 |
| |
| Kathmandu,
Baishakh 11, 2062. |
|
/fhf ;xdltdf x}g, PSn} lx“8\g] dgl:yltdf
b]zfGt/ ljz]if ;+jfbbftf
sf7df8f}+ . b]z–ljb]z hxf“af6 hlt;'s} bafa cfP klg /fhf cfÎgf] /f]8Dofkdf PSn} lx“8\g], df3 !( af6 clnslt klg kl5 gkms{g] s'/f emg\–emg\ k'li6 x'“b} uO/x]sf] 5 . /fhfsf] of] PSnf] lx“8fOsf] /f]8Dofksf sf/0f b]z, ljZj;d'bfoaf6 PlSng'k/] klg /fhf To;sf] si6;d]t b]znfO{ Joxf]/fpg tof/ ePsf] cj:yf clxn] 5 . blIf0f PlzofnL If]qdf lg/ª\s'z zf;gsf k|tLs ePsf] kfls:tfg oltv]/ b]zn] cjnDag ug]{ gLltsf] ;|f]t ag]sf] 5 eg] b]zleq ;+jfb, ;xdlt vf]Hg] /fhgLlts bn, gful/s ;dfhn] ca v'nf jftfj/0fsf] dfu lg/y{s h:t} x'g] ePsf 5g\ . ;Í6sfn nlDag] ePsf] 5 . of] nlDag] sfn s'g} ;+j}wflgs k|fjwfgeGbf /fhfn] /fhsLo clwsf/ k|of]u u/]sf] cj:yf egL JofVof ug{ yflnPsf] 5 eg] dfgjclwsf/sf ;Gbe{df cGt/f{li6«o lgsfox¿sf k|:tfj, ;'emfj, lgu/fgL / k|ltj]bgx¿ s]xLsf] klg kfngf x'g] ;Í]t emg\–emg\ d]l6“b} uPsf] 5 . :jtGq cl:tTjsf ;+j}wflgs lgsfox¿ /fhfsf] oxL s7f]/ sbddf ;fy lbg yfn]sf 5g\ eg] gof“ v8f ul/Psf] c;+j}wflgs lgsfo / ltgdf lgo'lQm ePsfx¿sf] jr{Zj b]zJofkL ?kdf k}mln“b}5 . /fhfsf] To:tf] s7f]/ sbdsf nflu zfxL cfof]u Pp6f xltof/sf ?kdf b]vfkg{ yfn]sf] 5 eg] k|hftflGqs k4ltsf] k'g:yf{kgf, To;df dfgjclwsf/sf] :yfg emg\–emg\ b'?x aGg yfn]sf 5g\ . o:tf] kl/b[ZoaLr /fhgLlts bnx¿n] clxn];Dd cjnDag ub}{ cfPsf /fhgLlts ;+jfb / ;xdlt /fhfn] lgdf{0f u/]sf] of] /f]8Dofkdf cfkm}+ ljnLg / lg/Lx aGb} uPsf 5g\ . /fhfn] cfÎgf] o:tf] af6f] /f]h]kl5sf] of] kl/b[Zodf /fhgLlts bnx¿n] cfÎgf] e"ldsfsf] vf]hL ug'{kg]{ cj:yf b]vfkl/;s]sf] 5 .
jo:s gful/sx¿sf] uf]Ko dtaf6 lgld{t ePsf /fhgLlts bnx¿k|lt b]zleq hlt cfIf]kx¿ ;/sf/sf ;b:oaf6, ;/sf/L vr{df, ;/sf/L dfWodaf6 h;/L JoQm eO/x]sf 5g\, To;nfO{ /fhf :jo+n] xfn} cGt/f{li6«o d~rdf klg k|s6 ul/aS;]sf] 5 . /fhf / /fhgLlts bnx¿aLr ;xdltsf] ;Gbe{nfO{ o;n] emg} 6f9f k'¥ofPsf] ko{j]Ifsx¿ atfp“5g\ . /fhfaf6 z'qmaf/ ck/fx\g Pl;ofnL–clk|msL lzv/ ;Dd]ngnfO{ ;Daf]wg ub}{ /fhgLlts bnx¿sf af/] x's'd eof]– æcftÍjfb / ;w}+ pT;flxt cftÍsf/Lx¿sf] r'gf}tLsf] ;fdgf ug{ /fhgLlts bnx¿ tyf w]/} ;/sf/x¿sf] cfTdk|]l/t c;Ifdtfn] g]kfnnfO{ ;Í6sf] rf}af6f]df k'¥ofof] .Æ /fhf cem} /fhgLlts bnx¿k|lt s:tf] wf/0ff /flvaS;G5 eGg] of] ;a}eGbf kl5Nnf] pbfx/0f xf] . df};'km ;/sf/ bnx¿eGbf leGg cfÎg} af6f]df lx“8\g] ;Í]t klg xf] of] . o;cl3 /fhfaf6 …6fOdÚ klqsfnfO{ lbOaS;]sf] cGtjf{tf{df bnx¿sf nflu rf/ zt{ /flvaS;]sf] 5 . Toxf“ /fhfsf] af6f]eGbf afx]s s'g} ljsNk b]vfOPsf] 5}g . /fhfaf6 cGtjf{tf{df x's'd ePsf rf/ zt{ g} ltgLx¿ -bnx¿_ ca rf/ ljifodf cl3 a9\g'k5{– cftÍlj?4sf] xfd|f] n8fO“df, e|i6frf/lj?4 xfd|f] n8fO“df, cfly{s cg'zf;g kfngf ug]{ s'/fdf / k|zf;goGqnfO{ hgd'vL / ;]jfd'vL agfpg] u/L ;'b[9 ug]{ s'/fdf .Ú /fhfaf6 k|:t't rf/ a'“bfsf] of] /f]8Dofkdf k|hftGq, dfgjclwsf/ zf;gsf] ;|f]t hgtf aGg] cj:yf sxf“g]/ 5 egL vf]lhof] eg] kfO“b}g . oxL+g]/af6 /fhf / /fhgLlts bnx¿sf] af6f] km/s ePsf] k|:6 x'G5 . /fhfaf6 of] d]/f] /f]8Dofk xf] eGg] klg hgfOaS;]sf] 5 . /fhfaf6 ToxL cGtjf{tf{df x's'd eof]– æoxf“ k|hftGq /xG5 . sf]xL klg o;af6 d'Qm x'g ;Sb}g / /fh;+:yfn] of] x]g]{5, sf]xL klg o;af6 d'Qm x'g;Sb}g .Æ /fhfsf cleJolQmaf6 g} /fhfåf/f k|:t't /f]8Dofkdf /fh;+:yf To:tf] lg0ff{os ;+:yfsf ?kdf /xg vf]h]sf] b]lvG5 hxf“ k|hftGq eP÷gePsf] x]g]{, 5'6\ofpg] / To;nfO{ lgolGqt / lgb]{lzt ug]{ sfd u5{– ko{j]Ifsx¿ o:t} atfp“5g\ . clxn];Dd b/af/ / bnx¿aLr åGå egf}+ jf ;xdlt h] eg] klg k|hftflGqs zf;g–k4ltdf hgtfafx]s lg0ff{os / lgb]{zs cGo s'g} lgsfo x'g' x'“b}g . /fhfaf6 cGt/f{li6«o If]qdf k|:6 kfl/aS;]sf] cfÎgf] /f]8Dofk o:tf] 5 .
