http://www.nepalnews.com

deshanterlogo.jpg (4784 bytes)


Kathmandu, Sunday, April 11, 2004,  Chaitra 29, 2060. 

klxnf] kfgf


sfo/ ;/sf/sf] lgif]wf1f Wj:t

— b]zfGt/ ;+jfbbftf

sf7df8f}+ . ;+o'Qm hgcfGbf]ng ca uDeL/ df]8df k'u]sf] 5 . lj3l6t ;+;b\df k|ltlglwTj ug]{ k|d'v kf“r /fhg}lts bnx¿åf/f cfx\jfg ul/Psf] eP tfklg ;Dk"0f{ gful/s ;dfhsf] ;xeflutf Pj+ P]Soa4tf;"u} cfGbf]ngsf] nIo;d]t lj:tfl/t ePsf] 5 . o; qmddf bnx¿åf/f cl3 ;fl/Psf] k|ltlglw;efsf] k'g:yf{kgf Pj+ ;j{bnLo ;/sf/ lgdf{0fsf] dfuaf6 p7]/ a[xt\ k|hftflGqs lxtsf nflu lg0ff{os dfu k|:t't ug{ Pj+ To;sf nflu n8\g bnx¿dfly bafa l;h{gf ePsf] 5 .bnx¿n] klg cfkm"x¿ hgtfnfO{ ;fj{ef}d t'Nofpg] ;jfndf s'g} klg xfntdf gr'Sg] k|lta4tf JoQm u/]sf 5g\ . z'qmaf/ k|x/L nf7Lrfh{ v]k]sf k"j{ k|wfgdGqL Pj+ g]kfnL sf+u|];sf ;efklt lul/hfk|;fb sf]O/fnfn] hf/L clkndf hgtfsf vf]l;Psf clwsf/x¿ lkmtf{ u/]/ ;fj{ef}d–;Qf / /fhsLo–;QfnfO{ k"0f{¿kn] hgtfdf :yflkt geP;Dd n8\g cfu|x ug'{ePsf] 5 .

ut ;ftf /fhwfgLnufotsf ljleGg :yfgdf b]lvPsf] gful/s ;dfh ;d]tsf] k|bz{g / ;/sf/L /j}ofaf6 g]kfnL k|hftGqn] gof“ km8\sf] dfg]{ b]lvPsf] 5 . csf]{ tkm{ bnx?nfO{ cfkm\g} sfo{stf{ Pj+ eft[ ;+u7gsf sfo{stf{ k+lQmn] ;d]t o;k6ssf] cfGbf]ngdf lemgfdl;gf s'/fdf gc8\lsg r]tfjgL lbPsf 5g\ . ;j{bnLo ;/sf/sf] ¿kdf c;f]h !* ut] / To;kl5sf /fhfsf] k|wfgdGqL k]mg]{ z}nLsf] k|wfgdGqL x'g] k|lqmofdf gr'Sg klg pgLx¿n] bafa lbPsf 5g\ . vf;u/L o'jfljBfyL{n] k6sk6s k|hftGq vf]:g] /fh;+:yfs} cGTo ug'{kg]{ dfu p7fPkl5 To;sf kIfdf b]lvPsf] dtnfO{ x]g{] xf] eg] bnx¿ ca sdhf]/ ;Demf}tf u/]/ cfÎgf cfwf/ u'dfpg] kIfdf 5}gg\ .

xhf/f}+sf] ;+Vofdf gful/sx¿ cfÎgf] b}nf]df cfP/ cfÎgf] lj/f]w u/]sf] s'/fnfO{ b/af/n] eg] s'g} jf:tf u/]sf] 5}g . d'n's cToGt tgfju|:t ePsf] l:yltdf bn–b/af/sf] ;+jfb …8]8nsÚsf] l:yltdf 5 . b/af/lgs6 ;"qsf cg';f/ cem} b/af/n] clxn]sf] k|bz{gnfO{ Pp6f bafasf] ¿kdf dfq} lnPsf] 5 . clegGbgsf] z}nL / ;+jfbn] To;sf] ememNsf] ;d]t b]vfp“5 . t/, b/af/n] agfPsf] o;k|sf/sf] ;f]r p;sf nflu cToGt k|To'Tkfbs x'g] :ki6 5 . lsgls clxn];Dd ;+j}wflgs /fhtGqsf] lxdfotLsf ¿kdf :yflkt g]kfnL sf+u|]; / g]skf Pdfn]sf] /fhflj/f]wL k+lQm klg a[xt\ eO;s]sf] 5 . clxn] cfGbf]ngdf ;xefuL cGokIfn] ;d]t olt 7"nf] cfGbf]ngsf] nIo lemgfdl;gf s'/f x'g gx'g] 7"n} km8\sf] nufpg'kg]{ ts{ lbO/fv]sf 5g\ . casf] 7"nf] km8\sf] eGg' g} u0ftGq xf] eGg] /fhfn] a'‰g' cfjZos 5 .

cfGbf]ng bafpg] s'ts{

hgtfsf] :j:k"mt{ ¿kn] a9]sf] hg;xeflutfaf6 ltlNdnfPsf] k|ltufdL ;/sf/ cfGbf]ng bafpg] v]tLdf nfu]sf] 5 . o:tf v]tLdf p;n] /fhwfgLsf] rqmkynfO{ …b+ufu|:t OnfsfÚ 3f]if0ff u/]sf] 5 . cToGt zflGtk"0f{ ¿kn] bnx¿n] cfof]hgf ul//x]sf a]nf dfcf]jfbLsf] 3";k}7sf] ljZj;gLo ;"rgfsf] lgx'" kf/L u/]sf] 3f]if0ffnfO{ cToGt cfklQk"0f{ dflgPsf] 5 . o;nfO{ sfg'gsf] zf;gsf] lvNnL p8fpg] 36gf / sfg'gsf] b'¿kof]usf] ¿kdf ;DalGwt kIfn] lnPsf 5g\ . oxL s'ts{nfO{ cl3 ;fb}{ 3f]if0ff ul/Psf] b+ufIf]q OnfsfnfO{ bnx¿n] z'qmaf/ / zlgaf/ ;zQm 9+un] tf]8]sf 5g\ . lgif]w tf]8\g] qmddf cufl8 a9]sf] hg;d'bfodfly ePsf] k|x/L x:tIf]kn] )$^ ;fnsf] aa{/ bdgsf] ;Demgf u/fPsf] 5 . rf/rf/k6s d'n'ssf] k|wfgdGqL eO;Sg'ePsf g]kfnL sf+u|];sf ;efklt lul/hfk|;fb sf]O/fnfdfly k|xf/ ul/Psf] nf7Lsf] k|lt/Iffdf af]Ng] ;/sf/sf] s'g} g}lts w/ftn 5}g . o; lqmofsf] /fli6«o–cGt/f{li6«o ¿kdf ;d]t eT;{gf ul/Psf] 5 .

z'qmaf/ / zlgaf/ ePsf] cj1fsf] qmddf emG8} rf/ xhf/ hgf kqmfp ul/Psf] 5 . kqmfp u/L k|zf;gn] cfGbf]ngsf/LnfO{ vfB ;+:yfgsf] yfkfynLl:yt uf]bfddf, /+uzfnfdf, dx]Gb| k'ln; Snadf / /fli6«o k|x/L k|lti7fgdf /flvPsf] 5 .

