, wdf{gGb kGt .
cg]/f:jljo' M 7fs'/ u}/] -dxf;lrj_, o1/fh ;'g'jf/ -;lrj_, /fhg /fO{, pld{nf sfsL{, vu]Gb| vgfn, hgs/fh cj:yL, lszf]/ljqmd dNn, df]xg uf}td, piffls/0f ltldlN;gf, pd]z zdf{, eQms'df/ nfdf, o1/fh kGt, o1/fh 9'+ufgf, k|sfz Gof}kfg], lr/~hLjL kf}8]n, kf?n If]qL, b]jgf/fo0f k|0ffdL, k/d]Zj/ l3ld/], ;'wL/ ;fx, uf]ljGb uf}td .
…k|jQmfÚ sf] af]nLk|lt cfklQ
sf7df8f}+ . zfxL sbdsf …k|v/ k|jQmfÚ sf ¿kdf b]vfkg'{ePsf k|wfgGofofwLz xl/k|;fb zdf{sf] cleJolQmk|lt Jofks cfklQ / lj/f]w hgfOPsf] 5 . k|wfgGofofwLz zdf{sf] egfOk|lt lj/f]w hgfp“b} g]kfn af/ P;f]l;P;gn] pxf“sf] /fhLgfdf dflu;s]sf] 5 . c:6]«lnofsf] uf]Nsf]:6df cfof]lht Pl;of tyf Kofl;lkms If]qsf k|wfgGofofwLzx¿sf] !! cf}+ ;Dd]ngnfO{ ;Daf]wg ug]{ qmddf uPsf] r}t & ut] k|wfgGofofwLz zdf{n] cfklQhgs cleJolQm lbg'ePsf] lyof] .
æk|wfgGofofwLzsf] egfOnfO{ lnP/ clxn] ljjfb p7]sf] 5 . h'g s'/f kqklqsfdf cfO;s]sf] 5,Æ nlntk'/ af/ P;f]l;P;gåf/f lxhf] cfof]lht Ps cGtlqm{of sfo{qmddf ;jf]{Rr cbfntsf k"j{GofofwLz nId0fk|;fb cof{nn] eGg'eof] . …:jtGq Gofokflnsf, ;+j}wflgs ;jf]{Rrtf / g]kfn af/ P;f]l;P;gsf] k|lta4tfÚ ljifos ;f] cGtlqm{of sfo{qmddf af]Nb} cof{nn] eGg'eof]– æclxn] Gofokflnsfdfly 7"nf] ;+s6 cfOk/]sf] 5 . GofokflnsfnfO{ sfo{kflnsfsf] cfb]z dfGg] / To;sf] OR5fcg'¿k rNg] lgsfosf] ¿kdf :yflkt ug{ vf]lhPsf] 5 .Æ
b]zdf ;+j}wflgs ;jf]{Rrtf geP/ JolQm Pj+ rfs8L / rfKn';Lsf] ;jf]{Rrtf ePsf] pNn]v ub}{ k"j{GofofwLz cof{nn] eGg'eof]– æ;+s6sfn ;+s6x¿ pTkfbg ug{ NofOPsf] 5 . hgtfnfO{ sdhf]/ kfg]{ / dfgjclwsf/ pNn+3g ug]{ lx;fan] of] ;+s6sfn NofOPsf] 5 .Æ pxf“n] yk cufl8 eGg'eof]– æd}n] t /fhf km]nf kfg{
;ls/x]sf] 5}g . ;+ljwfgn] agfPsf] /fhf v} < Pp6} dfG5] /fhf / sfo{sf/L cWoIf x'g};Sb}g . oxf“ t /fhfsf] cl:tTj g} uf]ndfn eO/x]sf] 5 .Æ
sfo{qmddf af]Ng'x'“b} g]skf -Pdfn]_ sf s]Gb|Lo ;b:o Pj+ sfg'gljb\ ;'jf; g]Djfªn] eGg'eof]– æclxn] b]zdf ;+ljwfgsf] ;jf]{Rrtf 5}g, x's'd / cfb]zsf] ;jf]{Rrtf sfod 5 .Æ pxf“n] k|wfgGofofwLzsf] egfOk|lt Joª\Uo ub}{ eGg'eof]– ædflg;x¿ pN6f] / ;'N6f] b'j} 9+un] rlr{t x'G5g\ . clxn] k|wfgGofofwLz cfkm\gf cleJolQmsf sf/0f pN6f]af6 rrf{df x'g'x'G5 . st} pxf“ Dofg ckm b Oo/ 3f]lift t x'g'x'Gg <Æ jl/i7 clwjQmf l;Gw'gfy Kofs'/]nn] b]zdf ax'bnLo Joj:yf geP;Dd :jtGq Gofokflnsf / ;+j}wflgs ;jf]{Rrtf x'gg;Sg] atfp“b} eGg'eof]– æGofokflnsfdf u|x0f nflu/x]sf a]nf k|wfgGofofwLzn] d sfo{sfl/0fLsf] 5fof“d'lg a;]/ sfd u5'{ eGg] ;f]Rg'ePg .Æ
g]kfn af/ P;f]l;P;gsf k"j{cWoIf Pj+ /fli6«o;efsf ;f+;b /fw]Zofd clwsf/Ln] ;+ljwfgn] x's'dsf] zf;g geP/ sfg'gL zf;gsf] Uof/]G6L u/]sf] eP klg clxn] Tof] tf]l8Psf] atfpg'eof] . k|wfgGofofwLzh:tf] JolQmn] /fhgLlts dfldnfdf kIf lnP/ af]Ng' plrt gx'g] atfp“b} ;+ljwfgljb\ k"0f{dfg zfSon] eGg'eof]–æax'bnLo Joj:yfnfO{ cf“r cfpg] u/L s;}n] af]Nbf Tof] Gofokflnsfsf] lxtdf x'“b}g .Æ sfo{qmd nlntk'/ af/sf cWoIf Zofdgf/fo0f k|wfgsf] ;efkltTjdf ePsf] lyof] .