b]zdf oltv]/ cyf{t\ df3 !( sf] 3f]if0ffkl5 dfq b]zdf /f]lsPsf j}b]lzs ;xof]usf] cÍ !@ ca{ gfl3;s]sf] 5 . ljZja}+sn] dfq} ;f9] % ca{sf] ;xof]u s6f}tL u/]sf] 5 . ;xof]u aGb ug]{ 3f]if0ffx¿ bft[;+:yf tyf /fi6«af6 lbgx'“em} hf/L eO/x]sf 5g\ . lbgk|ltlbg ;xof]u hf/L /xg] zt{x¿ ;/sf/af6 pNn+3g eO/x]sf] cj:yf 5 . o;n] b]z cfly{s ?kdf s'g w/ftndf k'Ug] xf] eGg] lrGtf cy{ljb\x¿n] JoQm ul//x]sf 5g\ . pgLx¿ ca s;}sf tL /fi6«k|d'vs} lsg gxf]pmg\, k|hftGq / dfgjclwsf/ tyf hgtfsf] zf;gsf kIfdf ul/g] s'/f kTofpg 5f8]sf 5g\ . pgLx¿ …Tof] s'/f ca Jojxf/d} cfpg'k5{,Ú eG5g\ t/ l:ylt To;sf] 7Ls pN6f] 5 . w/ks8, y'gfk'hL{b]lv Pp6f :jtGq gful/s b]zleq / aflx/ cfjt–hfjtsf] cj:yfaf6 jl~rt 5 cyf{t\ c3f]lift ?kdf Pp6f If]qdf aGbL agfOPsf] cj:yf ljBdfg g} 5 . o;af6 b]znfO{ k'Ug] cfly{s Ifltn] klg l:ylt ;'wfg]{tkm{ nfUg] b]lvPsf] 5}g . To;sf] kl5Nnf] pbfx/0f zflGtsf gfp“df hf/L x'g nfu]sf] ;f9] % ca{sf] C0fkq xf] . ;"qx¿ eG5g\– of] kfls:tfgsf] cfOl8of xf] . s]xLcl3 kfls:tfgL cy{/fHodGqLn] g]kfnsf] e|d0f ubf{sf ;Gbe{df of] ;'emfj lbPsL lyOg\ . lg/Í'ztGqdf a9L ;do latfPsf] kfls:tfn] () sf] bzsdf ljZj;d'bfon] lj/f]w ul//x]s} a]nf cf0fljs xltof/sf] k/LIf0f u/]/ ;+;f/el/af6 cfly{s gfsfaGbLdf k/]kl5 o:tf] C0fkq hf/L u/]sf] lyof] . ;/sf/n] clxn] hf/L ug{ nfu]sf] C0fkq To;}sf] gSsn xf] . g]kfn oltv]/ To:t} ljZj;d'bfoaf6 cfly{s ?kdf PSnf] aGg uPsf] cj:yf 5 . ljZj;d'bfon] g]kfndf of]k6s /fv]sf] zt{ Tof] a]nfsf] kfls:tfgeGbf leGg cyf{t\ dfgjclwsf/, k|hftGq, ;Í6sfnsf] cGTo / hgtf g} hgtfsf zf;s aGg] k|:tfj . oL zt{ k"/f geP ;xof]u /f]Sg] egL pgLx¿n] lbPsf r]tfjgL / /f]Sg yfn]sf 36gfx¿nfO{ hjfkm lbg klg ;/sf/n] o:tf] C0fkq hf/L ug{ nfu]sf] xf] . ;"qx¿sf cg';f/, o:tf] C0fkq hf/L ePkl5 To;df ;a}eGbf a9L u|fxs tL JolQmx¿ /x]g5g\ hf] ljb]zdf cflh{t t/ …ANofsdgLÚ 7xl/g] /sd oxf“ NofP/ …x\jfO6 dgLÚ agfpg]5g\ . o:tf] eof] eg] of] Psk6s o; k|sf/n] 6fn6'n ug{ nfluPsf] cy{tGqdf To;kl5 emg\ s:tf] ;Í6 cfpnf eGg] cy{ljb\x¿ lha|} 6f]s]/ k|ltlqmof lbg yfn]sf 5g\ . cGt/f{li6«o bft[;+:yfx¿ h;sf] ;xof]un] b]zsf] *) k|ltzteGbf a9L 7fp“ cf]u6]sf] 5, ltgLx¿nfO{ o;/L pgLx¿n] eg]h:tf] k|hftGq / dfgjclwsf/sf ;j{dfGo l;4fGtsf] kfngf ug'{eGbf aflx/sf] k4lt ckgfp“bf pgLx¿sf nflu ;d]t of] Pp6f gof“ lgx'“ aGg] cj:yf cfp“b}5 . cy{ljb\x¿ o;af6 klg a9L lrlGtt x'g yfn]sf 5g\ .
clxn] b]z dfgjclwsf/ / k|hftGqsf ;Gbe{df ljZj;d'bfodf o;/L lrlgof] ls ;+;f/el/ sDtLdf () sf] bzskl5 s'g} o:tf b]z gxf]nfg\ . lat]sf] b'O{ dlxgf cyf{t\ h'ga]nfb]lv >L % sf] k|ToIf zf;g z'? eof], To; a]nfb]lv g} To:tf b]zx¿leq g]kfn ax'rlr{t /x\of] . rrf{sf] ljifo dfgjclwsf/ pNnª\3g / hgtfdlfy nflbPsf] zf;g k4lt g} /x]sf] 5 . h]g]ef ;Dd]ngdf g]kfnaf/] dfgjclwsf/ :yfkgfsf ;Gbe{df kfl/t ePsf] ;j{;Ddt k|:tfjn] klg ToxL s'/f hgfp“5 . clxn]sf] zf;g k4ltlj?4 g} x'g] u/L Toxf“ of] k|:tfj hf“bf @ dlxgf;Dd lg/Gt/ 5nkmn x'“bf / Tof] kfl/t;d]t x'“bf of] k4ltsf kIfdf s'g} klg b]zn] ;dy{g jf egf}+ Tof] k|:tfjlj?4 ;fdfGo dt;d]t hfx]/ u/]gg\ . /fhfsf] sbdnfO{ ;dy{g hgfpg]x¿n] klg of] k|:tfjs} kIfdf dt lbPsf] cj:yf clxn] 5 . /fhfsf] /f]8Dofkn] ljb]zdf klg b]znfO{ s;/L lrgfp“b}5 / stf 8f]¥ofp“b}5 eGg] of] Pp6f pbfx/0f x'g ;Sb5 . ljb]zdf cfof]lht cGo ;Gbe{sf kmf]/dx¿ h;df dxf/fhflw/fh :jo+ ;jf/L xf]OaS;]sf] 5, Toxf“ klg ldq/fi6«x¿n] ToxL s'/f bf]xf]¥ofP– hf] …k|hftGqÚlagfsf] g]kfnsf] sNkgf ug{ ;ls“b}g eGg] hgfp“5 .
b]zleq ;Í6sfnsf] olb Tof] ;+j}wflgs xf] eg] j}wtf ;dfKt x'g ca xKtf dfq af“sL 5 . ;+ljwfgtM # dlxgfeGbf a9L o;nfO{ nfu" ug{ ;+;b\af6 cg'df]bg x'g}k5{ . k|ltlglw;ef gePsf] a]nf Tof] sfd /fli6«o ;efn] ug]{ Joj:yf 5 . t/ of] lbg;Dd /fli6«o ;efdf of] …;Í6sfnÚ k|j]z x'g] ;Í]t b]lvPsf] 5}g . /fhf :jo+ !^ ut] kmLlt{ ;jf/L x'“bf of] ;Í6sfnsf] ;do b'O{ lbgdfq af“sL /x]sf] x'g]5 . oxL cj:yfnfO{ dWogh/ u/]/ clxn] b/afl/ofx¿ ;+ljwfgsf] gof“ JofVof u/]/ ;Í6sfnnfO{ /fhfsf] OR5fadf]lhdsf] ;do;Dd lg/Gt/ /xg] ;/sf/sf] l;kmfl/;df ePsf] ;Í6sfn 3f]if0ffn] dfq ;+;b\af6 cg'dlt lng'kg]{, /fhf :jo+n] /fhsLo clwsf/ lnP/ ePsf] 3f]if0ff lg/Gt/ /xg ;+;b k'Ug' gkg]{ h:tf JofVof ug{ yfn]sf 5g\ . o;n] ;Í6sfn sfod} /xg] hgfPsf] 5 . To:tf] ePg eg] /fhfaf6 o;sf] Dofb ;lsPsf] Ps lbgkl5 k]ml/ To:t} 3f]if0ff ug'{kg]{5 hf] klxn] z]/axfb'/ b]pjfn] u/]sf lyP . To:t} eof] eg] /fhf / b]pjfsf] ;/sf/df cGt/ e]l6g] cj:yf /x“b}g . oxLa]nf /fhfn] ljZj;d'bfo vf;u/L cd]l/sf;“u dfu]sf] ;olbgsf] ;do klg ;ls“b}5 . To;a]nf /fhfaf6 cd]l/sL /fhb"t;“u k|hftGq / dfgjclwsf/sf] kIfdf l:ylt agfpg ;o lbgsf] ;do kv{g cfu|x ul/aS;]sf] lyof] . cd]l/sfn] dfu]sf] elgPsf] of] ;o lbgsf] ;do :jo+ /fhfn] g} cfkm";“u dfluPsf] egL cd]l/sL /fhb"tn] To;}a]nf k|:6 kf/]sf lyP . h] xf];\, Tof] ;olbg] ;do ;lsg ca !% lbg klg af“sL 5}g . o;aLrdf k|hftGqsf gfddf Pp6f sfd eof] . Psjif{leq gu/kflnsfsf] r'gfj ug{ lgb]{zg aS; x'g' . b]zJofkL?kdf ;+j}wflgs lgsfohltsf] x}l;ot lbP/ dgf]gLt lgsfo v8f u/]/ Ps jif{leq gu/kflnsfsf] r'gfjsf nflu aS; ePsf] lgb]{zgnfO{ b]zleq} crDdsf] ljifo dflgPsf] 5 eg] b]zaflx/ h;n] k|hftGqsf] ;+:yfut ljsf;sf] af6f] cjnDag ug{ k|:tfj /fv]sf 5g\ / To:ff] geP ;xof]u /f]lsg] r]tfjgL lbO;s]sf / /f]Sg yfnL klg ;s]sf 5g\, tL b]z / ;+:yfx¿n] o;nfO{ slt k|hftflGqs dfGGf] x'g\ eGg] cfkm}+df k|Zg ag]sf] 5 . clxn];Dd To:tf] r'gfjdf s;n] ;xeflutf hgfpg] x'g\ eGg];Dd k|:6 ePsf] 5}g . dxŒjk"0f{ /fhgLlts bnx¿n] t To;nfO{ c:jLsf/ ul/;s]sf 5g\ . o;/L /fhfsf] af6f] t to ePsf] 5 t/ To;n] b]znfO{ sxf“ k'¥ofpg] xf], k|hftGq s] x'g] xf] eGg] k|Zg emg\–emg\ uDeL/ ¿kdf p7\g yfn]sf 5g\
/fhf–dgdf]xg l;+xaLr jftf{
hfstf{df rln/x]sf] Pl;ofnL–clk|msL ;Dd]ngdf /fhf 1fg]Gb| / ef/tLo k|wfgdGqL dgdf]xg l;+xaLr lxhf] zlgaf/ PsfGtdf $) ldg]6 jftf{ ePsf] ef/tLo pRr;"qx¿n] atfPsf 5g\ . df3 !( sf] zfxL sbdkl5 ;}Go ;xfotf :yug u/L k|hftGq / gful/s clwsf/ axfnLsf] dfu ub}{ cfPsf] ljzfn k|hftflGqs l5d]sL d'n's ef/tsf k|wfgdGqL / ljb]zdGqLn] e]63f6 u/]sf] klxnf]k6s xf] . hfstf{sf] e]63f6nfO{ b'j} d'n'sn] cf}krfl/s geO{ ;b\efjgf e]63f6sf ¿kdf /x]sf] atfPsf 5g\ .
