|
||
|
||
Kathmandu, Sunday, February 29, 2004, Falgun 17, 2060. |
klxnf] kfgf |
|
b]zfGt/ ;+jfbbftf sf7df8f}+ . Pscsf{df cf}krfl/s
;DaGw;d]t :yflkt gu/]sf g]kfnL sf+u|]; / g]kfnL sf+u|]; -k|hftflGqs_ ljefhgsf] b'O{ jif{
klg gk'Ub} PsLs/0f x'g] ;+s]t b]vfk/]sf] 5 . b'O{ jif{cl3 g]kfnL sf+u|];af6 ljeflht
sf+u|]; k|hftflGqsaLr PsfPs PsLs/0fsf] s'/fn] /fhgLltnfO{ cgfof;} uDof{Psf] 5 . cfk;L
t'if / cledfgsf sf/0f Pscsf{df cf}krfl/s ;DaGw;d]t :yflkt gePsf oL b'O{ kf6L{aLr o;/L
PsfPs PsLs/0fsf] s'/f cufl8 cfpg' c:jfefljs geP klg To;sf] ;'Osf];d]t s;}n]
kfPgg\ . cfsl:ds ls tof/L;lxt < b'j} kf6L{sf s]Gb|Lo:t/sf g]tfx¿ Toltv]/
cfZro{df k/], ha lagf;'Osf] u[xgu/ lj/f6gu/af6 sf+u|]; ;efklt lul/hfk|;fb sf]O/fnfn]
cg'zf;gsf] sf/afxL lkmtf{ lnPsf] 3f]if0ffsf ;fy Pstfsf nflu cfx\jfg ug'{eof] . of]
jQmJo cfPsf] s]xL 306fleq} /fhwfgLdf pknAw cfkm\gf s]Gb|Lo:t/sf s]xL g]tfx¿;u
cgf}krfl/s 5nkmn u/L k|hftflGqs sf+u|];sf ;efklt z]/axfb'/ b]pjfn] sf]O/fnfsf] clkndf
;sf/fTds k|ltlqmof hgfpg'eof] . sf]O/fnfsf] clkn / b]pjfsf] ;sf/fTds k|ltlqmof em§
x]bf{ cfsl:ds h:tf] b]lvP klg of] u[xsfo{ lagf ePsf] xf] eGg] cfwf/ 5}g . lj/f6gu/
uP/ hlxn] klg s]xL g s]xL gof s'/f u/]/ rrf{df cfpg] sf]O/fnfn] cfkm\gf] k/Dk/f
lgjf{xsf] nflu dfq o;f] ug'{ePsf] dfGg s;}n] ;ls/x]sf 5}gg\ . sf]O/fnflgs6 Ps s]Gb|Lo ;b:on]
PsLs/0fsf] s'/f cgfof; / xtf/df xf]Og, rf/÷kfr dlxgfsf] u[xsfo{ u/]/ cfPsf] bfaL
u/] . tL g]tfsf cg';f/ o;aLrdf sf]O/fnfn] Ps dWo:ystf{dfkm{t k|hftflGqs sf+u|];sf
;efklt b]pjf;u PsLs/0fsf] k|:tfj /fVg'ePsf] lyof], h;sf af/]df clxn];Dd ;fj{hlgs
¿kdf s]xL hfgsf/L lbOPsf] 5}g . æcsf]{ kIF;u Ps:t/sf] ;dembf/Ldf k'u]/ g}
sf]O/fnfsf] of] jQmJo cfPsf] xf] . gq sf]O/fnfsf] jQmJo cfPs} lbg b]pjfn] lsg
/]:kf]G; ug'{kYof]{ / <Æ pgn] b]zfGt/;u k|ltk|Zg u/] . pgsf c'g;f/
k|ltudglj/f]wL cfGbf]ngnfO{ ;zQm agfpg sf]O/fnfn] km'6]/ uPsf g]tfsfo{stf{x¿nfO{ 3/
kms{g u/]sf] cfx\jfg xf];\ of a]nfa]nfdf pxfsf efif0fdf ul/Psf cg'/f]w, tL ;a}
PsLs/0fs} k|of;:j¿k ul/Psf lyP . s]xL lbgklxn] g]lj;+3sf k"j{ cWoIf
uf]ljGb e§/fO{sL alxgLsf] ljjfxdf lgDtf dfGg k'u]sf sf]O/fnfn] o;sf] k"j{ ;+s]t
lbg'ePsf] lyof] . Toxf e]6 ePsf k|hftflGqs sf+u|];sf s]Gb|Lo ;b:o 8f= k|sfzz/0f
dxtnfO{ 7§f ub}{ sf]O/fnfn] eGg'ePsf] lyof],
ltdLx¿ ;a}nfO{ cfddfkmL lbP eg]
d"n 3/df kms{G5f} xf]nf lg Ú o;nfO{ k|hftflGqs sf+u|];sf s]Gb|Lo ;b:o 8f=
k|sfzz/0f dxtn] k'li6 ul/lbg'eof] . leqL s'/fx¿ aflx/ cfOg;Sbf;Dd PsLs/0fsf] of]
k|of; sxfaf6 s;/L ;'? eof] / clxn] s'g r/0fdf k'Uof] eg]/ o;} elgxfNg ;lsg] l:ylt
5}g . t/, z'qmaf/sf] b'O{ jQmJon] PsLs/0fsf] k|of;n] Pp6f prfO xfl;n ul/;s]sf] /
;sf/fTds df]8tkm{ uPsf] kof{Kt ;Gb]z lbPsf 5g\ . PsLs/0f g} lsg < slxNo} k5fl8 kmsg{ / em'Sg grfxg] :jefjsf
sf]O/fnf ;+;b\ lj36g u/]/ /fhfsf] k|ltudgtkm{sf] ofqf cf/Dedf hfgLghfgL ;xof]uL
e"ldsf v]n]sf b]pjf;u lsg / s] sf/0fn] olt nrsbf/ aGg'eof] eGg] k|Zg oltv]/
plAhPsf] 5 . cfkm\gf] :jefjsf ljk/Lt uP/ pxf o;/L k|:t't x'g'sf] d'Vo sf/0f
/fhfsf] k|ltudgsf/L ofqfnfO{ k"0f{lj/fd nufP/ k|hftflGqs k|lqmofsf] k'ga{xfnL
u/fpg'afx]s c¿ cd's Wo]o 5 eGg] cfwf/ 5}g . cfkm\gf] jQmJodf sf]O/fnfn] w]/} zAb
o;}df vlr{g'n] klg pxf kfr bnsf] hf/L cfGbf]ngnfO{ ;zQm agfP/ ;kmn agfpg
g]kfnL sf+u|];sf] Pstf ckl/xfo{ ePsf] lgisif{df k'Ug'ePsf] 5gs lbG5 . -jQmJosf]
k"0f{ kf7 k[i7 $ df_ hf/L cfGbf]ngn] s}of}+ dlxgf kf/ ul/;Sbf klg lg0ff{os ¿kdf hfg
g;Sg' / olQsf] ;do lalt;Sbf klg /fhfn] k|hftflGqs Joj:yf / clwsf/x¿sf] k'ga{xfnL
u/fpg]tkm{ s'g} ;sf/fTds ;Gb]z lbPsf] dx;'; gug'{ ePsfn] sf]O/fnfn] c¿ ljsNkx¿sf] cefjdf
;fob Pstfsf] ljsNk gb]Vg'ePsf] x'g;S5 . u0f]zdfg l;+xsf] alxu{dg eP klg tTsfnLg
;efklt s[i0fk|;fb e§/fO{n] cfkm"n] ckdfg ;x]/ km'6sf] ;+3f/df k'u]sf] kf6L{nfO{ @)%!
