 |
| |
| Kathmandu,
Paush 13, 2062. |
|
eLif0f d'7e]8 / /Qmkftsf] vt/f
sf7df8f}+ . /fhfsf] ;/sf/n] df3 @^ ut] h;/L klg gu/ r'gfj u/fO{ 5f8\g] x7 k|bz{g gu/]sf] eP dfcf]jfbLn] ;DejtM o;} ;ftfb]lv o'4lj/fd e+usf] 3f]if0ff ug{ xtf/ ug]{ lyPg . cfGbf]ng/t bnx? gu/s]lGb|t cj1f / alxisf/sf] gof+ r/0fsf] cfGbf]ngdf s]lGb|t x'g] of]hgfsf ;fy ;fob} cl3 a9\g] lyP . t/, gsf/fTds kl/l:yltsf] k]lrnf] bafan] dfcf]jfbL, bn / cfdhg;d'bfonfO{ tTsfn gof+ sfo{qmd / sbd;lxt cl3 a9\g afWo u/]sf] 5 . o:tf] l:yltdf x'g] gu/kflnsfsf] r'gfjn] d'n'sdf eLif0f d'7e]8 / /Qmkft lgDTofpg;Sg] l:ylt b]vfk/]sf] 5 .
/fhfsf] ;/sf/n] h;/L klg r'gfj u/fpg] eg]kl5 hgtfsf k|ltlglw /fhgLlts bnx? h;/L klg r'gfj c;kmn kfg{ cu|;/ ag]sf 5g\ . bnx? / dfcf]jfbLsf kl5Nnf lgisif{ oxL dfGotfdf cfwfl/t /x]sf]
atfOPsf] 5 .
d+l;/ $ b]lv lxhf] k'; !@ ;Dd Pdfn] PSn}n] a'6jndf ^) xhf/, kf]v/fdf @% xhf/, hgsk'/df #% xhf/, lj/f6gu/df ! nfv @% xhf/, afUn'ªdf !% xhf/, g]kfnuGhdf %) xhf/ / dx]Gb|gu/df $) xhf/ hg;d'bfo ;lDdlnt Jofks hgkl/rfng ;DkGg u/]sf] 5 . g]kfnL sf+u]|;n] e/tk'/, lj/f6gu/, kf]v/f / eQmk'/df To:t} ljzfn hgkl/rfng u/]sf] 5 eg] ;ft bnsf] gof+ afg]Zj/df ;DkGg u/]sf] ;efkl5 cfp+bf] k'; @* ut] hgsk'/ / df3 & ut] sf7df8f}+sf] /Tgkfs{s]lGb|t hgkl/rfngdfkm{t hgk|bz{g / 3]/faGbLnfO{ pTsif{df k'¥ofpg] 3f]if0ff u/]sf 5g\ .
/Qmkftsf] ;+s]t
dfcf]jfbLn] PstkmL{ o'4lj/fd e+u u/]kl5sf] l:ylt slt eofjx xf]nf < ;f]daf/ /f]Nkfsf] u}/Lufp+ b'Dnfdf To;sf] k"j{;+s]t b]lvPsf] 5, h;df dfcf]jfbLsf b'O{ / ;]gfsf 5 hgf JolQmsf] lgwg ePsf] tyf b'O{ bh{ghlt 3fOt] x'g k'u]sf] ;Da4 ;|f]tx?af6 yfxf ePsf] 5 . pQm 36gfnfO{ b[li6ut u/L g]skf -Pdfn]_ sf dxf;lrj dfwjs'df/ g]kfnn] lxhf] dx]Gb|gu/df af]Nb} ;+o'Qm /fi6«;+3sf dxf;lrj;dIf g]kfndf e8\lsg ;Sg] ;Defljt lx+;f / /Qmkftk|lt Wofg k'¥ofpg ljz]if clkn ug'{ePsf] 5 .
dfcf]jfbLn] ;DejtM oxL ;ftf o'4lj/fd e+usf] cf}krfl/s 3f]if0ff ;fj{hlgs ug]{5g\ . /fHosf] bdgsf/L /j}ofn] pgLx?n] o'4lj/fd e+u gu/L gx'g] l:yltdf k'u]sf] bfaL u/]sf 5g\ . lxhf] zfxL u[xdGqL sdn yfkfn] dfcf]jfbLåf/f o'4lj/fd nDAofPdf ;/sf/n] klg ;sf/fTds sbd rfNg] atfP/ dg]{ a]nfdf xl/of] sf+qmf] eGg] g]kfnL pvfgnfO{ rl/tfy{ u/]sf] eP klg Odfgbf/Lsf ;fy o'4lj/fd, gu/ lgjf{rgsf] vf/]hL / /fhgLlts lgsf;sf] lbzfdf /fHokIf cl3 a9\g] s'g} ;+s]t ldn]sf] 5}g .
Pdfn]sf] ljz]if lgb]{zg hf/L
g]skf -Pdfn]_ n] kf6L{ k+lQmdf gu/kflnsf lgjf{rg alxisf/ cleofg;DaGwL ljz]if lgb]{zg hf/L u/L krxQ/} lhNnfdf s]Gb|Lo pTk]|/s v6fPsf] 5 .
dxf;lrj dfwjs'df/ g]kfnn] lgb]{zgdfkm{t cfx\jfg ug'{ePsf] 5– gu/ lgjf{rg alxisf/sf] ;kmn cfof]hgfn] cfGbf]ngnfO{ lg0ff{os ljGb'df k'¥ofpg d2t ug]{5 . h;n] g]kfnL wtL{sf] c;}x\o af]em ag]sf] lg/+s'z /fhtGqnfO{ ;bf;bfsf nflu ;dfKt ug]{5 / d'n's k"0f{ nf]stGq of] nf]stflGqs u0ftGq :yfkgfsf] lbzfdf cl3 a9\g]5 .
Pdfn]n] ;lqmo alxisf/sf] cy{ lgjf{rgsf] of] gf}6+sLnfO{ h;/L klg cy{xLg t'Nofpg' xf] eGb} hf]8 lbPsf] 5– æhgtfsf] ;Rrf k|ltlglwsf ?kdf pDd]bjf/ gkfpg], pDd]bjf/sf k|:tfjs jf ;dy{sx? gkfpg], lgjf{rg s]Gb|x? gkfpg] / cGttM dtbftfx? g} gkfpg] cj:yf l;h{gf ug'{ g} ;lqmo alxisf/ xf] . ;/sf/sf] lgjf{rg 3f]if0ffnfO{ hgtfn] ;zQm / zflGtk"0f{ cj1f Pjd\ k|ltjfb ug]{ l:yltdf /fVg] jf ;}lgs Jof/]sleq pDd]bjf/, lgjf{rg a'y / d'¶Le/sf JolQmx? / gSsnL dtbftfåf/f lgjf{lrt ePsf] 3f]if0ff ug{ afWo kfg]{ cj:yf;d]t pTkGg ul/lbg' xf] . o:tf] cj:yfdf lgjf{rg 3f]if0ffsf] k|ltufdL lgot ;a}sf ;fd' 5n{ª\lug]5 / lg/++s'z /fhtGq cfdhgtfdfem cem gf+lug]5 .Æ
Pdfn]n] r'gfj alxisf/ cleofgdf v6fOPsf pTk]|/sx? k'; !% b]lv df3 & ;Dd tf]lsPsf] If]qdf vl6g klg lgb]{z u/]sf] 5 .
alxisf/sf nflu 3/b}nf]df uP/ clkn ljt/0f, dem]/L;ef, cf+ug;ef, sf]0f;ef, 6f]n;ef, jf8{ ;ef / gu/;ef, hg¥ofnL, h'n'; k|bz{gh:tf ljlw ckgfpg], s;}nfO{ pDd]bjf/sf] k|:tfjs / ;dy{s gaGg clkn ug]{, lghfdtL sd{rf/L tyf ;'/Iff
lgsfosf clws[t tyf hjfgx?nfO{ lgjf{rg cleofgaf6 cnu /xg clkn ug]{, ;ft /fhgLlts bnx?sf] ;xeflutfdf ;dfgfGt/ lgjf{rg cfof]hgf ug]{ / hgtfsf] ;+ul7t zlQmn] dtbfg s]Gb|leq k|j]z u/]/ sAhf ug{;d]t k|of; ul/g]h:tf zflGtk"0f{ sfo{qmdsf] :j?k ckgfpg;d]t Pdfn]n] :ki6 lgb]{lzt u/]sf] 5 .
;ft bnsf] cfx\jfg– ‘ufp+af6 gu/ hfcf}+’
;/sf/n] u/fpg nfu]sf] slyt gu/ lgjf{rgsf] ;lqmo alxisf/ ug{ cfGbf]ng/t ;ft bnn] cfkm\gf g]tf, sfo{stf{ Pjd\ z'elrGtsx?nfO{ ufp+af6 gu/ hfg cfx\jfg u/]sf 5g\ .