lxhf] zlgaf/sf] e]63f6df klg ef/tLo k|wfgdGqLn] cl:t z'qmaf/ ljb]zdGqLn] h:t} ef/tn] g]kfndf ax'bnLo k|hftGq / ;+j}wflgs /fhtGq x]g{ rfx]sf] / g]kfnsf] jt{dfg ;d:of ;dfwfg ug{ ;+j}wflgs zlQmx¿aLr /fli6«o ;xdlt xf];\ eGg] rfx]sf] atfpg'ePsf] ;"qx¿ atfp“5g\ . >L % af6 eg] df3 !( sf] sbdsf] pkfb]otf / cfkm" k|hftGqk|lt k|lta4 /x]sf] atfOaS;]sf] ;"qx¿ atfp“5g\ . /fhfaf6 df3 !( sf] sbd k|hftGqlj?4 geO{ cft+sjfblj?4 ePsfn] ef/tn] ;dy{g ug'{kg]{ dfu u/]kl5 l;+xn] k"0f{ k|hftGqsf] axfnL geO{ ;dy{g ug{ g;lsg] atfpg'ePsf] a'lemPsf] 5 . o;cl3 /fhf;“u ;+o'Qm /fi6«;+3sf dxf;lrj sf]kmL cGgfg, rLgsf /fi6«klt x' lhGtfcf]nufotn] klg e]63f6 u/]sf lyP .
;+;b\ k'g:yf{kgf cfGbf]ngsf] ;+o'Qm Ph]08f
b]zfGt/ ;+jfbbftf
sf7df8f}+ . df3 !( kl5 z'? ePsf] ;+o'Qm cfGbf]ng ca k|ltlglw;ef k'g:yf{kgfsf] Ph]G8fdf s]lGb|t x'g] ePsf] 5 . c;f]h !* sf] nuQ} k|ltudglj/f]wL cfGbf]ngdf plqPsf] g]kfnL sf+u|];sf] …k|ltlglw;ef k'g:yf{kgfsf] dfudf cGttM Pdfn] / sf+u|]; k|hftflGqs klg ;xdt ePsf 5g\ .
zfxL sbdsf] lj?4 nueu ;a} 7"nf /fhgLlts bnx¿ cfGbf]ngdf plqPsf eP klg cf}krfl/s ¿kdf ;+o'Qm cfGbf]ngsf] Ph]G8f to x'g af“sL 5 . t/, k"0f{ k|hftGqk|flKtsf] cfGbf]ngdf xf]ldPsf g]kfnL sf+u|];, hgdf]rf{, g]dlskf / ;b\efjgf cfgGbLb]jLdf ;/sf/af6 lgsflnPsf Pdfn] / sf+u|]; k|hftflGqs klg ldl:;Pkl5 ;a} kf6L{ cfÎgf] Ph]G8f to ug]{ clGtd tof/Ldf k'u]sf 5g\ . o;cl3 ;+;b\ k'g:yf{kgfsf] ;§f ;j{bnLo ;/sf/nfO{ lgsf;sf] Psdfq pkfo 7fgL /fhfåf/f dgf]gLt ;/sf/df ;fd]n ePsf Pdfn] / k|hftflGqsn] klg clxn] ;+;b\ k'g:yf{kgfnfO{ Ph]G8f agfpg] lg0f{o ug]{ a'lemPsf] 5 . g]kfnL sf+u|];sf ;efklt lul/hfk|;fb sf]O/fnfn] ut a'waf/ cfÎgf] lgjf;df pkl:yt ;~rf/sdL{ / a'l4hLjLx¿dfem ;+;b\ k'g:yf{kgfdf cgf}krfl/s ;xdlt ePsf] hfgsf/L lbg'eof] eg] laxLaf/ rf/bnn] ;+o'Qm¿kdf Pj+ Pdfn] / k|hftflGqsn] 5'§f5'§} jQmJo lgsfnL o;sf] k'li6 u/] . laxLaf/ Pdfn] / k|hftflGqsn] hf/L u/]sf] lj1lKtdf klxnf]k6s ;+;b\ l/Qmtfsf] ljifonfO{ hf]8 lbOPsf] 5 . k|hftflGqssf sfo{afxs ;efklt uf]kfndfg >]i7n] cfÎgf] kf6L{ ;+;b\ k'g:yf{kgfsf] ljkIfdf g/x]sf] Pj+ k'g:yf{kgf g} pQd ljsNk ePsf] b]zfGt/nfO{ atfpg'ePsf] 5 .
o:t}, Pdfn]leq klg ;+;b\ k'g:yf{kgfsf] kIfdf cgf}krfl/s ;xdlt eO;s]sf] 5 . ;/sf/df hfg'cufl8 klg ;+;b\ k'g:yf{kgfsf] dfu lnP/ sf+u|];;“u} cfGbf]ngdf plqPsf] Pdfn]n] cfGbf]ng 5f]8L ;/sf/df hfg] cfÎgf] lg0f{onfO{ q'l6 atfPsf] 5 . o; ;DaGwdf ;dLIffsf nflu sfo{bn;d]t agfPsf] 5 . rf“8} ;a} kf6L{n] cfGtl/s ¿kdf ;+;b\ k'g:yf{kgfsf] kIfdf lg0f{o ug]{ / To;nfO{ ;j{bnLo a}7sn] cg'df]bg ug]{ tof/L eO/x]sf] a'lemPsf] 5 . k"0f{ k|hftGqsf] k|flKtsf] cfGbf]ngsf] klxnf] zt{ @)$^ sf] hgcfGbf]ngsf] pknlAw:j¿k k|fKt g]kfn clw/fHosf] ;+ljwfg, @)$& sf] lqmofzLntf /x]sf] 5 . /, o;sf] ;jf]{Qd pkfosf] ¿kdf ;+;b\ k'g:yf{kgfnfO{ Ph]G8f agfpg] ljifodf cfGbf]ng/t bnx¿aLr cgf}krfl/s ;xdlt ePsf] 5 . /fhfn] Psflt/ …cftÍjfbÚsf] ljZjJofkL /fhgLlt / csf{lt/ gu/kflnsfsf] r'gfjsf] 3f]if0ff u/L cGt/f{li6«o ;d'bfonfO{ cfk"mn] lgjf{rg / k|hftGqnfO{ lqmofzLn agfpg vf]h]sf] b]vfP klg ca bnx¿ cfGbf]ngsf] Ph]G8fdf :ki6 ePsfn] cfGbf]ngn] pef/ lng] b]lvPsf] 5 . ;+;b\ k'g:yf{kgfkZrft\ dfcf]jfbLnfO{ ;d]t ;d]6\g] u/L gof“ ;+ljwfg lgdf{0f ug]{;Dddf bnx¿aLr ;xdlt ePsf] Ps Pdfn] g]tfn] b]zfGt/nfO{ atfPsf 5g\ . o;af6 cfGbf]ng ca dfu / k|lqmofdf dfq} geP/ kl/0ffdsf ljifodf ;d]t :ki6 ePsf] b]lvPsf] 5 .
lxhf] bfxfnnfO{ /f]lsof]
b]zfGt/ ;+jfbbftf
sf7df8f}+ . a'l4hLjL / sfg'gljb\x¿b]lv lgs} eoeLt b]lvPsf] zfxL ;/sf/n] g]kfn af/ P;f]l;P;gsf cWoIfnufotnfO{ z'qmaf/ ljb]z hfg /f]s]sf] ef]lnkN6 lxhf] zlgaf/ af/sf k"j{cWoIf xl/x/ bfxfnnfO{ klg ljdfg:ynd} /f]s]sf] 5 . g]kfn kj{tf/f]x0f ;+3 / 6f]gL x]ug kmfpG8];gåf/f kf]v/fdf zlgaf/ cfof]lht u}//fhgLlts sfo{qmddf efu lng hfg] qmddf bfxfnnfO{ laxfg (M!% df ljdfg:ynaf6 kmsf{OPsf] lyof] . ;/sf/n] z'qmaf/ ;jf]{Rr cbfntsf k"j{GofofwLz nId0fk|;fb cof{n, cWoIf zDe' yfkf / sfg'g Joj;foL eLdfh'{g cfrfo{nfO{ ef/tdf cfof]lht Ps sfo{qmdsf nflu hfg nfUbf ljdfg:yndf /f]s]sf] lyof] .
tkfO{+nfO{ pkTosfaflx/ hfg lbg] cg'dlt 5}g egL kmsf{OPkl5 bfxfnn] b]zfGt/nfO{ eÌ'eof]– …of] dfgjclwsf/sf] 3f]/ pNnª\3g xf] . JolQmnfO{ /f]s]/ ljrf/ /f]Sg ;ls“b}g eÌ] s'/f ;/sf/n] a'‰g'k5{ .Ú o;cl3 r}t @& ut] eg] bfxfnnfO{ lj/f6gu/ hfg lbOPsf] lyof] . df3 !( kl5 ;/sf/n] xfn;Dd k|fWofksx¿ 8f= nf]s/fh a/fn, s[i0f vgfn / s[i0f xf5]y"nufot y'k|} k|fl1s / /fhgLlts JolQmx¿nfO{ pkTosf 5f8\g lbPsf] 5}g eg] k"j{;efd'v bdggfy 9'ËfgfnfO{ ;jf]{Rrsf] cfb]zljk/Lt :yfgxbdf /fv]sf] 5 .
tLgwf/fdf k|x/L x:tIf]k
b]zfGt/ ;+jfbbftf
sf7df8f}+ . g]kfnsf] z}lIfs / /fhgLlts Oltxf;sf] w/f]x/sf] ?kdf /x]sf] tLgwf/f ;+:s[t 5fqfjf;dfly km]l/ Psk6s ;/sf/L x:tIf]k z'? ul/Psf] 5 . dx]Gb| ;+:s[t ljZjljBfnocGtu{t jfNdLls SofDk;n] ;~rfng ul//x]sf] tLgwf/f 5fqfjf;df al;/x]sf ! ;o ^ ljBfyL{nfO{ @$ 306fleq 5fqfjf; vfnL ug{ SofDk; k|zf;gn] zlgaf/ ;"rgf hf/L u/]sf] 5 . 5fqfjf;df zlgaf/ k|x/L k|j]z u/L 5fkfdf/]sf] 5 . SofDk; k|zf;gn] …c;xhÚ kl/l:yltsf sf/0f egL 5fqfjf; vfnL ug]{ pbL{ hf/L u/]sf] xf] .
