 |
| |
| Kathmandu,
Ashadh 08, 2062. |
|
/fhfsf] zf;g rf}tkmL{ k|xf/sf] lg;fgf
sf7df8f}+ . /fhf / cfGbf]ngsf/L ;ft bnaLrsf] ;+3if{ emg\ rls{g] l:ylt b]vfk/]sf] 5 . slyt cft+sjfb;“u h'Wg] gfddf /fhfsf] x's'dL zf;gn] /fhgLlts bnx¿nfO{ s7f]/ bdgsf] l;sf/ agfPsf] 5 . To;sf] lj/f]wdf bnx¿ nfdf] n8fO“sf] tof/L ug]{kl§ cu|;/ b]lvPsf 5g\ . k6sk6s k|hftGq vfg] /fhflj?4 bnx¿ cfqmf];sf ;fy cfGbf]ngsf] cf“wLa]x/L l;h{gf ug]{ cleofgdf h'6]sf 5g\ .
/fhfnfO{ rf}tkmL{ ¿kdf 3]/f xfnL k"0f{ k|hftGqjxfnL gxf]pGh]n cfGbf]ng ug'{kg]{ ;ft bnsf] 7DofO“;“u} g]kfnL /fhgLltdf gof“ w'|jLs/0fsf] ;+s]t b]vfk/]sf] 5 . To:tf] w'|jLs/0f sf]–sf]aLr ;xdlt sfod eP/ ;Dej xf]nf < clxn] ax; / 5nkmnsf] qmd rNg yfn]sf] 5 . clxn] Psflt/ ;ft bndfly lg/+s'ztGqlj/f]wL cfGbf]ngnfO{ ;zQm agfpg :jtGqtf kIfw/ tdfd ;+3;+:yf / gful/s ;dfhn] tLj| bafa lbO/x]sf] 5 eg] csf]{lt/ /fhfsf] cWoIftfdf /x]sf] dlGqkl/ifb\n] u/]sf sfd / ;a}h;f] dGqLsf ljjfbf:kb sfo{z}nLn] ljutdf …/fhf cfpm, b]z arfpmÚ eGg]x¿ klg lg/f; b]lvg yfn]sf 5g\ .
/fhfsf] k|ToIf zf;gdf ePsf sfdk|lt cfGbf]ngsf/L ;ft bn / dfcf]jfbL ljb|f]xL dfq xf]Og, ljleGg b/afl/of v]df;d]t c;Gt'i6 eP/ cfqmf]z kf]Vg p2t b]lvG5g\ . …)$^ ;fncl3 /fhfsf] gfddf ug]{÷gug]{ u/]sf, lhNnf–lhNnf hf“bf ;a}nfO{ pbL{df xflh/ x'g afWo kf/]sf / hgtfn] bfuf w/]sf JolQmsf] ;Nnfx / l;kmfl/;df /fhf rn]sf] eGg] ;'lgPsf] 5, o:t} xf] eg] b]zdf 7"n} b'3{6gf x'G5 . z/b\rGb| zfxnfO{ )$& ;fndf hgtfn] lagfsf/0f cfqmd0f u/]sf lyPgg\,Ú Ps k"j{k~rn] a'wjf/;“u eg] .
…af3 dfg{ xfQL r9]/ hfg'k5{, of] lgod g} xf] . t/, clxn] /fhfn] uwfsf] ;jf/ u/]h:tf] b]lvPsf] 5 . of] t cgy{ eof],Ú tL k"j{k~rn] tLtf] kf]Vb} eg] . /fhfnfO{ ;lqmo aGg h'n'; lgsfNg]x¿ :jod\ /fhfsf] zf;gk|lt c;Gt'i6 / cfqmf]lzt aGb} eGg yfn]sf 5g\– …clxn]sf dGqLx¿nfO{ s;n] k'5]sf] 5 / < /fhfsf jl/kl/ hf;';, rfs8Ljfh / dflkmofx¿n] vnanL ul//x]sf 5g\ . xfd|f] dfu /fhfn] zf;g lng'k5{ eGg] lyof] t/ unt dfG5] ;fydf lnPsf] b]lvof] . clxn] pRr:t/Lo dflkmofnfO{ h'?Ss} dfly p7fpg vf]lhPsf] 5 . of] s'/f dlGqkl/ifb\df /x]sf dfG5]sf] cg'xf/ x]/] klg yfxf x'G5 .Ú
t'n;L lu/LnfO{ yk gf} nfv †
dlGqkl/ifb\sf pkfWoIf 8f= t'n;L lu/Ln] a}+s C0f / /fh:j glt/]sf]df v]Kg'k/]sf] cfnf]rgf;“u} lat]sf] rf/ dlxgfdf 3/ / efG5fdd{t ug{ egL gf} nfv ?lkof“ lnO;s]sf] tYo v'n]sf] 5 . 8f= lu/L t:s/ ;Ltf/fd k|;fO{+sf] 3/df dfl;s ^) xhf/ ef8f lt/]/ a;]sf]df pQm /sd 3/ dd{t–;+ef/sf] axfgf agfO{ dlGqkl/ifb\sf] lg0f{o u/fP/ a'lem;s]sf] ;dfrf/ ;fj{hlgs ePsf] 5 .
ckb:y b]pjf ;/sf/n] dfcf]jfbLkLl8tx¿nfO{ cfly{s /fxt pknAw u/fpg] lg0f{o u/]sf]df To;nfO{ sf/afxLsf] klxnf] ljifo agfPsf] zfxL cfof]un] 8f= lu/Lsf] o;/L gf} nfv ?lkof“ a'em\g] sfo{nfO{ ;fob} gfhfoh 7fGnf < …/fhf cfpm b]z arfpmÚ cleofgdf ;lqmo /x“b} cfPsf k"j{/fli6«o k~rfot ;b:o bL3{/fh k|;fO{+ eG5g\– …zfxL cfof]un] Ps k};fa/fa/sf] klg sfd u/]g . o;sf] vf/]hLsf] dfu x'g' :jfefljs xf] . sfd gug]{ o:tf] lgsfo lsg rflxof] <Ú pgsf] syg 5– …z]/axfb'/ b]pjfnfO{ e|i6frf/df ljjfbf:kb dfG5]sf] ¿kdf lrlg+b}g . zfxL cfof]u cfkm" rrf{df cfpg b]pjflj?4 vlgof] . pgnfO{ gkqm]sf] eP klg x'GYof] .Ú
…8f= t'n;L lu/Ln] lnPsf] C0f ltg'{k5{ . rf“8f]eGbf rf“8f] :ki6Ls/0f lbg'k5{, 9fs5f]k ug{ vf]Hg] xf]OgÚ eg]/ pgL csf{ pkfWoIf sLlt{lglw lji6k|lt cfqmf]z kf]Vb} eG5g\– …pxf“n] rfOgf sf8{ k|of]u ub}{ cltl/Qmdf k7fpg'kg]{ nf]sdfgl;+x sfsL{nfO{ ;~rf/–;lrj agfP/ pRr:t/Lo dflkmoflu/LnfO{ ;+:yfut ug{ nfUg'ePsf] b]lvof] . d}n] ;'g]cg';f/ nf]sdfgl;+xsf lj?4 zfxL cfof]udf ;d]t y'k}| ph'/L k/]sf 5g\ .Ú
Ps csf{ /fhfjfbLsf] ljZn]if0fcg';f/, /fhfnfO{ ;ft bn / dfcf]jfbLeGbf pgs} jl/kl/ 3'ld/x]sf rf6'sf/ / dflkmofaf6 7"nf] vt/f 5 . /fhf :jb]z kmls{gf;fy o:tf] a]lyltk|lt uDeL/ eP/ sbd rfNg'k5{ . cfkm"nfO{ sn+lst agfpg nfu]sf dfG5]x¿;“u /fhf klg ;r]t x'g g;Sgfn] o; cjlwdf s'g} /fd|f] ;+s]t b]lvPg .
;ft bn / dfcf]jfbLaLr v'nf jftf{
sf7df8f}+ . …df3 !(Ú sf] zfxL sbddfkm{t /fhfn] b]zdf a9\bf] xTof, lx+;f / c/fhstfnfO{ lgx'“ agfP/ nfb]sf] x's'dLtGqsf] cGTo ug{ ;ft bnn] gof“ kxnsbdL cl3 a9fPsf 5g\ . zfxL lg/+s'ztfsf lj?4 ;+o'Qm cfGbf]ngdf hf]8 lbO/x]sf ;ft bnn] ljb|f]xL g]skf -dfcf]jfbL_ nfO{ ;d]t k"0f{ k|hftGqk|flKtsf lglDt ;xofqL aGg cfx\jfg u/]sf 5g\ .
c;f/ $ ut] g]skf -Pdfn]_ s]Gb|Lo sfof{no, dbggu/ aNv'df a;]sf] ;ft /fhgLlts bnx¿sf] ;+o'Qm a}7sn] zflGtk"0f{ hgcfGbf]ngdf afwf–Jojwfg gug{ / hgcfGbf]ngk|lt ;sf/fTds /xg dfcf]jfbLnfO{ cfx\jfg u/]sf] lyof] .
To;sf] ef]lnkN6} c;f/ % ut] dfcf]jfbLsf cWoIf k|r08åf/f ;ft bnsf] pQm cfx\jfgk|lt k|To'Q/ hgfp“b} elgPsf] 5– …lg/+s'ztflj/f]wL cfGbf]ngnfO{ ;kmntf;Dd k'¥ofpg] b]zsf] cfhsf] 7f]; ;Gbe{df ;+;b\jfbL /fhgLlts bnx¿n] cfGbf]ngsf] gf/fnfO{ /fhtGqsf] cGTo / u0ftGqsf] :yfkgf;Dd dfly p7fpg / xfd|f] kf6L{;“usf] ;xsfo{ / ;+o'Qm df]rf{nfO{ v'nf ¿k lbg lxlRsrfpg' x'“b}g eGg] xfd|f] dt /x]sf] 5 .Ú
dfcf]jfbL cWoIf k|r08sf] pQm cf+lzs ;sf/fTds k|ltlqmofn] zfxL ;Qfwf/Lx¿sf] …:ju{Ú df e'O“rfnf] uPsf] cg'e"lt x'g yfn]sf] 5 . k|r08sf] pQm jQmJo cfPsf] ef]lnkN6 cyf{t\ c;f/ ^ ut] zfxL ;/sf/sf ;"rgf tyf ;~rf/dGqL Pjd\ k|jQmf 6+s 9sfnsf] 56k6Lo'Qm k|ltlqmof ;fj{hlgs ePsf] 5 . h;df elgPsf] 5– …cft+ssf/L ;d"x / ;+j}wflgs zlQmsf] e"ldsf ;dfg x'g ;Sb}g . cft+ssf/L / /fhgLlts bnx¿sf] af6f] Pp6} x'g yfn]df ;/sf/n] b'j}nfO{ Pp6} b[li6n] x]g{ afWo x'g]5 .Ú
g]skf -Pdfn]_ sf jl/i7 g]tf jfdb]j uf}td / g]kfnL sf+u]|;sf ;efklt lul/hfk|;fb sf]O/fnfn] cl3Nnf] ;ftf ef/t e|d0fsf qmddf dfcf]jfbLsf cWoIf k|r08 / csf{ g]tf afa'/fd e§/fO{;“u nfdf] 6]lnkmf]g s'/fsfgL ug'{ePsf] ;dfrf/ ;fj{hlgs eO;s]sf] 5 . pxf“x¿n] dfcf]jfbLnfO{ lrtjgsf] sNof0fk'/h:tf cfdhg;+xf/sf lx+;fTds sf/afxL gu/L zflGtk"0f{ hgcfGbf]ngk|lt ;sf/fTds aGg cfu|x ug'{ePsf] lyof] . b'j} g]tf :jb]z kmls{Pkl5 ePsf] ;ft bnsf] a}7s, To;n] u/]sf] cfx\jfg / pQm cfx\jfgk|lt dfcf]jfbLn] hgfPsf] k|To'Q/sf sf/0f g]kfnL /fhgLltdf gof“ w'|jLs/0fsf] ;+s]t b]vfk/]sf] 5 .