dfcf]jfbLnfO{ uDeL/ wSsf
sf7df8f}+ . 8f= afa'/fd e§/fO{dflysf] sf/afxLaf/] ljjfb rln/x]sf a]nf dfcf]jfbLn] 7"nf] kmf}hL wSsf ;fdgf ug'{k/]sf] 5 . ?s'dsf] vf/fdf dfcf]jfbLn] u/]sf] of]hgfa4 cfqmd0fdf ! ;o !# dfcf]jfbL n8fs"sf] Hofg uPsf] ;}lgs d'Vofnon] hgfPsf] 5 .
dfcf]jfbL cWoIf k|r08n] …b'O{ lbg] cEof;af6 ;du| o'4nfO{ gof“:t/df ljsf; ug]{ lzIff / cg'ejsf] 9f]sf vf]n]sf]Ú bfaL u/] klg Hofg u'dfPsf cfkm\gf of]4fx¿sf] ;+Vofaf/] eg] df}gtf ;f“Wg'ePsf] 5 . ;w}+ em}+ dfcf]jfbLn] cfkm\gf]tkm{ sd Iflt ePsf] bfaL bf]xf]¥ofPsf] 5 . t/, o'4 d}bfgdf kf];fs;lxt e]l6Psf dfcf]jfbLsf nf;n] p;sf] bfaLnfO{ ldYof ;fljt u/]sf] 5 . le8Gt:yndf Ps]–$& /fOkmn e]l6g'n] Toxf“ dfcf]jfbLsf la|u]8:t/sf kmf}hL sdfG8/s} d[To' ePsf] cg'dfg ul/Psf] 5 . o;cl3 cfkm\g} of]hgfdf ul/Psf cfqmd0fdf dfcf]jfbLn] ck]lIft ;kmntf kfp“b} cfPsf] lyof] . …pQm df]rf{sf] cg'ejn] gof“ ljho cleofgnfO{ hGd lbg]Ú sNkgf k|r08n] ug'{ePsf] 5 .
;}lgs hg;Dks{ lgb]{zgfnon] vf/fsf] glhs} kg]{ cdf{ / d'?df #)–#% dfcf]jfbLsf] nf; ufl8Psf] ;"rgf k|fKt ePsf] hgfPsf] 5 . 3fOt] ePsf tLg ;oeGbf a9L sfo{stf{ ;Nofg / /f]Nkfsf] l;dfgfdf kg]{ jfkm"vf]nf, vf]nfufp“ / af“b/kfgLdf 5l/P/ /x]sf] a'lemg cfPsf] klg d'Vofnon] hgfPsf] 5 . t/, yk s'g} sf/afxL ul/g]÷gul/g]af/] ;]gfn] s]xL atfPsf] 5}g .
8]9 dlxgfcl3 alb{ofsf] u0f]zk'/df ePsf] le8Gtdf klg dfcf]jfbLn] 7"nf] Iflt a]xf]g'{k/]sf] lyof] . Pskl5 csf]{ c;kmntfn] dfcf]jfbLsf] kmf}hL cfqmd0fdf st} cfGtl/s ljjfbsf] c;/ t k/]sf] 5}g eGg] k|Zg hlGdPsf] 5 .
o;}aLr, d+unaf/ Ps jQmJodfkm{t dfcf]jfbLsf cWoIf k|r08n] jl/i7 g]tf 8f= e§/fO{dfly sf/afxL ePsf] 3'dfp/f] 9+un] :jLsfg'{ePsf] 5 . e§/fO{dfly s] sf/afxL ePsf] xf] eGg] gv'nfO{sg} pxf“n] …o'4sf] g]t[Tj ul//x]sf] Pp6f qmflGtsf/L kf6L{leq cd"s g]tf jf sfo{stf{ cg'zf;gsf] sf/afxLdf kg]{ / k'gM:yfkgf x'g] :jfefljs k|lqmofnfO{ ltnsf] kxf8Ú agfOPsf] u'gf;f] ug'{ePsf] 5 . o;cl3 cfOtaf/ aLaL;L;“usf] s'/fsfgLdf ;f] kf6L{sf k|jQmf s[i0faxfb'/ dx/fn] e§/fO{sf] kbLo x}l;ot v'nfpg c:jLsf/ ug'{ePsf] lyof] . o;cl3 e§/fO{ :yfoL ;ldlt ;b:o ePsf] dfcf]jfbLn] cf}krfl/s / cflwsfl/s ¿kd} ;fj{hlgs u/]sf] lyof] . pxf“;“u} sf/afxLdf k/]sf] elgPsL e§/fO{kTgL lxl;nf odLsf af/]df eg] k|r08sf] jQmJodf s]xL pNn]v 5}g .