SofDk; xftfaf6 k|x/L x6fpg]nufotsf dfu/fvL & ljBfyL{ ;+3n] cfGbf]ng ul//x]sf] ;dodf ePsf] of] k|x/L x:tIf]kn] cfGbf]ng rsf{pg] b]lvPsf] 5 . zlgaf/ g} jfNdLls SofDk; :jtGq ljBfyL{ o'lgog / g]lj;+3 SofDk; OsfO{n] 5'§f5'§} lj1lKt k|sflzt u/L o; sfo{sf] eT;{gf u/]sf 5g\ .
nf]s;]jfsf] dgk/LnfO{ ;jf]{Rrn] /f]Sof]
b]zfGt/ ;+jfbbftf
sf7df8f}+ . nf]s;]jf cfof]usf] sd{rf/L a9'jf;DaGwL sfd s'/f k]ml/ Psk6s zÍfsf] 3]/fdf k/]sf] 5 . b]zfGt/n] utxKtf k|sflzt u/]sf] nf]s;]jfsf] …dgk/L sfdÚnfO{ ;jf]{Rr cbfntn] k'li6 ub}{ p;n] u/]sf] lg0f{o /f]Sg z'qmaf/ cfb]z hf/L u/]sf] 5 . 8]9 jif{cl3 ^) dª\l;/df lj1fkg eP/ ljleÌ tx x'“b} k';df nf]s;]jf cfof]us} ;b:o cWoIf x'g] a9'jf ;ldltn] l;kmfl/; u/]sf ;x;lrj k|f= sf= tLghgfnfO{ nf]s;]jfn] ut dËnaf/ pDd]bjf/ x'g} cof]Uo egL lg0f{o u/]/ To;kl5sf tLg hgfnfO{ ;f] kbdf a9'jf ug{ l;kmfl/; u/]sf] lyof] . nf]s;]jfsf] of] lg0f{onfO{ ;jf]{Rr cbfntsf GofofwLz cg'k/fh zdf{sf] Psn Ohnf;n] cGtl/d cfb]zdfk{mt /f]lslbPsf] 5 . nf]s;]jfsf] of] kl5Nnf] lg0f{odf cfly{s n]gb]g;d]t ePsf] elgPsf] lyof] . ng]b]gsf] of] s'/f s'g} cf/f]k geP/ p;sf] lg0f{on] g} o:tf] zÍf hGdfPsf] xf] . cfof]usf] kl5Nnf] lg0f{on] p;sf] If]qflwsf/dfly ;d]t k|Zg p7]sf] 5 . nf]s;]jfsf] of] lg0f{o h;n] a9'jf ;ldltaf6 of]Uo dfgL a9'jf ePsf] hgfOPsf] lyof] . To;nfO{ cof]Uo eg]kl5 of]Uox¿af6 k'g pDd]bjf/L dfUg ;DalGwt lgsfo a9'jf ;ldltnfO{ l;kmfl/; ug'{kg]{df cfof]un] ;f]e}m af“sL /x]sf JolQmnfO{ a9'jf u/L lgo'lQm lbg l;kmfl/; ePsf] sfdn] cfof]u cfk}+mn] a9'jf ;ldltsf] sfd;d]t u/]sf] b]lvg cfPsf] 5 . of] klg ;jf]{Rrdf ax;sf] ljifo ePsf] 5 .
:d/0fLo 5, a9'jf ;ldltsf] l;kmfl/;df gk/]sfx¿n] o;cl3 nf]s;]jf cfof]u st}af6 k|efljt x'g nfu]sf] a'e]m/ cfof]uaf6 o:tf] lg0f{o x'g'k"j{ tT;DaGwL kmfOnx¿ dufpg zfxL cfof]u / clVtof/df ph'/L;d]t k/]sf] lyof] . oL ph'/Ldfly clVtof/ b'¿kof]u cg';Gwfg cfof]un] cg';Gwfg clws[t v6fO;s]sf] / zfxL cfof]un] nf]s;]jfnfO{ kq;d]t sfl6;s]sf] lyof] . t/, zfxL cfof]usf] kqnfO{ n'sfP/ nf]s;]jfn] of] lg0f{o u/]sf] atfOG5 . nf]s;]jfsf] of] lg0f{o o;/L zfxL cfof]usf] cf“vf klg kg{ uPsf] 5 . ;jf]{Rrn] g} cfb]z hf/L u/]kl5 cfof]usf] of] lg0f{o s:tf] /x]5 eÌ] cfk}+m klg k'li6 ePsf] 5 .
b]pjfnfO{ clxn] Gofo eof] ls cGofo †
b]zfGt/ ;+jfbbftf
sf7df8f}+ . æ;w}+ lul/hfk|;fb sf]O/fnfsf] cGofosf] lzsf/ eO/x]sf] dnfO{ /fhfn] Gofo lbP, cfÎgf g]tfaf6 kLl8t d}n] uf]vf{nL /fhfaf6 /fxt kfPsf] 5' .Æ sl/a Ps jif{cl3 @)^! h]7df /fhfaf6 k|wfgdGqL lgo'Qm x'“bf /fhfsf] o:tf k|z+;s z]/axfb'/ b]pjf @)^@ ;fn j}zfvsf] bf];|f] xKtf ltg} /fhfaf6 u7g ePsf] zfxL cfof]un] lbPsf] k'hL{ xftdf lnP/ kqmfpsf nflu k|tLIff/t x'g'x'G5 . b]pjfs} zAbdf pxf“nfO{ o:tf] k'hL{ lbg] zfxL cfof]uaf/] b]pjf oltv]/ o;f] eÌ'x'G5– æ/fhgLlts bnnfO{ 7]ufg nufpg] / ;'lgof]lht ¿kdf ;fj{hlgs 9Ën] rl/qxTof u/fpg] cfof]usf] Psdfq p2]Zo xf] . cfk}+mn] txlssft cg';Gwfg ug]{, cfk}+mn] cf/f]k nufpg] / cfk}+mn] k}m;nf ug]{ clwsf/ cfof]unfO{ k|bfg ul/Paf6 ;+ljwfg / sfg'gsf] dfq geO{ k|fs[lts Gofosf] l;4fGt / ljlwsf] zf;gsf] ;d]t pNnª\3g ePsf] 5 . o:tf] cfof]u cfk}+m c;+j}wflgs ePsf] / /fhgLlts g]tf–sfo{stf{x¿sf] rl/qxTof ug]{ p2]Zon] dfq u7g ePsf] x'“bf To:tf] cfof]udf aofg lbg d hfÌ .Æ
b]pjf k|wfgdGqLkbaf6 avf{:t ePsf] 5}6f}+ lbg df3 @% ut] /fhfn] zfxL cfof]u u7g u/]sf lyP . ToxL cfof]un] b'O{ ljifodf b]pjfnfO{ aofg lbg af]nfPsf] lyof] . b]pjf of] k'hL{ xftdf lnP/ lat]sf] xKtf emG8} /ft–lbgel/ aofg lbg guPafkt h]n kg{ tof/ eP/ cfÎgf] lgjf; a"9fgLns07df al;/xg'ePsf] 5 . pxf“;“u} k'hL{ sfl6Psf / To;/L aofg lbg guPsf pxf“sf kf6L{sf s]Gb|Lo ;b:o tyf pxf“s} dlGqkl/ifb\sf dGqL k|sfzdfg l;+x laxLaf/b]lv zfxL cfof]usf] lx/f;tdf x'g'x'G5 . pxf“nfO{ z'qmaf/b]lv & lbgsf] y'gf Dofb ylkPsf] xf] . k"j{dGqL l;+xn] cfof]u;dIf To:t} c;+j}wflgs egL aofg lbg'ePsf] 5}g .
k"j{k|wfgdGqL b]pjf z'qmaf/ / zlgaf/ klg cfof]uaf6 s'g} klg If0f kqmg dfG5] cfpg ;S5g\ . t/, otf cfof]urflx“ tL lbg …sfg'gadf]lhd x'g]Ú egL pxf“nfO{ kqmg uPg . t/, ;"qx¿rflx“ /fhfaf6 ul7t cfof]un] b]zdf /fhf gePsf] a]nf b]pjfnfO{ kqmg cf“6 gu/]sf] atfp“5g\ . b]pjfdfly cfof]un] h:tf];'s} cf/f]k nufP klg b]pjfnfO{ kqmfp g} ubf{ e|i6frf/eGbf /fhgLlts k|ltzf]wsf] ;Gb]z hfg;Sg] x'“bf klg of] cfn6fn ul/Psf] xf] . b]pjf To:tf] JolQm x'g'x'G5 hf] df3 !( sf] zfxL 3f]if0ffaf6 ckb:y x'g'ePsf] lyof] . pxf“sf] of] cj:yfnfO{ cfof]un] e|i6frf/sf h:tf;'s} tfgfa'gf a'g] klg cGt/f{li6«o If]q To;nfO{ kTofpg] cj:yfdf 5}g . To;sf/0f klg of] kqmfp afx\o hutdf g]kfn emg\ ab\gfd x'g] csf]{ sf/0f aÌ ;Sb5 . ;"qcg';f/, /fhfsf] kmLlt{ ;jf/L !^ ut];Ddsf nflu cfof]u b]pjfnfO{ kqmfp ug{ tof/ x'“b}g . b]pjfsf dGqL k|sfzdfg l;+xnfO{ cfof]un] y'g'jfk'hL{ lbPsf] lbgn] klg oxL a'emfp“5 . lj3l6t ;/sf/sf dGqL l;+xnfO{ ylkPsf] y'g'jf Dofb ;ls“bfsf] lbg >L % sf] kmLlt{ ;jf/L x'g] lbg kb{5 .