zlgaf/ ;/sf/L lgif]wf1f cj1f ug]{ qmddf afuahf/l:yt kßsGof SofDk;sf 5fqfx¿n] k|x/L;"u le8Gt u/]sf 5g\ . le8Gtkl5 emG8} b'O{ 306f ;f] If]q tgfju|:t /x\of] . ;f] le8Gtdf g]kfn ljBfyL{ ;+3sL k"j{ s]Gb|Lo ;b:o l;h{gf clwsf/L 3fOt] ePsL l5g\ . zlgaf/sf] cj1fsf] qmddf kqmfp k/]sf g]kfnL sf+u|]; dxfdGqL ;zLn sf]O/fnf, Pdfn] :yfoL ;ldlt ;b:o e/tdf]xg clwsf/Lnufot b'O{ ;o @% hgfnfO{ ;f“em *M#) ah] 5f]l8lbPsf] 5 . t/, z'qmaf/ lu/Îtf/x¿nfO{ 5f]l8Psf] 5}g . z'qmaf/ lu/Îtf/ x'g]dWo] g]kfnL sf+u|];sf s]Gb|Lo ;b:o dx]z cfrfo{, Xbo/fd yfgL, ;'/]z dNn, b]j]Gb|/fh s"8]n, k'is/ cf]emf, df]xDdb cfÎtfkm cfnd, /fdxl/ vltj8f, Pdfn]sf pld{nf cof{n, huÌfy vltj8f, wd{gfy zfxnufotsf b'O{ ;o gf} hgf /x]sf 5g\ . To;}u/L vfB ;+:yfgsf] uf]bfdaf6 Toxf“ /flvPsf ;ft ;oeGbf a9L aGbLnfO{ zlgaf/ ;z:q k|x/Lsf] k|wfg sfof{no xnrf]sdf ;fl/Psf] 5 . Toxf“ g]kfnL sf+u|];sf g]tf anaxfb'/ /fO{, uf]ljGb/fh hf]zL, dxGy 7fs'/nufot tLg bh{g k"j{ ;f+;b, dGqL / lhNnf kf6L{ ;efkltx¿ 5g\ . To:t} Toxf“ Pdfn]sf lqnf]rg 9sfn, k|bLk 1jfnL cflb 5g\ . ;b\efjgfsf e/tljdn ofbjnfO{ klg ToxL+ /flvPsf] 5 . g]kfnL sf+u|];sf ;xdxfdGqL uf]ljGb/fh hf]zL;"u b]zfGt/n] 6]lnkmf]g ;Dks{ ubf{ g]tf / sfo{stf{x¿nfO{ 5'6\ofP/ /flvPsfn] %) eGbf a9L s]Gb|Lo g]tfx¿ ;z:qsf] sl/8f]/df wgf{df a;]sf 5g\ . o:t} clds z]/rg, ;'/]Gb| kf08], lbnaxfb'/ 3tL{nufot tLg ;o !( hgfnfO{ bz/y /+uzfnfdf /flvPsf] 5 . y'gfdf /x]sfx¿afx]s k|x/Ln] kqmfp ub}{ 6f9f nu]/ 5f]8\g] u/]sf] 5 . o; qmddf ;'Gb/Lhn k'¥ofOPsf] Ps ;d"xnfO{ k|x/Ln] pgLx¿;"u /x]sf] ?k}of“ k};f vf];]/ a]vrL{ agfPsf] lyof] . o;/L 6f9f n}hfg] qmddf k|x/Ln] gu/sf]6, yfgsf]6, ;f“uf cflb 7fp“df nuL 5f]8]sf] lyof] .

lu/Îtf/ g]tf tyf sfo{stf{x¿k|lt ul/Psf] cdfgjLo Jojxf/k|lt /fli6«o dfgjflwsf/ cfof]un] ;/sf/k|lt cfklQ k|s6 u/]sf] 5 . rfdn /fVg] uf]bfddf cGgkfgL;d]t glbO{ /flvPsf] Ps aGbLn] b]zfGt/nfO{ atfP .

cfGbf]ngsf] lj:tf/

k|hftGqnfO{ ;'b[9 u/fpg] cfGbf]ngdf b/af/n] 6]/k'R5/ gnufPkl5 k|hftGqk|]dL ;Dk"0f{ gful/s ;dfh cfGbf]ngsf] d"nwf/df ;dflxt ePsf] 5 . o; 36gfn] o;cl3 bnx¿;"u hgtf 5}gg\ eÌ] b/afl/of b"tx¿ g/fd|f];"u ltnldnfPsf 5g\ . @)$^ ;fnsf] k|hftGqsf] k'g:yf{kgfkl5 bnx¿sf] zf;gz}nLk|lt cfnf]rgfTds /x"b} cfPsf af}l4s ;dfh Pj+ k];fut ;+3–;+u7g?n] cfk"mx¿ bnLo k4ltk|lt k"0f{ ljZj:t /x]sf] hfx]/ u/]sf 5g\ . o; qmddf sfg'g Joj;foL, kqsf/, lzIfs, dfgjclwsf/jfbL, sd{rf/L, OlGhlgo/, 8fS6/, ckfË cflb k];fut ;+3–;+:yfx¿n] cfGbf]ngdf ;lqmo ;xeflutf hgfp“b} cfPsf 5g\ .

dfgjflwsf/ cfof]usf] cfklQ

/fli6«o dfgjflwsf/ cfof]un] ;/sf/åf/f 3f]if0ff ul/Psf] …b+ufu|:tIf]qÚ / cfGbf]ngsf/Lx¿k|lt y'gfdf ul/Psf] Jojxf/k|lt cfklQ k|s6 u/]sf] 5 . y'gfdf /x]sfnfO{ lagf y'g'jf k"hL{ /flvPsf] Pj+ cdfgjLo Jojxf/ ul/Psf] 7x/ klg cfof]un] u/]sf] 5 . cfof]usf ;b:oåo 8f= uf}/Lz+s/nfn bf; / ;'zLn Kofs'/]nåf/f aGbLx¿sf] e]63f6kZrft\ hf/L lj1lKtdf o;k|sf/sf cdfgjLo sfo{ gug{ cg'/f]w ul/Psf] 5 . ;fy} cfof]un] cfGbf]ngsf/Lsf] nut g/fv]sf] / 6f9f nuL 5f8]sf]df ;d]t cfklQ k|s6 u/]sf] 5 .

o;}aLr dfgjflwsf/jfbLx¿sf] Ps 6f]nLn] k|wfgdGqLnfO{ e]6 u/L b+ufIf]q lkmtf{ lng / cfGbf]ngsf/Lk|lt plrt Jojxf/ ug{ 1fkgkq a'emfPsf 5g\ . 6f]nLdf kß/Tg t'nfw/, slkn >]i7, l;Gw'gfy Kofs'/]n ;'bLk kf7s, dNn s]= ;'Gb/, afa'/fd lu/L, r/0f k|;fO{+, j;Gts'df/ ljZjsdf{, e'kfn nfld5fg] /x]sf lyP .


sdf08/ sf]O/fnfsf] clkn

b]zsf bfh'efO tyf lbbLalxgLx?,

tkfO{+x? ;a}df ho g]kfnsf] clejfbg †

cfh xfd|f] b]z cGoTg 7"nf] ;+s6 / eofjx cj:yfdf 5 . b]znfO{ of] cj:yfaf6 hf]ufP/ k|To]s b]zjf;Ln] lgw{Ss;"u cfÎgf] lz/ pRrf u/]/ zflGtk"0f{ tj/n] af“Rg kfpg] kl/l:yltsf] lgdf{0f ug{ lgs} nfdf] ;dob]lv xfdLn] hgcfGbf]ng ;~rfng ul//x]sf 5f}+ .

/fhfaf6 vf]l;Psf clwsf/ hgtfsf k|hftflGqs clwsf/x?sf] k'ga{xfnL ug]{ sfo{df hlt ljnDa x'"b} hfG5, Tolt g} cem c¿ ljs/fn ;d:ofx? ef]Ug /fi6«n] afWo x'g'kg]{5 . o;}nfO{ b[li6ut u/]/ of] ;+o'Qm hg–cfGbf]ngnfO{ ca l5§} plrt kl/0fltdf k'¥ofpg xfdL k|f0fk|0fn] nfu]sf 5f}+ . clxn] d]rLb]lv dxfsfnL;Dd / lxdfnb]lv t/fO{;Dd ;Dk"0f{ d'n's cfGbf]lnt eP/ p7]sf] 5 . ;Dk"0f{ hgtf k|hftGq g/x] b]z /x"b}g eÌ] oyfy{tfnfO{ a'em]/ cg]s bdg, si6 / oftgf a]xf]/]/ klg of] hg–cfGbf]ngdf ;dflxt ePsf 5g\ . jf:tjdf k|hftGq g/x] b]z /x"b}g / b]z g/x] xfdL sf]xL klg /xg] 5}gf}+ . of] ;TonfO{ xfdLx? ;a}n] XboËd ug'{k5{ .