;fndf Pstfa4 /fVg ;dy{ x'g'ePsf] lyof] . t/, sf]O/fnfn] To;f] ug{ ;Sg'ePg / cGttM
kf6L{ km'l65f8\of] . cfkm\gf] nfdf] k|hftflGqs ;+3if{ / /fhgLlts hLjgsf] pQ/f4{df
sf]O/fnfn] cfkm\gf] kfnfdf kf6L{ km'6]sf] dfq xf]Og, cfkm\g} kxn / k|of;df h'6]sf] Oltxf;
agfpg] klg clenfiff /fVg'ePsf] x'g;S5 . oL ;a} sf/0f / kl/k|]Ifx¿sf] ;Gbe{df
sf]O/fnfsf] Pstf k|:tfj cufl8 cfPsf] 5 . Pstfsf] of] kxn / k|of;nfO{ d"t{¿k lbg
sf]O/fnfn] kf6L{sf] s]Gb|Lo ;ldltsf] a}7s a;]/ lg0f{o g} gu/L cg'zf;gsf] sf/afxL km's'jf
lnPsf] 3f]if0ff ubf{ hfgLghfgL kf6L{ k4lt / k|hftflGqs k|lqmofsf] pk]Iff ug{ k'Ug'ePsf]
5 . o;} klg cfufdL @) ut] a:g] s]Gb|Lo ;ldltsf] a}7saf6 cf}krfl/s lg0f{o x'g] ck]Iff
pxfn] jQmJodfkm{t g} ug'{ePsf] 5 . /fhgLltzf:qL k|f=s[i0f vgfnsf cg';f/ pxfsf]
pQm sbdn] sfo{;ldlt sf]O/fnfsf] /a/ :6\ofDk ePsf] / sf]O/fnf g} sf+u|]; ePsf] ;Gb]z lbPsf]
5 . t/, sf]O/fnfsf kIfw/x¿n] eg] a[xb\ :jfy{sf] s'/f ubf{ ;fgfltgf k|lqmofdf clNemg
gx'g] ts{ lbPsf 5g\ . sf+u|]; Pstfsf] s'/fn] /fhgLlts ahf/dfq
uDof{Psf] 5}g, sltko lvGg / lg/fz sfo{stf{df klg cfzfsf] ;~rf/ u/fPsf] cg'ej ul/Psf]
5 . ljefhgsf] s'g} j}rfl/s / /fhgLlts cfwf/ geP/ klg x'g;S5, b'j} kf6L{sf clwsf+z
sfo{stf{x¿ Pstfsf] kIfdf b]lvPsf 5g\ . b'O{ ;efkltsf] jQmJo cfPkl5 /fdrGb|
kf}8]nh:tf dWodfuL{ g]tfx¿dfq xf]Og, cfGbf]ngeGbf 6f9f /x]sL g]t[ z}nhf cfrfo{ / /fhfsf]
;Gb]z af]s]/ g]tfx¿sf] 9f]sf rxfb}{ lx8]sf ;efd'v tf/fgfy /fgfef6 clg k|hftflGqs
sf+u|];af6 aflxl/P/ aLr af6f]d} cnkq k/]sf v'daxfb'/ v8\sfh:tf g]tfx¿ klg v';L ePsf
5g\ . Pstf xf]nf < To;f] t g sf]O/fnf / sf+u|];sf g]tfsfo{stf{nfO{
ljefhg lk|o lyof], g t b]pjf / pxf;u} ljefhgdf nfu]sf k|lta4 g]tfsfo{stf{x¿
kf6L{ k'm6fPsf]df ub\ub\ lyP . ljefhgsf] s'g} ;}4flGts cfwf/ lyPg . o;sf] k5fl8
cfkm\gf lj/f]wLnfO{ tx nufpg] c:j:y v]n, t'if, j}dgZo / v'§f tfgftfgn] g} k|d'v
e"ldsf v]n]sf] lyof] . efiff h] eP klg b'j} kIf ;dsfnLg /fhgLlts ;+s6 / To;sf]
lgsf;df w]/}h;f] s'/fdf ;dfg wf/0ff /fV5g\ . vf;u/L /fhfsf] k|ltudgnfO{ ;Rofpg'kg]{
s'/fdf b'j}sf] d'Vo hf]8 /x]sf] kfOG5 . To;}n] /fhgLlts ts{ cfwf/ / sf/0fx¿ sf+u|];
Pstfsf] afws b]lvb}gg\ . sf+u|]; Pstf ePdf cGttf]uTjf k|hftGqs} enf] x'g]5 eg] s]xL
dflg;x¿sf] lglxt:jfy{df o;n] cf3ft kfg]{ 5 . sf+u|]; k|hftflGqssf ;efklt b]pjfn] cfkm'
PSn}n] xf]Og b]ze/sf sfo{stf{x¿;u 5nkmn u/]/ sf]O/fnfsf] Pstf k|:tfjaf/] lg0f{o
ug]{ h'g cleJolQm lbg'ePsf] 5, To;nfO{ sf+u|];g]t[Tjn] :jefljs ¿kd} u|x0f u/]sf] 5 .