…df3 !(Ú ut] z]/axfb'/ b]pjfsf] g]t[Tjdf rf/ kf6L{ ;lDdlnt ;+o'Qm ;/sf/ ckb:y u/L >L % 1fg]Gb|åf/f dlGqkl/ifb\sf] cWoIftf :jod\af6 u|x0f ul/Psf] 36gf b]z / b'lgofnfO{ yfxf ePs} s'/f xf] . ;f]xL 36gfsf] s]xL ;dokl5 dfcf]jfbL cWoIf k|r08n] klg qmflGtsf/L hgkl/ifb\sf cWoIf afa'/fd e§/fO{nfO{ ;f] kb / kf6L{ g]t[Tjaf6 ckb:y u/L hg;]gf, kf6L{ / ;+o'Qm df]rf{ -qmflGtsf/L hgkl/ifb\_ sf] g]t[Tj :jo+n] u|x0f u/]sf] s'/f ca phfu/ eO;s]sf] 5 .
k|];dflysf] x:tIf]k aGb u/ M ;LkLh]
sf7df8f}+ . kqsf/sf] ;'/Iffsf nflu ljZjJofkL ¿kdf lqmofzLn sld6L 6' k|f]6]S6 hgf{ln:6 -;LkLh]_ n] y'gfdf /x]sf g]kfnL kqsf/nfO{ d'Qm ug{ / ;~rf/ dfWoddfly ePsf] ;/sf/L x:tIf]k /f]Sg dfu u/]sf] 5 . ;ftfJofkL cWoogkl5 lxhf] g]kfnL k|];sf] cj:yfaf/] cfkm\gf] lgisif{ ;fj{hlgs ug{ /fhwfgLdf cfof]lht kqsf/ ;Dd]ngdf sfo{sf/L lgb]{zs Pg s'k/n] ;f] dfu ug'{ePsf] xf] .
…@)$^ sf] kl/jt{gkl5 g]kfnL k|];n] 7"nf] km8\sf] df/]sf] lyof],Ú s'k/n] eGg'eof]– æt/, df3 !( sf] zfxL sbdkl5 o;sf] dfu{df 7"nf r'gf}tL v8f ePsf 5g\ . clxn] clwsf/jfnfx¿ ;~rf/ dfWodnfO{ aGb ug{ / ;dfrf/ tyf ;"rgf ;/sf/L ldl8ofaf6 dfq cfpg] lbg kmsf{pg k|lta4 b]lvG5g\ .Æ pxf“sf] r]tfjgL 5– æTof] g]kfnL hgtfsf nflu 7"nf] 3f6f / k|hftGqsf nflu uDeL/ wSsf x'g]5 .Æ zfxL 3f]if0ff;“u} ;'? ePsf] ;/sf/L x:tIf]k, ;]G;/;Lk / ;z:q ;}lgs pkl:yltn] g]kfnL k|];sf] :jtGqtfdfly cf3ft k'¥ofPsf] atfp“b} pxf“n] dfu ug'{ePsf] 5– æy'gfdf /flvPsf kqsf/nfO{ l/xf ug{ / ;dfrf/ ;+sngsf qmddf s'g} klg kqsf/dfly sf/afxL gug{ g]kfnL clwsf/Lx¿nfO{ cfx\jfg ub{5f}+ . …df3 !(Ú kl5 PkmPd /]l8of] :6];gnfO{ ;dfrf/ k|;f/df /f]s nufOPsf]df klg ;LkLh]n] lj/f]w hgfp“b} ;a} cj/f]wsf/L cfb]zx¿ lkmtf{ lng dfu u/]sf] 5 . …df3 !(Ú kl5 $^ PdPd :6];g aGb 5g\ eg] !) hgf kqsf/ y'gfdf /x]sf 5g\ .
;LkLh]sf tkm{af6 cWoogdf aLaL;Lsf ;+jfbbftf 8flgon Nofs klg cfpg'ePsf] 5 . kqsf/x¿;“usf] cGtlq{mofsf cfwf/df pkTosfaflx/ sltko 7fp“df ;]gfn] k~rfotL Joj:yf kmls{;s]sfn] h] klg ug{ ;lsg] wDsL lbPsf] ;LkLh]n] atfPsf] 5 . æxfdL k'/fg} lbgdf kmls{;s]sf 5f}+ ===. xfdL tkfO{+nfO{ h] klg ug{ ;S5f}+Æ– df]km;ndf sfo{/t Ps ;+jfbbftfnfO{ ;}lgs clwsf/Ln] lbPsf] wDsL p4[t ub}{ ;LkLh]n] eg]sf] 5 .