;+o'Qm hgcfGbf]ng s]Gb|Lo ;+of]hg ;ldltsf] cl:t a;]sf] a}7sn] ljleGg lhNnfsf gu/kflnsfx?df pkl:yt eO{ ;lqmo cj1f tyf c;xof]u sfo{qmd ug{ lgb]{zg lbPsf] 5 .
a}7sn] k'; !* ut] b]zJofkL ?kdf ;+o'Qm lj/f]w k|bz{g / sf7df8f}+sf j;Gtk'/df lbgsf] @ ah] lj/f]w;ef ug]{ lg0f{o klg u/]sf] 5 . df3 & ut] sf7df8f}+df x'g] ;+o'Qm lj/f]w h'n'; k|bz{g tyf lj/f]w;efsf] sfo{qmd eJotfk"j{s ;kmn agfpg ljleGg sfo{of]hgf klg a}7sn] agfPsf] 5 .
;zQm alxisf/sf] sfo{tflnsf
sf7df8f}+ . g]skf -Pdfn]_ n] gu/ lgjf{rg alxisf/sf nflu sfo{qmd tflnsf tof/ u/]sf] hgfPsf] 5 M
) k'; !% b]lv k'; d;fGt;Dd M ;a} txsf kf6L{ sld6L / hg;+u7gx?sf] a}7s ;DkGg ug]{ . tL a}7sx?df kf6L{ s]Gb|åf/f hf/L ul/Psf] alxisf/ cleofg;DaGwL of] ljz]if lgb]{zg cWoog ug]{ / cfºgf] sfo{If]qdf alxisf/ cleofg ;DkGg ug{ of]hgf lgdf{0f ug]{ . alxisf/ cleofgsf nflu cfjZos kg]{ dfgl;s, ;+u7gfTds tyf ef}lts tof/L ug]{ .
) df3 ! b]lv !@ ut];Dd M leQ] n]vg, kf]:6l/ª, 3/–3/df kf6L{sf] emG8f 6fª\g], 3/dfOlsª, clknsf ;fy 3/b}nf], cf+ug;ef, dem]/L;ef, 6f]n;ef, jf8{;ef, gu/÷ufp+;ef ;DkGg ug]{ . ;fy} pDd]bjf/, k|rf/s, sd{rf/L / ;'/Iff lgsfosf clwsf/L tyf hjfgx?nfO{ lgjf{rg sfo{df gnfUg clkn ljt/0f ug]{ .
) df3 !# ut] M k|To]s gu/kflnsfsf] s]Gb|efu / lhNnf ;b/d'sfdx?df lj/f]w k|bz{g / hg;ef cfof]hgf ug]{ .
) df3 !$ b]lv @@ ut];Dd M 3/b}nf]sf ;fy} gu/sf jf8{ tyf uflj;x?df lj/f]w h'n'; tyf ;efx? ;DkGg ug]{ . o'jf h'n';, dlxnf h'n';, ;GWofsfnLg l;6\7L h'n';, df]6/;fOsn h'n';, ;fOsn h'n'';, bf}8 h'n';, kbofqf cflb ug]{ . k|To]s uflj;af6 cfdhgtfnfO{ df3 @# / @$ ut] gu/kflnsfdf -gu/kflnsf gePsf lhNnfx?df lhNnf ;b/d'sfddf_ hfg cg'/f]w ug]{ / :yfgLo sld6Ln] Tof] ldltdf cfdhgtfnfO{ gu/kflnsf jf ;b/d'sfd n}hfg of]hgf lgdf{0f ug]{ / cu'jfO ug]{ .
) df3 @# / @$ ut] M ( b]lv !@ ah];Dd k|d'v lhNnf clwsf/L / lhNnfl:yt lgjf{rg cfof]usf] sfof{no 3]/fp ug]{ . k|To]s gu/kflnsfsf] s]Gb|efu / lhNnf ;b/d'sfdx?df ufp+ / gu/sf hg;d'bfosf]
7"nf] ;+VofnfO{ pkl:yt u/fpg] / lj/f]w k|bz{g tyf lj/f]w;ef ug]{ .
) df3 @% ut] M k|To]s gu/kflnsfdf Toxf+sf jflnu dtbftfx?sf] ;xeflutfdf tyf ;~rf/dfWod / dfgjclwsf/jfbLx?sf] ko{j]If0fdf ‘lg/+s'z /fhtGq ls ;+ljwfg;efdfkm{t k"0f{ k|hftGq <’ eGg] ljifodf hgdt;+u|x cfof]hgf ug]{ . dtu0fgf ug]{ / glthf k|sflzt ug]{ .
) df3 @^ ut] M laxfg * b]lv lbp+;f] !@ ah];Dd slyt lgjf{rgsf nflu tf]lsPsf] dtbfg s]Gb|x?nfO{ cTolws hg;d'bfosf] ;fydf 3]/fp ug]{ . dtbfg s]Gb|df k|j]z u/]/ dtkq, dtk]l6sf, dtbftf gfdfjnLnufot lgjf{rg k|of]hgsf ;fdu|L hgtfn] cfºgf] sAhfdf lng] .
) df3 @^ ut]sf] lgjf{rg c;kmn ePkl5 olb ;QfkIfn] k'gM lgjf{rgsf] ldlt 3f]if0ff u/]df ;f]sf] lj/f]wdf dfly pNn]v ul/Psf jf zflGtk"0f{ ;+3if{sf cGo cfjZos / Jofjxfl/s ljlwåf/f alxisf/ cleofgnfO{ k|efjsf/L 9+un] hf/L /fVg] / lgjf{rg x'g glbg] .
t]x| jif{s} ;a}eGbf ljzfn hgk|bz{g
ca gf/fo0flx6L 3]l/g]5==
lji0f' l/hfn dx]Gb|gu/df
nf]stflGqs u0ftGqsf kIfdf dx]Gb|gu/df ljzfn hgk|bz{g / ;ef ePsf] 5 . lg/+s'z /fhtGqsf lj?4 lxdfnb]lv t/fO{;Ddsf krf;f}+ xhf/ hgtf ;efdf ;xefuL ePsf 5g\ .
;ef layf]Ng ;/sf/n] u/]sf ;a} k|of; ljkmn kfb}{ ;xefuLx? cfPsf lyP . ;efdf ;xefuL x'g glbg k|zf;gn] af6f]df yk hf+r :ynx? v8f u/]sf] lyof] . ;xefuLsf] tLgk':t] ljj/0f ;f]Wb} vfgtnf;L lnP/ ;'/IffsdL{n] sfo{qmddf cj/f]w k'¥ofPsf lyP .
;efnfO{ ;Daf]wg ub}{ g]skf -Pdfn]_ sf dxf;lrj dfwjs'df/ g]kfnn] /fhtGqnfO{ dxfsfnL gbLdf aufpg] lbg glhlsPsf] atfpg'eof] . ca lg/+s'z /fhtGqnfO{ dxfsfnL gbLaf6 blIf0flt/ aufOlbg'k5{ – pxf+sf] syg lyof]– /fhfsf rfs/x? klg pgL;+u} aUg]5g\ . /fhtGqlj?4 lgs} cfqmfds b]lvg'ePsf dxf;lrj g]kfnn] clwsf+z ;do lj/f]w / e08fkmf]/df vlr{g'ePsf] lyof] . ca /fhf / /fhtGqsf lbg uP – pxf+n] eGg'eof]– lr6\7f k/]/ /fhf ePsf 1fg]Gb|sf klg ;dflKtsf lbg glhs cfp+b}5g\ . kf}/fl0fs sfndf ;LtfnfO{ ckx/0f ug]{ /fj0fsf] cGTo ePsf] k|;+u lgsfNb} dxf;lrj g]kfnn] clxn] hgtfsf] clwsf/ x/0f ug]{ /fhfsf] klg cGTo ckl/xfo{ ePsf] atfpg'eof] . cfkm"n] d]rLb]lv dxfsfnL;Dd cfOk'Ubf htftt} u0ftGqsf] nx/ b]v]sf] ;'gfp+b} dxf;lrj g]kfnn] eGg'eof]– ca gf/fo0flx6L 3]l/g]5, /fhtGq kmflng]5 .
kf6L{sf] dxfsfnL c~rn ;dGjo sld6Låf/f cfof]lht ;f] ;efdf efu lng a}t8L, 88]Nw'/f, bfr'{nf, 8f]6Lsf ;fy} t/fO{sf s}nfnL / s~rgk'/sf xhf/f}+ hgtf cfPsf lyP . ;'b"/klZrdsf kxf8L lhNnfdf o;} ;ftf ePsf] lxdkftn] l;h{gf u/]sf] cj/f]w;d]t ;xefuLx?n] lr/]sf lyP . 88]Nw'/fsf] hf]ua"9f If]qaf6 tLg ;o ;xefuL k}bn ;efdf cfPsf lyP .
dxf;lrj g]kfnn] /f]Nkfdf ;]gfn] cfqmd0f u/]/ dfcf]jfbLnfO{ o'4lj/fd e+u ug{ pS;fPsf] cf/f]k nufp+b} g]kfndf o'4 e8\lsg / /Qmkft x'g glbg bafasf nflu /fi6«;+3sf] Wofgfsif{0f ug'{eof] . lrlgof+ /fhb"tdfly /fhwfgLdf ePsf] b'Jo{jxf/sf] lgGbf ub}{ pxf+n] To;sf] bf]if ;/sf/ k|d'vn] lnO{ tTsfn dfkmL dfUg'kg]{ atfpg'eof] .