kf6L{ k|jQmf xf]dgfy bfxfnsf cg';f/ b'O{ kf6L{aLrsf] Pstf jftf{sf nflu d'Vo¿kdf tLgj6f
;t{ /fv]sf] 5 k|hftflGqs sf+u|];nfO{ kf6L{sf] dfGotf, ckb:y b]pjf ;/sf/sf] k'gj{xfnL
/ Ph]08flkR5] 5nkmn u/]/ Pstftkm{ hfg] . oL ;t{x¿nfO{ sf+u|];n] c:jefljs ¿kdf
lnPsf] 5}g . sf+u|]; s]Gb|Lo ;b:o anb]j zdf{ dhu}+ofn]
b'j} kIfaf6 OdfGbf/ k|of; ePdf Pstf c;Dej gePsf] wf/0ff /fVg'eof] eg] k|hftflGqs sf+u|];sf
s]Gb|Lo ;b:o 8f= gf/fo0f v8\sf cfkm\gf] kf6L{nfO{ kf6L{sf] dfGotf lbP/ ;Ddfghgs :yfg lbPdf
Pstf ;Dej ePsf] wf/0ff /fVg'x'G5 . s'g} ;}4flGts dte]b gePsfn] b'j} sf+u|];sf] Pstf
ca dhu+}ofn] eg]h:tf] OdfGbfl/tf / v8\sfn] eg]h:tf] ;Ddfghgs :yfgd} lge{/ x'g]
b]lvG5 . b'j} kIf ;fRr} Pstfsf] kIfdf 5g\ eg] g]tf g/xl/ cfrfo{sf]
Pstf
x'g] xf] eg] k|fljlws s'/fdf clNemP/ a:g gx'g]Ú ljrf/ dggLo 5 . t/ oxL @) ut] a:g]
sf+u|]; sfo{;ldltsf] a}7sn] s] s:tf] lg0f{o u5{, w]/}xb;Dd Pstfsf] eljio To;}n] lgwf{/0f
ug]{5 . g]tfx¿ s] eG5g\ huGgfy cfrfo{ d hlxNo} Pstf x'g'k5{ eGg] dfG5] x' .
lul/hfafa'sf] jQmJo ;sf/fTds 5 . t/, cufl8 klg w]/}k6s jrg lbP/ pxfn] k"/f
ug'{ePsf] 5}g . To;}n]
cu'N6fn] xfg]sf] s's'/ lah'nL rlDsbf tl;{G5Ú eg]h:t}
x'g] t xf]Og eGg] cfz+sf klg 5 . @)%) ;fndf u0f]zdfgn] lul/hf / s[i0fk|;fbn]
k|hftGqnfO{ cfo{3f6df k'¥ofp5g\ eGg'ePsf] lyof] . To:t} eof] . clxn]
/fhfn] k|ltudg u/] elgPsf] 5 . d t o;df /fhfsf] bf]if b]lVbg . kf6L{x¿n]
/fhfnfO{ k|ltudg ug]{ cj;/ lbPsf x'g\, /fhfn] To;sf] pkof]u u/]sf x'g\ . sf+u|];n]
jL=kL=sf] l;4fGt 5f8\of] . t/, aLrdf hlt uNtL u/] klg l/onfOh ug'{ 7"nf] s'/f
xf] . ca g]t[Tjdf kf6L{dfem klg Ifdf dfUg'k5{ . Pstf geP t
8]df]qm];LÚnfO{ an
ldNb}g . 8]df]qm];LnfO{ an k'¥ofpg klg ;a} ldNg' cfjZos 5 . lul/hfafa'n] ldNg
cfx\jfg ug'{eof] ca z]/axfb'/hLn] klg ldNg] s'/f ug'{k5{ . km'6] klg clv/ pxf
klg sf+u|]; t xf] lg . xf]Og eg] d sf+u|]; xf]Og lul/hfsf] yf]qf] l;4fGt dflGbg,
d]/f] cnu l;4fGt 5 eGg'k¥of] . gq ldNg'k¥of] . b]pjfn] kf6L{sf] ;'emfj lnG5'
eg]sf 5g\ 7Ls} 5, lng'k5{ . hf]hf] ldNg cfpb}gg\ tL PSn} k5{g\ . jf;' l/;fn lul/hfafa'sf] lj1lKt /fd|f] 5 . d oxfeGbf
a9L s]xL elGbg . eGg] s'/f sfo{;ldltsf] a}7sdf eG5' . cf]dsf/ >]i7 g]kfnL sf+u|]; eg]sf] b]zsf] ;xL ;dfhjfbL
kf6L{ xf] . oqf] 7"nf] Oltxf; ePsf] kf6L{ km'6\g gx'g] t/ km'6\of] .
km'6]kl5 To;sf] cGTo Pstfd} x'g'kYof]{ / x'G5 klg . km'6]sf klg sf+u|]; x'g\,
km'6\b}df kf6L{ b'O{j6f x'b}g . lul/hfafa'n] hf/L ug'{ePsf] jQmJo Psbd}
;sf/fTds 5 . Pstf cfhsf] cfjZostf xf] . b]pjfhLn] cfÎgf] kf6L{df 5nkmn ug]{
eGg'ePsf] 5 . ;Nnfx t ug}{k¥of] . d ;'?b]lv Pstfsf] k|of;df x' . ca
Pstf x'G5 . Pstf k|:tfjaf/] a'l4hLjLx¿ gLnfDa/ cfrfo{, k"j{dGqL k|hftGqsf] k'g:yf{kgf / b]znfO{ ;+s6af6
lgsf; lbg b'j} sf+u|];sf] Pstfn] an k'¥ofp5 . To;}n] oL b'j} kf6L{aLr Pstf
cfjZos b]lvG5, geP klg ;u;u} ldn]/ sfd ug'{k5{ . sf]O/fnf / b]pjfsf]
jQmJon] ;sf/fTds ;Gb]z lbPsf] 5 . s;sf] uNtL xf] eg]/ ljutdf clNemP/ a;]df
h'6\g ;lsb}g . xf], ljutdf ePsf sdLsdhf]/Lx¿ b'j} kIfn] / JolQmut ¿kdf
k|To]s g]tfsfo{stf{n] ;d]t dx;'; u/L To;af6 lzIff lng'k5{ / cufl8sf] af6f] to
ug'{k5{ . g]tfsfo{stf{x¿ ctLtsf] aGbL x'g' ePg . eljiolt/ lgb]{lzt
x'g'k¥of] sf+u|]; cfÎgf] P]ltxfl;s bfloTj k"/f
ug{ cu|;/ x'g'k5{ . To;lglDt clxn] b'j} kf6L{sf] Pstfsf] cfjZostf 5 . clxNo}
Pstf x'g ;s]g eg] klg ;xsfo{ ug{ l9nf] ug'{ ePg . uDeL/ /fhg}lts dte]b gePsfn] lgs6
eljiodf oL b'O{ kf6L{aLr Pstf ;Dej x'g]5 . k|f= s[i0f vgfn, /fhgLltzf:qL sf]O/fnfsf] kf6L{ Pstfsf] cfx\jfgn]
/fhgLlts clkn u/]h:tf] nfu]g . kf6L{ Pstf 7f]; uGtJok|flKtsf nflu x'g'k5{ . ca
sf+u|]; s'g nIo / uGtJodf k'Ug] xf] . ;j{k|yd Tof] ;':ki6 x'g'k¥of] . t/,
clxn];Dd To:tf] s]xL b]lvPsf] 5}g . /fhfsf af/]df ca s'g} e|d afsL 5}g
pgL nf]stGqsf kIfdf 5}gg\ . of] cj:yfdf u0ftGqsf] nIo /fVg] xf] eg] kf6L{ Pstfsf]
k|:tfjsf] cf}lrTo b]lvG5, x}g eg] oyfl:yltdf kf6L{ Pstfsf] s'g} cy{ 5}g . s]jn
g]t[Tjdf a;]sf / kmfObf lng vf]Hg]x¿sf nflu o; Pstfn] nfe lbg]5, k|hftGq / b]zn] s]xL kfpb}g .