g]kfnsf] cj:yfaf/] ;LkLh]n] csf]{ dlxgf lj:t[t k|ltj]bg tof/ kfg]{ ePsf] 5 . cGt/f{li6«o dfgjclwsf/ ;d'bfonfO{ s]xL ;'emfj lbg'x'G5 ls eGg] k|Zgdf s'k/n] To;f] ug{ ;lsg] atfpg'eof] . æg]kfndf dfgjclwsf/sf] cj:yfaf/] /fi6«;+3Lo cg'udg ;'? x'g nfu]sf] 5Æ– cfzfjfbL x'“b} pxf“n] eGg'eof]– æcfufdL lbgdf o;n] g]kfnL :jtGq kqsfl/tfsf] If]qdf klg of]ubfg lbg]5 .Æ kqsf/ Nofsn] clxn] hlt;'s} r'gf}tL ;fdgf ug'{k/] klg g]kfnL kqsfl/tfsf] eljio pHHjn /x]sf] atfpg'eof] . cfkm\gf] cg'ej ;'gfp“b} pxf“n] w}o{ /xg / gcflQg g]kfnL kqsf/x¿nfO{ ;'emfj lbg'eof] .
…cleo'QmÚx¿ g} c~rn / If]qfwLz
sf7df8f}+ . dlNns cfof]un] bf]ifL 7x¥ofPsf Pj+ /fhgLlts g]tfsf] xTofsf08df ;+nUg /x]sf JolQmx¿nfO{ If]qLo / c~rn k|zf;sdf lgo'Qm u/]/ k~rfotsf] e"t Ao"“tfpg] sfd ul/Psf] 5 . tLg lbgcl3 /fhfaf6 kf“r If]qLo / !$ c~rn k|zf;s lgo'Qm u/]/ lg/+s'ztfnfO{ cem ;+:yfut ug{ vf]lhPsf] 5 . b]zel/ k"j{ d08n]x¿nfO{ …wLzÚ kbx¿df cfl;g u/fOPsf] 5 .
o;/L lgo'Qm ePsf If]qLo / c~rn k|zf;sx¿df clwsf+z k~rfotL k[i7e"ldsf JolQmx¿ /x]sf 5g\ . k~rfotsf ljleGg lgsfodf /x]/ sfd ul/;s]sf, k|zf;gsf] ljleGg txdf /lx;s]sf Pj+ ;]gfsf cjsfzk|fKt hg/n / /fhgLlts bndf /x]/ x}l;ot agfpg g;s]sf JolQm;d]tnfO{ k|zf;s lgo'Qm ul/Psf] 5 .
lgo'Qm ePsf ;'b"/klZrdf~rnsf If]qLo k|zf;s u0f]z z]/rg dlNns cfof]un] bf]ifL 7x¥ofPsf JolQm x'g\ . z]/rg kl5Nnf] ;do ;"o{axfb'/ yfkfsf] /fli6«o hgzlQm kf6L{sf s]Gb|Lo ;b:o ePsf lyP . t/, pgsf] ljut eg] sfnf] 5 . @)$^ sf] hgcfGbf]ngsf a]nf ;xfosdGqLsf] ¿kdf /x]sf z]/rgn] kf]v/fsf hgcfGbf]ngsdL{x¿nfO{ bafpg k|ltsf/ ;ldltdf a;]/ dxŒjk"0f{ e"ldsf v]n]sf lyP . hgcfGbf]ng yfngL x'g'cufj} pgn] k|ltsf/ ;ldltdf /x]/ ljt08f dRrfPsf lyP . hgcfGbf]ng ;'? x'g'eGbf tLg lbgcl3 kf]v/fdf ePsf] ljBfyL{ bdgdf z]/rgsf] ;d]t ;+nUgtf /x]sf] dlNns cfof]usf] k|ltj]bgdf k|:6 elgPsf] 5– æ===z]/rgnufotsf JolQmx¿sf] pQm 36gf 36fpgdf s'g} ;+nUgtf /x]g5 eGg ;lsPg .Æ
sf]zL c~rn k|zf;sdf lgo'Qm ePsf /0faxfb'/ rGb / n'lDagL c~rn k|zf;s /fds[i0f kGt jfdkGyL g]tf Clif/fh b]jsf]6f …cfhfbÚ sf] xTofsf08df ;+nUg JolQmx¿ x'g\ . )#& ;fndf l;Gw'nLsf] eLdfgdf cfhfbsf] xTof ul/“bf rGb hgsk'/ c~rnsf 8LP;kL / kGt l;Gw'nLsf k|d'v lhNnf clwsf/L lyP . pgLx¿s} k|ToIf ;+nUgtfdf lu/km\tf/ ul/Psf] tLg lbgkl5 cfhfbsf] xTof ul/Psf] lyof] .
k"jf{~rnsf] If]qLo k|zf;sdf lgo'Qm ePsf hubLz v8\sf d]rLsf] k"j{c~rnfwLz /xL sfd ul/;s]sf JolQm x'g\ . pgL ljut rGb ;/sf/åf/f ul7t cg'udg ;ldltsf d]rL–sf]zLsf] ;+of]hs;d]t ePsf lyP . dWodf~rnsf If]qLo k|zf;s /jLGb| rqmjtL{ eg] /fli6«o;efsf /fhfaf6 dgf]gLt k"j{;f+;b x'g\ . o;}u/L k|zf;sdf k"j{;}lgsnfO{ klg NofOPsf] 5 . klZrdf~rnsf If]qLo k|zf;s 5qljqmd zfx ;]gfsf cjsfzk|fKt hg/n x'g\ . dWoklZrdf~rnsf] k|zf;sdf lgo'Qm d[u]Gb|s'df/l;+x ofbj eg] clxn] g]kfn ;b\efjgf kf6L{sf s]Gb|Lo g]tf x'g\ . /fli6«o k~rfotsf] ;b:o eO;s]sf ofbj k"j{;xfosdGqL eO;s]sf 5g\ .