…df3 !(Ú sf] sbd / To;n] hah{:t nfb]sf] /fHocft+ssf] d'sfljnf ug{ x's'dLtGqsf lj?4 /x]sf ;a} kIf Psh'6 x'g] k|oTgx¿nfO{ w]/}n] :jfutof]Uo sbd 7fg]sf 5g\ . oxf“ k|:t't 5 M ;ft bnn] dfcf]jfbLnfO{ u/]sf] cfx\jfg / dfcf]jfbL cWoIf k|r08n] hgfPsf] k|To'Q/sf] k"0f{ kf7 M
;ft bnsf] cfx\jfg
@)^@ c;f/ $ ut] g]skf -Pdfn]_ s]Gb|Lo sfof{no, aNv'df a;]sf] ;+o'Qm hgcfGbf]ng s]Gb|Lo ;j{bnLo a}7sn] lgDg
lg0f{o u/]sf] 5 M
!= lj3l6t k|ltlglw;efsf] k'gM:yfkgf u/L o;k|lt pQ/bfoL ;j{bnLo ;/sf/sf] u7g, ljBdfg lx+;fTds åGåsf] zflGtk"0f{ ;dfwfgsf nflu dfcf]jfbL;“u jftf{ / jftf{sf] cfwf/df ;+ljwfg;efsf] lgjf{rg u/L lg/+s'z /fhtGqsf] cGTo / k"0f{ k|hftGqsf] :yfkgf tyf ;dfhsf] cu|ufdL kl/jt{g ug{ b[9tfsf ;fy zflGtk"0f{ ;+o'Qm hgcfGbf]ng hf/L /x]sf] jt{dfg cj:yfdf lg/+s'ztGqlj?4 ;Dk"0f{ k|xf/x¿ s]lGb|t ug{ lg/+s'ztGq lj/f]wL ;a} /fhgLlts zlQmx¿ ;+o'Qm hgcfGbf]ngsf] d"nwf/df cfpg' cfhsf] ckl/xfo{ cfjZostf xf] . /fhfsf] k|ToIf lg/+s'z /fHo;Qfsf] if8\oGqaf6 /fhgLlts bnx¿n] cfkm"leq / bnx¿aLrsf] ;dembf/L / PstfnfO{ hf]ufpg ;hu /xg' / b]z, hgtf / k|hftGqsf kIfw/ ;a} /fhgLlts zlQmx¿aLr a[xt\ k|hftflGqs Pstf lgdf{0f ub}{ ;+o'Qm hgcfGbf]ngdf ;a}sf] ;dy{g, ;xof]u / ;xeflutf h'6fP/ hgcfGbf]ngnfO{ gof“ prfOdf n}hfg' ckl/xfo{ ePsf] 5 . o:tf] kl/l:yltdf klg dfcf]jfbLx¿n] b]zsf ljleGg efudf lgbf]{if, lgxTyf hgtf / /fhgLlts bnsf g]tf tyf sfo{stf{lj?4 lx+;fTds ultljlw hf/L /fVg' cToGt v]bhgs / cfZro{hgs ljifo ePsf] 5 . ;j{;fwf/0f hgtf / /fhgLlts bn lj?4sf dfcf]jfbLsf lx+;fTds ultljlwn] lg/+s'z /fhtGqnfO{ g} k|ToIf÷ck|ToIf ;xof]u k'Ug] s'/f k|:6 5 . t;y{ /fhgLlts bnsf sfo{qmddf cj/f]w v8f ug]{, hah{:tL rGbf c;'nL ug]{, lgxTyf dflg;sf] ckx/0f, s'6lk6 / xTof ug]{nufotsf ;j{;fwf/0f hgtflj?4sf ;a} k|sf/sf lx+;fTds ultljlw cGTo u/L ljZjf;sf] gof“ jftfj/0f l;h{gf ug{ g]skf -dfcf]jfbL_ nfO{ cfx\jfg ub{5f}+ . ;fy}, ax'bnLo k|hftGq, gful/s :jtGqtf, dfgjclwsf/, sfg'gL /fHonufotsf k|hftGqsf d"No, dfGotfk|lt cfkm\gf] k|lta4tf k|:6tfsf ;fy ;fj{hlgs ug{, /fhgLlts bnsf ultljlw tyf lqmofzLntfdf s'g} klg k|sf/sf] cj/f]w v8f gug]{ k|lta4tf JoQm ug{, z}lIfs ultljlw tyf ;fdflhs hLjgsf ;fdfGo ultljlwx¿df cj/f]w l;h{gf gug]{ k|lta4tf JoQm ug{ tyf ;f]cg'¿ksf] Jojxf/ k|bz{g ug{ / ;ftj6f /fhgLlts bnx¿n] ;~rfng ul//x]sf] zflGtk"0f{ ;+o'Qm hgcfGbf]ngdf afwf–Jojwfg gug{ / hgcfGbf]ngk|lt ;sf/fTds /xg dfcf]jfbLnfO{ cfx\jfg ub{5f}+ .
@= ;fj{ef}d;Qf, /fhsLo;Qf / zf;gclwsf/ hgtfsf] xftaf6 vf];]/ c;+j}wflgs / ck|hftflGqs zfxL 3f]if0ffdfkm{t d'n'sdf /fhfsf] lg/+s'ztGq nfb\g'sf] kl/0ffd:j¿k g]kfn clw/fHosf] ;+ljwfg, )$& sf] wf/f !@& sf] unt JofVof / k|of]uaf6 :yflkt jt{dfg zfxL ;/sf/cGtu{t s'g} klg k|hftflGqs lgjf{rg ;Dej 5}g . k|ltlglw;efsf] k'gM:yfkgf / ;f]k|lt pQ/bfoL ;j{bnLo ;/sf/sf] lgdf{0f gx'“bfsf] cj:yfdf x'g] s'g} klg lgjf{rgn] lg/+s'ztfnfO{ g} lg/Gt/tf k|bfg ug]{ k|:6 5 . g]kfnL hgtfnfO{ sdhf]/ t'Nofpg] / lg/+s'ztfnfO{ dfGotf k|bfg ug]{ o:tf slyt lgjf{rgx¿ hgtfnfO{ ;fj{ef}d agfpgsf nflu k"0f{ k|hftGqsf] :yfkgfy{ cfGbf]ng/t /fhgLlts bnx¿ / cfdg]kfnL hgtfsf nflu :jLsfo{ x'g ;Sb}g . t;y{ jt{dfg zfxL ;/sf/n] rrf{df NofO/x]sf] gu/kflnsfnufotsf slyt lgjf{rgnfO{ alxisf/ ug]{ xfdL 3f]if0ff ub{5f}+ / o;sf nflu ;Dk"0f{ hg;d'bfo;dIf xflb{s cfx\jfg ub{5f}+ .
#= lg/+s'ztfnfO{ ;+:yfut cfwf/ k|bfg ug]{ b'/f;o lnP/ xfn;fn} lhNnf ljsf; ;ldltsf s]xL ;efklt tyf pk;efkltx¿sf] dgf]gog ul/Psf] 5 . c;+j}wflgs zfxL ;/sf/sf o:tf :j]R5frf/L dgf]gogx¿sf] xfdL lj/f]w tyf eT;{gf ub{5f}+ . ;fy}, dgf]gLt ;efklt tyf pk;efkltx¿nfO{ xfd|f]tkm{af6 c:jLsf/, c;xof]u tyf alxisf/ ug]{ 3f]if0ff ub{5f}+ / cfdhgtfdf ;d]t o;nfO{ c:jLsf/, c;xof]u tyf alxisf/ ug{ cfx\jfg ub{5f+} .
$= /fhfsf] lg/+s'ztfnfO{ ;dy{g ug]{, hgcfGbf]ngsf] lj/f]w ug]{ / lg/+s'z /fHo;Qfåf/f ul/Psf] /fhgLlts dgf]gognfO{ :jLsf/ u/L dgf]gLt x'g] /fhgLlts bnsf ;b:ox¿nfO{ bnaf6 lgisf;g ug]{ 3f]if0ff ub{5f}+ .
x:tfIf/stf{ g]tf / bn
lul/hfk|;fb sf]O/fnf– g]kfnL sf+u]|;
dfwjs'df/ g]kfn – g]skf -Pdfn]_
uf]kfndfg >]i7– g]kfnL sf+u|]; -k|hftflGqs_
clds z]/rg – hgdf]rf{, g]kfn
gf/fo0fdfg ljh'S5] – g]kfn dhb'/ ls;fg kf6L{
clgns'df/ emf– g]kfn ;b\efjgf kf6L{ -cfgGbLb]jL_
;LkL d}gfnL – ;+o'Qm jfddf]rf{ g]kfn
dfcf]jfbLsf] k|To'Q/
lg/+s'z /fhtGqsf lj?4 cfGbf]ng/t ;ft /fhgLlts bnx¿åf/f lxhf] hf/L ul/Psf] k|]; lj1lKtk|lt xfd|f] kf6L{sf] Wofg ;sf/fTds ¿kn] cfslif{t ePsf] 5 . ;f] lj1lKtdf xfd|f] kf6L{;“u– …ljZjf;sf] gof“ jftfj/0f l;h{gf ug{Ú ul/Psf] cfx\jfgk|lt xfdL cfkm\gf] wf/0ff lgDgcg';f/ :ki6 ug{ rfxG5f}+ M
!= ;fdfGotM )%* h]7 !( ut]sf] s'VoftM gf/fo0flx6L xTofsf08 / ljz]iftM ut df3 !( sf] zfxL …s"Ú kl5 xfd|f] kf6L{n] dWoo'uLg ;fdGtL /fhtGqsf lj?4 b]zsf ;a} /fhgLlts bn, af}l4s ;d'bfo / gful/s ;dfh;“u Pstfa4 / df]rf{a4 cfGbf]ngsf nflu cfx\jfg ub}{ cfPsf] 5 . o;aLrdf xfd|f] kf6L{n] ax'bnLo k|lt:kwf{ / nf]stflGqs u0ftGqk|ltsf] cfkm\gf] k|lta4tfnfO{ :ki6 ub}{ ;f] k|of]hgsf lgldQ cGtl/d ;/sf/sf] u7g / ;+ljwfg;efsf] lgjf{rgh:tf] ;j{dfGo k|hftflGqs ljlwdf lg/Gt/ hf]8 lb+b} cfPsf] tYo klg s;}af6 l5k]sf] 5}g . t/, ljut nfdf] ;do;Dd k|d'v ;+;b\jfbL /fhgLlts bnx¿n] k|ToIf jf k/f]If ¿kdf lg/+s'z /fhtGq;“u} ;Demf}tf ug{ hf]8 ul//x]sf] b]Vbf xfdLnfO{ cfZro{ nfUg] ub{Yof] . clxn] l9n} eP klg lg/+s'z /fhtGqsf] cGTo, k"0f{ k|hftGqsf] :yfkgf / ;+ljwfg;efsf] lgjf{rg;Dd hfg ;ft /fhgLlts bnx¿n] JoQm u/]sf] k|lta4tfnfO{ xfd|f] kf6L{ Ps cu|ufdL sbdsf ¿kdf :jfut ub{5 . cfGbf]ngsf andf ;Lw} cGtl/d ;/sf/sf] u7g, ;+ljwfg;efsf] lgjf{rg / nf]stflGqs u0ftGqsf] :yfkgf ug]{ cfkm\gf] tfTsflns gLltdf :ki6 / b[9 /x“b} xfd|f] kf6L{ lg/+s'z /fhtGqsf] cGTo ug{ ;ft /fhgLlts bnx¿;“u Jofks ;xsfo{;lxt cfGbf]ngnfO{ ;zQm / ;+o'Qm kfg{ tof/ /x]sf] s'/f :ki6 ug{ rfxG5 . Jofks ;xsfo{ / cfGbf]ngdf tfnd]ns} qmddf /fhgLlts gf/fdf /x]sf] c:ki6tf :ki6 x'“b} hfg] s'/fdf klg xfd|f] kf6L{ cfzfjfbL /x]sf] 5 .