;+;f/el/sf] k|rngcg';f/ s'g} klg dlGqkl/ifb\sf lg0f{ox¿ gLltut lg0f{ocGtu{t kb{5g\ . g]kfnsf cGo lgod, sfg'gn] klg dlGqkl/ifb\sf lg0f{ox¿dfly tL gLltut ePs} sf/0f s'g} lgsfo–clVtof/ h:tf] ;+j}wflgs cËn] klg x]g{ ldNb}g . b]pjfnfO{ aofg lng af]nfOPsf] ljifo klg To:t} 5 . Pp6f ljifo xf]– gful/snfO{ bz}+vr{ af“8]sf] eÌ] . dlGqkl/ifb\nfO{ To;/L /sd af“8\g gkfpg] sfg'g sfxL+ 5}g . ;of}+ JolQmnfO{ af“l8Psf] $) nfv /sdsf ;Gbe{nfO{ x]g]{ xf] eg] To;s} s]xL lbgsf] cGt/df /fhkl/jf/;“u ;DalGwt Pshgf JolQmsf] gfp“df Psd'i6 ! s/f]8 @% nfv ?k}of“ cfly{s ;xof]u oxL dlGqkl/ifb\n] pknAw u/fPsf] lyof] . cf}iflw–pkfrf/sf nflu egL pknAw u/fPsf] ;f] /sd k|fKt ug]{ JolQmn] pkrf/kl5 lanef}r/ k]z u/]÷gu/]sf], pkrf/sf nflu /fHosf]ifaf6 /sd lb“bf kfngf ug'{kg]{ d]l8sn af]8{sf] l;kmfl/; clgjfo{ x'g'kg]{ zt{x¿ cfof]un] cg';Gwfg ubf{sf cfwf/ x'g ;Sby] . t/, Tof] ljifonfO{ cfof]un] sf]6\ofPsf] 5}g . ;DejtM o;}sf/0f klg cfof]un] x]g{ yfn]sf] …bz}+vr{Úsf ;Gbe{df s'/fx¿ rNg yfn]sf 5g\ . d]nDrL vfg]kfgL cfof]hgfsf] k|j]z dfu{;DaGwL xfg]n sf]g]sf];“usf] 7]Ssf tf]8]/ lrlgof“ sDkgLnfO{ 7]Ssf lbPsf] b]pjfnfO{ cfof]un] aofg lng af]nfPsf] / kqmfp ug{ vf]h]sf] ljifo xf] . o;cl3 oxL ljifodf tTsfnLg ef}lts of]hgf ;lrj 6LsfbQ lg/f}nfn] lbPsf] aofgdf klxnf] gDa/df ;DalGwt ljifodf 5fglag ug{ ul7t 6f]nLn] k|ltj]bg lbPkl5 sfd cufl8 a9fpg] ls o;f] ubf{ cfof]hgf l9nfO x'g] ePsfn] xfnnfO{ sfd cufl8 a9fpg] egL lg0f{osf nflu k|wfgdGqL;dIf k|:t't x'“bf k|wfgdGqL b]pjfn] bf];|f] ljsNk cyf{t\ sfd cufl8 a9fpg] eÌ] tf]s cfb]z nufpg'ePsf] eÌ] lyof] . lg0f{o s]–s:tf] xf], Tof] cfÎgf] 7fp“df 5 t/ lg0f{orflx“ gLltut g} lyof] . of] kl5Nnf] 36gfqmdn] c¿ h] eP klg b]zsf ljBdfg lgod–sfg'g–P]gn] ;'/lIft /fv]sf gLltut lg0f{ox¿ aLrdf u7g ePsf cfof]ux¿n] 5fglag, sf/afxL / k}m;nf Ps} 7fp“af6 ug{ vf]lhPsf] b]vfPsf] 5 . ca b]pjf s] eÌ'x'G5– Gofo eof] ls cGofo < pxf“ clxn] kqmfpsf] k|tLIffdf /x“bfsf] If0fdf sfo{stf{;“u rflx“ ;a}eGbf 7"nf] cGofo ePsf] / Tof] sfd /fhfaf6} ul/Psf] atfO/xg'ePsf] 5 .
=== sf+u|]; cfk}+mrflx“ lsg Ps gx'g] < – ljgf]b sfo:y, cWoIf, t?0f bn
cfGbf]ngdf t?0f bnsf] pkl:ylt Go"g 5, lsg <
df3 !( ut] laxfg bz ah] zfxL 3f]if0ff ePkl5 klxnf]k6s To:f} lbg rf/ ah] sf7df8f}+df lj/f]w u/]/ em08f b]vfPsf] ;+u7g eg]sf] t?0f bn xf] . clxn] klg t?0f bnsf gf}hgf s]Gb|Lo ;b:onfO{ lu/km\tf/ u/L tLgdlxg] k'hL{ lbP/ /flvPsf] 5 . s]Gb| / lhNnf ;ldltsf u/L ^$ hgf xfd|f kbflwsf/L ;fyLx¿ gh/aGbdf x'g'x'G5 / cfGbf]ngdf ;xeflutfsf ;jfndf xfdLn] kf6L{nfO{ s]xL s'/fx¿df :ki6 x'g cfu|x ub}{ cfPsf 5f}+ .
s] s'/fdf <
df3 !( nuQ} xfdLn] kf6L{sf g]tfx¿nfO{ s] eGof}+ eg] pkTosfdf pknAw g]tfx¿sf] a}7s a:g'k¥of] / To;n] cfGbf]ngsf] gLlt, sfo{qmd / Ph]G8fsf ljifodf k|:6 kfg'{k¥of] . clxn] klg xfdLn] kf6L{sf ljleGg lgsfox¿aLr ;dGjo / 5nkmn x'g'k¥of] elg/x]sf 5f}+ .
tkfO{+sf] dtna cfGbf]ngsf ljifodf kf6L{ :ki6 5}g <
k|hftGqsf] k|flKt / lg/Í'ztfsf] lj/f]wdf g]kfnL sf+u|]; cfGbf]ngdf 5 . o:tf] cj:yfdf t s]Gb|Lo ;ldltn] kf6L{sf ;a} lgsfo / e|ft[;+:yfx¿nfO{ :ki6 lgb]{zg lbg'k¥of] . csf{;“u n8\g'eGbf klxn] cfkm" Jojl:yt x'g'k¥of] . cfGbf]ngsf nflu ;a} lgsfonfO{ kl/rfng ug]{ lgsfo klg ePg . clxn] ;efklt lul/hfk|;fb sf]O/fnf 5'6]kl5 Tof] l:yltdf ;'wf/ cfPsf] 5 .
tkfO{+x¿sf] t o'jf–t?0fx¿sf] 5'§} ;+u7g xf] . k|hftGqk|flKtsf nflu cfkm}+ cufl8 ;g{ ;Sg'x'Gg / <
lglZrt ?kdf lg/Í'ztfsf lj?4 xfdL cfkm\g} 9+uaf6 nflu/x]sf 5f}+ . t/, g]kfn t?0f bn g]kfnL sf+u|];sf] e|ft[ ;+u7g xf] . o;sf] cfkm\g} ;+u7g eP klg xfd|f] ultljlw dft[kf6L{sf] gLlt, ljrf/, sfo{qmd / lgb]{zgaf6 lglb{i6 x'G5 . xfdLn] cfGtl/s ?kdf o'jf–t?0fx¿nfO{ kl/rfng ug]{ u/L PSn} / cGo t?0f ;+u7gx¿;“u ldn]/ sfo{qmdx¿ klg ul//x]sf 5f}+ . t/ klg cfGbf]ng t /fhgLlts kf6L{s} g]t[Tjdf x'G5, lbzfaf]w ug]{ sfd t kf6L{s} xf] .
tkfO{+x¿ lsg cfGbf]ng ul//xg'ePsf] 5 <
xfdL …df3 !(Ú sf] zfxL 3f]if0ffaf6 nflbPsf] lg/Í'ztfsf lj?4 …k"0f{ k|hftGqsf] k|flKtsf nflu zflGtk"0f{ cfGbf]ngdf 5f}+ . xfd|f] rfxgf ef]lnsf t?0f, o'jf, ljBfyL{n] k]ml/ k|hftGqsf nflu d;fn af]Sg gk/f];\ eGg] xf] .