of] zflGtk"0f{ cfGbf]ngnfO{ bafpg ;/sf/n] cToGt aa{/ bdg ul//x]sf] 5 . dfG5]sf] :jf:Yodf 3fts c;/ kfg]{ ljiffbL Uof“;o'Qm c>'Uof“; / uf]nL xfg]/ tyf g[z+; tj/n] nf7L k|xf/ u/]/ cfGbf]ngsf/Lx?nfO{ c+ue+u u/fOPsf] 5 . tL ;a} qm"/ bdgsf] cufl8 pleP/ klg cfdhgtf cfÎgf] dfudf b[9 /x]/ ct'ngLo ;fx; / ;+sNksf ;fy cfGbf]ngdf cem ;lqmo eP/ nflu/x]sf 5g\ . To;af6 eoeLt eP/ ;/sf/n] sf7df8f}+ / nlntk'/nfO{ b+ufu|:t If]q 3f]if0ff u/]/ cfÎgf] lgtfGt lg/+s'z ?k k|bz{g u/]sf] 5 . hgtfsf ;Dk"0f{ clwsf/x? vf]:g] csf]{ b'ik|of; u/]sf] 5 . ;/sf/sf] of] 3f]/ ck|hftflGqs Pj+ lg/+s'z cfb]zsf] c:jLsf/ ub}{ hgcfGbf]ngsf sfo{qmdx? ;~rfng eO/x]sf 5g\ . zflGtk"0f{ hg–cfGbf]ngsf ;xefuL xhf/f}+nfO{ ;/sf/n] kqmfp u/]sf] 5 . tyflk hgcfGbf]ng gof“ pT;fxsf ;fy lg/Gt/ cufl8 al9/x]sf] 5 . ;/sf/ hlt;'s} s7f]/ bdgdf plqP klg xfd|f] nIolt/ a9]sf kfOnfnfO{ s;}n] /f]Sg ;Qm}g . ;/sf/sf o:tf ;a} sfo{sf] cj1f ub}{ xfd|f] cfGbf]ng lgjf{w?kdf ;~rfng eO/xg]5 . k|ltudgsf] cGTo geP;Dd of] cem ;lqmo?kdf cl3 al9/xg] 5 . cg]s bdgsf] cufl8 clnslt klg ljrlnt geP/ cfGbf]ngnfO{ cl3 a9fpg cgj/t tj/n] ;dy{g, ;xof]u / ;xeflutf k|bfg ug]{ ;a}df d cfef/ JoQm ub{5' / of] hg–cfGbf]ngnfO{ cem ;zQm / cem k|efjsf/L 9+un] cl3 a9fpg cfu|x ub{5' . of] cfGbf]ngdf kqmfp kg]{ ;fyLx?nfO{ pxf“x?sf] b]zk|]dsf] efjgf / k|hftGqk|ltsf] lgi7fsf] ;/fxgf ub}{, pxf“x?nfO{ d xflb{s clegGbg ub{5' . of] cdfgjLo bdgdf 3fOt] x'g]x?sf k|lt d]/f] ;Ddfg / ;xfg'e"lt ;w}+ /lx/xg]5 . ;fy} d ;Dk"0f{ g]kfnL bfh'efO tyf lbbLalxgLx?nfO{ clkn ub{5'– hgtfsf vf]l;Psf clwsf/x? lkmtf{

u/]/ ;fj{ef}d;Qf / /fhsLo;QfnfO{ k"0f{?kn] hgtfdf :yflkt gu/];Dd tkfO{+x? s;}n] klg lj>fd glnP/ ;fx; / ;+sNksf ;fy of] cfGbf]ngdf ;+nUg eO/xg'xf];\ . tkfO{+x?sf] ToxL ;fx; / ;+sNkn] g} of] b]zsf] ;d'Ggt jt{dfg / pHHjn eljiosf] lgdf{0f ug]{5 .

bfh'efO tyf lbbLalxgLx? †

hgtf g} ;Dk"0f{ zlQmsf ;|f]t x'g\ . cfÎgf] clwsf/ k|flKtsf] ;+3if{df b[9;+sNksf ;fy hgtf p7]kl5 To;nfO{ s;}n] klg /f]Sg ;Qm}g . cGttM lht hgtfs} x'G5 . xfd|f] of] zflGtk"0f{ ;+o'Qm hgcfGbf]ngdf ;Dk0f{ hgtf på]lnt eP/ p7]sf 5g\ . ljBfyL{, k|fWofks, lzIfs, sfg'g Joj;foL, slj, n]vs, snfsf/, kqsf/, ls;fg, dhb'/, dlxnf, sd{rf/L, 8fS6/, OlGhlgo/, dfgjclwsf/jfbL cflb ;a}sf] ;xof]udf g} of] cfGbf]ng cfÎgf] nIodf k'Ug nfu]sf] 5 . pBdL Joj;foLnufot c¿ ljleGg ju{sf] of] hgcfGbf]ngdf yk ;dy{g k|fKt eO/x]sf] 5 . of] hgcfGbf]ng s'g} JolQm jf kf6L{ljz]ifsf] dfq geP/ ;a} k];f, Joj;fo, hflt, efiff, ;+:s[lt / wd{sf ;Dk"0f{ g]kfnLx?sf] ;jf{ËL0f lxt / xssf] cfGbf]ng xf] . tkfO{+x? ;a}sf] ;xof]un] o;nfO{ cem yk an k|bfg ug]{5 . tkfO{+x?sf] yk an b]zsf] lxt / hgtfsf] enfOsf] lgldQ kljq k|]/0ff l;4 x'g]5 .

gof“ jif{ @)^! sf] tkfO{+x? ;a}df xflb{s z'esfdgf ;lxt–

@* r}q, @)^)
lul/hfk|;fb sf]O/fnf


 PstkmL{ o'4lj/fd x'g] † gof“ k|wfgdGqLsf] vf]hL

— b]zfGt/ ;+jfbbftf

sf7df8f}+ . dgf]gLt yfkf–;/sf/ lgjf{rgsf] ltly / o'4lj/fd Ps;fy 3f]if0ff ug]{ tof/Ldf h'6]sf] 5 . /fhfsf] kf]v/f ;Daf]wgsf] lgjf{rg;DaGwL ;lbR5f sfof{/De ub}{ To;sf nflu /fhgLlts bnnfO{ ;d]t cK7]/f]df kfg]{ lgotaf6 ;/sf/n] gof“ jif{sf] k|f/Ded} lgjf{rgsf] ldlt 3f]if0ff ug]{ tof/L ul//x]sf] ;dfrf/ ;"qn] atfPsf] 5 . ;fy} hgcfGbf]ngnfO{ g}lts ;dy{g hgfPsf] / jftf{ dWo:ytfsf nflu /fi6«;+3 /f]h]sf] dfcf]jfbLnfO{ jftf{df Nofpg ;/sf/n] PstkmL{ o'4lj/fd;d]t 3f]if0ff ug]{ u[xsfo{ ;DkGg u/]sf] ;"qsf] bfaL 5 .

k|ltudglj?4sf] hgcfGbf]ng tLj|ultdf cl3 a9fO/x]sf ;a} ;+;b\jfbL bnn] oyfl:yltdf lgjf{rg ;Dej 5}g egL :ki6 b[li6sf]0f ;fj{Hflgs ul/;s]sf 5g\ . t/, kf]v/f ;Daf]wgdf /fhfn] @)^! leq lgjf{rgsf] k|lqmof k|f/De ug]{ egL s"6gLlts z}nLdf lgjf{rgsf] s'/f ul/;s]sfn] ldlt 3f]if0ff dfq} u/]/ eP klg k|lqmof k|f/De ug{ ;/sf/n] tof/L ul/;s]sf] 5 .

lgjf{rg ldlt / PstkmL{ o'4lj/fd 3f]if0ff tof/Ls} k[i7e"lddf k|wfgdGqL ;"o{axfb'/ yfkfn] l5d]sL ef/t / ldq/fi6« a]nfotsf /fhb"tx¿;"u enfs';f/L ul/;Sg'ePsf] 5 . k|wfgdGqLsf] s"6gLlt1x¿;"usf] of] enfs';f/L afn'jf6f/leq} ;Lldt /fVg vf]lhP klg lgjf{rg ldlt / o'4lj/fd 3f]if0ffs} ljifodf s]lGb|t /x]sf] hfgsf/ ;"qn] atfof] . k|wfgDfGqL yfkfn], ;/sf/sf] PstkmL{ o'4lj/fd 3f]if0ffkl5 ljb|fxL dfcf]jfbLnfO{ klg o'4lj/fd 3f]if0ff ug{ bafa lbg b'O{ …zlQmzfnLÚ /fhb"t;"u 5'§f5'§} cg'go ug'{ePsf] lyof] . afn'jf6f/l:yt /fhgLlts ;"q eG5– o'4lj/fdsf] k|of; ;kmn ePg eg] b]zn] gof“ jif{;"u;"u} k|wfgdGqL klg gof“ g} kfpg]5, gof“ cfp“g] k|wfgdGqL rGb / yfkf–;/sf/eGbf km/s rl/qsf] ;/sf/sf] k|wfgdGqL x'g]5g\ . t/, k|wfgdGqL yfkf eg] dfcf]jfbLn] ;d]t o'4lj/fd ug]{ cfZjf;g gkfP klg cfÎgf]tkm{af6 PstkmL{ o'4lj/fd ug]{df låljwfdf x'g'x'Gg . ;/sf/sf] g]t[Tj TofUg'kg]{ cj:yf cfpg'cl3 b'j} s'/f 3f]if0ff ug]{ s'/fdf yfkf dfgl;s ¿kn] tDtof/ eP/ a:g'ePsf] 5 . …of] cj:yf ;DejtM j}zfvsf] kGw|cl3 g} cfpg ;S5, /fk|kfsf Ps jl/i7 g]tfn] eg], …yfkf–;/sf/n] b'j} sfd ug{ ;s]g eg] oxL ;/sf/nfO{ lg/Gt/tf lbg /fhf g} OR5's 5}gg\ .Ú