@= lgbf]{if / lgxTyf /fhgLlts sfo{stf{ jf ;j{;fwf/0f s;}dfly klg an k|of]u ug]{ xfd|f] kf6L{sf] gLlt slxNo} klg /x]sf] 5}g . Pp6f P]ltxfl;s ljb|f]x / eLif0f u[xo'4sf qmddf x'gk'Ug] sltko e"n / sdhf]/Lk|lt ;fj{hlgs cfTdfnf]rgf ub}{ xfd|f] kf6L{n] To;k|sf/sf sdhf]/Lx¿sf] k'g/fj[lQ /f]Sg s8f sbd rfln;s]sf] tYo klg xfdL oxf“ :ki6 ug{ rfxG5f}++ . t/, k'/fgf] ;fdGtL ;Qfsf] slyt ;'/Iff lgsfosf lgldQ ;'/fsLsf] e"ldsf v]Nb} hgtfsf 5f]/f5f]/Lx¿sf] xTofdf ;+nUg tŒjx¿dfly sf/afxL ug'{ u[xo'4sf] afWotf klg xf] . To;k|sf/sf] l:yltsf] cGTosf nflu ;a} /fhgLlts bn, gful/s ;dfh / af}l4s ;d'bfoaf6 ;d]t slyt zfxL /Ifsx¿sf lgldQ sfd gug{ ;fj{hlgs clkn ul/g'kb{5 eGg] xfd|f] cfu|x /lxcfPsf] 5 . t}klg lg/+s'ztflj/f]wL cfGbf]ngsf] P]ltxfl;s cfjZostf / ;ft /fhgLlts bnsf] jt{dfg cfx\jfgnfO{ dWogh/ ub}{ kf6L{ o;} lj1lKtdfkm{t hlt;'s} ck/fwL eP klg csf]{ lg0f{o gx'“bf;Dd lgMz:q JolQmdfly ef}lts cfqmd0f gug{ l;+uf] kf6L{ k+lQm, hgd'lQm ;]gf / gof“ hg;Qfsf ;a} c+ux¿nfO{ ljz]if lgb]{zg ub{5 . To;k|sf/sf ck/fwLx¿nfO{ lgoGq0fdf lnO{ gof“ hg;Qfsf] lgodcg';f/ d'2f rnfpg] k|lqmofdf eg] of] lgb]{zgn] s'g} afwf k'¥ofpg] 5}g . ;fy}, kf6L{ s]Gb| lg/+s'ztflj/f]wL /fhgLlts bn, gful/s ;dfh / af}l4s ;d'bfo;“u ;sf/fTds cGt/lqmof ub}{ :jtGq Pjd\ ;+o'Qm cfGbf]ngsf nflu pko'Qm jftfj/0f lgdf{0f ug{ cfjZos kxnsf nflu klg ;a} txsf kf6L{ sld6Lx¿nfO{ lgb]{lzt ub{5 .
#= ax'bnLo k|lt:kwf{, nf]stflGqs u0ftGq / ;+ljwfg;efsf] lgjf{rgk|ltsf] xfd|f] k|lta4tfdf dfgjclwsf/ / sfg'gsf] /fHok|ltsf] xfd|f] wf/0ff :jtM cleJoQm ePsf] s'/f klg xfdL oxf“ :ki6 ug{ rfxG5f}+ . lg/+s'ztflj/f]wL cfGbf]ngnfO{ ;kmntf;Dd k'¥ofpg b]zsf] cfhsf] 7f]; ;Gbe{df ;+;b\jfbL /fhgLlts bnx¿n] cfGbf]ngsf] gf/fnfO{ /fhtGqsf] cGTo / u0ftGqsf] :yfkgf;Dd dfly p7fpg / xfd|f] kf6L{;“usf] ;xsfo{ / ;+o'Qm df]rf{nfO{ v'nf ¿k lbg lxlRsrfpg x'“b}g eGg] xfd|f] :ki6 dt /x]sf] 5 . Tof] lbzfdf ;ft /fhgLlts bnaf6 7f]; kxnsf] xfdLn] ljz]if ck]Iff u/]sf 5f}+ .
$= lg/+s'ztGqnfO{ ;'b[9 ug]{ if8\oGqcGtu{t zfxL ;/sf/n] 3f]if0ff u/]sf] slyt lgjf{rgsf] alxisf/ ug]{ tyf /fhgLlts lgo'lQmsf] e08fkmf]/ ug]{ ;ft /fhgLlts bnx¿sf] lg0f{onfO{ xfd|f] kf6L{ hf]8bf/ / ;lqmo ;dy{g ub{5 .
cWoIf– k|r08
g]skf -dfcf]jfbL_, s]Gb|Lo ;ldlt
;+j}wflgs /fhgLlts bnx¿ / cGt/f{li6«o ;d'bfon] g]kfndf a9\bf] /fhgLlts ;+s6 ;dfwfgsf nflu /fhf / ;+;bLo /fhgLlts kf6L{aLr Pstf / ;xsfo{df hf]8 lb+b} cfPsf] kl/k]|Iodf …df3 !(Ú sf] zfxL sbdn] ;d:of ;dfwfgsf] /fhgLlts pkfonfO{ k"0f{tM c:jLsf/ u/]sf] lyof] . /fhfn] ;]gfsf] cf8df dfcf]jfbL ;d:ofsf] ;}lgs ;dfwfg ug{ vf]h]sf] eP klg rf/ dlxgfsf] cg'ejn] zfxL k|of; c;kmn / unt ;fljt eO;s]sf] 5 . pQm sbdn] g]kfnL /fhgLltdf /fhfnfO{ lgtfGt PSnf] agfOlbPsf] 5 . ;ft bn, cGt/f{li6«o ;d'bfo / dfcf]jfbL ;a} /fhfsf] x's'dLtGqsf] lj/f]wdf plePsf 5g\ . o;n] slyt ;+j}wflgs zlQmaLrsf] Pstf x'g'kg]{ egL pl7/x]sf] cfjfhnfO{ c;fGble{s / /fhfn] :jLsf/ gug]{ ljsNk ;fljt u/]sf] 5 . olb dfcf]jfbLx¿ JolQmxTof / lx+;fsf] /fhgLlt xf]Og, zflGtk"0f{ hgcfGbf]ngsf] dfWodaf6 cl3 a9\g tof/ ePsf] v08df ;ft bn k|ltlglw;efnfO{ k|:yfgljGb' agfO{ ;+ljwfg;efnfO{ lgsf;ljGb' agfP/ åGå / ;+s6sf] zflGtk"0f{ ;dfwfg vf]Hg tof/ /x]sf] sfo{qmd / k|lta4tf ;fj{hlgs ul/;s]sf 5g\ . o;af6 ;ft bn / dfcf]jfbLaLr ;xsfo{ ;Dej gx'g] s'/} 5}g .
dfcf]jfbL cfqmfds, lbQm]n ahf/ Wj:t
sf7df8f}+ . ljb|f]xL dfcf]jfbL;“usf] n8fO“df ;'/Iffkmf}h lsg pbf;Lg aGb} uO/x]sf] 5 < vf]6fªsf] ;b/d'sfd lbQm]n ahf/df cfOtaf/ /ftL 7"nf] ;ª\Vofdf cfPsf dfcf]jfbL n8fs"x¿n] ;zQm cfqmd0f ubf{ klg Toxf“ /x]sf] ;+o'Qm ;'/Iffkmf}hn] To;sf] k|efjzfnL k|lt/Iff ug{ g;s]kl5 o:tf] k|Zg p7]sf] 5 . cfkm\gf yf]/} n8fs"x¿ u'dfP/ klg dfcf]jfbLn] lbQm]ndf 7"n} Iflt k'¥ofpg ;kmn ePsf] 5 .
/ftL !! ah]b]lv ;'? ePsf] dfcf]jfbL cfqmd0f sl/a kf“r 306f;Dd tlGs“bf ;b/d'sfd k"/} Wj:t ePsf] lyof] . cfqmd0fdf k/L ;'/Iffkmf}hsf cf7 hgfn] Hofg u'dfpg'sf ;fy} !$ j6f ;/sf/L sfof{nox¿ Wj:t ePsf] hgfOPsf] 5 . dfcf]jfbLlt/ eg] tLg hgfn] dfq Hofg u'dfPsf] hgfOPsf] 5 . cfqmd0fsf qmddf Ps ;]S;g efO; sdfG8/ :jl:tsfsf] d[To' ePsf] klg dfcf]jfbLn] atfPsf] 5 . dfcf]jfbLn] sf/fuf/df cfqmd0f u/L %$ hgf aGbLx¿nfO{ d'Qm ug'{sf ;fy} Ps hgf OG:k]S6/;lxt cf7 hgf k|x/L / Ps hgf ;]gfnfO{ sAhfdf lnPsf] tyf tLg yfg OG;f; /fOkmn, Ps yfg P;Pncf/, P3f/ yfg y|Lg6y|L /fOkmn, Psyfg dfph/ k]:tf]n, !) yfg lu|g]8 / kf“r xhf/ yfg uf]nL sAhf u/]sf] bfaL u/]sf] 5 .
;f] cfqmd0fdf dfcf]jfbLn] lhNnf k|zf;g sfof{no, lhlj;, cbfnt, lzIff, s[lif ljsf;, sf/fuf/, ;/sf/L jlsnsf] sfof{no, dfnkf]t, jg, l;+rfO, cg';Gwfg sfof{nonufot !$ sfof{no Wj:t kf/]sf] 5 . tL sfof{nox¿df cl:t ;f]daf/ ;f“em;Dd cfuf] blGs/x]sf] k|ToIfbzL{n] atfPsf 5g\ . dfcf]jfbLn] ;b/d'sfdsf ;a}h;f] ;/sf/L sfof{nodf Ps}k6s cfqmd0f u/]sf] a'lemPsf] 5 .
dfcf]jfbLn] sf/fuf/df cfqmd0f u/L ;a} aGbLx¿nfO{ eufp“bf / dxŒjk"0f{ ;/sf/L sfof{nox¿ Wj:t kfbf{;d]t lhNnf ;b/d'sfdsf] ;'/Iffy{ vl6Psf] zfxL g]kfnL ;]gf k|efjsf/L gag]sf] atfOG5 . ;]gfn] rfx]sf] eP lbQm]n ;b/d'sfd ;'/Iff ug{ ;Sg] atfOG5 . ;]gfsf] pbf;Lgtfsf sf/0f k"j{sf] ;'Gb/ kxf8L If]q lbQm]n dfcf]jfbL cfqmd0fsf] lg;fgfdf Wj:t} aGgk'u]sf] 5 .
lbQm]nnufot s]xL 7fp“x¿sf] 36gfn] s]xL ;dootf dfcf]jfbL cfqmd0fsf ;fd' ;]gfsf] k|Tofqmd0f lkmtnf] aGb} hfg yfn]sf] xf] ls eGg] cfz+sf pAhfOlbPsf] 5 . o;cl3 h]7sf] clGtd ;ftf sfe|]df ePsf] dfcf]jfbL cfqmd0f / le8Gtdf ;]gfs} a9L Iflt ePsf] lyof] . sfe|]sf] 3tL{5fkdf uPsf] h]7 #) ut] ePsf] le8Gtdf cf7 ;'/IffsdL{sf] d[To' ePsf] lyof] eg] sfe|]s} gfs]{vf]nfdf dfcf]jfbLn] Ps ;fj{hlgs ;jf/L ;fwgdfly cfqmd0f ubf{ 5 ;}lgssf] d[To' ePsf] lyof] . ;f] cfqmd0fdf k/L b'O{ ;j{;fwf/0fsf] ;d]t d[To' ePsf] lyof] . h]7 @% ut] s}nfnLsf] d;'l/ofdf ;'/Iffkmf}h / dfcf]jfbLaLr le8Gt x'“bf !$ ;'/IffsdL{sf] d[To' ePsf] lyof] .
/fhfsf] k|ToIf zf;gsfnsf] o; cjlwdf alb{ofsf] u0f]zk'/ / ?s'dsf] vf/fdf 7"nf] Iflt a]xf]g'{k/]sf] dfcf]jfbLn] ;fgfltgf le8Gt / cfqmd0fdf ;'/Iffkmf}hnfO{ xfonsfon kfb}{ cfO/x]sf] b]lvG5 . dfcf]jfbLn] l;/xfdf klg ck]lIft ;kmntf kfPsf] lyPg . lbQm]n, sfe|] / s}nfnLsf cfqmd0f / le8Gtdf dfcf]jfbL kIfn] yf]/} Ifltdf ;'/Iffkmf}hnfO{ k/flht u/]sf] b]lvPsf] 5 .