kf6L{sf] s]Gb|Lo ;ldltn] lg0f{o ug'{cufj}
g} cg'zf;gsf] sf/afxL k'ms'jf / kf6L{ Pstfsf] h?/L cfx\jfg ug'{ePsf] 5 . To;n]
sf+u|]; eg]sf] sf]O/fnf g} xf] eGg] ;Gb]z lbPsf] 5 . /fd|} wf/0ffn] ul/Psf] eP klg o;
sbd k|hftflGqs ;+:sf/ / k2ltcg'¿k b]lvb}g . ljutsf uNtLaf6 kf7 l;s]sf
sf]O/fnfsf] egfOnfO{ o;n] ;dy{g ub}{g . vu]Gb| ;+u|f}nf, ;flxTosf/ sf]O/fnfsf] Ifdfofrgfsf] dGtJo / b]pjfsf]
s;'/ k|ltlqmofleqsf] cGt/syf dnfO{ yfxf 5}g . k|fKt nf]stflGqs clwsf/ hf]ufpb}
o;nfO{ k"0f{ agfpg ;a} nf]stflGqs zlQmx¿ Ps} 7fpdf cfpg'k5{ eGg] d]/f]
b[li6sf]0f 5 . ;8s cfGbf]ng afSnf] / 3gLe"t x'g g;ls/x]sf] ;Gbe{df k|hftflGqs
kIfw/ zlQm / JolQmx¿nfO{ ;d]6\g' cfjZos lyof] . ev{/} ;DkGg :jljo' r'gfjdf
k|hftflGqs sf+u|];lgs6sf] e|ft[;+:yf ljBfyL{ ;+u7gn] cfÎgf] x}l;ot b]vfof] . To;af6
klg sf]O/fnf k|efljt ePh:tf] nfU5 . r}q;u} sf]O/fnfsf] ;+;b\ k'g:yf{kgf /
b]pjfsf] cfÎgf] ;/sf/ k'ga{xfnLsf] k'/fgf] dfusf] cfo' ;lsg]5 . To;kl5 g]kfnsf]
/fhg}lts Oltxf;df gof cWofo ;'? x'g]5 . Tolta]nf nf]stflGqs clwsf/sf] /Iff ub}{
k"0f{ nf]stGq k|flKtsf] af6f]nfO{ km/flsnf] / alnof] agfpg b'j} sf+u|];sf] Pstfn] yk
pmhf{ lbg] d}n] b]v]sf] 5' . b]pjfsf] ljut h]h:tf] eP klg pxfsf kf6L{df
klg cem OdfGbf/ / k|hftGqk|lt k|lta4 o'jfzlQm 5 . To;}n] t d}n] k|hftflGqs
sf+u|];nfO{ cfGbf]ngdf ;xefuL u/fpg'k5{ eg]/ plxNo} eg]sf] 5' . l9n} eP klg
sf]O/fnfn] d]/f] lgj]bgsf] ;'g'jfO ug'{ePsf] h:tf] nfU5 . :jljo' r'gfj
M k|ltudgnfO{ wSsf b]zfGt/ ;+jfbbftf sf7df8f}+ . k|ltudglj/f]wL cfGbf]ngsf]
k/LIffsf ¿kdf lnOPsf] :jtGq ljBfyL{ o'lgogsf] lgjf{rg ;kmntfk"j{s ;DkGg ePsf]
5 . ljifd kl/l:yltsf afah'b ;DkGg o; lgjf{rgn] bnx¿nfO{ cjd"Nog ug]{ /fhfsf]
rfxgfnfO{ ultnf] emfk8 ldn]sf] 5 . ;u;u} csf{ cltjfbL ;d"x
cg]/f:jljo' qmflGqsf/Lsf] lgot pbfËf] ePsf] 5 . c;f]h !* sf] k|ltufdL sbdlj?4
cfGbf]ngsf] d}bfgdf pq]sf ljBfyL{n] o;k6ssf] :jljo' lgjf{rgdf k|ltufdLx¿ k/flht ePsf]
bfjL u/]sf 5g\ . u0ftGqsf] ax; rnfO/fv]sf ljBfyL{n] o;k6ssf] lgjf{rgdf u0ftGqsf] ax;
klg cg'df]lbt ePsf] 7fg]sf 5g\ . g]skf -Pdfn]_ lgs6 cg]/f:jo'sf cWoIf /fh]Gb| /fO{
cg]/f:jljo'sf] lhteGbf klg k|ltudg k/flht ePsf] bfaL ub{5g\ . o;k6ssf] lgjf{rgdf
g]kfn ljBfyL{ ;+3n] lg/+s'ztf / lx+;fsf] cGTosf nflu ;zQm ljBfyL{ cfGbf]ng, z}lIfs k|ult /
/fhg}lts cu|ultsf nflu :jljo' lgjf{rgsf] gf/f cufl8 ;f/]sf] lyof] eg] cg]/f:jljo'n]
k|ltudg k/flht ug{ / To;sfnflu u0ftGqsf] kIfdf cfkm"nfO{ dt lbg cfx\jfg u/]sf]
lyof] . lgjf{rgdf /fk|kf ;dly{t jf k|ltudg ;dly{t Pshgf klg ;efkltdf ljho gx'g'nfO{
klg /fhg}lts ¿kdf /fhf ;dly{tx¿ k/flht ePsf] bfaL ul/Psf] 5 . Pdfn] clvn cufl8 xfn;Dd k|fKt hfgsf/Lcg';f/ #^ j6f SofDk;df
g]skf Pdfn] ;dly{t cg]/f:jljo'n] ;efklt kb lhTg ;kmn ePsf] 5 . cg]/f:jljo'n] tLdWo]
!& j6f SofDk;df k"/} Kofgn ljhoL Pj+ !( j6f SofDk;df ldl>t kl/0ffd NofPsf]
5 . pkTosfsf SofDk;x¿dWo] cd[t ;fOG; SofDk;, g]kfn sd;{ SofDk;, dx]Gb|/Tg SofDk;,
/Tg/fHo SofDk;df cfkm\gf] jr{:j sfod /fVb} lqlj, ;/:jtL, kf6gdf ;d]t ljho xfl;n ug{
k'u]sf] 5 . cg]/f:jljo'sf cWoIf /fh]Gb| /fO{sf cg';f/ o;k6s cg]/f:jljo' emG8} tLg
rf}yfO SofDk;df jr{:j sfod ug{ ;kmn eof] . lgjf{rgsf qmddf ;a}eGbf 3f6f eg] g]kfn
ljBfyL{ ;+3n] Joxf]g'{k¥of] . p;n] s]jn @@ j6f SofDk;df ;efklt kb lht]sf] 5 .