d]rL c~rn k|zf;sdf lgo'Qm 8f=Zofdlszf]/ l;+x lqe'jg ljZjljBfnosf] /fhgLltzf:qsf ljefuLo k|d'vsf ¿kdf sfo{/t /lx;s] klg d08n] k[i7e"lds} JolQm x'g\ . afudtLsf c~rn k|zf;s 8f=z]v/ u'?ª lqljs} /;fogzf:qsf ljefuLo k|d'v / s]Gb|Lo SofDk;sf k|d'v /lx;s]sf JolQm x'g\ . ;u/dfyf c~rn k|zf;s /fds'df/ ;'Aaf k~rfotL k[i7e"lds} JolQm x'g\ . pgn] ljutdf O6xl/ gu/k~rfotsf] k|wfgk~r /x]/ sfd ul/;s]sf 5g\ eg] /fk|kfsf k"j{s]Gb|Lo ;b:o klg /lx;s]sf 5g\ . hgsk'/sf c~rn k|zf;s hgs h+unL klg k~rfotL k[i7e"lds} JolQm x'g\ . pgL /fi6«jfbL o'js ;+u7gs} k"j{g]tf x'g\ . ;Nofgsf h+unL z/RrGb| zfxsf vf; dfG5] ePs} sf/0f c~rn k|zf;sdf lgo'Qm ePsf] a'lemPsf] 5 . gf/fo0fL c~rnsf k|zf;s k|hfklt sf]O/fnf eg] /fi6«jfbL :jtGq ljBfyL{ d08nsf ;+:yfks ;b:o x'g\ . pgL clxn] ljåt\ kl/ifb\ emfkfsf cWoIf /x]sf 5g\ .
u08sL c~rn k|zf;s s'df/axfb'/ sfsL{ k|fWofkg k];fl;t ;Da4 JolQm x'g\ . pgL k"j{jtL{ ;"o{axfb'/ yfkfsf] ;/sf/sf kfnfdf w/fg gu/kflnsfsf] k|d'vdf dgf]gLt ePsf lyP . wjnflu/L c~rn k|zf;s /fdhL lji6 sfg'g Joj;foL x'g\ . pgnfO{ z/RrGb| zfxsf lghL sfg'gL ;Nnfxsf/ eGg] ul/G5 . /fKtL c~rn k|zf;s nlntaxfb'/ yfkfdu/ eg] ljlzi6 >]0fLsf k"j{sd{rf/L x'g\ . s0ff{nL c~rn k|zf;s bfr'{nfaf;L pQ/ 6df6f o'j/fh kf/;sf ;xkf7L /x]sf] ;"qx¿n] hgfPsf 5g\ . 6df6fn] a"9fgLns07 :s'ndf o'j/fh kf/;;“u} cWoog u/]sf lyP . e]/L c~rn k|zf;s dLgaxfb'/ kfn klg k~rfotL k[i7e"lds} JolQm x'g\ . pgn] /fi6«jfbL :jtGq ljBfyL{ d08nsf g]tf eP/ sfd ul/;s]sf 5g\ . nf]s]Gb|axfb'/ rGb kl5Nnf]k6s k|wfgdGqL x'“bf pgL rGbsf] /fhgLlts ;Nnfxsf/;d]t ag]sf lyP .
;]tL c~rn k|zf;s s0f{axfb'/ lwdfn /fli6«o k~rfotsf ;b:o /x]sf JolQm x'g\ . pgn] ljutdf df]/ªaf6 /fk+;df r'gfj lht]sf lyP . dxfsfnL c~rn k|zf;s dx]Gb|dfg Jolyt eg] …lau|]sf sDo'lg:6Ú x'g\ . ljutdf :ofª\hf lhNnfdf /x]/ /fhgLlts sfo{ u/]sf Jolytn] …c;f]h !*Ú kl5 cfkm\gf] cj;/jfbL / cg}lts rl/q k|bz{g ub}{ cfPsf lyP . pgsf] unt lqmofsnfksf sf/0f g]skf -Pdfn]_ n] ;fwf/0f ;b:oaf6} lgisf;g u/]sf] lyof] . …df3 !(Ú sf] sbdkl5 pgL k"0f{tM b/af/k/:t ePsf x'g\ .
uPsf] r}t !) ut] a;]sf] dlGqkl/ifb\sf] a}7sn] :yfgLo k|zf;g P]gnfO{ cWofb]zaf6 ;+zf]wg u/L If]qLo / c~rn k|zf;s lgo'Qm ug]{ Joj:yf u/]sf] lyof] . If]qLo k|zf;ssf] x}l;ot ;+j}wflgs lgsfosf k|d'v / c~rn k|zf;ssf] x}l;ot ;+j}wflgs c+usf kbflwsf/Lx¿;/x /xg] Joj:yf ul/Psf] 5 . t/, olt w]/} lgo'lQmx¿df dlxnfnfO{ eg] s'g} cj;/ lbOPsf] 5}g . o;af6 ;fdGtjfb dlxnfx¿sf lglDt lyrf]ldrf]sf/L x'G5 eGg] tYo Jojxf/d} k|:6 ePsf] 5 .