otf cfÎgf jl/i7 g]tfsf] cs:dft lu/Îtf/Ln] /GylgPsf] dfcf]jfbLn] s'g} ljb]zL zlQmsf] bafadf klg o'4lj/fd ug{ ;Sg] ljZn]if0f afn'jf6f/ j[Qsf] /x]sf] 5 . pgLx¿sf] 7DofOdf ef/t of a]nfotn] g} o'4lj/fdsf nflu bafa lbgf;fy dfcf]jfbL o'4lj/fdsf nflu tof/ 5g\ . lagf ;f}bfafhL a]gLaf6 ckXt sd{rf/L / k|x/L cGt/f{li6«o /]8qm;sf] lhDdf nufP/ cfÎgf] 5lj s]xL kl/jt{g ePsf] b]vfpg ;kmn dfcf]jfbL o'4lj/fd ug{af6 kl5 gx6\g] afn'jf6f/ a}7sdf lgisif{ lgsflnPsf] lyof] . o;} d];f]df ef/tn] g]kfn ;/sf/n] rfx]df k|r08 / afa'/fd e§/fO{nfO{ klg kqm]/ b]vfOlbg] cfZjf;g k|wfgdGqL yfkfnfO{ lbPsfn] oL tof/Lx¿ eO/x]sf] ;"q atfp“5 . Psy/Lsf] egfOdf dfcf]jfbLn] /fi6«;+3sf] dWo:ytf :jLsfo{ x'g] gLlt ;fj{hlgs u/]kl5 lrl9P/ ef/tn] df]xg j}B ;dft]sf] xf] . /, j}Bsf] lu/Îtf/LnuQ} k|wfgdGqL yfkfn] lgjf{rg / o'4lj/fd ldlt 3f]if0ffsf] u[xsfo{ yfn]sf] ;dfrf/ ;"qn] atfof] . s;}–s;}n] df]xg j}Bsf] lu/Îtf/Lsf] hjfkmdf ef/tLo e"ld k|of]u ub}{ dfcf]jfbLn] kz'kltgu/ cfqmd0f u/]sf] klg hgfPsf 5g\ .

;+;b\jfbL bnx¿sf] lg0ff{os cfGbf]ngsf sf/0f dgf]gLt yfkf–;/sf/ nv{/fO;s]sf] 5 . ca /fhfn] rfx]/ klg of] ;/sf/ l6Sg] cj:yf 5}g . g]kfnsf] /fhgLltdf k|efjzfnL e"ldsf v]Ng] /fi6«x¿ cd]l/sf, a]nfot / ef/t klg /fhfnfO{ bnx¿sf] ;/sf/ agfpg bafa lbg k'lu;s]sf 5g\ eg] k|hftGq / dfgjflwsf/k|lt k|lta4 csf]{ 7"nf] zlQm o'/f]lkog o'lgogn] klg ;j{bnLo÷;j{kIfLo ;/sf/sf] dfu ul/;Sof] . rf/}lt/af6 kg{ ;Sg] bafasf sf/0f klg /fhf /fhwfgL kms]{nuQ} o;} ;ftf 7"n} /fhgLlts lg0f{o x'g;Sg] b/af/lgs6 ;"qx¿ atfp“5g\ . t/, b/af/sf] Pp6f cg'bf/ v]df eg] yfkf–;/sf/nfO{ x6fP klg cfGbf]ngsf/Lx¿sf] ;§f clxn] v]tfnfs} ¿kdf sfd ug{ /fhL ePdf ;efd'v tf/fgfy /fgfef6 jf sf+u|]; g]t[ z}nhf cfrfo{sf] g]t[Tjdf ;/sf/ agfpg /fhfnfO{ bafa lbg nlaª ub}{5 eg] csf]{ ;d"xrflx" ;+ljwfg dfGg] /fhf / bnx¿ g} ldn]/ ;xsfo{ ug'{kg]{ ;'emfj lbg tof/ eP/ a;]sf] 5 .


;f+3fO{sf] csf]{ rfn

sf7df8f}+ . ;f+3fO{ ;d"xsf k|d'vx¿n] ljleGg pBf]udf cfÎgf] gfddf /x]sf ;]o/x¿ c¿sf] gfddf gfd;f/L ug]{ cleofg g} ;'? u/]sf 5g\ . o;sf] k5fl8 a}+sn] ;'efif ;f+3fO{ / k'?iff]Qd ;f+3fO{nfO{ sfnf];"rLdf /fVg]af/]df lg0f{o ln"b}5 eGg] rrf{ xfn /x]sf] atfOG5 .

b]zfGt/nfO{ k|fKt kl5Nnf] ;dfrf/cg';f/ ;f+3fO{ ;d"xn] ;~rfng ub}{ cfPsf] cGgk"0f{ e]lh6]an k|f]8S6 k|flnaf6 k'?iff]Qdnfn ;f+3fO{ / ;'efifrGb| ;f+3fO{n] cfÎgf] gfddf /x]sf] ;]o/ c¿sf] gfddf gfd;f/L u/fPsf 5g\ . ;f+3fO{n] cGgk"0f{ e]lh6]an k|f]8S6df /x]sf] ;]o/ gfd;f/L ug]{ )%( ;fn kmfu'g @* ut] sDkgL /lh:6«f/sf] sfof{Nfodf lgj]bg lbPsf]df sDkgL /lh:6«f/sf] sfof{non] @)^) r}t !@ ut] ;]o/ gfd;f/L u/L ;]o/wgLsf] btf{ lstfasf] nut /flvPsf] hfgsf/L pBf]u ljefu / cfGtl/s /fh:j sfof{no aa/dxnnfO{ k7fO;s]sf] 5 . @) s/f]8 clws[t k'"hL / !% s/f]8 $) nfv hf/L k'"hL /x]sf] cGgk"0f{ e]lh6]an k|f]8S6 k|flndf k'?iff]Qdnfn ;f+3fO{ / ;'efifrGb| ;f+3fO{ b'j}sf] gfddf b'O{ s/f]8 (# nfv ?k}of“sf] ;]o/ /x]sf] lyof] . ;f+3fO{ bfh'efOsf] ;]o/ gfd;f/Lkl5 klg pBf]usf] ;~rfng eg] ;f+3fO{ ;d"xdf g} ;Lldt ul/Psf] 5 . t/, ;f+3fO{ bfh'efOn] cfÎgf] gfddf /x]sf] ;+:yfks ;]o/ gfd;f/L lsg u/] eGg] k|Zg p7\g yfn]sf] 5 . cfÎgf] gfddf /x]sf] ;]o/ k|d'v ;f+3fO{ bfh'efOn] gfd;f/L u/]sf] of] klxnf]k6s eg] xf]Og . o;cl3 O:6g{ ;'u/ldndf /x]sf] ;]o/ gfd;f/L ul/;s]sf 5g\ .