pkTosfsf SofDk;dWo] cfkm\gf] k'/fgf] jr{:jsf] kßsGof Pj+ kz'kltdf dfq sfod /fVg
;Sof] . g]kfn ljBfyL{ ;+3nfO{ ;a}eGbf a9L em8\sf eg] lqrGb| / z+s/b]j SofDk;df
nfUof] . lqrGb|df k|hftflGqs g]lj;+3n] ;efklt;lxt kfrhgf lhTg ;kmn eof] eg]
g]lj;+3n] pk;efklt ;lxt ax'dt xfl;n u/]sf] 5 . z+s/b]jdf klg k|hftflGqs g]lj;+3n]
;efklt kb lht]sf] 5 . oL ltg ;+u7g afx]s g]qmflj ;+3n] Ps 7fp -eQmk'/ ax'd'vL
SofDk;_df ;efklt lht]sf] 5 . eQmk'/ ax'd'vL SofDk;df ;lrj eg] g] lj
;+3sf wd{ /fh sfsL{ ljhoL ePsf 5g\ . k'm6sf] kL8f g]kfn ljBfyL{ ;+3n] k|foM ;a} SofDk;df
km'6sf] c;/ Joxf]g'{k¥of] . g]kfn n SofDk;, OlGhlgol/ª cWoog ;+:yfg, ;/:jtL SofDk;,
lqe'jg ljZjljBfno s]Gb|Lo lzIf0f ljefu h:tf dxjk"0f{ SofDk; g]lj;+3n] u'dfpg'k¥of] .
oL SofDk;x¿df b'O{ g]lj;+3sf pDd]bjf/n] NofPsf dt hf]8\bf lhTg]sf] eGbf a9L /x]sf]
g]lj;+3n] atfPsf] 5 . g]kfn ljBfyL{ ;+3n] ;a}eGbf lemgf] cGt/n] g]kfn n SofDk;
u'dfpg'k¥of] . n SofDk;df kfr dtn] g]lj;+3 k/flht eof] . g]lj;+3sf] jr{:j
/x]sf] z+s/b]j / lqrGb| klg km'6]sf] kIfn] lht]sf] 5 .
xfdLn] km'6sf] kL8f
Joxf]g'{k¥of]Ú g]kfn ljBfyL{ ;+3sf cWoIf u'?/fh l3ld/]n] atfpg'eof] .
t/
xfdLn] ;Ddfghgs k/fho ef]Uof}+ . gkm'6]sf] l:yltdf eGbf t'ngfTds ¿kn] xfdLn] /fd|f]
dt Nofof}+Ú pxfn] yKg'eof] . ptf g]kfn ljBfyL{ ;+3 -k|hftflGqs_ n] eg]
cfkm"n] zfgbf/ ljho xfl;n u/]sf] bfaL u/]sf] 5 . g]lj;+3n] lhTg] u/]sf] SofDk;
hlt k|foM xfdLn] lhTof}+ . Pdfn] km'6]sf] a]nfdf dfn] clvnn] Pp6fdfq} ;efklt lht]sf]
lyof] t/ clxn] xfdLn] xfd|f] k/Dk/f yfDg ;kmn eof}+ . of] xfd|f nflu uf}/jsf] s'/f
xf] . g]kfnL sf+u|]; -k|hftflGqs_ ;dly{t g]lj;+3sf cWoIf lszf]/l;+x /f7f}/sf] bfaL
lyof] . ld;g ;kmn M k|hftflGqs g]kfnL sf+u|]; -k|hftflGqs_ ;dly{t
g]lj;+3n] cfkm\gf]
ld;gÚ ;kmn ePsf] bfaL u/]sf] 5 . ;+3sf cWoIf /f7f}/
eGg'x'G5
xfd|f] t Pp6} ld;g lyof], lht of x/fp Ú xfdL o;df ;kmn
eof}+ . g]lj;+3n] nufpg] u/]sf]
x/fpg] ld;gsf] cf/f]k v08g ub}{ pxfn]
eGg'eof], km/s ;+u7g eO;s]kl5 klg Tof] cf/f]k nufpg' plrt x'b}g .Ú lgjf{rg zflGtk"0f{ qmflGqsf/Lx¿sf] ;'?b]lvs} ljWj+z Pj+
wDsLsf afah'b lgjf{rg zflGtk"0f{ 9Ën] ;DkGg ePsf] 5 . lgjf{rg x'g'cl3 pkTosfsf
dx]Gb|/Tg / ;/:jtL SofDk;df ad lj:kmf]6 ePsf] lyof] . t/, ;du|df lgjf{rg
zflGtk"0f{ g} /x\of] .