;efnfO{ ;Daf]wg ub}{ Pdfn] :yfoL ;ldlt ;b:o jfdb]j uf}tdn] /fhf 1fg]Gb|nfO{ lgb{oL sf] ;+1f lbg'eof] . n8fO+ rNbf logsf efO–elthf db}{gg\ – pxf+n] eGg'eof]– To;}n] oL o'4 rsf{pg rfxG5g\ . ;]gf, k|x/L / ;/sf/L sd{rf/Ln] hgtf jf /fhfsf] s'g kIf /f]Hg] lbg cfO;s]sf] pxf+n] atfpg'eof] . ca hgtfn] gf/fo0flx6L 3]g]{ / b/af/sf PsPs O+6f pv]Ng] 3f]if0ff klg pxf+n] ug'{eof] . ;xofqL bnx?nfO{ l56f] nf]stflGqs u0ftGqsf] kIfdf lg0f{o lng klg uf}tdn] cfu|x ug'{eof] .
;Defljt ;/sf/L cj/f]wsf] cg'dfg ub}{ sltko 7fp+sf ;xefuLx? ;f]daf/ g} dx]Gb|gu/ k'u]sf lyP . s}nfnLaf6 hfg] ;xefuLx?nfO{ af6f]df ;]gf / ;z:q k|x/Ln] b'Mv lbPsf] yfxf ePsf] 5 . Pdfn] s}nfnLsf ;lrj bLks b]jsf]6fsf cg';f/ wgu9Lb]lv g} ;'/IffsdL{n] ;xefuLdfly s8fO u/]sf lyP . af6f]df kg]{ ch'{gL Aof/]sn] cj/f]w u/L lagfsf/0f l9nf] u/]sf] lyof] eg] dx]Gb|gu/eGbf rf/ lsnf]ld6/ k"j{sf] ef;L vf]nfdf gof+ ;'/Iff :yn v8f ul/Psf] lyof] . ;efsf jQmfx?n] ;/sf/L cj/f]wsf] s8f lj/f]w hgfPsf lyP .
ljut !# jif{otf dx]Gb|gu/df ePsf] of] g} klxnf] ;ef xf] . :yfgLo afl;Gbf, ;xefuL / cfof]hssf cg';f/ )$( ;fndf g]skf -Pdfn]_ sf tTsfnLg dxf;lrj dbg e08f/Ln] ;Daf]wg u/]kl5 oxf+ olt 7"nf] ;ef km]l/ ePsf] lyPg . )#^ ;fndf aLkL sf]O/fnf / )$% ;fndf /fhf jL/]Gb| cfp+bf klg gel/Psf] eLdbQ kGt d}bfg d+unaf/ vrfvr lyof] .
;efdf cflbjf;L yf? ;d'bfosf] pNn]vgLo ;xeflutf b]lvGYof] . pgLx?sf ljleGg ;d"xn] cfkm\gf snf, ;+:s[lt / ;+:sf/ k|bz{g u/]sf lyP . /fdk'/, s[i0fk'/, emnf/L, ;'9f, b}hL / gu/kflnsfaf6 cfPsf 6f]nLx?n] ;f+:s[lts emf+sL k|:t't u/]sf lyP .
k|bz{gsf/LnfO{ gu/jf;Lx?n] :jfut u/]sf lyP . 3/, k;n / sfof{nosf 5t, sf};L / em\ofnaf6 gu/jf;Lx?n] tfnL ahfP/ h'n';k|lt P]Soa4tf hgfPsf] b]lvGYof] . sfo{qmddf Pdfn] ;]tL, clvn, k|/fo';+3, d'lQm ;dfhnufotsf hgjuL{o ;+u7gx?n] klg pT;fxsf ;fy ;3fPsf lyP eg] dfgjclwsf/sdL{, kqsf/ / gful/s ;dfhsf cu'jfx?n] sfo{qmdsf] cg'udg u/]sf lyP .
k|zf;gn] k|bz{gsf/Lx?nfO{ xtf]T;flxt kfg{ laxfg}b]lv ;z:q k|x/L kl/rfng u/]sf] lyof] . ;ef:yndf ;d]t ;'/IffsdL{x? t}gfy lyP . t/ klg lg/+s'ztGqsf] lj/f]wdf pq]sf k|bz{gsf/Ln] ltgs} cufl8 /fhtGqlj/f]wL rsf{ gf/f nufPsf lyP .
;efnfO{ ;Daf]wg ub}{ :yfoL ;ldlt ;b:o o'j/fh 1jfnLn] k|wfgdGqL eP/ gc3fPsf /fhf gu/kflnsfsf] d]o/ x'g nfu]sf] l6Kk0fL ug'{eof] . pxf+n] ca gu/kflnsfsf] xf]Og, /fi6«kltsf] lgjf{rg ul/g'kg]{ atfpg'eof] .
Pdfn] s]Gb|Lo ;b:o tyf dxfsfnL OGrfh{ pjf{bQ kGtn] bnx?sf kIfdf hgtf /x]sf] cfkm"x?n] k|dfl0ft u/]sf] atfp+b} ;Sg] eP oq} ;ef u/]/ b]vfpg /fhfjfbLx?nfO{ r'gf}tL lbg'eof] . ;efdf j}slNks s]Gb|Lo ;b:o efg'eQm hf]zL / yf? g]tf rGb|nfn rf}w/Ln] klg ;Daf]wg ug'{ePsf] lyof] . Pdfn] c~rn ;lrj /fds'df/ 1jfnLsf] ;efkltTjdf ;DkGg sfo{qmddf :jfut s~rgk'/sf ;lrj /fh]Gb|l;+x /fjn / wGojfb 1fkg lhNnf sld6L ;b:o lg? kfnn] ug'{ePsf] lyof] .
slyt c~rn k|zf;s Jolerf/L dx]Gb|dfg Jolytn] ;efdf ghfg ljBfno / ;/sf/L sfof{nodf s8f pbL{ hf/L u/]sf lyP . ;efdf s~rgk'/sf] afO;]ljr'jf uflj;sf k"j{pkfWoIf 6]saxfb'/ aflgof+n] Pdfn]sf] ;b:otf lng'ePsf] lyof] . o;} ;ftf ;DkGg l;4gfy ax'd'vL SofDk;sf] :jtGq ljBfyL{ o'lgogsf] lgjf{rgdf ljhoL cg]/f:jljo'sf] 6f]nLnfO{ dxf;lrj g]kfnn] 6Lsf nufP/ awfO{ lbg'ePsf] lyof] . ;f] lgjf{rgdf clvndf dx]z kGtsf] g]t[Tjsf] 6Ldn] P3f/dWo] gf} :yfgdf ljho xfl;n u/]sf] 5 . kGt s]xL ;docl3 ;]gfn] rnfPsf] uf]nL nfuL 3fOt] ljBfyL{ g]tf x'g\ .
gof+ cleofgsf nflu gof+ ;f]r
k|bLk g]kfn
g]kfnL /fhgLltsf uDeL/ / hl6ntd 38Lx? ;Gd'lvg 5g\ . ltgnfO{ lsgf/f nufpg ;Sg] g} clxn] g]kfnL /fhgLltsf] jf:tljs g]tf x'G5 . t/, g]kfnL /fhgLltsf] ljBdfg g]t[Tj;+u To:tf] Ifdtf 5 eGg] cfwf/ clxn];Dd b]lvPsf] 5}g .
/fhgLltsf ;a} lsQf s]nfP/ x]bf{ ;d:of ;dfwfg ug]{ cof]Uotf 5n{Ë b]lvG5 .