cfGbf]ng lsg ;zQm x'g ;s]sf] 5}g t <
klxnf] s'/f t d'n'sdf ;+s6sfn nufOPsf] 5 . zflGtk"0f{?kdf e]nf x'g] clwsf/;d]t lbOPsf] 5}g . bf];|f] s'/f, xfd|f] kf6L{df lju|xsf] l:ylt 5, ljjfb 5 . s]Gb|b]lv :yfgLo tx;Dd km'6sf] l:ylt 5 . k|hftGqsf nflu Pdfn], k|hftflGqs;“u ldNg ;Sg] sf+u|]; cfkm}+df rflx“ lsg Psh'6 gx'g] < olb Psa4 eP/ ;Dk"0f{ lgsfo kl/rfng ug]{ sfo{qmd Nofpg] xf] eg] cfGbf]ng rls{G5 . o;sf nflu xfdLn] af/Daf/ cfjfh p7fO/x]sf 5f}+ .
k|hftGq s;/L cfp“5 <
cjZo cfp“5 . ljZje/ clxn] k|hftGq lglj{sNk Joj:yfsf] ?kdf :yflkt eO;s]sf] 5 . o;}sf/0f xf] ls /fhfn] klg d}n] k|hftGq vf];] eGg ;ls/x]sf 5}gg\ . t/, k|hftGq eP t hgtfn] Jojxf/df To;sf] pkef]u ug{ kfpg'k¥of] . hgcfGbf]ng prfOdf k'u]kl5 /fhfn] hgtfsf ;fd' 3'“8f g6]sL ;'v} 5}g . To;sf nflu ;a} k|hftGqjfbL zlQmx¿ Ps 7fp“df pleg' h?/L 5 / cfGbf]ngsf Ph]G8fdf ;xdlt x'g'k¥of] .
k"0f{ k|hftGqk|flKtsf] pkforflx“ s] xf] t <
o;sf nflu ;a}eGbf klxnf xfdL;“u ePsf] ;+ljwfg lqmofzLn x'g'k¥of] clg dfq cl3 a9\g] af6f] v'N5 . ;+ljwfg lqmofzLn agfpg] k|lqmof eg]sf] k|ltlglw;efsf] k'g:yf{kgf g} xf] . To;kl5 dfcf]jfbLnfO{ klg ;d]6\g] u/L gof“ ;+ljwfg jf ;+ljwfg;ef;Dd klg hfg ;lsG5 <
cufl8 hfg' cfjZos 5 ls 5}g <
cfjZos 5 . of] ;+ljwfgsf] lqmofzLntf dfq} sfkmL 5}g . d"n s'/f] hgtfn] k|hftflGqs xs–clwsf/ lgaf{w pkef]u ug{ kfpg' xf] . k|hftGqsf] :yfloTjsf nflu o;sf nflu /fhtGqnfO{ 5f8]/ klg cufl8 a9\g ;lsG5 .
kf}8]nsf] pkrf/sf] dfu
sf7df8f}+ . bdf}nLl:yt lx/f;tdf c:j:y x'g'ePkl5 @! lbgcufl8 kf]v/f k'¥ofOg'ePsf g]kfnL sf+u|];sf jl/i7 g]tf /fdrGb| kf}8]nnfO{ cem} pkrf/sf nflu sf7df8f}+ cfpg] cg'dlt lbOPsf] 5}g . 9f8, bf“t / d"qy}nLsf] ;d:ofaf6 kLl8t kf}8]nnfO{ pkrf/sf nflu sf7df8f}+ k7fpg'kg]{ egL pxf“sf] pkrf/df ;+nUg lrlsT;sx¿sf] 6f]nLn] r}t @$ ut] g} l;kmfl/; u/]sf] lyof] . t/, u[xdGqfnon] ;]gfn] / ;]gfn] dGqfnon] kf}8]nnfO{ yk pkrf/sf nflu sf7df8f}+ cfpg] cg'dlt glbPsf] egL /f]ls/flvPsf] 5 .
o;}aLr, g]kfnL sf+u|];sf b'O{ e|ft[ ;+u7gx¿ g]kfn ljBfyL{ ;+3 / g]kfn t?0f bnn] kf}8]nnfO{ pkrf/sf nflu sf7df8f}+ cfpg lbg'kg]{ dfu u/]sf 5g\ . g]lj;+3sf cWoIf s]zjl;+x / t?0f bnsf cWoIf ljgf]b sfo:yn] zlgaf/ Ps ;+o'Qm k|]; lj1lKt k|sflzt u/L kf}8]nnfO{ lrlsT;ssf] l;kmfl/;cg';f/ pkrf/ u/fpg dfu ug'{ePsf] 5 . lj1lKtdf elgPsf] 5– cfkm\gf] lx/f;tdf /x]sf g]tfsf] pkrf/ u/fpg' ;/sf/sf] bfloTj xf] . o;ljk/Lt pkrf/ ug{ kfpg] xsaf6 ;d]t jl~rt ul/g' 3f]/ cdfgjLo / dfgjclwsf/sf] ljk/Lt 5 .
otf, lhNnf k|x/L sfof{no nlntk'/df gh/aGbdf /flvg'ePsf g]kfnL sf+u|];sf k|jQmf ch'{gg/l;+x s]=;L=;dIf Pg8LcfO{ gfds cGt/f{li6«o k|hftGqjfbL ;+:yfsf g]kfnsf nflu cfjf;Lo k|ltlglw :s6 s]l/ogn] e]6 ug'{ePsf] 5 . pkrf/sf qmddf zlgaf/ k'tnL;8sl:yt Soflk6n xl:k6n NofOg'ePsf a]nf s]l/ogn] s];LnfO{ e]6L :jf:Yonfesf] sfdgf ug'{sf ;fy} k|hftflGqs cfGbf]ngsf ljifodf 5nkmn ug'{ePsf] lyof] . o;}aLr lx/f;taf6 a]kQf agfOPsf g]lj;+3sf dxfdGqL jf;' sf]O/fnfnfO{ lhNnf k|x/L sfof{no nlntk'/df /flvPsf] yfxf ePsf] 5 . dxfdGqL sf]O/fnfnfO{ cfk/flws s}bLx¿;“u} cdfgjLo 9Ën /flvPsf] / oftgf;d]t lbOPsf] a'lemPsf] 5 .
g]kfndf k|hftGq / dfgjflwsf/ gePsf] k|dfl0ft
b]zfGt/ ;+jfbbftf
sf7df8f}+ . /fhf, k//fi6«dGqL / k|jQmf ;~rf/dGqLn] af/Daf/ g]kfndf dfgjclwsf/sf] l:ylt ;fdfGo ePsf] / k|hftflGqs k|lqmofdf la:tf/} hfg] s'/f bf]xf]¥ofP klg h]g]efdf ePsf] dfgjflwsf/;DaGwL ;Dd]ngdf …cfO6d–!(Ú kfl/t x'g'n] g]kfndf k|hftGq / dfgjflwsf/ bogLo ePsf] k'li6 u/]sf] 5 . h]g]efdf ;DkGg dfgjflwsf/ cfof]usf] cfO6d–!( ;DaGwL k|:tfj g]kfnsf] k'/fgf] bft[/fi6« :jL6\h/Nof08n] d:of}bf u/]sf] lyof] . cfO6d !( kfl/t x'g] clGtd ;do;Dd g]kfnsf] cfwfeGbf a9L l;dfgf hf]l8Psf] l5d]sL d'n's ef/t / k|d'v bft[/fi6« hfkfgaf6 k|hftGq / dfgjflwsf/ k'g:yf{kgfdf hf]8 lbg] sfo{ ePsf] lyof] . g]kfnn] ljb]zLaf6 cfk"m b]lvg] b[li6sf]0f ca cfO6d !( sf] ;kmn sfof{Gjog ug'{÷gug'{df e/ kg]{5 .
h]g]efdf xfn} ;dfKt ePsf] dfgjflwsf/;DaGwL ;+o'Qm /fi6«;+3sf] ^!cf}+ a}7s Pp6f lgoldt k|lqmof lyof], h;df g]kfn;DaGwL ljifon] lgs} rrf{ kfof] . ;+s6sfnLg cj:yf nfu", /fhgLltsdL{sf] Jofks w/ks8, kqsf/dfly bdg, ldl8of ;]G;/;Lk, /fhgLlts clwsf/sf] ckx/0f h:tf k'/fgf] ztfAbLsf] lg/Í'z z}nLn] h]g]ef ;Dd]ngsf] Wofg tfGg' :jfefljs lyof] .