…df3 !(Ú kl5 dfcf]jfbLn] lhNnf ;b/d'sfd cfqmd0f u/]sf]df lbQm]n bf];|f] xf] . o;cl3 uPsf] kmfu'gdf Psk6s Wj:t kfl/;s]sf] c3f{vf“rLdf pgLx¿n] km]l/ cfqmd0f u/L Wj:t t'NofPsf lyP . Toltv]/ klg lhNnf ;b/d'sfdsf] ;'/Iffy{ vl6Psf ;]gf cfqmd0fk|lt a]vj/ / d'sbz{s ag]sf lyP . c3f{vf“rLdf dfcf]jfbLn] !! ;/sf/L sfof{no Wj:t kf/]sf lyP t/ /ftel/ dfcf]jfbLn] latG8f dRrfp“bf klg ;]gf Aof/]sleq} ;Lldt /x]sf lyP . lbQm]ndf klg c3f{vf“rLs} h:tf] k|s/0f bf]xf]l/Psf] 5 . uPsf] cfOtaf/ lbQm]n–cfqmd0fdf ;]gfn] b]vfPsf] pbf;Lgtfn] ;]gfk|lt cg]s k|Zg p7fpg] 7fp“ /x]sf] ljZn]ifsx¿n] hgfPsf 5g\ . Aof/]saf6 aflx/ glg:sg] xf] eg] Toxf“ ;]gf /fVg'sf] cf}lrTo k'li6 x'g g;Sg] ;'/Ifflj1x¿n] cf}+NofPsf 5g\ .
bnx¿leqsf] k'gM;+of]hg s;/L <
k|bLk g]kfn
sf+u|]; k'm6\g' x'“b}gYof], /fk|kf 6'lqmg' x'“b}gYof] . oL b'j} kf6L{x¿sf] ef]6AofÍ / /fhfsf] ef]6AofÍ Pp6} x'gfn] sf+u|]; / /fk|kf alnof] x'“bf /fhf sdhf]/ x'G5g\ clg oL b'O6f kf6L{ sdhf]/ x'“bf :jtM /fhf alnof x'G5g\ . cfOtaf/sf] Pp6f sfo{qmddf /fk|kfsf k|ltlglwn] …d';fk|j[lQnfO{ psf;]/Ú cfkm\gf] kf6L{ k'm6fpg] if8\oGq eO/x]sf] hfgsf/L u/fpg'ePsf] lyof] . of] d';fk|j[lQsf] v]nf] b/af/s} v]nf] xf] eGg] ;a}nfO{ yfx} 5 .
slDg:6x¿ klg ldlnlbP /fd|f] x'GYof] . clxn] Pdfn] ;a}eGbf alnof] 5 / c¿a]nf hlt ufnL u/] klg lgjf{rgsf] ;dodf ;a}nfO{ ToxL Pdfn]sf] ;xof]u rflxG5 . d]/f] egfO ljut tLg k|ltlglw;efsf] Jofjxfl/s lgisif{ xf] . c¿ s]xL ug{ g;Sbf df]rf{s} ¿kdf ;a} ldn]/ ;dfhjfbL wf/sf] Pp6f zlQm lgdf{0f u/] ltgn] /fd|} sfd ug]{ lyP .
dfcf]jfbLsf] cltjfbn] Pslbg ltgLx¿nfO{ vfg]5 . /fhfsf] lg/+s'ztfsf] jt{dfgdf ltgn] /fhgLlts bnsf sfo{stf{dfly cfqmd0f u/]/ /fhfs} lg/+s'ztfnfO{ alnof] agfO/x]sf 5g\ . pgLx¿n] clxn] aGb's la;fP/ cf/fd ug'{k5{ . o;aLrdf ;a}vfn] lx+;fTds ultljlw aGb u/]/ cfk"mdfly nfu]sf] cftÍjfbsf] snÍ d]6fpg'k5{ . xf]Og eg] dfcf]jfbL;“u sfo{stf{ xf]Og, ;lxbx¿sf] eL8 dfq} af“sL /xg]5 . qmGbg, ;Gtfk / ;/fk pgLx¿sf] ;fyL x'g]5 .
hlt sdhf]/L u/]sf eP klg g]kfnsf /fhgLlts bnx¿ ldn"g\, pgLx¿sf] P]Soa4tf a9f];\ eGg] g]kfnL hgtfsf] rfxgf xf] . t/, g]kfndf /fhgLlts kf6L{sf] Ph]G8fdf hgtf;“u k|ToIf ;/f]sf/ /fVg] ljifon] k|fyldstf kfpg ;s]sf 5}gg\ . hgtfd} klg k|hftGqnfO{ kf6L{x¿sf] lhDdfdf 5f]l8lbg] r]tgf ljBdfg 5 . To;} x'gfn] g]kfnL pkef]Qmfdf :jtGqtfsf] r]t k:g ;s]sf] 5}g . clxn] kfgLsf] xfxfsf/ dlRrPsf a]nf sf7df8f}+df hgtfx¿ l/Qf ufu|L lnP/ ;8sdf lg:sg g;Sg', Uof; gkfO“bf l/Qf] Uof; l;lnG8/nfO{ afhf agfP/ ;/sf/sf] lj/f]w gug'{, dx“uL a9\bf Pp6f klg h'n'; glg:sg' g]kfnL /fhgLltsf] lj8Dagf xf] . cfkm\gf] sfdsf nflu klg hgtf kf6L{d'vL eO/x]sf 5g\ t/ /fhgLlts kf6L{x¿ Tof] ck]IffnfO{ cfkm\gf] sfo{qmd agfP/ cl3 a9\g ;ls/x]sf 5}gg\ .
;ft /fhgLlts bnx¿n] gu/kflnsfsf] lgjf{rg alxisf/ ug]{ ;fd"lxs 3f]if0ff u/]kl5 ef6x¿sf] ;ftf] uPsf] 5 clg kf6L{k|lt ;zlÍt Odfgbf/ dg k|k'mNn ePsf] 5 . lgjf{rgsf nflu hgtfk|lt lgi7f ePsf] ;/sf/, ;'/Iffsf] jftfj/0f, eod'Qm /fHok|0ffnL x'g' clgjfo{ 5 / clxn]sf] g]kfndf oL s]xL klg 5}gg\ . clxn]sf 6Ls] …hgk|ltlglwÚ / ef]lnsf …lgjf{lrt k|ltlglwÚ sf] k|ltlglwTjdf s'g} e]b gx'g] x'gfn] klg clgjf{lrt ;/sf/sf] cfof]hgfdf x'g] r'gfjdf s;}n] efu lng'x'“b}g . :yfgLo ljsf; dGqLn] …6Ls]Ú / …g6Ls]Ú hgk|ltlglwsf] x}l;ot Pp6} xf] eg]/ ;fj{hlgs ul/;Sg'ePsf] 5 . k|hftGq / /fi6«sf] dfof ug]{ k|To]s g]kfnLn] 6Ls] / g6Ls] b'j}nfO{ lt/:sf/ ug'{k5{ .
clxn] gful/s ;d'bfosf] leGgleGg s'gfaf6 …clgjf{lrt ;QfnfO{ s/ ltg'{x'“b}gÚ eGg] cfjfh p7\g yfn]sf] 5 . of] k|hftGq ;'xfp“lbnf] cfGbf]ngsf] Pp6f dxŒjk"0f{ d'2f xf] . t/, ;“u;“u} of] clGtd n8fO“sf] 3f]if0ff klg xf] . /fhgLlts bnx¿n] cfh} o:tf] lg0f{o ug'{k5{ eGg] 5}g t/ pgLx¿n] g]t[Tj ul//x]sf] cfGbf]ng Tof] ljGb';Dd klg k'Ug;S5 eGg] of] gful/s ;Gb]z xf] .
clxn];Dd /fk|kf / hgzlQm kf6L{x¿ klg clgjf{lrt ;Qfsf] kIfdf plePsf 5}gg\ . ltgLx¿sf] of] ;LdfGtl:yltk|lt cfGbf]ng/t bnx¿ ;sf/fTds x'g'k5{ . zq'k+lQm lj:tf/ ug]{ dfcf]jfbL–/fhfjfbL uNtL /fhgLlts bnx¿n] ug'{x'“b}g .
s'g} klg kf6L{x¿ /fhfjfbL x'g} ;Sb}gg\ . /fhf :jod\n] cy{bfg u/]/ u7g u/]sf] kf6L{ klg s]xL ;dokl5 /fhfaf6 lj/t x'g yflnxfN5 . /fhf / kf6L{sf] ;DaGw eg]sf] zq'jt\ x'G5 . of] Oltxf;sf] cg'ej xf] . To;}n] h]–h:tf kf6L{ v'n] klg To;k|lt bnx¿n] ;sf/fTds cleJolQm lbg'k5{ . xf], dfcf]jfbL, d':sfg;]gf, lzj;]gf jfg/;]gfh:tf xltof/sf] kl/ro lbg] gfdwf/Lx¿nfO{ eg] kf6L{x¿n] lt/:sf/} ug'{k5{ .
cfOtaf/ Pp6f ljlrqsf] sfo{qmddf efu lng] cf};/ kfP“ d}n] . dfG5]sf] af]nL ;'Gbf 5Ss} k/]“ d . cem} klg sf7df8f}+sf s]xL a'l4hLjLdf /fhfn] tLg jif{kl5 …;f“Rr} khf{tGq kmsf{OalS;G5Ú eGg] e|d /x]5 . ;'Gbf nfh} nfUof] . af}l4stf klg slt bl/b| †
xfd|f dxf/fhsf nflu hgtf, k|hftGq, ;+ljwfg, ;+j}wflgs /fhtGqh:tf zAbx¿ zf]s];sf tl:a/ dfq x'g\ . Jojxf/df g]kfndf clxn] ;+ljwfg ;Dk"0f{ ¿kdf dl/;s]sf] 5 . sfg'gL zf;gnfO{ lj:yflkt ug]{ v'nf if8\oGq hf/L 5 . /fhfsf] dlGqkl/ifb\ hgtfk|lt pQ/bfoL 5}g . /fli6«otf eg]sf] ltgsf nflu sfnfkfgLsf] /lh:6«];g dfq xf] . sd{rf/LtGq eTsfpg / hgtf ;tfpg If]qfwLzsf] lgo'lQm ul/Psf] 5 . clVtof/ b'¿kof]u cg';Gwfg cfof]usf] t]hf]aw ug{ u7g ul/Psf] e|i6frf/L cfof]un] oltsf lbg;Dd a}Í / >L % sf] ;/sf/sf] /fh:j 7Ug] lu/L;“u ;f]wk'5 ug]{ cf“6 klg u/]sf] 5}g . ;/sf/sf b'O{ hgf dGqL bf]xf]/f] ;'ljwf lnP/ e|i6frf/ ul//x]sf 5g\ . ltgnfO{ ;ts{ u/fpg] lxDdt klg e|i6frf/L cfof]u;“u 5}g .
s] oL nIf0fx¿ tLg jif{kl5 k|hftGq lkmtf{ ug]{ lx;fa–lstfasf 5g\ < cx“, 5}gg\ .