/fhfdf o'uLg r'gf}tLsf] ;fdgf ug]{ Ifdtf b]lvPg . ;8]un]sf cjojx?nfO{ pQ]lht kf/]/ h;/L dfG5]sf] lhGbuL rNb}g, To;}u/L yf]qfyfª\gf a6'n]/ /fhgLltsf gjLgtd r'gf}tLsf] ;fdgf ug{ ;ls+b}g . t'n;L lu/Lsf gfltx?sf] ;do xf] of] . t/, /fhf t'n;L lu/Ls} d'vnfO{ dfOs agfP/ ub{eufg ufpg nfO/x]sf 5g\ . lrl;g yfn]sf] lx+;fTds åGåsf] cfuf]df Ps afN6L l3p xfn]/ bgbgL afNg] eg]sf t'n;L lu/L x'g\ eGg] 7]ufg g} nfUof] . 8fS6/ lu/LnfO{ g b]zsf] dfof 5, g /fhtGqsf] lg/Gt/tfk|lt s'g} ljZjf; 5 . t/, cgf}7f}– /fhfsf gh/ df ltg} /fdKof/f 5g\ .
jt{dfg ljZj sxf+ k'u]sf] 5 eGg] 5Gsf];d]t gkfpg]x?sf] cf]l/kl/ /lNnPsf] ;Qf /fhgLltsf] hlt rf+8f] cGt x'g;S5, Tolt rf+8f] g]kfnL hgtfsf] cg'xf/ pHofnf]lt/ kmls{G5 . t'n;L lu/L t g]kfnL /fhgLltsf vnkfq dfq x'g ;S5g\ . ;fx|} ;sf/fTds ?kdf t'n;L lu/Lsf] e"ldsf vf]Hbf pgnfO{ /fhgLltsf] ljb"ifs eGbf x'G5 . dGqL x'+bf ;Q/L xhf/ gePsf t'n;L lu/Ln] gf} dlxgfsf] cjlwdf sxf+af6 sdfP emG8} b'O{ s/f]8 < lu/L a}Ísf] C0f glt/]/ sfnf];"rLdf k/]sf dflg; x'g\ . To:tf dflg;sf] d'vaf6 e|i6frf/sf] lj/f]w ;'lgg' t 8f8'df kfgL ttfP/ dg]{ s'/f]h:t} eof] . ;+s6sf a]nf b]z 5f]8]/ efUg], rf+bL sf6\g kfOg] ef] eg]kl5 gof+ gful/stf agfp+b} g]kfn k:g]x?n] /fhtGqnfO{ l;Wofpg]afx]s csf]{ s'g} sfd ug]{ s'/} ePg . t/, cgf}7f}– /fhfsf gh/ df ltg} /fdKof/f 5g\ .
/fhfn] 5fg]sf tLg bh{g dGqLx?df klg o'uLg r]tgf 5}g . ltgLx? sfd ug{ hfGb}gg\ . To;nfO{ ;a}n] ;fdfGo 9Ën] g} n]nfg\ . t/, ltgLx? af]Ng;d]t ghfGg] eP/ lgl:sg' ;a}sf nflu cfZro{sf] kf6f] xf] . ltgLx? s] af]N5g\ eGg] t ltg}nfO{ yfxf x'+b}g . tkfO{+n] cfh of] af]Ng' ef] lg eg]/ l6Kk0fL ubf{ P xf] / < eGg] vfnsf dGqLx? clxn] emG8} ;a} dGqfnodf y'kfl/Psf 5g\ .
/fhfsf] xfnt o:tf] sGtlahf]ssf] 5 eg]/ /dfpg'kg]{ ;dorflx+ cfO;s]sf] 5}g . bnx?sf] lrGtgk|0ffnLdf klg b'lgof+df /fhf/lxtsf] k|hftGq x'G5 eGg] 3/sf] vf+af] alnof] eO/x]sf] 5}g . wGg /fhfsf] nfQL sdhf]/ ePsf] 5}g . To;}n] bnx?n] klg nf]stflGqs u0ftGq eGg 5f8]sf 5}gg\ . hgtf To:;} nfdf] ;dob]lv 8/fPsf xf]Ogg\ . cfGbf]ngsf] of] rls{+bf] pef/df ;d]t sf+u|]; ;efkltsf] af]nLdf cfk"mk|ltsf] ljZjf; 5}g .
bnx?sf] o'uLg r]tgf 5fDg] j}Bxft eg]sf] gu/kflnsfsf] lgjf{rg alxisf/ g} xf] . /fhfjfbLn] s] s] kfp+nf eg]/ 3f]if0ff u/]sf] gu/kflnsf lgjf{rgsf] s'g} t's 5}g . lxDdt eP Tof] ;/sf/n] d'n'ssf] tLg rf}yfO cfjfbL 9fSg] ufp+ ljsf; ;ldltsf] r'gfj u/fpg ;Sg'kYof]{ . t/, Toxf+ t dfcf]jfbL /fh 5 . lgjf{rgsf] cfb]z lbg] dlGqkl/ifb\n] ufp+ ltdL vfpm, gu/ xfDnfO{ b]pm eg]/ lsQf 5'6\ofPsf] r'gfjnfO{ b]zel/sf hgtfsf] k|ltlglwTj u5'{ eGg] Pp6f kf6L{n] klg efu lng ;'xfp+b}g . jf:tjdf of] gu/kflnsfsf] r'gfj /fhgLlts bn / dtbftfnfO{ ;Daf]wg u/]/ NofOPs} xf]Og . of] dfcf]jfbLsf] 9f8 hf+Rg 8fS6/ ;fx]an] sf+wdf e'mG8\ofPsf] :6]ly:sf]k dfq} xf] . of] dtbftfsf] 3f+6L sf6]/ /f]uLnfO{ csfnd} dfg]{ 8fS6/sf] of]Uotfsf] hf+r dfq xf] .
gu/kflnsfsf] r'gfjdf efu lng' cfkm\g} :jtGqtfsf] unf /]6\g' dfq xf] .
ljz]if ;DkfbsLo
Gofofnosf] d08n]s/0f
k|wfgGofofwLz lbnLks'df/ kf}8]n zflng / enfb\dL JolQmTj dflgg'x'G5 . sltko GofofwLzx? cfkm\gf ultljlwsf sf/0f ljutdf cfnf]lrt klg ePsf 5g\ t/ lbnLks'df/ kf}8]n slxNo} klg ;fj{hlgs cfnf]rgfdf kg'{ePg . GofofwLzsf ?kdf pxf+ z'4 / Odfgbf/ dflgg'x'GYof] . t/, k|wfgGofofwLz ePkl5 eg] pxf+ ;fj{hlgs cfnf]rgfdf kg{ yfNg'ePsf] 5 . k|wfgGofofwLzsf] x}l;otn] ;jf]{Rr cbfntsf] :jtGqtf, ul/df, dof{bf / ;+ljwfgsf] JofVof tyf kfngf u/fpg] bfloTjnfO{ pxf+n] /fd|/L axg ug{ g;s]sf] cf/f]k Goflos If]qaf6} ;fj{hlgs ?kdf cleJoQm x'g yfn]sf] 5 . k|wfgGofofwLz zflng x'g'x'G5, s;}n] pxf+sf] rl/qdfly nf~5gf nufpg ;s]sf] 5}g / pxf+ k"j{k|wfgGofofwLz xl/k|;fb zdf{em}+ ljjfbf:kb klg x'g'x'Gg t/ pxf+n] ;jf]{Rr cbfntsf] :jtGqtf, dof{bf / ;+ljwfgsf] dd{ / efjgfsf] /Iff eg] ug{ g;s]sf] / sfg'gdGqLn] af]s]/ Nofpg] dfly sf] c;+j}wflgs, gfhfoh, unt / cdof{lbt bafasf ;fd' cfTd;dk{0f u/]sf] uDeL/ cfz+sf eg] rf}tkmL{ ?kdf ul/g yflnPsf] 5 .
@)$^ ;fntfsfsf u[x/fHodGqL / xfnsf sfg'gdGqL lg/~hg yfkf s'Voft d08n]sf ?kdf klg kl/lrt x'g'x'G5 . clxn] log} s'Voft d08n] dGqLsf] g]t[Tjdf ;Dk"0f{ GofokflnsfnfO{ d08n]s/0f ug]{ cleofg r/ddf k'u]sf] 5 . k|wfgGofofwLzsf] sIfdf sfg'gdGqLn] k6sk6s nfdf] ;do latfPsf] ;dfrf/ cfPsf] nuQ} ;+ljwfgsf] efjgfljk/Lt cleJolQm lbP/ cfnf]lrt ePsf dxfGofoflwjQmf, d08n] If]qLo k|zf;ssf bfh' csf{ d08n] clwjQmf / dof{bfqmddf kl5 /x]sf ljjfbf:kb GofofwLzx?nfO{ ;jf]{Rr cbfntsf] GofofwLz kbdf lgo'Qm ug{ to ul/Psf] ;dfrf/ k|sfzdf cfPsf] 5 . olb of] lg0f{o /2 ul/Pg / sfof{Gjog eof] eg] o:tf] lg0f{osf] ;Dk"0f{ lhDd]bf/L :jod\ k|wfgGofofwLzsf] sf+wdfly k5{ . of] lg0f{o sfof{Gjog eof] eg] k|wfgGofofwLzsf] ;kmf bf}/f–;'?jfndf sfnf l56fx? kg]{5g\ / pxf+ eljio;Dd klg d'n'ssf] Goflos / ;fj{hlgs If]qdf lg/Gt/ cfnf]lrt e}/xg' x'g]5 .