;Da4 hfgsf/ ;"qn] lbPsf] hfgsf/Lcg';f/ 7"nf] kl/df0fdf ef/t lgsf;L x'"b} cfPsf] jg:klt £o" lgsf;Ldf sf]6f k|0ffnL nfu" ePkl5 pBf]usf] l:ylt v:s"b} uPsf] 5 . To;}n] klg ;f+3fO{ ;d"x clxn] of] pBf]usf] hf/L k'"hLdf j[l4 u/]/ a}+sx¿af6 yk C0f p7fpg] / a}+s 8'afpg] /0fgLlt agfP/ k'"hL j[l4 / gfd;f/Lsf] cleofgdf nfu]sf] 5 . sDkgLsf] ;]o/ gfd;f/L Ufg'{cl3 pBf]udf C0f nufgL ug]{ a}+sx¿sf] k"j{ :jLs[lt lng' h?/L x'G5 . C0f nufgLstf{ a}+sx¿sf] :jLs[ltlagf sDkgL /lh:6«f/sf] sfof{Nfoaf6 ul/Psf] ;]o/ gfd;f/LnfO{ j}w dflg"b}g . t/, ;f+3fO{ ;d"xn] ;]o/ gfd;f/L ug{ ;Da4 nufgLstf{ a}+ssf] :jLs[lt / ;xdlt g} glnO{ sDkgL /lh:6«f/sf] sfof{Nfoaf6 ;]o/ gfd;f/L u/]sf] bfaL ;dfrf/ ;"qn] u/]sf] 5 .

lrof ljsf; lgudsf] vl/b / /f]oN6L e'QmfgLdf u/]sf] cfgfsfgLb]lv pBf]udf ef/tLox¿n] /f]huf/L lbg] / Psåf/ ;ldltaf6 cfos/ 5'6 lng]h:tf cg]sg ljjfbdf km:b} cfPsf] ;f+3fO{ ;d"xsf] ;]o/ gfd;f/Lsf] cleofgn] a}+s Joj;foLx¿nfO{ ;d]t ;z+lst agfOlbPsf] 5 .


lsg /fhLgfdf lbP z'Snn] <

sf7df8f}+ . cbfntdf ;fIfLsf] ¿kdf aofg lbPs} sf/0f o;/L ;Qf;'vaf6 jl~rt x'g'knf{ eg]/ dGqL ;j]{Gb|gfy z'Snn] ;kgfdf ;d]t lrtfPsf lyPgg\ . ut ;f]daf/ pgn] ;fIfLsf ¿kdf ljz]if cbfntdf aofg lbP . axfnjfnf dGqLn] ;+j}wflgs lgsfodfly cfIf]k nufPsf] eGb} cfof]usf] lg0f{o;lxt clVtof/ k|d'v ;"o{gfy pkfWofo dGqLdfly sf/afxLsf] dfu ub}{ k|wfgdGqLsxf“ k'u] . k|wfgdGqLn] plrt lg0f{o lng] cfZjf;g lbP . To;af6 klg ;Gt'i6 gePsf clVtof/ k|d'vn] lj1lKt g} lgsfn] . ef]lnkN6 t ko{6g dGqL z'Snn] /fhLgfdf glbO{ w/} kfPgg\ . Pp6f z[+vnfsf] o;/L gf6sLo ¿kdf k6fIf]k eof] .

o;/L dGqL kbaf6} xft w'g'knf{ eG7fg]sf] eP ;fob z'Snn] aofg g} lbg] lyPgg\ . pgL cfÎgf g]tf Pj+ k"j{dGqL /jLGb|gfy zdf{dfly clVtof/n] nufPsf] d'2fdf ;fIfL a;]sf lyP . zdf{dfly clVtof/n] rf/ s/f]8 (% nfv %$ xhf/ ;|f]t gv'n]sf] ;DklQ / @)%$ ;fndf cy{dGqL 5"bf gSsnL ;'/fsL v8f u/]/ Ps s/f]8 gf} nfv #* xhf/ ¿k}of“ e|i6frf/ u/]sf] cfIf]k nufp“b} ut d+l;/ !@ ut] ljz]if cbfntdf d'2f bfo/ u/]sf] lyof] .

gSsnL ;'/fsL k|s/0fdf zdf{n] s'g} abdf;L gu/]sf] egL z'Sn / /fk|kfsf k"j{dGqL afnf/fd 3tL{du/ ;fIfL a;]sf lyP . Ps ;o s]hL ;'g t:s/Ldf agfj6L ;'/fsL v8f u/]/ To;afkt Ps s/f]8 gf} nfv ¿k}of“ tTsfnLg dGqL zdf{ cfkm}+n] lnPsf] / pQm k|:tfj t'xfpg vr{ ePsf] cleof]u cfof]un] nufPsf] lyof] . eG;f/sf clws[t dfwj/fh kf]v/]n / gfoa ;'Aaf s[kfz'/ z]kf{n] tTsfnLg cy{dGqL zdf{n] pQm /sd cljZjf; k|:tfj t'xfpg k|of]u ul/Psf] egL aofg lbPsf lyP . :d/0f /xf];\, Toltv]/ cljZjf; k|:tfj ljkmn t'Nofpg ;f+;b lsGg] sfo{df vr{ h'g /sd vr{ ePsf] elgPsf] 5, Tof] /fk|kf–sf+u|]; ;/sf/sf] g]t[Tj jt{dfg k|wfgdGqL ;"o{axfb'/ yfkfn] g} u/]sf lyP .

pQm cljZjf; k|s/0f x'"bf z'Sn /fk|kf ;+;bLo bnsf ;r]ts lyP / pgL ;f]xL x}l;otdf zdf{sf] ;fIfL a;]sf lyP . clVtof/n] bfo/ ug]{ d'2f ;/sf/ jfbL x'g] ePsfn] axfnjfnf dGqL ;/sf/sf] lj?4 ;fIfL a;]/ aofg lbg' slt plrt x'GYof] < of] k]lrnf] g}lts k|Zgdf z'Sn k/]sf lyP . /fhLgfdfsf] s'/f oxf“ p7\g ;Sof] t/ cbfntsf] aofgdf k|o'Qm efiffnfO{ lnP/ clVtof/n] dGqL kb cg's"n st{Jo kfng gu/]sf] 7x/ u¥of], h'g cfkm}+df cfZrfo{hgs / xf:of:kb 5 . lsgls cbfntdf aofg lbPsf] ljifonfO{ lnP/ Toxf“eGbf aflx/ s;}n] klg s]xL eGg / ug{ ldNb}g . sfg'gljb\ /fw]Zofd clwsf/Ln] ;fj{hlgs ¿kd} eg]sf 5g\– æPp6f kIfn] nufPsf] d'2fdf /fv]sf] ;fIfLsf] x}l;otdf af]n]sf] s'g} s'/fn] dGqLn] cfÎg} kbLo dof{bf e+u u/]sf] 7flg"b}g . cfkm"nfO{ 9f“6]sf] k|dfl0ft ePdf cbfntn] pgLdfly d'2f rnfpg ;S5 t/ clVtof/n] s]xL af]Ng kfp“b}g . cyf{t\ clVtof/n] h] u¥of] Tof] g}lts, sfg'gL ;a} lx;fan] aflx/ uP/ u¥of] . /fhg}lts p2]Zosf nflu k|of]u x'"b} cfPsf] clVtof/nfO{ km]l/ s'g ceLi6sf nflu k|of]u ul/of] < clxn] of] k|Zg p7]sf] 5 . k"j{dGqL zdf{n] cfÎgf] d'2f cbfntnfO{ k|efljt ug{ clVtof/n] o;f] u/]sf] k|ltlqmof b]zfGt/nfO{ lbP . t/, oL ;Gbe{x¿ x]bf{ leqL s'/f cs}{ 5 eGg] 5n{Ë x'G5 . leqL /x:osf] s'/f atfOlbg b]zfGt/n] cfu|x ubf{ z'Snn] oltdfq eg]– …clxn]sf] cj:yfdf ;/sf/ / ;+j}wflgs lgsfoaLr ljjfb ga9f];\ eg]/ dfq d}n] /fhLgfdf lbPsf] x'", af“sL s'/f tkfO{+x¿s} sndn] vf]hf];\ <Ú k|Zg p7\5, s] k|of]hgsf nflu z'SnnfO{ /fhLgfdf u/fOof] t < Tof] /x:osf] kbf{ p3|g ;s]sf] 5}g . t/, lglxt :jfy{sf] nflu clVtof/sf] gfdaf6 of] if8\oGq ePsf] s'/frflx" k|:6} 5 .


ljdfg:yn eG;f/df /fh:j rf]/Lsf] gf}nf] z}nL

— b]zfGt/ ;+jfbbftf

sf7df8f}+ . lqe'jg ljdfg:yn eG;f/ sfof{nodf /fh:j rf]/Lsf] nflu gof“ tl/sf ckgfpg yflnPsf] 5 . ljdfg:yn eG;f/ sfof{nodf sfuf]{af6 cfofltt ;fdfg /fh:j rf]/L u/L cfk;L ldnf]dtf]df 5'6fpg] u/]sf] ;dfrf/ k6s–k6s ;fj{hlgs ePkl5 ljdfg:yn sfpG6/af6 g} /fh:j rf]/L u/L ;fdfg 5'6fpg] gof“ tl/sf ;'? ePsf] 5 .