/fHokIfsf] aGb's / ljb|f]xLkIfsf] aGb's, lagfxf/lht nl8/xG5g\ / d[To'sf] tYofÍnfO{ emg\emg\ dfly psf:b} n}hfG5g\ . aGb's d[To'sf] k|ltlglw xf], To;n] s;}nfO{ klg lhtfp“b}g . k|hftflGqs k|0ffnLdf aGb's]–d[To'sf] ;+Vof lbgsf] ;/b/ Ps hgf klg lyPg, /fhfn] /fhsLo clwsf/ x:tut u/]sf] ;f9] b'O{ jif{df of] ;+Vof b}lgs tLg k'u]sf] lyof] eg] /fhf :jod\ dlGqkl/ifb\sf] cWoIf ePsf] rf/ dlxgfdf of] d[To';+Vof b}lgs ;ft k'u]sf] 5 . /fhfsf] zf;g nlDab} hf“bf of] d[To';+Vof k|To]s dlxgf b}lgs Pssf] b/n] psfnf] nflu/xg]5 . /fHokIfnfO{ t dfG5] d/]s} kmfObf xf]nf t/ dfcf]jfbLx¿ olb ;f“lRrs} /fhgLlts kf6L{ x'g\ eg] ltgn] rf“8} b}lgs b; k'Ug;Sg] of] d[To';+VofnfO{ 36fpg cfk"mnfO{ k'gu{l7t ug'{k5{ . /fhfn] cGt/f{li6«o d~rx¿df ;+;bLo bn xf]Og, dfcf]jfbL kf6L{nfO{ dfq} a]lr/x]sf 5g\ . t/, …df3 !(Ú sf] zf;g dfcf]jfbL xf]Og, bnx¿nfO{ y'g]/ cf/De ePsf] lyof] . /fhfn] cfkm\gf] ;a}eGbf 7"nf] b'Zdg ;+;bLo /fhgLlts bnx¿ g} dfg]sf 5g\ t/ klg ltgsf lj?4df af]Ng] s'g} Ph]G8f /fhf;“u gePsf] oyfy{nfO{ dfcf]jfbLn] a'em\g'k5{ .
d}n], dfcf]jfbLn] xltof/ a'emfP/ cfTd;dk{0f ug'{k5{ eg]sf] 5}g . d}n] eg]sf] s'/fnfO{ dfcf]jfbLx¿n] h:tfsf] t:t} a'em"g\– zflGtjftf{n] lsgf/ glno'Gh]n;Dd pgLx¿sf] aGb's pgLx¿s} …cfwf/If]qÚ df ;'/lIft /xf];\ . pgLx¿;“u To:tf :yfgx¿ 5g\ eGg] ;Tosf] pb\af]wg t /fHokIfaf6 eO;s]s} 5 .
hgsk'/df Pdfn]sf] k|lzIf0f
hgsk'/ . hgsk'/ c~rnsf wg'iff, ;nf{xL / dxf]Q/Ldf g]skf -Pdfn]_ n] lhNnf:t/Lo k|lzIf0fx¿ ;DkGg u/]sf] 5 . tLg}j6f lhNnfsf k|lzIf0fnfO{ kf6L{sf dxf;lrj dfwjs'df/ g]kfnn] ;Daf]wg ug'{ePsf] lyof] .
dxf;lrj g]kfnn] cfGbf]ngsf] ljsNk gePsfn] hgclwsf/ / u'd]sf] k|hftGq kmsf{pgsf nflu cfGbf]ngdf plqg sfo{stf{x¿nfO{ lgb]{zg lbg'eof] . d+unaf/ ;nf{xLdf cfof]lht sfo{stf{ e]nfnfO{ ;Daf]wg ub}{ pxf“n] hgtf / sfo{stf{sf] efjgfljk/Lt ghfg] ljZjf; lbnfp“b} clxn]sf] cfGbf]ngn] k6sk6s nl8/x'g'gkg]{ u/L k"0f{ k|hftGq :yfkgf ug]{ atfpg'eof] . dxf;lrj g]kfn;dIf sfo{stf{x¿n] ;ft bnsf] Pstf sfod /fVg / /fhfn] af]nfpgf;fy b/af/ ghfg cg'/f]w u/]sf lyP . ax'bnLo Joj:yfsf] abgfd ug]{ u/L 5]l8Psf] s'k|rf/ lrg'{kg]{ / ePsf sdL–sdhf]/L :jLsfg'kg]{df hf]8 lb+b} pgLx¿n] cfGbf]ngafx]s s'g} ljsNk gePsf]df ;xdlt hgfPsf lyP . e]nfdf dWofdf~rn ;+of]hs tyf :yfoL sld6L ;b:o s]zj a8fn, hgsk'/ c~rn OGrfh{ /fdrGb| emf, s]Gb|Lo ;b:o /3'jL/ dxf;]7, j}slNks s]Gb|Lo ;b:o /Tg]Zj/ uf]Ot, s]Gb|Lo ;Nnfxsf/ dx]Gb| /fo, c~rn ;lrj z+s/gfy zdf{nufotn] af]Ng'ePsf] lyof] . lhNnf ;lrj s]zj 9'+ufgfsf] ;efkltTjdf ;DkGg e]nfdf 7"nf] ;+Vofdf sfo{stf{x¿ ;xefuL lyP . dxf;lrj g]kfn lxh} gjnk'/df cfof]lht kqsf/ e]63f6df ;xefuL x'g'eof] .
;f]daf/ dxf;lrj g]kfn dxf]Q/Ldf cfof]lht ljljw sfo{qmdx¿df ;xefuL x'g'eof] . ;xf]jf{df cfof]lht lhNnf:t/Lo sfo{stf{ e]nfnfO{ ;Daf]wg ug'{k"j{ cfGbf]ng/t ;ft} bnsf lhNnf g]tfx¿n] pxf“nfO{ e]6L cfGbf]ngsf ljifodf 5nkmn u/]sf lyP . sfo{stf{ e]nfnfO{ ;Daf]wg ub}{ dxf;lrj g]kfnn] cfGbf]ngnfO{ ;zQm kfg{ hf]8 lbg'ePsf] lyof] . sfo{jfxs lhNnf ;lrj ;'/]zk|;fb l;+xsf] ;efkltTjdf ;DkGg e]nfnfO{ dxf;lrj;“u} /xg'ePsf c¿ s]Gb|Lo g]tfx¿n] klg ;Daf]wg ug'{ePsf] lyof] .
cfOtaf/ lbgel/ dxf;lrj g]kfn hgsk'/df Jo:t /xg'eof] . hgsk'/df /x]sf dfcf]jfbLkLl8t / lj:yflkt gful/sx¿n] dxf;lrj g]kfnnfO{ e]6L cfkm\gf] b'Mv la;fPsf lyP eg] lhNnfsf a'l4hLjLx¿n] e]6L cfGbf]ngsf af/]df cf–cfkm\gf] /fo;'emfj lbPsf lyP . sfo{stf{ e]nfnfO{ ;Daf]wg ug'{k'j{ dxf;lrj g]kfn kqsf/ e]63f6df ;xefuL x'g'ePsf] lyof] .
tLg} lhNnfsf sfo{stf{x¿n] cfGbf]ngdf hf]8 lbPsf] pNn]v ub}{ dxf;lrj g]kfnn] To;n] kf6L{nfO{ yk pmhf{ lbg] ljZjf; JoQm ug'{eof] . tLglbg] hgsk'/ e|d0fkl5 d+unaf/ /fhwfgL kmls{g'ePsf dxf;lrj g]kfnn] a'waf/;“u atfpg'eof]– …sfo{stf{sf] efjgf /fd|f] 5, cfGbf]ngsf] ljsNk 5}g eGg]df ;a}sf] ;xdlt 5 .Ú dxf;lrj g]kfnn] sfo{stf{ e]nfsf] lgrf]8 lgsfNb} eGg'eof]– …/fhfn] k|hftGq dfGb}gg\ eg] xfdLn] lsg /fhf dfGg] eGg] sfo{stf{sf] k|Zg 5 .Ú
k|lzIf0fnfO{ tLj|tf lb+b} Pdfn]n] cfp“bf] c;f/ !&–!* df gf/fo0fL, @! df wjnflul/ / @@ df u08sL c~rndf k|lzIf0f sfo{qmd to u/]sf] 5 . tLg} sfo{qmddf dxf;lrj g]kfn pkl:yt x'g'x'g]5 .
alxisf/sf] 3f]if0ffn] zfxL ;/sf/ cflQof]
sf7df8f}+ . cfkm\gf] lg/+s'z sbdnfO{ ;xof]u k'Ug] u/L /fhfn] 3f]if0ff u/]sf] gu/kflnsfsf] r'gfj ;ft /fhgLlts bnn] c:jLsf/ u/]kl5 zfxL ;/sf/ ;+s6df k/]sf] 5 . ;ft bnn] pQm lgjf{rg alxisf/ ug]{ 3f]if0ff u/]sf] kl;{kN6 zfxL ;/sf/sf ;~rf/dGqLn] bnx¿nfO{ dfcf]jfbL;“u t'ngf ub}{ cfkm\gf] 56k6L ;fj{hlgs u/]sf 5g\ .
k6sk6s cg'df]lbt /fli6«o dfGotfk|fKt d"nwf/sf /fhgLlts bnx¿n] lgjf{rg alxisf/ ug]{ 3f]if0ff u/]sf sf/0f lgjf{rg cfof]u klg cGof]ndf k/]sf] 5 . b/af/sf] cf1fkfnssf] ¿kdf b]lvPsf k|d'v lgjf{rg cfo'Qm s]zj/fh /fhe08f/Ln] cem} cfkm\gf] k|ltlqmof ;fj{hlgs gu/] klg cfGtl/s ¿kdf bnx¿n] alxisf/ ubf{ lgjf{rg x'g g;Sg] lgisif{df cGo cfo'Qmx¿ k'u]sf] ;|f]tsf] bfaL 5 .
g]skf -Pdfn]_ s]Gb|Lo sfof{no, aNv'df uPsf] zlgaf/ a;]sf] ;ft bnsf zLif{:y g]tfx¿sf] a}7sn] lgjf{rg alxisf/ ug]{ pNn]v u/]sf] lyof] .
a}7skl5 hf/L lj1lKtdf g]skf -Pdfn]_ sf dxf;lrj dfwjs'df/ g]kfn, g]kfnL sf+u|];sf ;efklt lul/hfk|;fb sf]O/fnf, k|hftflGqs sf+u|];sf sfo{jfxs ;efklt uf]kfndfg >]i7, hgdf]rf{ g]kfnsf cWoIf clds z]/rg, g]dlskfsf cWoIf gf/fo0fdfg ljh'S5], ;b\efjgf -cfgGbLb]jL_ sf ;xdxf;lrj clgns'df/ emf / ;+o'Qm jfddf]rf{sf ;+of]hs ;LkL d}gfnLn] x:tfIf/ ug'{ePsf] 5 .
lhTg] pDd]b\jf/sf] vf]hL †
:yfgLo lgsfodf k|ltudgnfO{ ;3fpg] …6Ls]x¿Ú dgf]gLt ubf{ zfxL ;/sf/n] …cfp“bf] r'gfjnfO{ Wofgdf /fVgÚ dftxtsf lgsfonfO{ ljz]if lgb]{zg hf/L
u/]sf] 5 . 6Ls] ;efklt, pk;efklt dgf]gogsf] l;kmfl/; ubf{ lhNnf k|zf;g sfof{nox¿nfO{ …Wofg k'¥ofpg'kg]{ s'/fÚ zLif{sdf ;f] lgb]{zg k7fOPsf] 5 . lgb]{zgsf] klxnf] a'“bfdf :jR5 5ljsf] x'g'kg]{ /fhfsf] k'/fg} y]uf] bf]xf]¥ofOPsf] 5 eg] bf];|f] a'“bfdf …cfp“bf] lgjf{rgdf lhTg ;Sg]Ú dfkb08 to ul/Psf] 5 . To;sf nflu s'g} /fhgLlts kf6L{df ;lqmo ePsf] jf :jtGq /fhgLlt ul//x]sf] JolQmnfO{ k|fyldstf lbg lgb]{zg lbOPsf] 5 .
s]Gb|df …:jR5 5ljÚ sf a}+s 7u t'n;L lu/Lsf] af]njfnf eO/x]sf a]nf lhNnfdf klg To:t} 7ux¿n] df}sf kfPsf 5g\ . jL/uGhdf e|i6frf/sf] d'2f v]lk/x]sf k"j{k~r zDe'k|;fb rf}/l;ofn] ;efkltsf] kb xTofPsf 5g\ . pgsf lj?4 k/]sf] ph'/Ldf clVtof/ b'?kof]u cg';Gwfg cfof]un] 5fglag ul//x]sf] 5 . dgf]gLt kRrL;dWo] clwsf+z k~rfotdf cfly{s clgoldttfsf] cf/f]k nfu]sfx¿ 5g\ . u'NdLsf k"0f{axfb'/ vqLn] Hofgsf] dfof dfg]/ /fhLgfdf lbPsf 5g\ eg] dgfªsf pk;efklt dgf]gLt t]haxfb'/ a:g]tn] o;cl3 g} ;f] kb c:jLsf/ u/]sf 5g\ . hfh/sf]6sf] ;efkltdf dgf]gLt rGb|axfb'/ l;+x sf] xf] < cem} kQf nfu]sf] 5}g . hfh/sf]6sf OGb|axfb'/ l;+xn] cfkm\gf] gfd e"na; rGb|axfb'/ pNn]v ul/Psf] bfaL u/]sf 5g\ eg] aemfªsf rGb|axfb'/ l;+xn] lhNnf km/s k/]sf] atfPsf 5g\ .