gof“ jif{sf] lrofkfg ef]ln
sf7df8f}+ . g]skf -Pdfn]_ pkTosf ;dGjo sld6Ln] ef]ln kf6L{ s]Gb|Lo sfof{no kl/;/df z'esfdgf cfbfg–k|bfg / lrofkfgsf] cfof]hgf u/]sf] 5 .
gof“ jif{ @)^@ sf] cj;/df ;d:t pkTosfaf;Lx¿;“u z'esfdgf cfbfg–k|bfg ug{ pQm sfo{qmd ;DkGg ug{ nfluPsf] pkTosf ;dGjo sld6Ln] hgfPsf] 5 .
…lg/+s'ztGqsf] cGTo u/f}+, k"0f{ k|hftGq :yflkt u/f}+Ú eGg] gf/f;lxt cfGbf]ngs} ¿kdf lrofkfg cfof]hgf ul/Psf] x'“bf pkTosfaf;L k|hftGqk]|dL hg;d'bfo;dIf sfo{qmddf ;xeflutfsf lglDt xflb{s cfu|x ul/Psf] 5 .
…df3 !(Ú sf] zfxL 3f]if0ffkl5 s]Gb|Lo sfof{nodf cfof]lht of] g} klxnf] v'nf / hg;xeflutfd"ns sfo{qmd /x]sf] atfOPsf] 5 .
dfskfdf gof“ dxf;lrj
sf7df8f}+ . ef/tLo sDo'lg:6 kf6L{ -dfS;{jfbL_ sf] c7f/f}+ dxflwj]zgaf6 k|sfz sf/t dxf;lrj r'lgg' ePsf] 5 . gof“lbNnLdf clk|n !! tfl/vsf lbg pQm dxflwj]zg ;DkGg ePsf] lyof] .
dxflwj]zgn] *% ;b:oLo s]Gb|Lo sld6L, !# ;b:oLo kf]ln6Jo'/f] / rf/ ;b:oLo cg'zf;g sld6L klg rog u/]sf] 5 . s]Gb|Lo sld6Ldf @@ hgf gof“ cg'xf/ ylkPsf] hgfOPsf] 5 .
gjlgjf{lrt dxf;lrj k|sfz sf/tn] o;cl3 jl/i7 g]tf x/ls;g l;+x ;'/lhtn] ljut nfdf] ;dob]lv ;DxfNb} cfpg'ePsf] pQm kbsf] lhDd]jf/L axg ug'{x'g]5 .
g]skf -Pdfn]_ sf sfo{jfxs dxf;lrj emngfy vgfnn] lxhf] Ps ;Gb]z k7fp“b} gjlgjf{lrt dxf;lrj k|sfz sf/tk|lt xflb{s awfO{ 1fkg ug'{ePsf] 5 . pxf“n] awfO{ ;Gb]zdf eGg'ePsf] 5– æxfdL ef/tLo sDo'lg:6 kf6L{ -dfS;{jfbL_sf] c7f/f}+ dxflwj]zg ;kmntfk"j{s ;DkGg ePsf]df cToGt xlif{t 5f}+ . gjlgjf{lrt dxf;lrj sd/]8 k|sfz sf/tsf] ultzLn / ;Ifd g]t[Tjdf kf6L{n] dxŒjk"0f{ ;kmntf / pknlAw xfl;n ug{] ljZjf; k|s6 ub{5f}+ .Æ
lgjf;d} ;L8Lcf]sf] xTof
u'nl/of . alb{ofsf lgldQ k|d'v lhNnf clwsf/L afnfgGb sfkm\n]sf] dfcf]jfbLn] pxf“s} lgjf;df uf]nL xfgL ;f]daf/ xTof u/]sf 5g\ . pxf“sf] bfx;+:sf/ ef/tsf] cof]Wofdf d+unaf/ ul/Psf] kfl/jfl/s ;|f]tn] hgfPsf] 5 .
#^ jifL{o sfkm\n] tLg lbgcl3 dfq} lgldQ k|lhc aGg'ePsf] lyof] . k|lhc g/]Gb| bfxfnn] lgldQ lbPsf] tLg lbgd} pxf“sf] xTof x'g'nfO{ sltkon] cfz+sfsf] b[li6n] x]/]sf 5g\ . bfªsf] k'/Gw/fdf hlGdg'ePsf sfkm\n]sf] xfnsf] a;fO ;'v]{tdf /x]sf] lyof] . pxf“sf >LdtL, Ps 5f]/f / Ps 5f]/L 5g\ .
tTsfnLg k|wfgGofofwLz s]zjk|;fb pkfWofodfly dfcf]jfbLn] PDa'; yfk]sf] a]nf ;'v]{tsf] k};7\7Ldf pkfWofo;“u} sfkm\n] klg ;+of]un] af“Rg'ePsf] lyof] . sfkm\n]sf] kl/jf/ To:tf] kl/jf/ ag]sf] 5, hf] dfcf]jfbL / ;/sf/ b'j}af6 kLl8t aGof] . tLg jif{cl3 pxf“sf efO v8fgGb sfkm\n] ;]gfsf] sf/afxLdf ;'v]{tdf dfl/Psf lyP .