ljdfg:yn eG;f/ sfof{no k|d'v b]j/fh kf7ssf] s]xL Jofkf/Lx¿;"usf] ;f“7uf“7df sfpG6/af6 ;fdfg el/Psf ;'6s]; / afs;x¿ PS;–/] d]l;gdf g} g/fvL lu|g Rofgnx¿af6 5f]8g yflnPsf] 5 . o;/L PS;–/] d]l;gdf hf“r g} gu/L u|Lg Rofgnaf6 ;fdfg 5f]8]afkt k|ltafs; jf ;'6s]; &) xhf/ ¿k}of“ eG;f/ k|d'vnfO{ a'emfpg'kg]{ :fxdlt ag]sf] 5 . eG;f/ k|d'v / s]xL Jofkf/Lx¿aLr ljdfg:yn sfpG6/sf] lu|g Rofgnaf6 ;fdfg 5f]8\g] ;xdlt ag]kl5 clxn] Jofkf/Lx¿n] sfpG6/af6 ;fdfg cf];fg]{ cleofg g} ;'? u/]sf] bfaL eG;f/ sd{rf/L ;"qsf] 5 .

;"qsf cg';f/ sfpG6/sf] lu|g Rofgnaf6 lagfhf“r lelqg] o:tf 7"n–7"nf afs; / ;'6s];df Jofkf/Lx¿n] d'VotM df]afOn g} leœofpg] u/]sf] a'lemPsf] 5 . Pp6} ;'6s]; tyf afs;df s/f]8f}+sf] df]afOn lelqg ;Sg] eG;f/ sd{rf/Lx¿ g} atfp“5g\ . eG;f/ k|d'v kf7sn] &) xhf/ ¿k}of“sf] nf]edf k|lt;'6s]; nfvf}+ ¿k}of“sf] /fh:j n'6fPsf] cf/f]k eG;f/ sd{rf/Lx¿n] nufpg yfn]sf 5g\ .

;/sf/n] df]afOnsf] cfoft v'nf u/L kl5Nnf]k6s /fhkqdf ;"rgf hf/L u/]sf] b'O{ ;ftf lalt;Sbf klg j}wflgs¿kdf cem} df]afOn lelqg ;s]sf] 5}g . g]kfn /fi6«a}+sn] jfl0fHo a}+sx¿nfO{ df]afOnsf] k|lttkq vf]Ng :ki6 lgb]{zg gk7fPs} sf/0f jfl0fHo a}+sx¿n] k|lttkq vf]Ng gdfg]sf] ;Da4 Jofkf/Lx¿n] atfPsf 5g\ . cl3Nnf] ;ftf v]nf}gfsf] gfddf /fh:j 5nL Ps xhf/ yfg df]afOn 5'6fPsf Jofkf/L bLks dNxf]qfn] cl:t z'qmaf/ eg] eG;f/ lt/]/ !% ;o yfg df]afOn 5'6fPsf 5g\ . eG;f/ g} glt/L o;cl3 @%–#) xhf/ yfg df]afOn leœofO;s]sf Jofkf/L dNxf]qfn] o;k6s eg] k6s–k6ssf] ljjfb / v'b|f Jofkf/Lx¿nfO{ s]xLdfqfdf eP klg lan lbg'kg]{ afWotfsf sf/0f eG;f/ lt/]/ df]afOn 5'6fPsf] hgfOPsf] 5 . oBlk …l8lSno/Ú ul/Psf] df]afOnsf] ;+Vofdf eg] eG;f/ sd{rf/Ln] cfz+sf u/]sf 5g\ . dNxf]qfn] blIf0fsfnL 6]«l8ª kmd{sf gfddf of] df]afOn leœofPsf lyP . o;sf nflu glan a}+saf6 JolQmut ;Dks{sf cfwf/df /fi6«a}+ssf] kl5 kl/kq cfpg] 6]lnkmf]g lgb]{zg adf]lhd k|ltt–kq vf]lnPsf] lyof] . t/, /fi6«a}+sn] lxhf] z'qmaf/;Dd jfl0fHo a}+sx¿nfO{ lnlvt ¿kdf o;;DaGwL kl/kq eg] k7fO g;s]sf] a}+s ;"qn] atfPsf] 5 .


7"n} /sd s'DNofpg] tof/L

ut c;f/df /fh:j 5Ng] lgotn] u}/sfg'gL ¿kdf ;"o{ 6]«l8ª sG;g{n] leœofPsf] !^ ;o yfg df]afOn / sDKo'6/ kf6{; eG;f/ k|d'v kf7s, /fh:j cg';Gwfg ljefu / cy{dGqfnosf] ldnf]dtf]df ;DalGwt Jofkf/LnfO{ a'emfpg] tof/L clGtd cj:yfdf k'u]sf] 5 . Tolta]nf u}/sfg'gL cfoft egL ;fdfg lzN8 u/]sf] /fh:j cg';Gwfg ljefun] dGqfnosf] ;xdlt lnP/ Jofkf/LnfO{ g} a'emfpg] lg0f{o ug{ nfu]sf] 5 . kqmfp u/]kl5 lgs} ljjfbf:kb /x]sf] / k|wfgdGqLsf] dftxtdf /x]sf] /fli6«o ;t{stf s]Gb|n] ;d]t /fh:j rf]/L ug{ ckgfOPsf] u}/sfg'gL cfoft egL hkmt ug'{kg]{ lgb]{zg;d]t lbO;s]sf] cj:yfdf unt / nË8f] ts{ cl3 ;f/]/ ;f9] rf/ s/f]8 ¿k}of“eGbf a9Lsf] df]afOn lkmtf{ ul/g] k|k~r ldnfO"b}5 . o;afkt ;DalGwt Jofkf/Ln] Ps s/f]8eGbf a9L vr{ ug{ nfu]sf] hfgsf/L ljZj:t ;"qn] lbPsf] 5 . of] /sd sxf“, slt k'Ug] xf], Tof] eg] cem} :ki6 x'g ;s]sf] 5}g . t/, of] 36gfn] eg] sd{rf/Lsf] g}lts w/ftn / k|wfgdGqL dftxtsf] /fli6«o ;ts{tf s]Gb|sf] eg] lvNnL p8\g] ePsf] 5 . o;df clVtof/ b'¿kof]u cg';Gwfgn] s:tf] /j}of ckgfpg] xf] Tof] x]g{ eg] af“sL g} 5 .

yfkf–;/sf/sf] cfudg;"u} sDkgL /lh:6«f/ sfof{nodf ;?jf ePsf] tLg dlxgf glaTb} ljdfg:yn eG;f/ sfof{no cfOk'u]sf k|d'v b]j/fh kf7ssf] sfof{sfn;"u} ljdfg:yn eG;f/ /fh:jdf tLj| x|f; cfPsf] 5 . eG;f/ /fh:j rf]/Lsf 36gf ;+ul7t¿kdf a9]s} sf/0f /fh:j 36]sf] bfaL ;Da4 eG;f/ sd{rf/Lx¿sf] 5 . t/, a9\bf] ;fwf/0f vr{ y]Ug g;s]sf] /fh:j ;+sngdf b]lvPsf] abdf;Lk|lt dGqfno df}g / tdf;] dfq b]lvPsf] 5 . glhls"b} uPsf] r'gfj / cy{dGqL 8f= k|sfzrGb| nf]xgLsf] ufp“n] ePs} sf/0f eG;f/ k|d'v kf7snfO{ dgk/L ug{ 5'6 lbOPsf] x'g;Sg] ts{ eG;f/ ljefusf sd{rf/Lx¿sf] 5 .


sf:sLdf dxf]T;jsf] nx/

— s[i0fdl0f a/fn

sf:sL . sf:sL lhNnf o; jif{ dxf]T;jdo ePsf] 5 . o; lhNnfsf ufp“;x/df cfGtl/s tyf afx\o ko{6g k|j4{g ug'{ dxf]T;jsf] d'Vo p2]Zo ag]sf] 5 . cfÎgf] ufp“df ko{6s leœofpg ko{6g Joj;foL / ;fdflhs ;+:yfx¿sf] xf]8afhL g} rn]sf] 5 .