Psflt/ lgjf{rgsf] s'/f ul//x]sf] zfxL ;/sf/n] csf]{lt/ 6Ls]–k|yf cufl8 a9fPsf] 5 . o;n] klg slyt lgjf{rgsf] d's'G8f] pq]sf] 5 . lhNnf ljsf; ;ldltdf h:t} uflj;df klg dgf]gog ug]{ tof/L ul//x]sf] :yfgLo ljsf;dGqL v8\saxfb'/ hL;Ln] ;fj{hlgs ul/;s]sf 5g\ . pgsf cg';f/ gu/kflnsfdf klg dgf]gog ug]{ tof/L lyof], PsfPs r'gfjsf] s'/f cfPsfn] dgf]gog /f]lsPsf] xf] .
aga]x8f–;+xf/
…dfcf]jfbL z+sfsf] 3]/fdfÚ
sf7df8f}+ . nIdL zfxsf] sfvdf Psjif]{ 5f]/f lyof] . /ftL !@ ah] cfPsf sl/a Ps bh{ghlt JolQmx¿n] pgnfO{ eg]–…5f]/f]nfO{ oxL“ 5f8 / lx“8 .Ú pgn] ;fgf] 5f]/fnfO{ 5f8]/ hfg g;Sg] atfOg\ . pgLx¿n] …To;f] eP 5f]/f lnP/ lx“8Ú eg] . zfx dWo/ftL b"w] 5f]/f lnP/ pgLx¿n] eg]s} 7fp“lt/ uOg\ . t/, ckx/0fsf/Ln] sl/a 8]9 lsnf]ld6/ k/ nu]/ zfx, pgsf Psjif]{ 5f]/f / c¿ rf/ hgfsf] jLeT; xTof u/] . b'O{ lbgcl3 dfq zfx cfkm\gf] Psjif]{ 5f]/fnfO{ ;fydf lnP/ >Ldfg\ e]6\g dx]Gb|gu/af6 Toxf“ cfPsL lyOg\ .
uPsf] h]7 #) ut] /ftL s}nfnL lhNnfsf] rf}dfnf uflj;l:yt s'r}gL vf]nfdf xTof ul/Psf 5 hgf lgbf]{ifdWo] Ps zfxsf] x[boljbf/s k|;ª\u xf] of] . ;f] /ftL !@ ah] cfPsf cf7–b; hgf xltof/wf/L ;d"xn] ;z:q k|x/L an, aga]x8fdf sfo{/t k|x/L hjfg s]zj zfxsf >LdtL nIdL / 5f]/f PsjifL{o bLk]Gb|, csf{ k|x/L hjfg pk]Gb| P]/sL >LdtL b'uf{b]jL P]/, k|x/L hjfg dfgaxfb'/ l;+xsL >LdtL /fwfb]jL l;+x / k|x/Ldf egf{ x'gcfPsf u0f]z ljs / k|]d e'nsf] xTof u/]sf] lyof] . ;z:q k|x/Lsf kl/jf/ 8]/f u/]/ a;]sf] ;f] :yfgaf6 ckx/0f u/L glhssf] Ujf;L ;fd'bflos jgdf nu]/ ckx/0fsf/Ln] tL lgbf]{ifx¿sf] xTof u/]sf lyP .
aga]x8fl:yt ;z:q k|x/L ansf] blIf0fkl§ emG8} 8]9 ;o ld6/sf] b"/Ldf ;z:q k|x/Lsf kl/jf/ 8]/f u/]/ a;]sf lyP . /ftL cfPsf tL ckx/0fsf/Lx¿n] k|x/Lsf kl/jf/ a;]sf 8]/fdf vfgtnf;L ub}{ …ltdLx¿sf >Ldfg\ sxf“ 5g\ < s] u5{g\ < pgLx¿sf] kmf]6f] sxf“ 5 <Ú eGb} sl/a Ps 306f;Dd ;f]wk'5 ug]{ / sf]7fsf ;fdfgx¿ vfgtnf;L u/]sf lyP . Ps 306f;Ddsf] vfgtnf;Lkl5 pgLx¿nfO{ ckx/0f ul/Psf] lyof] / tTsfn s]xL k/ nu]/ xTof ul/Psf]] lyof] . glhs} /x]sf] k|x/Ln] ;f] ckx/0faf/] rf/–kf“r 306fkl5 dfq hfgsf/L kfPsf lyP . ;'/Iffkmf}hn] vf]htnf; yfNbf tL lgbf]{ifx¿sf] xTof eO;s]sf] lyof] .
;'?df dfcf]jfbLn] ;f] 36gf 36fPsf] cfz+sf ul/P klg p;n] 36gfsf] lhDd]jf/L glnPsfn] 36gf emg} /x:odo ag]sf] 5 . dfgjclwsf/ 6f]nLn] :ynut cWoog u/L d+unaf/ k|ltj]bg ;fj{hlgs ub}{ dfcf]jfbL g} z+sfsf] 3]/fdf /x]sf] cf}+NofOPsf] 5 . dfgjclwsf/ ;lGw cg'udg ;dGjo ;ldltsf tkm{af6 OG;]s cWoIf ;'jf]w/fh Kofs'/]n / l;ljgsf cWoIf uf}/L k|wfg;lxtsf] Ps 6f]nLn] h]7 #! b]lv c;f/ # ut];Dd 36gf:ynsf] :ynut cWoog u/]sf] lyof] . lxhf] /fhwfgLdf cfof]lht Ps sfo{qmddf ;ldltn] k|ltj]bg ;fj{hlgs ub}{ …xTofsf08sf] cf/f]k dfcf]jfbLdfly nfu]sf] t/ pQm kIfn] c:jLsf/ u/]sf] k[i7e"lddf 36gf /x:odo ag]sf]Ú pNn]v u/]sf] 5 .
:ynut e|d0fdf OG;]s cWoIf Kofs'/]nn] pQm 36gfdf dfcf]jfbL z+sfsf] 3]/fdf /x]sf] atfpg'eof] . pxf“n] eGg'eof]– …of] 36gf dfcf]jfbLsf] dha't ks8 If]qdf ePsf] x'“bf pgLx¿ z+sfsf] 3]/fdf 5g\ . dfcf]jfbLsf]] ks8 If]qdf ePsf] x'“bf of] 36gfaf/] 5fglag u/L pgLx¿n] ;TotYo ;fj{hlgs ug'{k5{ .Ú pxf“n] 36gfsf ck/fwLx¿nfO{ ;fj{hlgs u/L b08 lbg'kg]{ klg atfpg'eof] . l;ljgsf cWoIf k|wfgn] k|x/Lsf kl/jf/ / k|x/Ldf egf{ x'gcfPsfx¿sf] xTof ePsf] x'“bf dfcf]jfbL z+sfsf] 3]/fdf /xg' :jfefljs /x]sf] atfpg'eof] .
dfcf]jfbL kIfn] rflx“ pQm 36gfdf cfkm\gf] s'g} ;+nUgtf g/x]sf] atfPsf] 5 . dfgjclwsf/ 6f]nLl;tsf] e]6df dfcf]jfbLsf ;]tL–dxfsfnL Ao'/f] ;b:o d'lQmn] cfkm\gf] kf6L{af6 pQm 36gf geP tfklg …lgikIf 5fglag ubf{ tYo k|df0fsf cfwf/df ;f] 36gf xfdLaf6 ePsf] 7x/ ePdf xfdL :jLsf/ ug{ tof/ x'g]5f}+Ú egL c:ki6 hjfkm lbPsf] b]lvG5 . dfcf]jfbLsf] s}nfnL lhNnf ;ldltsf ;lrj pT;jn] cWoog 6f]nL;“u pQm 36gfdf kf6L{n] uDeL/ 5fglag ul//x]sf] atfPsf lyP . t/, ;f]xL kf6L{sf klZrd l8lehgsf sdfG8/ k|efs/n] eg] pQm 36gfsf] 5fglag ug]{tkm{ s'g} ;+s]t b]vfPsf 5}gg\ . o:tf] 36gfsf] …s'g} klg qmflGtsf/Ln] sNkgf klg ug{ g;Sg]Ú atfp“b} k|efs/n] c;f/ ! ut] hf/L u/]sf] jQmJodf pQm 36gfdf …lhDd]jf/ qmflGtsf/Lx¿dfly nufOPsf cf/f]ksf] e|ddf gkg{Ú cg'/f]w u/]sf 5g\ . k|efs/sf] ljut k[i7e"ld x]bf{ / pgn] hf/L u/]sf] jQmJon] pQm aa{/ xTofsf08df dfcf]jfbLs} p208tfn] sfd u/]sf] 5 eGg]x¿sf] ;+Vof 7"nf] 5 .
/fHo kIfn] of] 36gf dfcf]jfbLåf/f u/fOPsf] elg;s]sf] 5 eg] dfcf]jfbLn] 36gfdf cfkm\gf] /lQe/ xft g/x]sf] atfPsf] 5 . dfgjclwsf/ 6f]nLn] o; 36gfnfO{ …/x:odoÚ dfGb} uxg 5fglag ug{ ;+o'Qm /fi6«;+3Lo dfgjclwsf/ cfof]usf] g]kfnl:yt sfof{nonfO{ cg'/f]w u/]sf] 5 .
cjx]ngf u/]sf]df l/6}l/6
sf7df8f}+ . cbfntsf] cjx]ngf u/]sf]df zfxL u[xdGqL bfgaxfb'/ zfxLsf lj?4 sl/a cfwf bh{g d'2f bfo/ ePsf 5g\ . lgjt{dfg ;f+;b Pjd\ hgdf]rf{ g]kfnsf dxf;lrj g/fjh ;'j]bLnfO{ l/xf u/]kl5 k'gM ;fbf kf];fssf k|x/Ln] lu/km\tf/ u/]sf] lj/f]wdf g]kfn af/sf cWoIf zDe' yfkfn] u[xdGqL zfxLnfO{ cbfntsf] cjx]ngf u/]sf] l/6 btf{ u/fpg'ePsf] 5 .
pQm l/6df u[xdGqL zfxLnfO{ ;jf]{Rr cbfntn] lnlvt hjfkm lbg cfb]z u/]sf] 5 . ;fy}, dxf;lrj ;'j]bLnfO{ tLg lbgleq ;z/L/ cbfntdf xflh/ u/fpg ;f]daf/ cfb]z eO;s]sf] 5 . xfn pxf“nfO{ lhNnf k|x/L sfof{no nlntk'/sf] lx/f;tdf /fv]sf] a'lemPsf] 5 .
u[xdGqL zfxLn] cbfntsf] cjx]ngf u/]sf] csf]{ l/6 k/]sf] 5– bf]nvfsf s0f{axfb'/ du/sf] l/xf / k'gM lu/km\tf/Ldf . pxf“nfO{ lhNnf cbfntdf ;z/L/ pkl:yt u/fPkl5 klg k'gM kqmfp ul/Psf] lyof] .
o;cl3 cg]/f:jljo'sf k"j{cWoIf /fh]Gb|s'df/ /fO{nfO{ l/xfOsf] cfb]zkZrft\ cbfntdf pkl:yt u/fP/ k'gM kqmfp ul/Pkl5 g]kfn af/sf cWoIf yfkfn] dlGqkl/ifb\sf cj}wflgs pkfWoIf 8f= t'n;L lu/L / u[xdGqL bfgaxfb'/ zfxLnufotsf lj?4 ;jf]{Rrdf cjx]ngfsf] d'2f bfo/ ug'{ePsf] lyof] . cjx]ngfsf o:tf c¿ klg l/6 k/]sf] hgfOPsf] 5 .