cfO6d–!( sf] k|:tfjdf tTsfn k|hftflGqs ;+:Yffx¿sf] k'g:yf{kgf / sfg'gL zf;gsf] ;Ddfg ug{ cfu|x ul/Psf] 5 . gful/s tyf /fhgLlts clwsf/;DaGwL cGt/f{li6«o dxf;lGwsf] wf/f $ cg';f/ hLjg, oftgflj?4, :jtGqtf, cem q"m/ / cdfgjLo Jojxf/lj?4 clwsf/ Wofgdf /fVg;d]t cfu|x ul/Psf] 5 . ;a} gful/s tyf /fhgLlts clwsf/ axfnL ug{, ;+s6sfn x6fpg / hyfefjL lu/Îtf/ gug{, ;]G;/;Lk x6fpg, ljrf/ cleJolQm, k|];–:jtGqtf axfnL ug{ hf]8 lbOPsf] 5 . ;+o'Qm /fi6«;+3Lo pQm ;Dd]ngn] g]kfndf lx+;fTds åGå dRrfO/x]sf] g]skf -dfcf]jfbL_ nfO{ klg dfgjflwsf/ pNn+3g gug{ cfu|x u/]sf] 5 . dfcf]jfbLsf tk{maf6 x'g] u}/sfg'gL xTof, anfTsf/, n'6kf6, lj:yfkg, cfdckx/0f, hah{:tL ;]gfdf egf{, hah{:tL >d, /fhgLlts g]tfsf] hLjg, ljj]s / ;'/Iffdflysf] cfqmd0f, dfgjflwsf/sdL{, kqsf/, lzIfs cflbsf] cfqmd0f tyf ckx/0f / aGb tyf gfsfaGbLsf] ;zQm lj/f]w;d]t pQm cfO6d !( sf] k|:tfjdf kfl/t ePsf] 5 . t/, b'O{k6ssf] zflGtjftf{nfO{ nTofO{ k'gM lx+;fTds åGådf kmls{Psf] dfcf]jfbL hgo'4 ce}m hf/L 5 . dfcf]jfbL hgo'4sf] bzjif]{ Oltxf;df xhf/eGbf a9L JolQmn] Hofg u'dfO;s]sf 5g\, nfvf}+ lj:yflkt ePsf 5g\, Go"gtd dfgjflwsf/ pn+3g ePsfsf] ;+Vof 7"nf] /x]sf] 5 . dfgjclwsf/;DaGwL ;+o'Qm /fi6«;+3sf] k|:tfjdf dfcf]jfbLnfO{ cGt/f{li6«o dfgjflwsf/ sfg'gsf] kfngf ub}{ dfgjflwsf/sf] cEof; ug{ lbg elgPsf] 5 . k|:tfjdf /fhgLlts k|lqmof ljZj;gLo 9+un] k|j]z ug{;d]t ;'emfj lbOPsf] 5 . cfO6d g+= !( kfl/t eP klg ;/sf/sf] sfo{z}nL To;cg'?k gePsf] cg'ej ug{ yflnPsf] 5 . hgtfsf] cfwf/e"t cfjZostf …zflGtÚ eGb} /fli6«o tyf cGt/f{li6«o kmf]/dx¿df s'n{g] ;/sf/;“u zflGt :yfkgfsf] :ki6 /f]8Dofk b]lvPg . /fhwfgLaflx/ ;zQm pkl:ylt ePsf] csf]{ åGå/t kIf;“u xltof/sf] ;+3if{af6 zflGt :yfkgf ug]{ s'/fdf /fhfsf] ;/sf/ ljZj:t 5 . t/, To; qmddf /fHokIfaf6 / dfcf]jfbLaf6 slt dflg; lj:yflkt x'G5g\, slt dfgjflwsf/ pNn+3gsf 36gf x'G5g\ eGg] n]vfhf]vf ;/sf/n] ug{ ;s]sf] 5}g . ;/sf/n] k|hftGqsf] k'ga{xfnL / dfgjflwsf/sf] ;'lglZrttf ug{ g;s]df cfO6d !( eGbf cem s8f cfO6d–(, nfu" x'g] ljb]zL dfgjflwsf/sdL{ atfp“5g\ .
a]nfotL /fhb"tsf] c8fg sfod}
g]kfnsf nflu a]nfotL /fhb"t lsy An'dlkmN8n] cfO6d–!( g]kfnsf] k|hftGqsf] nflu ;sf/fTds ePsf] cleJolQm ;fj{hlgs ug'{ePsf] 5 . pxf“sf cg';f/ dfgjclwsf/sf] k|Tofe"lt u/fpg, ;+s6sfn lkmtf{ lng / /fhgLlts bn;“u ;+jfb z'? ug{ cfO6d–!( n] ;xof]u k'¥ofpg]5 . g]kfnnfO{ a]nfotn] lbg] ;xof]uaf/] pxf“n] k|hftflGqs ax'bnLo zf;g k|0ffnLsf nflu :ki6 …sfo{ut hjfkmÚ klv{Psf] atfpg'ePsf] 5 .
cd]l/sL rf;f]
cd]l/sL sf+u|];sf !! ;f+;bx¿n] /fhfsf] df3 !( sf] sbdk|lt rf;f] b]vfp“b} /fhfnfO{ Ps ;+o'Qm kq k7fPsf 5g\ . cd]l/sL ;fKtflxs klqsf 6fOddf /fhf 1fg]Gb|sf] cGtjf{tf{ 5flkPsf] ef]lnkN6 ;f+;bx¿n] pQm kq k7fPsf x'g\ . kqdf pgLx¿n] lx+;f lgoGq0f ug]{ ;/sf/L pkfox¿ hgtfsf] :jtGqtfsf] d"Nodf sfof{Gjog ul/g gx'g] pNn]v ub}{ g]kfndf oyfzL3| k|hftflGqs k|lqmof yfngL x'g]df cfk"mx¿ ljZj:t /x]sf] hgfPsf 5g\ .
ljsfzLn d'n'sdf k|];–:jtGqtf / /fhgLlts lqmofsnfkdf kf/blz{tf rflxg] atfp“b} To;df afwf l;h{gf eP g]kfnsf] k|ult cj?4 x'g] cd]l/sL ;f+;bx¿n] 7x/ u/]sf 5g\ . kq k7fpg] ;f+;b\x¿ h]D; 6L jfN;, k|mfGs aNkm, 6d Pn]g, dfs{g l:6eg lss{, O8fNkm; 6fpG;, lqm:6f]km/ l:dy, dfs{ p8fn, 6d p8fn, aa lkmNg/, Sof/f]lng lsNKofl6«s / afgL{ Îofª
/x]sf 5g\ .
dhb'/df/f /f]lzt
b]zfGt/ ;+jfbbftf
sf7df8f}+ . …;elQm, s[t1tfÚsf] lj1fkg 5kfP/ cfk"mnfO{ /fhfjfbL b]vfpg vf]Hg] df]/ª 6ª\sLl;gjf/Ll:yt cf/tL :6«LK;sf g6j/nfn k|aGw–lgb]{zs /f]lzt plÌTyfgsf lj?4 pgs} ef/tLo sfdbf/x¿n] klg cfGbf]ngsf] tof/L ul//x]sf] va/ b]zfGt/nfO{ k|fKt ePsf] 5 . cg]sf}+ wGbf u/L s/f]8f}+ /fhZj n'6 ul//x]sf /f]lzt clxn] dhb'/x¿;“u klg pgLx¿sf] xs–clwsf/ n'6\g Jo:t 5g\ . k|x/L k|zf;g b]vfP/ ;a}nfO{ t;f{p“b} lx“8\g ;Sg] g6j/nfn /f]lztsf nflu dhb'/nfO{ t;f{pg' s'g} 7"nf] s'/} ePg .
pTkflbt :6«LK; -h:tf_ g]kfnsf] 5fk nufP/ clwsf+z ef/t g} k7fpg] / sRrfkbfy{ leœofp“bf / tof/L ;fdfg lgof{t ubf{ klg b'j}k6s /fhZj dfg{ kNs]sf /f]lztsf] cf/tL :6«LK;df lhÍ / kmnfdh:tf sRrfkbfy{ k|of]u x'G5g\ . clwsf+z ef/tLo dhb'/ sfo{/t To; sf/vfgfdf b}lgsh:tf] b'3{6gf x'g] u5{ . t/, b'3{6gfkl5 /f]lztn] plrt pkrf/ ug]{ gu/]sf] Ps ef/tLo dhb'/n] b]zfGt/nfO{ atfP . clwsf+z ef/tLox¿ dhb'/ ePsfn] sf/vfgf :yfkgfb]lv clxn];Dd bh{gf}+ sd{rf/Lsf] d[To' / ;of}+sf] cËeË eP klg ;DalGwt lgsfodf ph'/L gkg]{ ePsfn] /f]lzt clxn];Dd alr/x]sf 5g\ . k|x/L–k|zf;gdfq xf]Og, /fi6«sf] rf}yf] cª\usf] ¿kdf /x]sf] lj/f6gu/sf] kqsfl/tf;d]t /f]lztn] lsg]sf sf/0f cf/tL :6«LK;sf] cGofo aflx/ cfpg g;s]sf] Ps kLl8t dhb'/n] b]zfGt/nfO{ atfP .
/f]lztsf] 8/n] ;of}+ sd{rf/L / dhb'/ sfd ug]{ ;f] pBf]udf dhb'/ o'lgog vf]Ng g;lsPsfn] Toxf“ dhb'/ / sd{rf/Ldfly Jofks zf]if0f eO/x]sf] g]kfn 6«]8 o'lgog sfª\u|];sf dxf;lrj gf/fo0fafa' sfsL{ atfpg'x'G5 . pxf“sf cg';f/, /f]lztn] k|x/L–k|zf;g nufP/ km;fOlbg] wDsL lbPsfn] dhb'/x¿n] o'lgog vf]Ng g;s]sf x'g\ . :d/0fLo 5, cf/tL :6«LK;df Ps bh{gsf] xf/fxf/Ldf g]kfnL sfdbf/ sfo{/t 5g\ eg] ;of}+sf] ;ª\Vofdf ef/tLo . ef/tLo sfdbf/nfO{ ef/tLo ¿k}of“ / g]kfnLnfO{ g]kfnL ¿k}of“df tna lb“bf klg /f]lztn] 3f]6fnf ug]{ ub{5g\ .