jf:tjdf xfdL kfr÷5 dlxgf cl3b]lv g}
lgjf{rgsf] tof/Ldf lyof}+ . ;kmn klg eof}+ . lqljsf /lh:6«f/ uLtfeQm hf]zLsf]
bfaL lyof] .Ú lqe'jg ljZjljBfnocGtu{tsf ^) j6fdWo] laxLaf/ #( SofDk;df lgjf{rg ;DkGg
ePsf] lyof] . afsL @! j6f SofDk;df klg oxL dlxgfleq} lgjf{rg ;DkGg x'g] bfaL
hf]zLsf] 5 . k|lts"n kl/l:yltsf afah'b klg lgjf{rg ;DkGg x'g'df ;r]t gful/s
;dfhsf] e"ldsf ;x|fgLo ePsf] atfpg'eof] . lgjf{rgsf] a]nfdf ljBfyL{aLr vf;} em8k
ePg . yfkfynL OlGhlgol/ª / jfNdLls SofDk;df s]xL ;fdfGo c;dembf/Lsf sf/0f ;d:of
pTkGg ePsf] lyof] . t/, tL SofDk;x¿df ;d:of ;dfwfg ePsf] ljBfyL{ ;+u7gx¿n] atfPsf
5g\ . oBlk jfNdLlssf] lgjf{rg cg]/f:jljo'n] :jLsf/ u/]sf] 5}g . tLg cf}+nfn]
xfdf]{lgod 3Gsfp5g\ /fds'df/ sf7df8f}+ . pgL laxfg efn]sf] 8fs;u}
p7\5g\ . af]/fn] 5f]lk/fv]sf] xfdf]{lgod lemS5g\ clg yfN5g\ ;f/]udkwlg;f cnfKg .
laxfgdfq} xf]Og, ;fem klg o;}u/L l/ofh rN5 pgsf] . xfdf]{lgodaf6 af]/f x6fof]
clg yfNof] ;f/]ud==== . /fds'df/ ofbasf] lbgrof{ xf]
of] . ;Kt/Lsf] emnL ufp ljsf; ;ldlt j8f g+= * sf @% jif]{ o'jf /fds'df/ ufos
snfsf/ aGg] ;kgf af]s]/ sf7df8f}+ k;]sf 5g\ . ;fg}b]lv ;+fuLlts hd36x¿lt/ cfslif{t
/fds'df/nfO{ ufos aGg] ;kgfn] 8f]¥ofpb} cf7 jif{cl3 sf7df8f}+ leofPsf] xf] .
sf7df8f}+ cfP/ s]xL ;do dfdfsf]
8]/fdf a;]+ . t/, ;w}+ To;/L al;/xg dgnfu]g, pxfn] ;xof]u t u'g{eof] t/ cfkm}+
ul/vfg'k5{ eg]/ lx+8]Ú /fds'df/sf] b[9 wf/0ff xf] of] . eG5g\
d
cfkm\g} v'§fdf pleg rfxG5', c¿sf] af]em aGg' x'b}g dfG5]n] .Ú xf], /fds'df/ 7Ls} eG5g\ . pgL clxn]
dhb'/L u5{g\ . 3/ lgdf{0f:yndf /flt kfn] a:5g\ . lbgel/ dhb'/ ldqx¿;u}
sfd u5{g\ . c/fPk/fPsf] sfd klg Eofp5g\ . ha /f]lh/f]6Lsf] bf}8w'k ;lsG5,
ta pgL xfdf]{lgodsf kbf{df cfkm\gf ;Lldt cf}+nfx¿ bf}8fpg yfN5g\ . clg x/fp5g\
gf/fo0f uf]kfn, df]xDdb /kmL / gof k':tfsf rlr{t uLtx¿df . /fds'df/;u xfdf]{lgodsf kbf{df gfRg
rflxg] hlt cf}+nf 5}gg\ xftdf . bflxg] xftdf kfrdWo] a"9L cf}+nf] dfq} ;4]
5 . b]a|]sf klg ;flxnL / sflxnL cf}+nf 5f]6f 5g\ . To;}n] pgL bflxg]
xftn] wf]sgL -k+vf_ rnfp5g\ / b]a|]sf ;Lldt cf}+nfn] kbf{df v]N5g\ .
hGdb} o:t} lyof] /] t/ d
6fOldª
ld;Ú ulb{g, ;a} cf}+nf ;4] 5}gg\, o;df dnfO{ s'g} b'Mv 5}g .Ú /fds'df/ Pp6f
pbfx/0f g} x'g\ ;+uLtk|lt s[t ;+slNkt k|ltef . nugzLntfsf] k|ltkmn xf]
k|]/0ff . cfkm"n] ufPsf uLtx¿ ;+u|lxt PNadsf] gfd pgn]
k|]/0ffÚ /fv]sf
5g\ . tLg jif{cl3 g} of] Sof;]6 ahf/df k'lu;s]sf] 5 . /fds'df/ k9fOdf P;Pn;LeGbf cl3 a9\g ;s]gg\
cfly{s ;d:ofn] . pgsf] wf]sf] 5, o;eGbf cufl8 ;+uLt ljifo k9\g] / sDtLdf :gfts
x'g] . /fds'df/sf nflu of] Pp6f ;kgfdfq xf] clxn]sf nflu . oxfaf6 cl3 a9\g
pgnfO{ cfly{s cefjsf] tuf/f]n] 5]s]sf] 5 . of] tuf/f] x6fOlbg] sf]xL lg:s]sf]
5}g . oxL sf/0f pgn] u'?b]j sfdt;usf] k|lzIf0f klg aLrd} 5f]8\g'k¥of] .