zfxL ;Qfn] u}/sfg'gL ¿kdf kqmfp u/L lx/f;tdf /flvPsf g]tfx¿dWo] aGbL k|ToIfLs/0fsf] kl5Nnf] l/6 g]kfnL sf+u]|;sf s]Gb|Lo ;b:o /fdrGb| kf}8]nsf] l/xfOsf nflu k/]sf] 5 . ;f]daf/ pxf“nfO{ l/xf ug{ clwjQmfn] l/6 bfo/ ug'{ePsf] 5 . g]kfnL sf+u]|;sf csf{ s]Gb|Lo ;b:o Pjd\ af}l4s JolQmTj g/xl/ cfrfo{n] eg] of] sfg'gL xf]Og, /fhgLlts ;+3if{ xf] egL aGbL k|ToIfLs/0fsf] l/6 bfo/ ug{ dfGg'ePsf] 5}g . t/, hflgkmsf/x¿n] pxf“ b'jfsf]6–lx/f;tdf PsfGtjf;df /xg'eGbf g]kfnL sf+u]|;sf] cfufdL dxflwj]zg / xfn ljsl;t eO/x]sf] /fhgLlts ;+s6 ;dfwfgsf nflu cfkm\gf k|:6 /fhgLlts c8fg / b[li6sf]0fx¿sf] k|rf/–k|;f/ Pjd\ hgdt lgdf{0fsf nflu sfg'gL ;+3if{s} af6f]af6 l/xfO x'g] k|of;df nfUg' plrt x'g] 7fGb5g\ .
hgdf]rf{ g]kfnsf cWoIf clds z]/rg / pkfWoIf nLnfdl0f kf]v/]n klg o:t} dgl:yltdf /xg'ePsf]df pxf“x¿nfO{ kf6L{n] l/6df hfg] lg0f{o u/]/ l/xfOsf lglDt kxn ul/lbPsf] lyof] .
dfgjclwsf/sdL{ s[i0f kxf8Ln] klg of] tYonfO{ dWogh/ ug'{ pko'Qm x'g] b]lvG5 . oBlk, pxf“sf] c8fg cy{k"0f{ /x]sf] 5 / cf:yfsf] aGbLsf ¿kdf pxf“sf] kl/ro ljZjJofkL ePsf] x'“bf To;n] zfxL ;Qfsf] bdgsf/L rl/q pbfËf] kfg{ d2t g} k'u]sf] 5 .
zfxL ;Qfn] g/xl/ cfrfo{ / s[i0f kxf8Lx¿nfO{ bof u/]/ jf s[kf b]vfP/ l/xfO ub}{g, of] huhfx]/ 5 . p;n] jfdb]j uf}td, nLnfdl0f kf]v/]n / /fh]Gb| /fO{nfO{ klg bof jf s[kf u/]sf] xf]Og . ha sfg'gL ;+3if{df lht]/ hgtfsf] ;fydf lkmtf{ x'g ;lsG5 / Tof] ;Defjgf k|r'/ 5 eg] lsg aGbL k|ToIfLs/0fsf] l/6df ghfg] <
Pdfn]sf] a}7s @^ ut]
sf7df8f}+ . g]skf -Pdfn]_ s]Gb|Lo sld6Lsf] ax'k|tLlIft a}7s cfp“bf] c;f/ @^ ut] a:g] ePsf] 5 . cl3Nnf] ;ftf ;DkGg :yfoL ;ldltsf] a}7sn] ;f] lg0f{o ub}{ a}7ssf] sfo{;"rL to u/]sf] lyof] .
o;k6ssf] a}7s kf6L{sf] cfGtl/s hLjgsf af/]df a9L s]lGb|t x'g] a'lemPsf] 5 . kf6L{nfO{ cfGtl/s ¿kn] r':t, b'?:t / ;'b[9 gagfO{ cfGbf]ngn] ult lng g;Sg] lgisif{sf ;fy Pdfn]n] ;f] ljifonfO{ k|fyldstf lbg] ePsf] 5 . To;sf nflu g]tfx¿sf] sfo{ljefhgdf x]/km]/ / lhDd]jf/L yk36 ul/g] yfxf ePsf] 5 . cfGbf]ngsf] cfnf]rgf ug]{ / a'l4ljnf;df /dfpg] g]tfx¿sf] ;§f sfo{If]qdf v6\g], h'emf? / of]Uo g]tfx¿nfO{ d'Vo lhDd]jf/L lbg'kg]{ cfjfh Pdfn]df p7\b} cfPsf] 5 .
To;afx]s …df3 !(Ú kl5 emngfy vgfnsf] ;+of]hsTjdf ul7t ;dLIff sfo{bn / s]kL cf]nLsf] ;+of]hsTjdf ul7t ;+s6sf] lgsf;;DaGwL sfo{bnsf k|ltj]bgdfly a}7sdf Jofks 5nkmn x'g] a'lemPsf] 5 . ;ft bnsf] ;+o'Qm cfGbf]ng, dfcf]jfbL ultljlw, /fhfjfbLx¿sf] ultljlw, e"uf]n, ljefu / kmf“6x¿sf] sfdsf af/]df Pdfn]n] s]Gb|Lo ;b:ox¿;“u lnlvt k|ltj]bg dfu]sf] 5 . c;f/ !% ut]leq lnlvt k|ltj]bg k]; ul/;Sg s]Gb|Lo ;lrjfnon] lgb]{zg lbPsf] 5 . clxn] s]Gb|Lo ;b:ox¿n] cfkm\gf] lhDdfsf] sfdsf] k|ltj]bg n]Vg yfln;s]sf] yfxf ePsf] 5 .
…df3 !(Ú sf] lg/+s'z sbdkl5 a:g yfn]sf] of] Pdfn]sf] cf}krfl/s bf];|f] a}7s xf] eg] dxf;lrj dfwjs'df/ g]kfn l/xf ePkl5sf] klxnf] . a}7sdf gof“ kl/l:yltsf] ;du| ;dLIff;lxt dxf;lrj g]kfnn] /fhgLlts k|ltj]bg k]; ug'{x'g]5 . a}7s dxf;lrj g]kfnsf] k|ltj]bgdf cfwfl/t eO{ rNg] a'lemPsf] 5 .
sf+u|]; dxflwj]zg ebf}df
sf7df8f}+ . g]kfnL sf+u|];sf] :ylut P3f/f}+ dxflwj]zg cfp“bf] ebf} !$ b]lv !^ ut];Dd x'g] ePsf] 5 . ;f]daf/ ;efklt lul/hfk|;fb sf]O/fnfsf] cWoIftfdf a;]sf] s]Gb|Lo sfo{;ldltsf] cgf}krfl/s a}7sn] sf7df8f}+d} ;f] clwj]zg ug]{ lg0f{o u/]sf] xf] .
uPsf] kmfu'g !( b]lv @@ ut];Dd aL/uGhdf x'g] to ul/Psf] pQm dxflwj]zg …df3 !(Ú sf] sbdsf sf/0f :ylut ePsf] lyof] . k'/fg} lg0f{osf] lg/Gt/tf eGb} cfGbf]ngs} ¿kdf sf+u|];n] dxflwj]zg cfof]hgf ug]{ lg0f{o u/]sf] a'lemPsf] 5 . sltko lhNnfdf g]tfx¿ lu/km\tf/Ldf k/]sf a]nf ck|hftflGqs ¿kn] u'kr'k clwj]zg ul/Psf]df ljjfb /x] klg To;df 5fglag gx'g] ePsf] 5 . …clxn] s'g} lhNnfsf] 5fglag ug]{lalQs} yk ljjfb x'G5Ú eGb} ;efklt sf]O/fnfn] g} 5fglagdf /f]s nufpg'ePsf] s]Gb|Lo ;b:o 8f= /fdz/0f dxtn] atfpg'eof] . sfe|], ;f]n'v'Da'nufotsf lhNnf clwj]zgsf af/]df sf+u|]; s]Gb|df lnlvt ph'/L k/]sf 5g\ .
ph'/L k/]sfdWo] sf7df8f}+ sf+u|];sf] clwj]zg eg] :ylut ePsf] 5 . s]Gb|Lo lgjf{rg ;ldltsf ;+of]hs s'naxfb'/ u'?ªn] k'/fgf] lgjf{rgsf] ;§f gof“ lgjf{rg ug{ lgb]{zg lbg'ePsf] 5 . …df3 !(Ú cl3 g} lgjf{rgdf wf“wnL / clgoldttfsf] cf/f]k nufp“b} sf7df8f}+sf ;efklt tLy{/fd 8+uf]n /Tgkfs{df wgf{ a;]s} cj:yfdf kqmfp kg'{ePsf] lyof] .
zfxL ;/sf/ d]nDrL lgNb}5 <
sf7df8f}+ . d]nDrLsf] kfgL lkpg] /fhwfgLjf;Lsf] ;kgf k"/f gx'g] vt/f a9]sf] 5 . vfg]kfgLsf] cefjdf /fhwfgLjf;L 56\k6fO/x]sf a]nf d]nDrL vfg]kfgL cfof]hgfsf] d'Vo nufgLstf{ Pl;ofnL ljsf; a+}sn] To;af6 xft lemSg nfu]sf] 5 .
/fhfn] u7g u/]sf] zfxL cfof]un] cfkm\gf] sfd b]vfpg d]nDrLsf] k|j]zdfu{ lgdf{0fdf clgoldttf ePsf] dgu9Gt] d'2f rnfPkl5 P8LaL lrl9Psf] yfxf ePsf] 5 . 7]Ssf kfPsf] lrlgof“ sDkgLn] ;dod} sfd l;Wofpg g;Sg] hfgsf/L af/Daf/ lbPkl5 P8LaLs} k/fdz{df bf];|f] sDkgLnfO{ 7]Ssf lbOPsf] lyof] . t/, c;+j}wflgs zfxL cfof]un] To;}nfO{ ltnsf] kxf8 agfP/ xNnfvNnf u/]kl5 P8LaLn] xft lemSg] lgx'“ kfPsf] 5 . …klxn]b]lv g} P8LaL c;Gt'i6 lyof],Ú ;|f]tn] eGof]–…clxn] zfxL cfof]usf] gf6s b]v]kl5 kmls{g] dgl:ylt agfPsf] xf] .Ú ;/sf/n] P8LaLnfO{ labf lbg nfu]sf] ;/sf/L k|rf/ xfjfbf/L ePsf] bfaL ub}{ ;|f]tn] g}lts, cfly{s / /fhgLlts x}l;ot sdhf]/ ePsf] ;/sf/n] To;f] ug'{ s'g} klg xfntdf ;Dej gePsf] bfaL u/]sf] 5 .
d]nDrL
cfof]hgfdf P8LaLsf] tLg ca{eGbf a9L nufgL 5 . cfwfhlt /sd vr{ ePsf]df P8LaL kms]{df ;/sf/n] vr{ ePsf] ;f] /sd t'?Gt e'QmfgL lbg'kg]{ 5 . aflx/ hlt km"lt{ nufP klg leqleq} ;/sf/n] P8LaLnfO{ gkmls{g cg'goljgo ul//x]sf] 5 . cfkm\gf] sdhf]/ cj:yf / bL3{sfnLg ¿kdf ufnL vfg'kg]{ afWotf bzf{p“b} zfxL ;/sf/n] P8LaLnfO{ gkmls{g cg'/f]w ul//x]sf] ;|f]tsf] bfaL 5 .
kqsf/ cfGbf]ngsf gof“ sfo{qmd
sf7df8f}+ . k|]; :jtGqtfsf] unf lgdf]7\g] cleofgsf] cu'jfO ug]{ dlGqkl/ifb\sf pkfWoIf 8f=t'n;L lu/Lsf] ;fj{hlgs alxisf/ ug]{ lg0f{o g]kfn kqsf/ dxf;+3n] u/]sf] 5 . c;f/ $ / % ut] lrtjgsf] e/tk'/df a;]sf] dxf;+3sf] bf];|f] k"0f{ a}7sn] 8f=lu/Lsf] cleJolQm k|sfzg÷k|;f/0f alxisf/ Pjd\ pxf“sf xftaf6 ;Ddfg, k'/:sf/, clegGbg cflb u|x0f gug{ / cltlysf] ¿kdf cfdGq0f gug{ k|]; tyf cleJolQm :jtGqtfsf kIfw/x¿;dIf cfx\jfg klg u/]sf] 5 .