;+ljwfgsf] lqmofzLntfsf nflu ;ª\3if{ hf/L /flvg]
b]zfGt/ ;+jfbbftf
sf7df8f}+ . g]kfnL sfª\u|];sf ;efklt lul/hfk|;fb sf]O/fnfn] d'n'sdf k"0f{ k|hftGqsf] :yfkgf / ;+ljwfgsf] lqmofzLntf geP;Dd ;ª\3if{ hf/L /fVg] atfpg'ePsf] 5 .
#% jif{cl3 h]nsf] rf}3]/faf6 :yfkgf ePsf] g]lj;ª\3sf] :yfkgf lbj;sf] pknIodf dª\unaf/ kf6L{ sfof{no aLkLgu/df cfof]lht sfo{qmdnfO{ ;Daf]wg ub}{ ;efklt sf]O/fnfn] clt blIf0fkGyL / pu|jfdkGyLsf sf/0f /fhgLlts If]qdf k/]sf] 7"nf] vf8n k'g]{ bfloTj dWoddfuL{ k|hftflGqs zlQm g]kfnL sfª\u|; / o;sf e|ft[;+:yfsf] sf“wdf cfPsf] atfpg'eof] . pxf“n] lg/ª\s'ztf / cftª\sjfbaf6 cnu /x]/ k|hftflGqs zlQm;“u ;xsfo{ u/L d'n'sdf k"0f{ k|hftGq :yfkgf / ;+ljwfgsf] lqmofzLntfsf nflu ;a};“u cfx\jfg ug'{ePsf] 5 . sf]O/fnfn] clwsf+z o'jfx¿n] u0ftGqsf] jsfnt ub}{ cfO/x]sf] ;Gbe{k|lt ;ª\s]t ub}{ g]kfnL sfª\u|]; ;+j}wflgs /fhtGqk|lt g} k||lta4 /x]sf] bf]xf]¥ofpg'eof] . ;efklt sf]O/fnfn] zf;gdf /fhfsf] x:tIf]k cfk"mnfO{ :jLsfo{ gx'g] rrf{ ub}{ k|hftGqsf nflu k]ml/ o'jfljBfyL{n] em08f af]Sg'kg]{ pNn]v ug'{eof] .
kf6L{ sfof{nodf sfo{qmd eO/x“bf ;fbf kf]zfsdf cfPsf ;'/IffsdL{n] s]xL ljBfyL{ g]tfx¿nfO{ lu/Îtf/ ug]{ k|of; u/] klg ljBfyL{x¿sf] k|ltsf/sf sf/0f Toxf“af6 sf]xL klg lu/Îtf/ eg] x'g kfPgg\ . o;}aLr, ;ª\3sf] #^cf}+ hGdlbgsf] pknIodf g]lj;ª\3 wflbªn] klg kf6L{ sfof{no aLkLgu/df a'waf/ …;+;b\ k'g:yf{kgfb]lv k"0f{ k|hftGq;Ddsf] ofqf, g]lj;ª\3sf] e"ldsfÚ ljifos ljrf/uf]i7L cfof]hgf u/]sf] lyof] .
;f] uf]i7LnfO{ ;Daf]wg ub}{ sfª\u|];sf s]Gb|Lo ;b:o Pj+ g]lj;ª\3sf bf];|f dxfdGqL 8f= /fdz/0f dxtn] cj?4 k|hftGq / ;+ljwfgnfO{ k'ga{xfnL / lqmofzLn u/fpg] ynf] ;+;b\ g} ePsf] pNn]v ub}{ k"0f{ k|hftGqsf] nflu jt{dfg ;dodf ;+;b\ k'g:yf{kgf g} k|:yfglaGb' ePsf] atfpg'eof] . pxf“n] @)$^ ;fnsf] hgcfGbf]ngaf6 k|fKt k|hftGqnfO{ ;xL¿kdf k|of]u ug{ g;s]sf] s'/fnfO{ cfTd;ft\ ub}{ ljut !$ jif{df uNtL / sdhf]/L ePs} xf] eÌ'eof] . t/, 8f= dxtn] /fhgLlts bnsf] sdL–sdhf]/Lsf sf/0f dfq of] cj:yf gcfPsf] bfaL ub}{ /fhfsf] k|ToIf zf;g ug]{ dxŒjsfª\Iff k|an x'g' / dfcf]jfbL cftª\sjfbn] ;d]t /fhfsf] OR5fnfO{ ;fy lb“bf of] cj:yf cfPsf] atfpg'eof] . pxf“n] eÌ'eof]– …dfcf]jfbLsf] gf/fnfO{ /fhfn] ;3fP/ /fhfsf] dxŒjfsfª\IffnfO{ dfcf]jfbLn] ;3fp“bf kl/0ffd of] cj:yfdf cfOk'Uof] .Ú
sfo{qmdf wflbª sfª\u]|;sf sfo{afxs ;efklt jf;' ltdlN;gfn] g]lj;ª\3sf] :yfkgfsfnsf] rrf{ ub}{ ;ª\3sf] cfbz{ l;4fGtx¿df ljrlnt geO{ cl3 a9\g'kg]{ cfjZostf cf}+Nofpg'eof] . pxf“n] jt{dfg ;dodf ;+;b\ k'g:yf{kgf k"0f{ k|hftGqsf] nflu cl3 a9\g] Pp6f k|:yfglaGb' ePsf] wf/0ff /fVb} To;s} dfWodaf6 cu|ufdL lgsf; vf]lhg'kg]{ atfpg'eof] . sfo{qmddf kz'klt SofDk;sf :jljo' ;efklt Pj+ ljBfyL{ g]tf s'Gbg/fh sfÎn]n] a]nfot jf cGo k|hftflGqs d'n'sh:tf] g]kfn ljsf; geO;s]sf] pbfx/0f lb“b} g]kfndf k|hftflGqs cfGbf]ngsf nflu hgtfn] a'‰g] Ph]G8f cfjZos ePsf] atfpg'eof] . uf]i7Ldf wflbªsf sfª\u|]; g]tf t]hk|;fb pk|]tL, pld{nf yklnofnufotsf jQmfn] af]Ng'ePsf] lyof] . sfo{qmd g]lj;ª\3 wflbªsf cWoIf e/t e§sf] ;efkltTjdf ;DkÌ ePsf] lyof] .
egfO / u/fOdf km/s
b]zfGt/ ;+jfbbftf
jL/u~h . ;/sf/L sfof{nodf hgtfsf] sfd l56f]5l/tf] tj/n] ;DkÌ eO/x]sf] 9f]n ahfpg] jt{dfg ;/sf/ slt lgn{Hh 5, To;sf] Pp6f ;fgf] pbfx/0f jL/u~h pkxfgu/kflnsf aÌ k'u]sf] 5 . lhNnf ljsf; ;ldlt ;Kt/Laf6 sfh ;?jf eO{ jL/u~h pkdxfgu/kflnsfdf sfo{sf/L ;lrj ag]/ cfPsf e"kgfy zdf{sf] ut dlxgf g} sfh lkmtf{ ePkl5 pkdxfgu/kflnsf nyflnË aÌ k'u]sf] 5 . sfo{sf/L ;lrjsf] cefjdf pkdxfgu/kflnsfsf] sfo{;Dkfbg g} k|efljt aÌ yfn]sf] 5 . lgldQ sfo{sf/L–;lrj ljho 8Ëf]nsf cg';f/, sfo{sf/L–;lrjsf] cg'kl:yltn] gLltut lg0f{o lng / af]8{ a}7s ;~rfng ug{ g} cj/f]w v8f ePsf] 5 . cfly{s sf/f]af/ aGb ePkl5 ljsf;–lgdf{0f;DaGwL sfo{ k|efljt ePsf] pgL atfp“5g\ .
:yfgLo ljsf; dGqfnon] xfn;Dd klg sfo{sf/L–;lrjsf] lgo'lQm ug{ g;Sg'n] ;/sf/sf] egfO / u/fOdf cfsfz–hldgsf] km/s /x]sf] k'li6 x'G5 . otf, e"kgfy zdf{n] ;flas b/aGbL :yndf guO{ labf lnP/ a;]sf] a'lemPsf] 5 . dlGqkl/ifb\sf pkfWoIf sLlt{lglw lji6 / :yfgLo ljsf; dGqL v8\uaxfb'/ hL;Laf6 k'gM jL/u~h pkdxfgu/kflnsfsf] sfo{sf/L–;lrj agfOg] cfZjf;g e"kgfy zdf{n] kfO;s]sfn] pdxfgu/kflnsfdf csf]{ lgo'lQmsf nflu l9nfO ul/Psf] a'lemPsf] 5 . j}zfv !* ut] zdf{ ;Kt/Ldf ;?jf ePsf] b'O{ jif{ k'u] klg Toxf“sf] lhlj;df /x“bf pgn] Jofks e|i6frf/ u/]sf sf/0f hg:t/af6 rsf]{ lj/f]w vKg'k/]sf] lyof] . Toxf“ lj/f]w ePkl5 jL/u~hdf sfhdf ;?jf ePsf zdf{n] jL/u~hdf lgdf{0f–sfo{ ;DkÌ ePsf] rf/÷kf“rj6f sfdx¿sf] af]nkq cfx\jfg u/L cnf]slk|otf cfh{g u/]sf lyP . jL/u~hdf sfo{sf/L–;lrjsf] ¿kdf k'g cfpg e'kgfy zdf{n] !% nfv ?k}of“ vr{ ul/;s]sf] pgL lgs6:y ;"qn] atfPsf] 5 . j}zfv !* ut] b'O{ jif{ k'Ug] / ;fdfGo k|zf;gn] klg g/f]Sg] ePsfn] jL/u~h hfg xtfl/Psf zdf{ lbg ug]/ a;]sf 5g\ .
|