xfdL b]zsf] k|wfgGofofwLznfO{ /fhgLlts hflu/ vfg cfPsf nfx'/] pkfWoIf t'n;L lu/Ln] c+ufnf] df/]/ lx+8fPsf] x]g{ rfx+b}gf}+ . Pp6f c;+j}wflgs kbdf a;]sf] dfG5]sf] xftdf xft af+w]/ k|wfgGofofwLz n7fl/+b} lx+8]sf] b[Zo b]lvg' :jod\ d'n'ssf nflu ;d]t b'ef{Uok"0f{ b[Zo xf] . ca x'+bfx'+bf k|wfgGofofwLzs} g]t[Tjsf] Gofokl/ifb\n] ;+ljwfgsf] efjgf, dd{, dof{bfqmd / rfl/lqs z'4tfh:tf s'/fk|lt cf+vf lrDn]/ Gofofnosf] d08n]s/0fnfO{ cl3 a9fpg' 3f]/ cfklQhgs sfo{ xf] . ;jf]{Rr cbfntsf sltko GofofwLzx?sf] ;+ljwfg / sfg'gcg'?ksf km};nfn] ;jf]{Rr cbfntk|ltsf] hgljZjf;nfO{ sfod} /fVg] nIf0f b]vfO/x]sf a]nfdf Gofokl/ifb\n] u/]sf] :jtGq Gofofnonsf] wf/0ff / dof{bfljk/Ltsf] o:tf] sfdn] cbfntk|ltsf] ljZj;gLotf / ;DdfgnfO{ ;dfKt kfg]{5 .
k|wfgGofofwLz kf}8]nn] olta]nf ;+ljwfgsf] efjgfcg'?k c8fg lng}k5{ . cfkm"eGbf tNnf] dof{bfqmddf /x]sf dGqLn] dflysf] OR5f eGb} bafa lbg vf]H5g\ eg] To:tf dGqLnfO{ xKsfpg] x}l;ot k|wfgGofofwLzn] b]vfpg'k5{ / GofokflnsfnfO{ cjfl~5t bafa / x:tIf]kaf6 d'Qm /fVg'k5{ . ;f}Do / zflngtfeGbf klg ;+ljwfgsf] kfngfk|lt b[9, :jtGq / Goflos c8fg lng;Sg] ;fx;L JolQmTj k|wfgGofofwLzdf olta]nf b]lvg'k5{ . eb|, Odfgbf/ / cfly{s k|nf]egdf gkg]{ t/ sdhf]/ / c8fg lng g;Sg] JolQmsf ?kdf pxf+sf] h'g 5lj pxf+sf cfnf]rsx?n] lrq0f u/]sf 5g\, To;nfO{ pxf+n] tf]8\g ;Sg'k5{ / cfjZostf kbf{ c8fg lng / ;fx; k|bz{g ug{ ;S5' eg]/ b]vfpg'kb{5 . /, b]vfpg] a]nf clxn] g} xf], lsgeg] olta]nf pxf+ / Gofokl/ifb\ ljjfbdf k/]sf] a]nf 5 .
g]kfn af/ P;f]l;P;g / ;jf]{Rr cbfntsf] a]~raLr ePsf] ;+ljwfgcg'?k rNg] k|lta4tf Gofokl/ifb\sf] lg0f{on] tf]l8Psf] 5 . g]kfn af/ P;f]l;P;g;+u GofofwLzsf nflu gfd l;kmfl/; ug{ cfu|x ug]{ t/ l;kmfl/; ul/Psf gfdx?nfO{ k"0f{ a]jf:tf ug]{ Gofokl/ifb\sf] sfo{z}nL klg cToGt cfnf]Ro 5 . olb af/n] lbPsf gfdx?nfO{ a]jf:tf g} ug'{ lyof] eg] gfd dfu]sf] g} lsg <
Gofokl/ifb\sf] lg0f{o sfof{Gjog gx'+b} cfkm\gf] cfklQ k|s6 u/]/ g]kfn af/ P;f]l;P;gn] cToGt dxŒjk"0f{ sfd u/]sf] 5 . af/sf] cfklQ hfoh 5 . ;a}lt/af6 lj/f]w x'+bfx'+b} klg ;jf]{Rr cbfntsf] d08n]s/0f /f]lsPg eg] Gofokflnsfdflysf] ljZjf; ;dfKt x'g]5 . Gofokflnsfdfly klg ljZjf; ;dfKt eof] eg] hgtfsf] ;fd' s]jn Pp6} ljsNk af+sL /xG5 . Tof] xf]– ;Dk"0f{ ljb|f]x .
k|hftflGqsn] /fhtGq x6fpg]
sf7df8f}+ . k"0f{ nf]stGqsf nflu cfGbf]ng/t ;ft bnleqsf] Ps 36s g]kfnL sf+u]|; -k|hftflGqs_ sf] oxL k'; @!, @@ / @# ut] x'g] dxflwj]zgn] ljwfgaf6} /fhtGq x6fpg] ePsf] 5 . cfGbf]ng/t bnx?dWo] k|hftflGqs sf+u|];n] dfq clxn];Dd cfkm\gf b:tfj]hx?df ;+j}wflgs /fhtGqsf] kIfw/ /x]sf] 5 .
k|hftflGqs sf+u]|;sf sfo{jfxs ;efklt uf]kfndfg >]i7n] ;+j}wflgs /fhtGqsf] gfddf lg/+s'ztGq nflb/x]sf] atfp+b} ljwfgdf ;+j}wflgs /fhtGq /flv/xg'sf] cf}lrTo gePsf] atfpg'eof] . pxf+n] eGg'eof]– dxflwj]zgn] ljwfgaf6 ;+j}wflgs /fhtGq x6fpg]5 . >]i7n] dxflwj]zgsf nflu ;Dk"0f{ tof/L k"/f ePsf] atfp+b} dxflwj]zgnfO{ cfGbf]ngs} ?kdf lnPsf] klg pNn]v ug'{eof] . lhNnfx?df clwj]zgn] cfGbf]ngnfO{ yk rsf{pg] ;Gb]z lbPsf] atfp+b} >]i7n] %) eGbf a9L lhNnfsf clwj]zg ;DkGg eO;s]sf] atfpg'eof] .
cfGtl/s k|hftGq ;'b[9Ls/0fsf nflu ;efklt;lxtsf kbdf lgjf{rg x'g'kg]{ dfu k|hftflGqs sf+u]|;df p7]sf] atfOPsf] 5 . ca kf6L{ stf hfg] eGg] ljifodf
/fHo;Qfsf] k'gM ;+/rgf u/L ;Dk"0f{ clwsf/ tNnf] lgsfodf lglxt /xg] lg0f{o dxflwj]zgn] ug'{kg]{ cfjfh kf6L{leq p7]sf] 5 .
g]skf -Pdfn]_ n] nf]stflGqs u0ftGqsf] lbzfdf a9\g] lg0f{o u/]sf] 5 eg] g]kfnL sf+u]|;n] ljwfgaf6 ;+j}wflgs /fhtGq x6fO;s]sf] 5 . k|hftflGqs sf+u]|;n] ljwfgaf6 ;+j}wflgs /fhtGq x6fpg] ePkl5 ;+j}wflgs /fhtGq dfGg] 7"nf kf6L{x? af+sL /xg] 5}gg\ .
zfxL ;]gf;+u lax] ug{ nfu]sf]df ckx/0f
/fd]5fk . zfxL g]kfnL ;]gfdf etL{ ePsf o'jfx?n] lax] ug{ vf]h]sf o'jtLx? ckx/0f u/L dfcf]jfbLn] pgLx?nfO{ vt/fsf] hgfp lbPsf 5g\ . o;af6 ;}lgs hjfgx?nfO{ lgs} cK7]/f] kg{] / ljjfxs} ;d:of kg{] pgLx?sf] bfaL 5 .
k|fKt ;dfrf/ cg';f/ /fd]5fksf] lxdu+uf uflj;–$ sf dfgaxfb'/ >]i7sL !& jifL{of 5f]/L tf/f >]i7, xL/fnfn l3ld/]sL @) jifL{of 5f]/L pld{nf l3ld/] / lbnaxfb'/ l3ld/]sL !& jifL{of 5f]/L ;ljgf l3ld/]sf] zfxL g]kfnL ;]gfdf hflu/] s]6fx?;+u ljjfxsf lglDt s'/f rn]sf] axfgfdf dfcf]jfbLn] ckx/0f u/L uPsf] k'; ! ut]b]lv a]kQf kf/]sf 5g\ . ckxl/t slnnf o'jtLx?nfO{ ;s'zn l/xfO ug{ dfcf]jfbL;dIf cfu|x eO/x]sf] 5 .
g]skf -Pdfn]_ /fd]5fk–sf7df8f}+ ;Dks{ d~rsf cWoIf an/fd v8\sfn] lj1lKtdfkm{t pkxl/t o'jtLx?sf] oyfzL3| l/xfOsf lglDt dfcf]jfbL;+u dfu ug'{ePsf] 5 .