aGbLx¿ wdfwd l/xf
sf7df8f}+ . ;jf]{Rr cbfntdf …df3 !(Ú sf] sbdkl5 lu/km\tf/ /fhgLlts sfo{stf{x¿nfO{ u}/sfg'gL ¿kdf y'Gg gx'g] egL aGbL k|ToIfLs/0fsf bh{gf}+ l/6 k/]sf 5g\ .
jl/i7 clwjQmf l;Gw'gfy Kofs'/]naf6 ;'? ePsf] aGbL k|ToIfLs/0fsf] l/6df xfn;Dd ;jf]{Rr cbfntn] ;a} kLl8tnfO{ l/xf ug]{ cfb]z lbPsf] 5 . d+unaf/ g]skf -Pdfn]_ eQmk'/ lhNnf sld6L ;b:o lgd{n e§/fO{nfO{ y'gfd'Qm ug{ cfb]z lbOPsf] 5 . pxf“ r}t * ut] lvrfkf]v/Ldf cfof]lht lj/f]w k|bz{gaf6 lu/km\tf/ x'g'ePsf] lyof] .
o;}u/L ;f]daf/ g]skf -Pdfn]_ nlntk'/sf ;lrj dw';"bg kf}8]n / g]kfnL sf+u]|; sf7df8f}+sf nf]s]z 9sfnnfO{ klg cbfntn] l/xf ug]{ cfb]z lbPcg';f/ pxf“x¿ d+unaf/ l/xf x'g'ePsf] 5 . Pdfn] nlntk'/sf ;lrj kf}8]nn] a'waf/;“u eGg'eof]– æxfdLnfO{ u}/sfg'gL ¿kdf lx/f;tdf /flvPsf] lyof] . cbfntn] Gofo lbPsf] 5 .Æ GofofwLzx¿ dLgaxfb'/ /fodfemL / zf/bf kl08tsf] Ohnf;n] kf}8]n / 9sfnnfO{ ;f]daf/ l/xf ug{ cfb]z lbPsf] lyof] .
o;}u/L ;jf]{Rrn] ljBfyL{x¿ bLks clwsf/L, >Lw/ l3ld/], ;'b]z k/fh'nL / k|r08ljqmd Gof}kfg]nfO{ klg l/xf ug{ cfb]z lbPsf] 5 . GofofwLzx¿ lvn/fh /]UdL / ch'{gk|;fb l;+xsf] Ohnf;n] ;f]daf/ pQm km};nf u/]sf] lyof] . pNn]lvt d'2fdf clwjQmfx¿ xl/s[i0f sfsL{, 6Lsf/fd e§/fO{ / /d]z a8fnn] /fhaGbLsf tkm{af6 ax; ug'{ePsf] lyof] .
cg]/f:jljo'sf dxf;lrj 7fs'/ u}/] / g]kfn pTkLl8t hftLo d'lQm ;dfhsf dxf;lrj lht' uf}tdsf] d'2fdf d+unaf/ ;/sf/L jlsn kmfOn;lxt cbfntdf pkl:yt gePsf sf/0f z'qmaf/ lg0f{o x'g] ePsf] a'lemPsf] 5 .
ljBfyL{ r/0fa4 cfGbf]ngdf
sf7df8f}+ . ;/sf/n] z}lIfs ;+:yfdf ;'/IffsdL{ t}gfy u/]kl5 :jtGq ljBfyL{ o'lgogx¿n] r/0fa4 cfGbf]ngsf] 3f]if0ff u/]sf 5g\ . z}lIfs jftfj/0f sfod ug{ cfkm\gf dfu k"/f gePdf gof“ jif{;“u} SofDk;df x8tfn ug]{ pgLx¿n] hgfPsf 5g\ .