dxf;+3n] s]Gb|b]lv zfvf;Ddsf cfkm\gf ;Dk"0f{ d~rdf dlGqkl/ifb\sf ;a} ;b:o, If]qLo tyf c~rn k|zf;s, :yfgLo lgsfosf dgf]gLt kbflwsf/L / lhNnf cg'udg ;ldltsf ;+of]hsx¿nfO{ ;d]t alxisf/ ug]{ lg0f{o u/]sf] 5 . k|];dflysf] lgoGq0fsf lj?4 Jofks bafa l;h{gf ug{ c;f/ !@, !( / @^ ut] b]zJofkL k|bz{g ug'{sf ;fy} a}7sn] zfxL ;/sf/sf kbflwsf/Lx¿sf] sfo{qmdsf] l/kf]l6{ª alxisf/ ug]{, /fhwfgLdf c;f/ dlxgfsf ;a} a'waf/ / aflx/ ;a} laxLaf/ sfnf]k§L;lxt wgf{ lbg], k|]; tyf cleJolQm :jtGqtfsf] cfGbf]ngsf lglDt …Ps kqsf/ Ps lbg Ps ?lkof“ ;xof]u cleofgÚ ;~rfng ug]{ lg0f{o klg u/]sf] 5 . dxf;+3n] cfGbf]ngsf ;dodf lgl:qmo /xg], ljkIfdf nfUg] jf k|]; :jtGqtf s'l07t ug]{ if8\oGqdf ;+nUg x'g] ;a} kqsf/nfO{ lagf;ª\sf]r cfGbf]ngdf ;xefuL x'g cfx\jfg u/]sf] 5 . ;/sf/L ;~rf/dfWoddf sfo{/t kqsf/x¿ k|]; :jtGqtfsf] cfGbf]ngdf ;xefuL ePs} lgx'“df af“s] zfvfsf ;efklt k]|d s];LnfO{ avf{:t ug]{ tyf k"j{s]Gb|Lo ;b:o kf]if0f s];LnfO{ :ki6Ls/0f ;f]Wg], cfGbf]ngdf ;xefuL gx'g wDSofpg] sfd eO/x]sf]df dxf;+3n] cfklQ hgfPsf] hgfp“b} …df3 !(Ú kl5 avf{:t ul/Psf kqsf/x¿sf] k'ga{xfnLsf] dfu;d]t u/]sf] 5 .
dxf;+3sf ;efklt lji0f' lgi7'/Lsf] cWoIftfdf a;]sf] a}7sn] s]Gb|Lo ;Nnfxsf/df lgjt{dfg ;efklt tf/fgfy bfxfn, k"j{;efklt ;'/]z cfrfo{ / PSsfO;f}+ dxflwj]zgdf ePsf] lgjf{rgdf ;efklt kbsf lgs6td k|ltåGåL uf]kfn a'9fyf]sLnfO{ rog u/]sf] 5 . a}7sn] @% ;b:oLo k/fdz{ ;ldlt klg u7g u/]sf] 5 . ;f] ;ldltdf uf]ljGb ljof]uL, xl/x/ lj/xL, lszf]/ g]kfn, uf]kfn yklnof, k'is/nfn >]i7, /fdaxfb'/ rGb, kGgfnfn u'Ktf, gf/fo0fk|;fb zdf{, o'j/fh l3ld/], ab|Lljgf]b k|tLs, >LdtL kfj{tL >]i7, ljZjaGw' e08f/L, b'uf{ a/fn -jfT;fog_, sgsdl0f bLlIft, Zofd >]i7, k'?iff]Qd bfxfn, slkn sfkm\n], >Lcfrfo{, k|tLs k|wfg, gf/fo0f jfUn], lrGtfdl0f bfxfn, xif{ ;'Aaf, s]zj k/fh'nL, afns[i0f rfkfufO{+ / d'/f/L zdf{ /xg'ePsf] 5 . a}7sn] ;efklt lgi7'/L ;+of]hs /xg'ePsf] j}b]lzs ;DaGw ;ldlt, dlxnf kqsf/ ;ldlt / kqsf/ sNof0f sf]if ;~rfns ;ldlt u7g u/]sf] 5 . sf]if ;~rfns ;ldltsf] ;x–;+of]hsdf dxf;lrj dx]Gb| lji6 /xg'ePsf] 5 . ;fy} dxf;lrj lji6sf] ;+of]hsTjdf ;+u7g ;ldlt, 8Lcf/ kGt ;+of]hs / gf/fo0f cd[t ;x–;+of]hs /xg'ePsf] cfrf/;+lxtf cg'udg ;ldlt, ;efklt lgi7'/L ;+of]hs / pkfWoIf lzj ufp“n] ;x–;+of]hs /xg'ePsf] sfo{qmd tyf ;|f]t kl/rfng ;ldlt, dxf;lrj lji6 ;+of]hs /xg'ePsf] >dhLjL kqsf/ sNof0f ;ldlt, an/fd aflgof“ ;+of]hs /xg'ePsf] k|]; :jtGqtf cg'udg ;ldlt, ;+ho l3ld/] ;+of]hs /xg'ePsf] ljB'tLo ;~rf/ ;ldlt, pkfWoIf ufp“n] ;+of]hs /xg'ePsf] k|sfzg ;ldlt, lji0f' l5d]sL ;+of]hs /xg'ePsf] kqklqsf k|j4{g ;ldlt, ;+ho;Gtf]ifL /fO{ ;+of]hs /xg'ePsf] ;fdflhs ;ldlt / u+ufw/ k/fh'nL ;+of]hs / k"0f{ a:g]t ;x–;+of]hs /xg'ePsf] åGåk|efljt kqsf/ sNof0f ;ldlt u7g klg ePsf 5g\ . dxf;lrj lji6 ;+of]hs /xg'ePsf] ;+u7g ;ldltdf kf“r}hgf pk;efklt, ;lrj an/fd aflgof“ / ;b:ox¿ ;"o{ yfkf, /d]z lji6, k"0f{ a:g]t, /fh' l;njfn / /fdhL bfxfnnfO{ rog ul/Psf] 5 .
x'nfs dx;'ndf ef/L j[l4
sf7df8f}+ . ;"rgf tyf ;~rf/ dGqfnon] oxL c;f/ ! ut]b]lv nfu" x'g] u/L cfGtl/s x'nfs dx;'ndf ef/L j[l4sf] ;"rgf u/]sf] 5 .
u}/;/sf/L kqklqsfnfO{ cK7]/f] kfg]{ s'lgotcGtu{t x'nfs P]gsf] b'xfO lb+b} ;"rgf dGqfnon] dx;'n j[l4sf] ;"rgf u/]sf] xf] . h;cg';f/ a'skf]:6 5fkf sfuh -kqklqsf_ @) u|fd;Ddsf nflu Ps ?lkof“ / To;kl5 k|To]s !) u|fdsf] yk Ps ?lkof“ dx;'n tf]lsPsf] 5 . o; lg0f{on] kqklqsfx¿nfO{ ufp“–ufp“Dd k'¥ofpg' Hofb} vlr{nf] x'gk'u]sf] 5 .
o;}u/L kqklqsf btf{sf] x'nfs l6s6 b:t'/ !) ?lkof“ / gjLs/0f kf“r ?lkof“ k'¥ofOPsf] 5 . x'nfs P]gsf] bkmf !) pkbkmf -!_ n] lbPsf] clwsf/ k|of]u u/L zfxL ;/sf/n] ;a} k|sf/sf x'nfs j:t'x¿df nfUg] dx;'n j[l4 u/]sf] klg pQm ;"rgfdf pNn]v 5 . o;cl3 kqklqsfx¿nfO{ s]jn @% k};f dx;'ndf x'nfsn] cfGtl/s ;]jf lb+b} cfPsf] lyof] . zfxL ;/sf/ ;fgf] nufgLsf ;a} / u}/;/sf/L:t/df k|sflzt eO/x]sf ;a} klqklqsflj?4 s;/L nfluk/]sf] 5 < x'nfs dx;'n j[l4sf] of] lg0f{o To;sf] Ps HjnGt pbfx/0f ag]sf] 5 .
…;+ljwfg;ef g} lgsf;Ú
sf7df8f}+ . k|ltlglw;efsf] k'gM:yfkgfn] cNksfnLg ;dfwfg lbP klg bL3{sfnLg / hgkIfLo ;dfwfgsf nflu ;+ljwfg;ef g} lgsf; ePsf]df a'l4hLjLx¿n] hf]8 lbPsf 5g\ . …k|hftGq tyf åGå ljZn]if0f s]Gb|Ú åf/f cfof]lht …;d;fdlos g]kfnL /fhgLlt M ;d:of / ;dfwfgsf ;Defljt pkfox¿Ú ljifos cGtlqm{ofsf ;xefuL a'l4hLjLx¿sf] ;'emfj;“u d"nwf/sf /fhgLlts bnsf g]tfx¿n] ;xdlt hgfPsf 5g\ .
sfo{qmddf af]Nb} g]skf -Pdfn]_ :yfoL ;ldlt ;b:o k|bLk g]kfnn] hgcg'df]lbt ;+ljwfg / zlQmsf] jf:tljs af“8kmf“6sf nflu ;+ljwfg;ef g} ljsNk ePsf] atfpg'eof] . ;f]xL cfwf/df ;+ljwfg;ef ;ft bnsf] cfGbf]ngsf] Ph]G8f ag]sf] :ki6 kfb}}{ g]kfnn] To;df ;a}sf ;xdlt x'g'kg]{ atfpg'eof] . k"j{;efd'v bdggfy 9'+ufgfn] /fhfn] zlQm x:tfGt/0f ug{ grfx]sfn] g} ;d:ofsf] ;dfwfg glg:s]sf] atfpg'eof] . s]Gb|sf cWoIf k|f=8f= u+ufaxfb'/ yfkfn] ljutdf /fhgLlts bnn] s]xL gu/]sf] geP/ ckof{Kt sfd u/]sf] atfpg'eof] . ;+ljwfgsf] wf/f !@& sf] :j]R5frf/L k|of]uk|lt cfklQ hgfp“b} yfkfn] k|Zg ug'{eof]– …wf/f !@& cg';f/ ln+u kl/jt{g jf s;}nfO{ gk'+;s 3f]if0ff ul/of] eg] s] x'G5 <Ú ;f] wf/fsf] k|of]uaf/] cbfntdf l/6 gnfUg] l:yltk|lt pxf“n] cfklQ k|s6 ug'{eof] . pxf“n] ;+s6 ;dfwfgsf nflu ;+ljwfg;efsf] ljsNk gePsf]df hf]8 lbg'eof] .
sfo{qmddf g]kfnL sf+u|];sf k|jQmf ch'{gg/l;+x s];L, k"j{GofofwLz s[i0fh+u /fodfemL, k|hftflGqs sf+u]|;sf s]Gb|Lo ;b:o bLks'df/ pkfWofo, /fk|kfsf g]tf uf]ljGb vlgof“, k|f= hgfb{g ;'j]bLnufotn] af]Ng'ePsf] lyof] . sfo{qmddf /jLGb| vgfnn] sfo{kq k|:t't ug'{ePsf] lyof] eg] jl/i7 clwjQmf ljZjsfGt d}gfnL, clwjQmf lbg]z lqkf7L, k|fWofksx¿ 8f= uf]kfnrGb| kf]v/]n, cgGt kf}8]n, lht]Gb|Wjh vf“8, 8f= if8d'v yfkf, ;"o{nfn cdfTo, cfªjfª z]kf{, 8f= ljho nfns0f{, 8f= gGbaxfb'/ l;+x, 8f= s[i0faxfb'/ e§rg, k"j{;f+;b dgaxfb'/ ljZjsdf{nufotn] af]Ng'ePsf] lyof] . …df3 !(Ú sf] zfxL 3f]if0ffkl5 @) hgfeGbf a9L k|fWofks / k|fl1s JolQmTj;lxt d"nwf/sf /fhgLlts g]tfx¿n] cGtlqm{of u/]sf] of] klxnf]k6s xf] . o; hd36n] ;ft bnsf] k|ltlglw;efnfO{ k|:yfgljGb' agfO{ ;+ljwfg;efdfkm{t gof“ ;+ljwfg lgdf{0f ug'{kg]{ ;femf sfo{qmdnfO{ k|fl1s cfwf/ k|bfg u/]sf] 5 .
|