;]gf–k|x/L 3/ kmls{g kfpg]
g]skf -dfcf]jfbL_ Ko"7fgsf ;]qm]6/L z/bn] xltof/lagf 3/df cfjthfjt ug{ ;]gf / k|x/LnfO{ lbg] lg0f{o ePsf] hgfPsf 5g\ . o;cl3 Ko"7fgsf ljleGg 7fp+af6 a;af6 cfjthfjt ug]{ ;]gf tyf k|x/LnfO{ dfcf]jfbLn] lgoGq0fdf lng] / sltsf] xTof;d]t ug]{ u/]sf lyP . gjul7t lhNnf sld6Lsf ;]qm]6/L z/bsf] hfgsf/Ln] ;]gf–k|x/Lsf kl/jf/ xlif{t ePsf 5g\ .
pgn] nf]stflGqs cfGbf]ngsf bf}/fgdf lx+l8/x]sf Ko"7fgsf !# g+= Pl/ofsf ;]qm]6/L ljkLg kf]v/]nnfO{ ;'/Iffkmf}hn] kqmfp u/L nu]sf]df hLjg/Iffsf] dfu ub}{ l/xfO ug{ cfu|x klg u/]sf 5g\ . dfcf]jfbL bafasf sf/0f ;]gf–k|x/L jiff}{+b]lv cf–cfkm\gf] 3/ hfg / kl/jf/hg;+u ;fd"lxs e]63f6 ug{ kfO/x]sf 5}gg\ .
o'4lj/fd e+u ug]{ r]tfjgL
sf7df8f}+ . zfxL g]kfnL ;]gfn] /f]Nkfdf ul//x]sf] ck/];gaf6 dfcf]jfbLnfO{ 7o'4lj/fd e+u ug{ afWo u/fpg] r]tfjgL ;f] kf6L{sf] s]Gb|Lo cfwf/ Onfsf Ao'/f]sf OGrfh{ ljKnj / kf+rf}+ l8lehg sld;f/ ;'bz{gn] lbPsf 5g\ .
;f]daf/ tLg ;o zfxL ;]gfsf] 6f]nL lhNnfsf] u}/Lufp+ b'Dnfdf k'u]/ sf/afxLdf plqPsf] / To;sf] ;zQm k|lt/f]w ubf{ 5 zfxL ;}lgssf] d[To' ePsf] tyf cfkm\gf]tkm{af6 b'O{ hgfn] ;xfbt k|fKt u/]sf] hgfp+b} ljKnj / ;'bz{gsf] pQm r]tfjgL ;fj{hlgs ePsf] 5 .
dfcf]jfbL cWoIf k|r08 / csf{ g]tf afa'/fd e§/fO{n] clxn] o'4lj/fdnfO{ xfd|f] sdhf]/Lsf ?kdf / !@ a'+b] ;dembf/LnfO{ hfnsf ?kdf kl/eflift u/]/ ;fdGtL tŒjx?n] cfkm" ;Dk"0f{ ?kdf nf]stGq / zflGtsf] ljkIfdf /x]sf] v'n:t kf/]sf] s]xL ;dokl5 cfPsf] plNnlvt g]tfx?sf] jQmJo lgs} cy{k"0f{ /x]sf] 5 . cfkm\gf] /Qmlkkf;' cg'xf/df kbf{ xfNg] xf:of:kb / nHhf:kb gf6ssf ?kdf slyt gu/kflnsf lgjf{rgsf] /fu cnflk/x]sf eg]/ gu/ lgjf{rgsf] gf}6+sLnfO{ Wj:t kf/L ;+ljwfg;efsf] lgjf{rgsf] cfwf/ tof/ kfg{ klg cWoIf k|r08 / g]tf e§/fO{åf/f hf]8bf/ clkn ul/Psf] 5 .
dfcf]jfbLn] ;fdGtL tyf bnfn /fhtGqsf] cGTo u/f}+, nf]stflGqs u0ftGqsf] :yfkgf u/f}+ , slyt gu/kflnsf lgjf{rgnfO{ Wj:t kf/f}+, ;+ljwfg;efsf] lgjf{rgsf] tof/L u/f}+, / !@ a'+b] ;dembf/L sfof{Gjog u/f}+, ;+o'Qm cfGbf]ngsf] cf+lwa]x/L lgdf{0f u/f}+ eGg] gf/fsf ;fy ;+3if{sf] cfufdL sfo{qmd;d]t ;fj{hlgs ul/;s]sf] 5 . h;df k'; & b]lv k'; d;fGt;Dd k|rf/–k|;f/, df3 ! b]lv !@ ;Dd hgkl/rfng, hgk|bz{g / hg;ef, df3 !# b]lv @@ ;Dd hgsf/afxL -slyt gu/kflnsfsf] lgjf{rgdf ;+nUg kbflwsf/Lx? / pDd]bjf/dfly ljz]if sf/afxL_ tyf df3 @# b]lv @( ut];Dd g]kfn aGb -oftfoft, ahf/, lzIf0f;+:yf, pBf]uwGbf / sfof{nox? aGb_ sf] sfo{qmd /x]sf 5g\ . cem ljleGg hftLo tyf If]qLo df]rf{x? / hgjuL{o ;+u7gx?af6 oL sfo{qmdx? / ;ft bnåf/f 3f]lift sfo{qmdnfO{ ;xof]u k'Ug] u/L k'/s sfo{qmd lbg ;Sg] klg ;f] lj1lKtdf hgfOPsf] 5 . o;/L cfp+bf] df3 dlxgfdf d'n's eLif0f d'7e]8tkm{ cl3 a9\g] 36gfqmdn] k|:6 b]vfPsf 5g\ .
;dfrf/ ;|f]tsf cg';f/ dfcf]jfbLn] PstkmL{ ?kdf nDAofPsf] Psdlxg] o'4lj/fdsf] cjlw cfp+bf] k'; !^ ut] ;dfKt x'+b}5 . To;sf] k"j{;GWofdf k'; !% ut] dfcf]jfbLn] o'4lj/fd e+u u/]sf] 3f]if0ff ug{ ;Sg] atfOPsf] 5 .
l;qm]ahf/ / 7f]skf{df ;ef
/fhwfgLs]lGb|t cfGbf]ngsf lglDt cfx\jfg
l;Gw'kfNrf]s . nf]stflGqs hfu/0f cleofgcGtu{t g]skf -Pdfn]_ sf] cfof]hgfdf l;Gw'kfNrf]s lhNnfsf] cQ/k' uflj;sf] l;qm]ahf/df oxL k'; * ut] Onfsf:t/Lo cfd;ef ;DkGg ePsf] 5 . Pdfn] lhNnf sld6Lsf ;b:o k6djh| nfdfsf] ;efkltTjdf ePsf] ;efsf] ;~rfng l;+xaxfb'/ ljZjsdf{n] ug'{ePsf] lyof] . ltns zfSon] :jfut efif0f ug'{ePsf] pQm ;efdf dlxnf jQmf ljdnf zfSon] cfkm\gf] xsclwsf/ k|flKtsf nflu ;+3if{df cl3 a9\g'kg]{ s'/fdf hf]8 lbg'ePsf] lyof] . l;Gw'kfNrf]s–sf7df8f}+ ;Dks{ d~rsf zdz]/ zfSon] vf]l;Psf clwsf/ lng Pstfa4 eP/ ;+3if{df nfUg lhNnfjf;LnfO{ cfu|x ug'{eof] eg] If]qLo ;lrj sdn g]kfnn] hgtf hufpg ufp+–ufp+df ;a} ;r]t dfG5] lqmofzLn x'g'kg]{ ePsfn] ufp+–ufp+df sfo{qmdx? x'g'k5{ eGg'eof] . Pdfn] lhNnf ;lrj ;'jf; sdf{rfo{n] /fhf 1fg]Gb|sf] tfgfzfxLlj?4 ;Dk"0f{ hgtf cfGbf]ngsf nflu pqg'kg]{ s'/fdf hf]8 lb+b} lhNnfel/sf ;Dk"0f{ Pdfn] ;dy{s hgtfnfO{ cfGbf]ngsf] cleofgdf nfUg cfx\jfg ug'{eof] . jfUdtL c~rn ;dGjo sld6Lsf ;lrj tyf o'jf g]tf c?0f g]kfnn] /fhfn] k6s–k6s hgtfsf] clwsf/ vf];]/ lnPsf] x'gfn] ca /fhtGq/lxt g]kfnsf nflu cl3 a9\g'k5{ eGb} /fhfx?n] b]znfO{ n'6]/ s+ufn agfPsf 5g\ eGg'eof] .
;efsf k|d'v cltly tyf g]skf -Pdfn]_ sf s]Gb|Lo ;b:o /3' kGtn] ;+j}wflgs ;Ldfleq a:g grfx]/ /fhfn] @)$& ;fnsf] ;+ljwfg s'Nr]sf] x'+bf ;+ljwfg;efaf6 hgtfn] gof+ ;+ljwfg agfpg'kg]{ cj:yf pTkGg ePsf] 5 eGg'x'+b} /fhfn] hgtf gdfg]sf] / hgtfsf] ;fj{ef}d;Qf vf];]sfn] ca cfGbf]ngnfO{ nf]stflGqs u0ftGqsf] lbzftkm{ n}hfg'k5{ eGg'eof] .