kl5Nnf]k6s ko{6g Joj;foLx¿ kf]v/fsf] k|d'v cfsif{0f k]mjftfnsf] lsgf/df k]mjfljr dxf]T;jsf] tof/Ldf nfu]sf 5g\ eg] ko{6sLo:yn ;/fª\sf]6sf ko{6g Joj;foL tyf ;fdflhs ;+3–;+:yfx¿ ;/fª\sf]6 dxf]T;jsf] tof/Lsf] k|rf/–k|;f/df h'6]sf 5g\ .

xfn} dfq wDk'; cfjf{, tfËltË ;DkGg ePsf 5g\ eg] dxf]T;jdf bh{gf}+ ufp“df ko{6g k|j4{g tyf :yfgLo ;fdflhs ljsf; lgdf{0f ;xof]ufy{ dxf]T;j ;DkGg eO;s]sf 5g\ .

olta]nf kf]v/fsf ko{6g Joj;foL tyf ;fdflhs ;+3;+:yfx¿ gof“ jif{sf] pknIodf r}q @( af6 j}zfv–! ut];Dd x'g] k]mjfljr dxf]T;j / r}q–#) af6 j}zfv–@ ut];Dd ;~rfng x'g] ;/fª\sf]6 dxf]T;j cfof]hgfsf nflu tof/Ldf h'6]sf 5g\ .

k]mjftfnsf] lsgf/df x'g uO/x]sf] k]mjfljr dxf]T;jsf] d'Vo p2]Zo o; jif{b]lv a;]{lg dxf]T;j cfof]hgf u/L kf]v/fnfO{ g]kfnL gof“ jif{sf] uGtJo:ynsf] ¿kdf ljsf; ug'{ /x]sf] 5 . dxf]T;jaf6 p7]sf] /sdaf6 k]mjftfnsf] lsgf/df s[lqd k]mjfljr lgdf{0f ul/g] cfof]hsx¿sf] p2]Zo 5 . pQm dxf]T;jdf &) xhf/ ko{6s leœofpg] nIo /x]sf] dxf]T;j d"n cfof]hs ;ldltsf cWoIf dx]zaxfb'/ e§/fO{n] atfpg'eof] . dxf]T;jdf bf]xf]/L uLt, afng g[To, kk sG;6{, af:s]6an, 8'Ëf bf}8 k|ltof]lutfnufot ljljw sfo{qmd x'g] atfOPsf] 5 .

sf:sL lhNnfsf] b[Zofjnf]sgsf nflu d'Vo ko{6sLo:yn ;/fª\sf]6sf :yfgLo ko{6g Joj;foL tyf ;dflhs ;+3–;+:yfx¿n] :jb]zL tyf ljb]zL ko{6sx¿nfO{ cfslift ug{ ;/fª\sf]6 dxf]T;jsf] cfof]hgf u/]sf 5g\ . dxf]T;jaf6 ar]sf] /sdaf6 ufp“sf] ko{6g ljsf; / PDa'n]G; lsGg] cfof]hsx¿sf] p2]Zo /x]sf] 5 .

ko{6sLo wfld{s tyf P]ltxfl;s b[li6n] dxf]Tjk"0f{ dflgPsf] sf:sL ;/fª\sf]6 kf]v/f ahf/, k]mjftfn, ljZjs} ;'Gb/ s'df/L df5fk'R5«] lxdfn, cGgk"0f{, wjnflul/ lxdfnsf] cjnf]sgsf] ;fy} ;"of{]bosf] b[Zo x]g{sf] nflu pko'Qm :yfgsf] ¿kdf ko{6sdfem kl/lrt 5 .

cfsfzdf r/Le}+m p8\g] hf]lvdk"0f{ Kof/fUnfOl8ª v]n v]Ng] l;hgdf b}lgs bh{gf}+ ko{6sx¿ ;/fª\sf]6 k'U5g\ . ;/fª\sf]6af6 p8]sf ko{6sx¿ Kof/fUnfOl8ª ub}{ lxdfn, gbL, tfn / kf]v/fahf/sf] cjnf]sg u/L k]mjftfnsf] lsgf/df plqG5g\ . lagf OlGhgsf] Kof/fUnfOl8ª u/L cfsfzdf p8\g] v]n v]Ngsf nflu p8fg eg]{ pko'Qm :yfg ;/fª\sf]6 ePsfn] klg ko{6sx¿dfem ;/fª\sf]6 lgs} cfsif{s:yn ag]sf] 5 .

P]ltxfl;s b/af/, e"ldsfnLsf] dlGb/, /fhfsf] s'jfnufot ljljw P]ltxfl;s:ynx¿ /x]sf] ;/fª\sf]6 dxf]Tj;df *) xhf/b]lv Ps nfv ko{6s leœofpg] nIo /x]sf] d"n cfof]hs ;ldltsf cWoIf nf]saxfb'/ yfkfn] atfpg'eof] .

tLglbg] dxf]T;jdf zflGtbLk k|Hjng, klZrdf~rn:t/Lo nf]sbf]xf]/L uLt k|ltof]lutf, /:;f s:;L k|ltof]lutf, ;fOsn bf}8, t/af/ h'wfO k|ltof]lutf, ljleGg hfltsf] emf“sL, ;f“:s[lts sfo{qmd k|:t't ul/g'sf ;fy} dxf]T;jdf cfslif{t ug{ Kof/fUnfl8ª k|ltof]lutf, afng[To / bf}8 k|ltof]lutf;d]t ul/g]5 .

dxf]T;j ;DkGg ug{ ;f9] rf/ nfv nfUg] d"n cfof]hs ;ldltn] atfPsf] 5 . dxf]T;j eJo¿kdf ;DkGg ug{sf nflu b'O{;o %! ;b:oLo d"n cfof]hs ;ldlt / !@ j6f pk;ldlt u7g
ul/Psf] 5 .


rfOlgh rsn]6af/] k|zf;g df}g

— b]zfGt/ ;+jfbbftf

sf7df8f}+ . rLgsf] vf;faf6 clgoldt tl/sfn] lelqPsf] u'0f:t/xLg rfOlgh rsn]6sf sf/0f g]kfnL rsn]6 pBf]ux¿ ;Í6df kg]{ ePsf 5g\ .

ahf/df cfPsf] …?OgÚ gfds rfOlgh rsn]6x¿ 5\ofk5\ofKtL laqmL–ljt/0f eO/x]sf] 5 . rsn]6sf] gfdafx]s pTkfbg ldlt, pkef]Uo cjlw h:tf s'g} klg s'/f pNn]v gul/Psf rfOlgh rsn]6sf sf/0f g]kfndf pTkflbt rsn]6sf] ahf/ g/fd|/L k|efljt x'g k'u]sf] rsn]6 pBf]u Joj;foLx¿ atfp“5g\ . Ps rsn]6 pBf]u Joj;foLsf cg';f/ cfofltt rfOlgh rsn]6sf] sf/0f g]kfnL rsn]6sf] laqmL %) k|ltzt 3l6;s]sf] 5 . pgsf] u'gf;f] lyof]– …oxL cj:yf /lx/xg] xf] eg] g]kfnL rsn]6 pBf]usf] cj:yf sk8f pBf]u -6]S;6fOn_ h:t} aGb ug'{kg]{ l:ylt cfpg ;S5 .

pkef]Qmf ;+/If0f P]g / vfB P]gcg';f/ ahf/df laqmL–ljt/0fdf cfO/x]sf] s'g} n]en gePsf rfOlgh rsn]6 u'0f:t/xLg / u}/sfg'gL dflgG5 . t/, o; ;DaGwdf pkef]Qmf ;+/If0f d~rn] ;d]t ;DalGwt lgsfodf sf/afxLsf nflu lgj]bg lb"bf;d]t sf/afxLsf] nflu s'g} kxn ePsf] 5}g . ha ls pTkfbg;DaGwL n]en / Aofr gePsf] cfGtl/s pTkfbgnfO{ ;d]t vfB P]gcg';f/ t'?Gt sf/afxL ul/G5 . t/, cfofltt rfOlgh rsn]6 vfB P]gcg';f/ u}/sfg'gL x'"bfx'"b} klg sf/afxLsf nflu ;Da4 ;/sf/L lgsfon] rf;f] gb]vfPsf]df pBdLx¿n] cfZro{ dfg]sf 5g\ .

tftf]kfgL gfsfaf6 lelq/x]sf] rfOlgh rsn]6 Toxf“ eg] u}/sfg'gL dflgG5 . lrlgof“ ;Ldf eG;f/n] cg'lrt nfe lnO{ 5f]8\g] u/]sf] of] rsn]6 g]kfnL gfsfaf6 eg] j}wflgs¿kd} lelqO/x]sf] 5 .

afnaflnsfn] clws pkef]u ug]{ / rLgdf g} cj}w dflgPsf] of] rsn]6sf] u'0f:t/ olsg gx'"bf o;af6 pkef]Qmfsf] :jf:Yodf kg{ ;Sg] lj1x¿ atfp“5g\ .