xfn} /fhwfgLdf ;DkGg ;+o'Qm ;+3if{ ;ldltsf] a}7sn] SofDk; xftfaf6 ;]gf / k|x/L x6fpg'kg]{, lu/km\tf/ :jljo' kbflwsf/L / ljBfyL{x¿ cljnDj l/xf ul/g'kg]{, SofDk;df ;'/fsL aGb ul/g'kg]{, z}lIfs clwsf/ axfnL ug'{kg]{ / aGbL ljBfyL{nfO{ k/LIff lbg] Joj:yf ldnfpg'kg]{ dfu u/]sf] 5 . cf/cf/ SofDk;sf :jljo' ;efklt tyf cg]/f:jljo'sf s]Gb|Lo ;b:o afnuf]kfn pkfWofosf cg';f/, cfp“bf] j}zfv % ut];Dd klg dfu k"/f gePdf ;f]xL lbg SofDk;df tfnfaGbL ug]{, * ut] Ps ah]kl5sf sIffx¿ alxisf/ ug]{, !% ut]b]lv b]zJofkL ¿kdf SofDk;df tfnfaGbL ug]{ / !* ut] pks'nkltsf] sfof{nodf tfnfaGbL ug]{ sfo{qmd to ePsf] 5 . cfkm\gf dfu k"/f u/fpg lxhf] d+unaf/
SofDk; k|d'vx¿nfO{ 1fkgkq lbOPsf] 5 eg] cfh pks'nkltnfO{ 1fkgkq lbg] sfo{qmd 5 . o;}aLr, cg]/f:jljo'n] ;/sf/L lgoGq0faf6 d'Qm ePsf cfkm\gf g]tf, sfo{stf{nfO{ cfOtaf/ clegGbg u/]sf] 5 . lg/+s'ztflj/f]wL ;+3if{df ;fd]n ljBfyL{n] cfkm\gf] ;+u7gsf] uf}/j a9fPsf] atfp“b} cg]/f:jljo'n] clegGbg u/]sf] hgfPsf] 5 . sfo{qmddf af]Nb} g]skf -Pdfn]_ sf s]Gb|Lo ;b:o ;'/]Gb| kf08]n] lg/+s'ztflj/f]wL cfGbf]ngdf ljBfyL{n] lgjf{x u/]sf] e"ldsfsf nflu awfO lbg'eof] . cg]/f:jljo'sf cWoIf lvdnfn e§/fO{n] cfufdL lbgdf cfkm\gf] cfGbf]ng cem} h'emf? / ;zQm x'g] atfpg'eof] eg] pkfWoIf /fds'df/ a:g]tn] clvn cfGbf]ngsf s'g} klg df]rf{af6 kl5 gx6\g] k|lta4tf JoQm ug'{eof] .
;fwgf c:j:y
sf7df8f}“ . dw'd]x / pRr /Qmrfkaf6 nfdf] ;dob]lv kLl8t g]skf -Pdfn]_ sf tTsfnLg cWoIf dgdf]xg clwsf/LsL kTgL Pj+ dlxnf of]4f ;fwgf clwsf/Lsf] :jf:Yol:ylt lbglbg} uDeL/ aGb} uPsf] pxf“sf] kfl/jfl/s ;|f]tn] hgfPsf] 5 . :jf:Yodf uDeL/ ;d:of b]lvPkl5 pxf“sf] xfn lqlj lzIf0f c:ktfn, dxf/fhuGhsf] ;3g pkrf/ sIfdf /fv]/ pkrf/ u/fpg] sfd eO/x]sf] 5 .
dw'd]x / /Qmrfkdf ;d:of b]lvPkl5 pxf“nfO{ b'O{ ;ftf klxn] g]kfn d]l8sn sn]hdf pkrf/fy{ egf{ ul/Psf] lyof] . t/, l:ylt emg\ hl6n ePkl5 pxf“nfO{ lqlj lzIf0f c:ktfndf ;fl/Psf] 5 / 8f=c?0f ;fodLn] pxf“sf] :jf:Yol:ylt lgu/fgL ug{'ePsf] 5 . uPsf] z'qmaf/ 8f= ;fodLl;t kl/jf/sf ;b:ox¿n] 5nkmn u/L lqlj lzIf0f c:ktfndf egf{ ul/Pkl5 pxf“nfO{ x[bo3ft ePsf] lyof] . clxn] clwsf/L lgdf]lgofaf6
klg u|:t x'g'x'G5 . h;n] pxf“sf] :jf;k|:jf; k|lqmofdf ;d]t c;/ k/]sf] 5 .
pxf“sf ;'k'q 8f= k|sfz clwsf/Ln] a'waf/l;t pxf“sf] :jf:Yol:yltaf/] atfpg'eof]– ælrlsT;sx¿n] pxf“sf] l:ylt hl6n /x]sf] atfPsf 5g\ . dw'd]x ePsf] dflg;nfO{ lgdf]lgof x'“bf emg\ ;d:of k5{ .Æ
sfo{jfxs dxf;lrj;dIf k|ltj]bg
sf7df8f}+ . g]skf -Pdfn]_ s]Gb|Lo sld6Lsf] cf7f}+ a}7såf/f :yfoL ;ldlt ;b:o s]kL zdf{ cf]nLsf] ;+of]hsTjdf u7g ul/Psf] sfo{bnn] cfkm\gf] k|ltj]bg sfo{jfxs dxf;lrj emngfy vgfn;dIf a'emfPsf] 5 .
sfo{bnsf] zlgaf/ a;]sf] a}7sn] tTsfnLg /fhgLlts lgsf;;DaGwL k|:tfjnfO{ clGtd ¿k lbPsf] lyof] . pQm k|ltj]bgdfly 5nkmn ug{ o;} ;ftf :yfoL sld6Lsf] a}7s a:g] ;+efjgf 5 .
sfo{bndf ;+of]hs cf]nL;lxt czf]s /fO{, lji0f' kf}8]n, ;'jf; g]Djfª, eLd /fjn, /fh]Gb| >]i7 / pld{nf cof{n ;b:o /xg'ePsf] lyof] . sl/a !& k[i7 nfdf] pQm k|ltj]bg lg/+s'ztflj/f]wL /fhgLlts bnx¿aLr ;xdltsf] ;femf sfo{qmd to ug{ cfwf/ aGg;Sg] ljZjf; ul/Psf] 5 .
|