To:t} 7f]skf{ uflj;sf] ldn8f+8fdf csf]{ Onfsf:t/Lo ;ef ePsf] lyof] . pQm ;efnfO{ ;Daf]wg ub}{ k|d'v cltly /3' kGtn] b'O{ ;o #& jif{sf] zfxj+zsf] Oltxf;df hgOR5fsf] sb/ ug]{ /fhf sd} b]lvPsf 5g\ eGb} ))& ;fndf ljwfg;efn] agfPsf] ;+ljwfgcg';f/ zf;g rN5 eg]sf lqe'jng] cfkm\g} ;f] 3f]if0ff k"/f gu/L hgtfnfO{ em'SofPsf lyP, zfxj+zsf /fhfx?n] k6s–k6s hgtfnfO{ em'SofPsf x'+bf ca hgtfsf] cufl8 klg u0ftGqsf] af6f] lng'afx]s csf]{ ljsNk gePsf] s'/fdf hf]8 lbg'eof] . pxf+n] gu/kflnsfsf] cf;Gg r'gfj hgtf em'Sofpg] gf}6+sL dfq ePsfn] To;nfO{ ;ft bn;lxt ;Dk"0f{ hgtf nfu]/ c;kmn kfl/g]5 eGg'eof] .
o'jf g]tf tyf c~rn ;lrj c?0f g]kfnn] hgtfsf] rfxgf u0ftGqsf] :yfkgf ePsf] s'/fnfO{ ca b]zsf ;a} /fhgLlts bnx?n] a'em\g'k5{ / cfGbf]ngnfO{ u0ftGq :yfkgfsf] r/0f;Dd k'¥ofpg}k5{ eGg'eof] . lhNnf ;lrj ;'jf; sdf{rfo{n] l;+u} g]kfn u0ftGqdo aGg yfn]sfn] ca lg/+s'z /fhtGq hgtfsf zlQm;fd' k/flht eP/} 5f8\5 eGb} l;Gw'jf;LnfO{ /fhwfgLs]lGb|t cfGbf]ngdf ;xefuL x'g cg'/f]w ug'{eof] .
lhNnf sld6L ;b:o /fdk|;fb Kofs'¥ofnn] ;~rfng ug'{ePsf] ;f] ;efsf] OGb|axfb'/ vqLn] ;efkltTj ug'{ePsf] lyof] . ;efnfO{ lhNnf ljsf; ;ldltsf e"tk"j{ ;efklt ;/]z g]kfn, If]qLo ;lrj sdn g]kfn / k'?iff]Qd Kofs'¥ofnn] klg ;Daf]wg ug'{ePsf] lyof] .
sf]–sf] tf]lsP pTk]|/s <
sf7df8f}+ . g]skf -Pdfn]_ n] 8]9 dlxgfsf nflu lhNnf–lhNnfdf pTk]|/sx? v6fPsf] 5, h;n] lgjf{rg alxisf/sf lglDt kf6L{k+lQmsf] g]t[Tj, ;dGjo / kl/rfng ug'{kg]{ lhDd]jf/L tf]lsPsf] 5 . o;/L v6fOPsf pTk]|/sx? lgDgcg';f/ /xg'ePsf] 5 M
tfKn]h'ª g/]z v/]n
kf+ry/ dgs'df/ uf}td
Onfd o'j/fh sfsL{
emfkf 3g]Gb| a:g]t, u'?a/fn, b]j/fh l3ld/], ljz]Zj/f bfxfn, b]jL a/fn
;+v'jf;ef /fh]Gb| uf}td
t]x|y'd ljho ;'Aaf
ef]hk'/ x]d/fh /fO{, hoGtL /fO{
wgs'6f /sd r]dhf]ª, uf]kfn u'/fufO{+
;'g;/L czf]s /fO{, nfnafa' kl08t, xs{dfg tfdfª
df]/ª eLd cfrfo{, ozf]bf clwsf/L
cf]vn9'+uf bLkaxfb'/ >]i7, /fh]Gb| /fO{,
;f]n'v'Da Hofª\af]bf]h]{ z]kf{
vf]6fª k|]d b+ufn
pbok'/ ;'/]z sfsL{
l;/xf wd{gfy ofbj, lji0f' /fpt, hof l3ld/], /fdk|Lt kf;jfg
;Kt/L ;'dg Kofs'/]n
wg'iff /fdrGb| emf, of]u]Gb| ;fx
dxf]Q/L /Tg]Zj/ uf]Ot
;nf{xL dx]Gb|/fo ofbj
l;Gw'nL z+s/gfy zdf{, uf]df b]jsf]6f, sNkgf l/hfn
/fd]5fk chDa/ sfª\jfª\
bf]nvf kz'klt rf}nfufO{
l;Gw'kfNrf]s c?0f g]kfn
sfe]|knf~rf]s;'/]Gb| kf08], s]kL ;fksf]6f, ljGbf kf08]
g'jfsf]6 dx]Gb| kf08]
/;'jf /jLGb| clwsf/L -o'jf;+3_
wflbª u+ufnfn t'nfw/
sf7df8f}+ O{Zj/ kf]v/]n, s[i0fuf]kfn >]i7, ci6nIdL zfSo, uf]kfn zfSo, ljBf e08f/L, of]u]z e§/fO{
eQmk'/ /fh]Gb| >]i7, k|d]z xdfn, efg'eQm 9sfn, dL/f Wjh"
nlntk'/ /3'hL kGt, l;l4nfn l;+x, lji0f' l/dfn, ;'zLnf, g]kfn, uf]kfn yklnof
/f}tx6 gfu]Gb| rf}w/L, 8f=j+zLw/ ld>
af/f k'?iff]Qd kf}8]n
k;f{ /0fWjh sGbª\jf, pld{nf cof{n
dsjfgk'/ cgGt kf}8]n, 8f]/dl0f kf}8]n, jL/axfb'/ nfdf
lrtjg s]bf/ Gof}kfg], ;Ltf kf}8]n, b]jL 1jfnL, lji0f' l3ld/]
afUn'ª /fdhL zdf{, Clif/fd zdf{
DofUbL gj/fh zdf{, yddfof yfkf
kj{t ls/0f u'?ª
d':tfª >Ldfof ysfnL
dgfª eLd sfsL{
uf]/vf g/axfb'/ vf+8, cf]h/fh e§/fO{
tgx'+ k[YjL;'Aaf u'?ª, d'lQm vgfn
ndh'ª t'naxfb'/ u'?ª
sf:sL lqnf]rg 9sfn, ;Ltf lu/L
:ofª\hf vu/fh clwsf/L, z]ifdl0f cfrfo{
c3f{vf+rL g]q kGyL
u'NdL uf]s0f{ lji6
kfNkf wg]Gb|/fh l3ld/]
gjnk/f;L k|bLk 1jfnL, zfGtf dfgjL
?kGb]xL /fdgfy 9sfn
slknj:t' /fwf 1jfnL, j]b'/fd e';fn, ghL/ ldof+
bfª k|sfz Hjfnf, ;'idf zdf{, d]gsf kf]v/]n, zflns/fd e08f/L
Ko"7fg 5ljnfn cf]nL
;Nofg 8LjL sfsL{
?s'd wd{bQ b]jsf]6f
/f]Nkf an/fd af+:sf]6f
af+s] uf]ljGb sf]O/fnf, ab|L sf]O/fnf
alb{of uf]ljGb 1jfnL, nId0f 1jfnL, uf}/f sf]O/fnf
;'v]{t z+s/ kf]v/]n
hfh/sf]6 /+ugfy hf]zL
b}n]v ljho kf}8]n
x'Dnf uf]/v af]u6L
h'Dnf l8NnLaxfb'/ dxt
d'u' rGb|axfb'/ zfxL
sfnLsf]6 /fdrGb| clwsf/L
8f]Nkf s[i0fk|;fb e§/fO{
s}nfnL eLd /fjn, df]xgl;+x /f7f}/
8f]6L lbg]z ;'j]bL, gj/fh hf]zL
c5fd k|]daxfb'/ s'+j/
aemfª efg'eQm h};L
afh'/f zf/bf ;'j]bL
bfr'{nf ef]h/fh hf]zL
a}t8L uf]ljGb snf}gL
88]nw'/f /fds'df/ 1jfnL
s~rgk'/ pjf{bQ kGt, nfnaxfb'/ ljZjsdf{
;gsdf km]l/ xTof
kf]v/f . gu/sf]6 g/;+xf/sf] 5fglag k|ltj]bg aflx/ gcfp+b} kf]v/fdf zfxL ;]gfn] lagfsf/0f uf]nL xfg]/ k'gM hg;fwf/0f a6'jfnfO{ ;Vt 3fOt] agfPsf] 5 . o;/L lbgbxf8} klg uf]nL bfUg yfn]kl5 zfxL ;]gfleq cfd?kd} ;gs r9\g yfn]sf] ;j{q cg'dfg ug{ yflnPsf] 5 .