/fds'df/ rfxG5g\ cfkm\g} 8]/f xf];\ / b'O{ 5fs 6fg]{ cfDbfgL xf];\ . olt eP
k'U5 .
s]xL ;dokl5 t d cfkm}+ sdfpg ;S5'Ú pgL eG5g\ . ;Kt/Ldf hGd]/ cfcfkm\gf] If]qdf
:yflkt ePsf JolQmTj t 5g\ . ef/bxaf6 l;+xb/af/ x'b} d'DaO{ k'u]/ hd]sf
plbtgf/fo0f x'g\ ls 5f]6} ;dodf ;Qfsf] lzv/ cf/f]x0f u/]/ lzlj/d} kms]{sf hok|sfzk|;fb
u'Ktf x'g\ . /fds'df/ logsf 9f]sf 9S9Sofpg rfxb}gg\ . eG5g\
;Kt/Ljf;L t xf] t/ xfdLnfO{ s;n] lrG5 < cfkm}+ ;+3if{ ug'{k5{, Tof] cfgGb
xf] .Ú To;f] t pgn] sDKo'6/sf] cfwf/e"t lzIff klg cfh{g ul/;s]sf 5g\ . of]
qmd hf/L 5 . /, clxn] g} eg] pgL laxfg p7\5g\
lbgel/sf] ysfOn] nvt/fg k/]/ kN6]sf ;xsdL{x¿nfO{ xfdf]{lgod / cfkm\gf] dL7f] :j/ ;'gfP/
Ao'emfp5g\ . pgLx¿ hfu]kl5 s'gfdf xfdf]{lgod yGSofP/ dhb'/Ldf
h'6\5g\ . km]l/ ;fem :6f]esf] wf]b|} cfjfhaLr gf/fo0f uf]kfnsf] uLt ufP/
klN65g\,
o;}u/L latfOlbG5', b'O{ lbgsf] lhGbuL Ú lji0f' lgi7'/L b]zfGt/ ;+jfbbftf ;'uf}nL ;lGw x'g' Ps jif{cl3 jL/ of]]2f
cd/l;+x yfkfsf] g]t[Tjdf /x]sf] g]kfnL ;}lgs 6f]nLn] la|l6; ;}lgs 6f]nLsf n]lÎ6g]G6
k|m]8l/s of]ËnufotnfO{ ;}lgs aGbL agfPsf lyP . To;}u/L la|l6;x¿n] klg g]kfnL
;}lgsx¿nfO{ aGbL agfPsf lyP . g]kfndf aGbL ag]sf n]lÎ6g]G6 of]Ën] g]kfnLsf]
Jojxf/af6 k|efljt eO{ kl5 ;g\ !*!% df xfnsf] ef/tsf] pQ/k|b]zsf] >Ld'/df uO{ g]kfnL /
la|l6;x¿sf] a6flnog >Ld'/ /fOkmN; agfPsf lyP . klxnf] uf]vf{nLx¿sf] a]nfotL kN6g
oxL g} lyof] . To;kl5 ;g\ !*!^ df ef/ts} b]x/fb'gdf la|l6; s0f]{n P;=O{=a];/n]
bf];|f] uf]vf{ /fOkmn agfpg'ePsf] lyof] . ToxL uf]vf{ /fOkmnsf] b'O{ ;o jif{ k'Ug
nfu]sf] cj;/df cfufdL zlgaf/ g]kfns} /d0fLo ;x/ kf]v/fdf uf]vf{ /fOkmN;sf]
k'gld{ng
;df/f]xÚ eJotfsf ;fy zlgaf/ / cfOtaf/ ;DkGg x'g] ;f] ;df/f]xdf sl/a @% ;o ;]jflgj[Q
g]kfnL uf]vf{ /fOkmN;sf clws[t tyf hjfg / Ps ;oeGbf a9L ;f]xL /fOkmN;af6 ;]jflgj[Q la|l6;
clws[tx¿n] efu lng]5g\ . efu lng cfPsf cfwfeGbf a9L a]nfotL kfx'gfx¿ /fhwfgL
sf7df8f}+ cfO;Sbf klg ;df/f]xsf] af/]df hfgsf/L gu/fOg'sf] k5fl8 ;'/Iff /
u];f]
ljjfbÚ /x]sf] cfof]hsx¿n] atfPsf 5g\ . of] k'gld{ng ;df/f]x a]nfot / g]kfndf
5'§f5'§} ¿kdf t a;]{lg dgfOG5 . t/, b'j} b]zsf] ;+o'Qm ¿kdf x'g nfu]sf] eg] of]
klxnf]k6s xf] . ;df/f]xdf efu lng uf]vf{ /fOkmN; x'b} a]nfotL ;]gfsf] lkmN8
df;{n;d]t x'g'eO;s]sf ;/ hf]g RofKkn klg cfpb} x'g'x'G5 eg] ;]jflgj[Q Pshgf
n]lÎ6g]G6 hg]{n / ;fthgf lau|]l8o/ hg]{n cfP/ nlntk'/l:yt ;ld6 xf]6]ndf al;/xg'ePsf]
5 . a]nfotaf6 cfpg] Ps ;oeGbf a9L k"j{ uf]vf{ /fOkmN;x¿df ;a} g} clws[t txs}
5g\ eg] g]kfnsf eg] l/6fo8{ uf]vf{ /fOkmN;sf ;a}n] efu lng]5g\ . ;g\ @)!% df ul/g'kg]{ b'O{ ;o jif]{
k'gld{ng ;df/f]x lsg !! jif{cufl8 x'b}5 t egL b]zfGt/sf] lh1f;fdf cfof]hsx¿sf] egfO
5 æbf];|f] ljZjo'4df n8]sf jL/ of]2fx¿ c¿ !! jif{ afRg]÷gafRg] eGg
g;Sg] l:ylt ePsfn] pxfx¿sf] ;Ddfgsf nflu klg P3f/ jif{cufl8 ug{ nfluPsf]
xf] .Æ bf];|f] uf]vf{ /fOkmN;sf eL=;L= / Pd=Pd= lht]sfx¿ jL/ of]2fx¿;d]tnfO{ efu
lng lbg] cj;/ k|bfg ug{ !! jif{ cufj} ug{ nfluPsf] cfof]hsx¿sf] bfaL 5 . ;f] ;df/f]xdf Psdfq hLljt bf];|f]
ljZjo'4sf of]2f Pj+ bf];|f] uf]vf{ /fOkmN;sf xjNbf/ ndh'ª, a]zL;x/ lgjf;L eL=;L
-leS6f]l/of qm;_ åf/f ;Ddflgt xjNbf/ efg'eQm u'?ª / ;aeGbf h]7f uf]vf{ /fOkmN;sf Pd=Pd=
-ldln6/L d]8n_ ljh]tf e/t u'?ªn] klg efu lng]5g\ / ;df/f]xdf pgLx¿sf] ;Ddfg
ul/g]5 . clxn] a]nfotdf Pp6fdfq uf]vf{ /]lhd]G6 5 /
To;cGtu{t k|fljlws, k|zf;lgs / ;}lgs u/L tLg a6flnogdf k'ugk'u tLg xhf/ g]kfnL
sfo{/t 5g\ . a]nfotL ;]gfsf] Oltxf;df jL/ of]2f / lg8/ eg]/ lrlgPsf g]kfnL ;]gfx¿sf]
jL/tf / lg8/kg b]v]/ g} a]nfotL ;]gfdf g]kfnLsf] 5'§} Oltxf; / klxrfg 5 . To;}n]
Toxfsf /fi6«k|d'vn] g]kfnL uf]vf{x¿nfO{ ;w}+ OHht / ;Ddfg lbb}
cfPsf 5g\ .