:nfO;df n]bf] †

sf7df8f}+ . j?0f j]e/]hsf] pTkfbg lr;f] k]o …:nfO;Ú af]tnel/ n]bf] / kmf]xf]/;lxt ahf/df oqtq 5fPsf] 5 .

sf7df8f}+ 3§]s'nf]l:yt Ps k;ndf cfPsf] :nfO;sf] Sof/]6df b'O{j6f af]tndWo] Pp6fdf cfwf ;ª\nf] kfgL / cfwf n]bf] :ki6 b]lvG5 . To:t} csf]{ af]tndf klg 5f]qmfh:tf] dl;gf 6'qmfx¿ k|z:t 5g\ . j?0f j]e/]h g]kfn k|flnn] pkef]Qmfsf] :jf:YonfO{ olt xn'sf ¿kdf lnPsf] of] g} klxnf] 36gf xf]Og . cgfdgu/df Ps ls/fgf k;n]n] o;cl3 o:t} n]bf] ldl;Psf] af]tn b]vfP/ l;sfot ubf{ j?0fsf sd{rf/Ln] of] s'/f k|];df gnfg' egL wDSofPsf lyP . kl5Nnf] 36gfaf/] a'‰g ;Dks{ ubf{ j?0fsf tLghgf sd{rf/Ln] :ki6 hjfkm lbg ;s]gg\ . b]zfGt/n] ;Dks{ u/]sf s;}n] klg cfÎgf] kl/ro lbg c:jLsf/ u/] / Pshgf sd{rf/Ln] cfÎgf k;{gn d]g]h/;"u ;Dks{ ug]{ ;Nnfx lb"b} kmf]g /flvlbP .


b+ufIf]qsf] sfg'gL r'gf}tL

sf7df8f}+ . sfg'g Joj;foLx¿sf] 5ftf ;+u7g g]kfn af/ P;f]l;P;g ;/sf/åf/f 3f]lift b+ufu|:tIf]qsf] sfg'gL r'gf}tL lbg]====== ePsf] 5 . g]kfn af/ P;f]l;P;gsf ;lrj dfwj af“:sf]6fn] hgfpg' ePcg';f/ o;k|sf/sf] ;/sf/L cfb]zlj?4 ;jf]{Rr cbfntdf l/6 lgj]bg lbg] lg0f{o ug{sf nflu P;f]l;P;gsf] a}7s l5§} a:b}5 . xfn} ;/sf/åf/f rqmkyleq b+ufu|:t If]qsf] ¿kdf ul/Psf] 3f]if0ffn] af/ uDeL/ ePsf] pxf“n] b]zfGt/nfO{ atfpg'eof] . af“:sf]6fn] eGg'eof], …cg'dfgsf] e/df sfg'gsf] b'/fzok"0f{ k|of]u ug{ kfO"b}g . sfg'g k|of]u ug{ cfjZos cfwf/ rflxG5 t/ of] ;/sf/L cfb]zn] Tof] dfGotf pNn+3g u/]sf] 5 . z'qmaf/ zflGtk"0f{¿kdf lgl:sPsf] sfg'g Joj;foLx¿sf] h'n';dfly ePsf] ;/sf/L w/ks8 / x:tIf]ksf] ;d]t af/n] lj/f]w u/]sf] 5 . z'qmaf/sf] ;/sf/L x:tIf]kdf emG8} rf/ ;o sfg'g Joj;foLnfO{ kqmfp ul/Psf] lyof] . s]xL ;do vfB ;+:yfgsf] uf]bfdf /fvL 5fl8Psf sfg'g Joj;foLx¿n] s]Gb|Lo af/kl/;/df sf]0f;ef u/]sf lyP . ;f] qmddf kqmfp k/]sf cWoIf zDe' yfkf, ;lrj dfwj af“:sf]6f, k"j{ cWoIfx¿ s[i0fk|;fb e08f/L, jf;'b]j 9'Ëfgf, /fw]Zofd clwsf/L, xl/x/ bfxfn;d]tn] ;/sf/L /j}ofsf] lj/f]w u/]sf lyP .


/fhtGqaf/] hgdt–;+u|x

sf7df8f}+ . kz'klt ax'd'vL SofDk; :jtGq ljBfyL{ o'lgog / g]kfn ljBfyL{ ;+3 kz'klt ax'd'vL SofDk; OsfO{n] ;+o'Qm cfof]hgfdf cfh ljBfyL{dfem /fhtGqaf/] dt ;+sng ug]{ sfo{qmd /fv]sf 5g\ . o'lgog ;efklt s'Gbg/fh sfÎn]sf cg';f/ ljBfyL{nfO{ ;lqmo /fhtGq, ;+j}wflgs /fhtGq / k|hftflGqs u0ftGqdWo] Ps r'Gg] cj;/ lbOg]5 . lgikIftfsf nflu cfof]hs kIfn] Ps lgjf{rg ;ldltsf] ;d]t u7g u/]sf] 5 . ;8sdf u0ftGqsf] kIfdf gf/f nflu/x]sf avt o;k|sf/sf] dt ;j]{If0f lgs} dxŒjk"0f{ dflgPsf] 5 . o;}aLr zlgaf/ k|x/Ln] ;f] sfo{qmd layf]Ng :jljo' ;efklt sfÎn] Pj+ OsfO{ cWoIf ;Gtf]if kf08]nfO{ lu/Îtf/ u/]sf] 5 . g]kfn ljBfyL{ ;+3n] pQm 36gfsf] eT;{gf u/]sf] 5 .


dGqL s'n]nd

sf7df8f}+ . kf“rbnsf] cfGbf]ngaf6 ltlNdnfP/ rqmkyleqsf sf7df8f}+ / nlntk'/If]qnfO{ lagfsf/0f b+ufu|:tIf]q 3f]if0ff u/]s} lbg /fhfsf] k|ltufdL ;/sf/sf lzIff tyf jfl0fHo dGqL xl/axfb'/ a:g]t k'tnL;8sdf s'n]nd 7f]Sbf pgsf ;'/IffsdL{ g} k]6 ldlrldrL xf“;]sf] b]Vbf cfGbf]ngsf/L xft 76fO{–76fO{ gflr/x]sf lyP  .

cl:t z'qmaf/ kf}g] b'O{ ah]lt/ l;+xb/af/af6 lgl:sO{ k'tnL;8sx'"b} ;'/Iff ;fO/g;lxt emG8f xNnfp“b} lzIff dGqfnolt/ nfu]sf dGqL a:g]t k'tnL;8s, afuahf/rf]sdf cfGbf]ngsf/L / ;'/IffsdL{aLr em8k eO/x]sf] b]v]kl5 k|bz{gLdfu{ nfUg] df]8 sf6\g]lalQs} l;+xb/af/tkm{ g} ;]tf] 6f]of]6f lhk df]8L :ofn efu]em}+ s'n]nd 7f]s]kl5 pgsf] k5fl8 ;'/Iffy{ lksckdf /x]sf ;z:q k|x/L g} k]6 ldlrldrL xf“l;/x]sf lyP .


;dfrf/ | dgf]/~hg | ;Dkfblso . cy{tGq | cg'ej÷cGtjftf{ | v]ns'b | ljrf/÷laZn]if0f | ;flxTo ;/f]j/ | k|ltls|of


Send your comments and letters to the editor at deshantar@mail.com.np
2004  Mercantile Communications Pvt. Ltd. P.O. Box 876, Durbar Marg, Kathmandu, NEPAL. Tel : 977 1 4220 773, 4243566 . Fax: 977 1 4267571. Reproduction in any form is prohibited without prior permission. No part of the articles which appear in the internet version on DESHANTAR may be reproduced without the permission of Mercantile Communications Pvt. Ltd. For reprinting rights, please write to US. Send us your feedback:
CONTACT US   ABOUT US  HOME  ADVERTISE WITH US
CLICK HERE FOR PAST ISSUES BACK TO THE TOP