k|fKt ;dfrf/cg';f/ afUn'ªaf6 kf]v/f cfp+b} ubf{ kf]v/fsf] l;DkfgL r]skf]:6df v8\uaxfb'/ tfdfªn] ;]gfn] kl/rokq b]vfp+bf b]vfp+b} s'6lk6 u/L uf]nL xfg]sf] k|ToIfbzL{n] atfPsf 5g\ . 3fOt] tfdfªsf] u08sL c~rn c:ktfndf pkrf/ eO/x]sf] 5 . sf:sL lhNnfsf] Njfª3n]n–$ lgjf;L tfdfªsf] k'; ( ut]sf] pQm 36gfdf lt3|fdf uf]nL nfu]sf] 5 .
ptf bfªsf] t'n;Lk'/df klg ;]gfn] /f]Nkf Ol/afªsf dg'k|;fb k'gnfO{ uf]nL xfgL xTof u/]sf] 5 . k'; * ut] dfl/Psf k'g dfcf]jfbL ePsf] cem} k'li6 ePsf] 5}g .
o;/L dgkl/ hg;fwf/0fdfly uf]nL rnfpg yfn]kl5 hg;fwf/0f ql;t x'g yfn]sf 5g\ / k|Zg ug{ yfn]sf] 5g\, ;]gfsf] sfd ;'/Iff lbg] ls ;gsdf uf]nL xfGg] <
;/sf/L ;~rf/df gof+ etL{
sf7df8f}+ . ;/sf/L ;~rf/dfWoddf cfkm"nfO{ /fhfsf vf; lgs6:y atfpg]x?sf] etL{ vf]lnPsf] 5 . o;qmddf lxhf] d+unaf/b]lv w'|js'df/ b]phf uf]vf{kq ;+:yfgsf] cWoIf aGg k'u]sf] / l5§} uf]vf{kq ;+:yfgsf] ejg lnhdf lgdf{0f ug{ lbg] lg0f{o x'g] ;dfrf/ ;|f]tx?n] bfaL u/]sf 5g\ .
hfgsf/ ;|f]tsf cg';f/ uf]vf{kq ;+:yfgsf] ejg lnhdf lgdf{0f ug{ lbg] ;DaGwdf 6]G8/ cfx\jfg eO{ ;Dk"0f{ k|lqmof k"/f ul/Psf] / clGtd lg0f{o x'g dfq} af+sL /x]sf] 5 . o;cl3 ;+:yfgsf] sfo{sf/L cWoIf agfOPsL OlGb/f k|;fO{+n] Go"hlk|G6 vl/b ubf{ k|fKt x'g] sld;gafkt sl/a !$ nfv ?lkof+ sd{rf/L sNof0f sf]ifdf hDdf x'g] lg0f{o u/fPsf sf/0f b]phfnfO{ gof+ cWoIf agfO{ uf]vf{kqdf leœofOPsf] xf] . ca k|;fO{+sf] kfnfdf lg0f{o ePsf] sld;g sd{rf/L sNof0f sf]ifdf hDdf xf]nf ls gxf]nf eGg] k|Zg v8f ePsf] 5 .
b]phf /fli6«o ;dfrf/ ;ldltdf rf/ jif{sf nflu lgo'Qm eO{ axfn /x]sf], sl/a #) xhf/ dfl;s kfl/>lds / ;'ljwf kfpg] u/]sf]df uf]vf{kqdf b'O{ jif{sf nflu lgo'Qm x'g tof/ x'g' / dfl;s !* xhf/ ?lkof+df sfd ug{ tof/ x'g'sf k5fl8 ejg lgdf{0fsf] lg0f{o g} k|d'v sf/0f /x]sf] atfOPsf] 5 .
;/sf/n] g]kfn 6]lnlehgsf] lhDdfdf b'uf{gfy zdf{nfO{ gkTofO{ lemNs] zDe'hLt af+:sf]6fnfO{ lgo'Qm u/]sf] 5 eg] af+:sf]6f axfn /x]sf] /fli6«o rnlrq ljsf; af]8{df d08n] snfsf/ s[i0f dNnnfO{ lgo'lQm lbPsf] 5 .
slyt /fli6«o kqsf/ dxf;+3sf cWoIf ag]/ k];fut kqsf/x?af6 lt/:s[t x'g k'u]sf kL v/]nnfO{ /fhfsf] ;/sf/n] /fli6«o ;dfrf/ ;ldltsf] hflu/ lbPsf] 5 . v/]nnfO{ b]phfn] ;Dxfln/x]sf] 7fp+df lgo'lQm lbP/ b'j}nfO{ a/fa/Lsf] x}l;otdf k|:t't ug]{ sfd klg ePsf] l6Kk0fL x'g yfn]sf] 5 .
g]kfn k|]; OlG:6Ro'6sf] dxŒjk"0f{ lhDdf ;Dxfln/xg'ePsf v/]nsf] of] lgo'lQm / pxf+sf] kbaxfnLnfO{ ;d]t ;~rf/ If]qn] cfZro{hgs ?kdf lnPsf] 5 .
;f]ln8fl/6L g]kfnsf] 7x/
/fhf cem lg/+s'z x'+b}5g\
nG8g . a]nfotsf] ln8\; ljZjljBfnosf k|fWofks 8f= ;"o{ ;'j]bLn] ;ft /fhgLlts bnx? / dfcf]jfbLaLrsf] ;dembf/Ln] cGt/f{li6«o rrf{ kfPsf] atfp+b} /fhfsf] lg/+s'z / c;+j}wflgs sbdsf] lj?4df /x]sf ;a} /fhgLlts zlQmx? Pp6} Kn]6kmd{df cfOk'u]sf] cj:yf l;h{gf ePsfn] ;d:ofsf] ;dfwfg ;lhnf] x'g] atfpg'ePsf] 5 .
;f]ln8fl/6L–g]kfn, o's]sf] ;fwf/0f;ef tyf cGtlqm{of sfo{qmddf af]Nb} pxf+n] pQm ljrf/ JoQm ug'{ePsf] xf] .
;f] cj;/df z'esfdgf dGtJo JoQm ub}{ g]skf -Pdfn]_ sf s]Gb|Lo ;b:o eLd /fjnn] eGg'eof]– bn–dfcf]jfbL ;dembf/L ;d:ofsf] k"0f{ lgsf; geP klg dfcf]jfbLsf] aGb'ssf] e/df ;Qf sAhf ug{ ;lsG5 eGg] dfgl;stf sDtLdf klg ax'bnLo k|lt:kwf{df cfpg] k|lta4tfdf ?kfGt/0f x'g' 7"nf] pknlAw xf] . pxf+n] !@ a'+b] ;dembf/Lsf] k|ltkmn To;sf] sfof{Gjogdf lge{/ /x]sf] klg atfpg'eof] .
cGtlqm{ofdf Oltxf;ljb\ Pjd\ o'lgel;{6L ckm nG8g ;f]cf;sf 8f= /d]z 9'+u]nn] ck|f;+lus clk|msL b]zx?sf] e|d0f, rLg / kfls:tfg;+usf] pRr ;}lgs e|d0f tyf dGqLx?sf jQmJoafhLn] /fhf cem lg/+s'ztflt/ cl3 a9]sf] pNn]v ug'{eof] .
pQm ;+:yfsf] ;fwf/0f;efn] g]kfndf ax'bnLo k|hftGq, dfgjclwsf/, ;+;b\sf] ;jf]{Rrtf / ljlwsf] zf;gsf] cEof;af6 :yfoL zflGt :yfkgf x'g;Sg] ljZjf; JoQm u/]sf] 5 . ;fwf/0f;efn] s[i0f pkfWofosf] cWoIftfdf @# ;b:oLo gof+ sfo{;ldltsf] rog klg u/]sf] 5 . h;df k'?iff]Qd kf}8]n–pkfWoIf, cfÍnh+u nfdf– dxf;lrj, xl/x/ bfxfn– ;lrj, ;'jf; clwsf/L–sf]iffWoIf tyf lg/f]h df:s], cgf]hdfg lrqsf/, s}nfz g]kfn, lbg]z l3ld/], ;'>L lji0f' yfkf, s]zj e08f/L, u+uf v/]n, w'|j 9sfn, uf]kLs[i0f sfkm\n], af;' nfld5fg], /lj l/dfn, eLd /fO{, ;lrg >]i7, lj1fg k|;fO{+, /fhs'df/ clwsf/L, /fds'df/ ljdnL, ;'gLn clwsf/L tyf /fh]Gb| hf]zL ;b:o /xg'ePsf] 5 .
gjlgjf{lrt cWoIf pkfWofon] /fhf 1fg]Gb|n] u/]sf] s" af6 b]z / hgtfsf cfwf/e"t df}lns clwsf/x?sf] cGTo ePsfn] ax'bnLo k|hftGq, dfgjclwsf/, zflGt / ljlwsf] zf;gsf nflu b]zaflx/ a;]sf Gofok|]dL g]kfnLx?sf] cfjfh / P]Soa4tf h'6fpg ;+:yfsf] u7g ePsf] / tbg'?ksf sfdx? ub}{ hfg] :ki6 kfg'{ePsf] lyof] .
|