k'gld{ng ;df/f]xÚ klg ToxL ;Ddfgsf] Pp6f s8L ePsf] cfof]hsx¿n]
atfPsf 5g\ . b]zfGt/ ;+jfbbftf sf7df8f}+ . /fh:j 5n]/ cfd laqmLljt/0f
x'b} cfPsf] ef/tLo
;]nf]Ú 86\k]gsf] rf]/L k}7f/Lsf] yk /x:o phfu/ ePsf]
5 . k'ikf~hnL lahg]; xfp;sf gfddf sf7df8f}+df
laqmL ljt/0f x'b} cfPsf] ;]nf] 86\k]g jL/uGhsf /f]zg sfbldofn]
Sofl/ªÚ ub}{
cfPsf 5g\ . sfbldofsf] ;xof]udf /fdcjtf/n] eG;f/ /fh:j 5n]/ 86\k]g jL/uGhdf leofpb}
cfPsf 5g\ . jL/uGhdf eG;f/ 5nLsf] rfhf]kfhf] ldnfpg /fdcjtf/sf gft]bf/
;~ho cu|jfn ;lqmo /x]sf] bfaL ;Da4;"qsf] 5 . jL/uGhx'b} eG;f/ 5n]/ leofPsf
;]nf]Ú 86\k]g sf7df8f}+ lelqg] u/]sf] 5 . /fh:j 5n]/ 86\k]g a]Rg] of] wGbfsf
;~rfns /fdcjtf/ cu|jfnn] o; lsl;dsf wGbf cfkm\gf sfdbf/ sd{rf/Lsf gfddf ;~rfng ub}{ cfPsf
5g\ . To;}n] klg lgjf{w ¿kdf /fh:j 5Ng] sfd x'b} cfPsf] 5 . Go'/f]8, k'tnL;8sl:yt
;]nf]Ú
86\k]gsf yf]s laqm]tf;u ;]nf] 86\k]gsf] laqmLljt/0fsf] kl/df0f / lahsaf/]
cg';Gwfg u/]df /fh:j 5nLsf] tYo k|:6 x'g] bfaL ;Da4 Jofkfl/s ;"qsf] 5 . t/, ;Da4
;/sf/L lgsfon] eg] sf/afxL ug]{ s'/fdf clxn];Dd s'g} rf;f] b]vfPsf] 5}g .
;]nf]Úsf]
/fh:j rf]/Lsf] 36gf k6sk6s ;fj{hlgs x'b} cfPsf] eP klg lhDd]jf/ lgsfon]
a]jf:tf ug'{nfO{ cfZro{hgs dflgPsf] 5 . rGbg ofbj xTofsf08 b]zfGt/ ;+jfbbftf lj/f6gu/ . d'/f/sfsf] k};fsf] bafadf
k|x/Ln] lkmtnf] d'2f agfP/ k]; u/]sf] cf/f]k nufpb} ut k'; !) ut] yk cg';Gwfg ug{
lgb]{zg lbg] lhNnf ;/sf/L jlsn sfof{no df]/ª clxn] d'/f/sfs} k};fdf las]sf] xf] ls eGg]
z+sf kLl8t kl/jf/n] ug{ yfn]sf] 5 . g]kfns} 7"nf Jofkf/L 3/flgof
egL bfaL ug]{ d'/f/sfsf] lj/f6gu/l:yt 3/df efG;] sfd ug]{ emfkf vh'/uf5Lsf rGbg ofbjsf] ut
jif{ df3 !! ut] /flt /x:odo 9+un] d[To' ePsf] lyof] . ;'?df k|x/Ln] cfTdxTof egL bafa
lbg vf]h] klg d[tssL #) jifL{of ljwjf kTgL OGb|b]jLn] eg] Jofkf/L cfTdf/fd d'/f/sfsf
5f]/fx¿ k|bLk d'/f/sf / kz'klt d'/f/sfn] st{Jo u/L df/]sf] egL ls6fgL hfx]/L btf{ u/fPkl5
rGbg ofbj
xTofsf08Údf kl/0ft ePsf] lyof] . d[To' ePsf] nuQ} lsg hfx]/L glbPsf]
eGbf Toltv]/ ljwjf OGb|fb]jLn] cfly{s k|nf]eg / Hofg dfg]{ wDsLsf sf/0f l9nf u/]sf] atfPsL
lyOg\ . k|x/Ln] d'/f/sfsf] cfly{s bafasf sf/0f lkmtnf] d'2f agfPsf] ljifodf ;/sf/L jlsn sfof{non] b'O{ dlxgfcl3 lgb]{zg lbPsf]df k|x/Ln] 5fglag gubf{ klg sfgdf t]n xfn]/ a:g'ÚnfO{ ;/sf/L jlsn sfof{nonfO{ klg d'/f/sfn] vl/b ul/;s]sf] rrf{ lj/f6gu/df Jofks ¿kdf rln/x]sf] 5 . k};fn] g} ;a}yf]s ug{ ;lsG5 eGg] d'/f/sfrflx jlsn sfof{no klg lsGg ;lsPsf]df cfZj:t eP/ a;]sf 5g\ . |
;dfrf/ | dgf]/~hg | ;Dkfblso . cy{tGq | cg'ej÷cGtjftf{ | v]ns'b | ljrf/÷laZn]if0f | ;flxTo ;/f]j/ | k|ltls|of |
| Send your comments and letters to the editor at deshantar@mail.com.np 2004 Mercantile Communications Pvt. Ltd. P.O. Box 876, Durbar Marg, Kathmandu, NEPAL. Tel : 977 1 4220 773, 4243566 . Fax: 977 1 4267571. Reproduction in any form is prohibited without prior permission. No part of the articles which appear in the internet version on DESHANTAR may be reproduced without the permission of Mercantile Communications Pvt. Ltd. For reprinting rights, please write to US. Send us your feedback:CONTACT US ABOUT US HOME ADVERTISE WITH US CLICK HERE FOR PAST ISSUES BACK TO THE TOP |