http://www.nepalnews.com

deshanterlogo.jpg (4784 bytes)


Kathmandu, Sunday, September 12, 2004,  Bhadra 27, 2061. 

cg'ej cGtjftf{


ef/t / cd]l/sf g]kfnsf] lxt xf]Og, cfkm\gf] :jfy{ dfq x]5{g

;L=kL= d}gfnL, dxf;lrj, g]skf dfn]

xfn} a;]sf] s]Gb|Lo ;ldltsf] lj:tfl/t a}7ssf] lg0f{o eGb} k|r08åf/f hf/L lj1lKtdf ef/tk|ltsf] pgLx¿sf] b[li6sf]0fdf 7"nf] kl/jt{g cfPsf] b]lvG5 . o;sf] cy{ s] xf]nf <

dfcf]jfbLn] cfÎgf lj/f]wLx¿aLrsf] cGtlj{/f]wnfO{ s'zntfk"j{s k|of]u u/]/ cfÎgf] ;+u7g alnof] agfp“b} cfPsf 5g\ . g]kfnsf /fhg}lts bnx¿aLrsf] cGtlj{/f]wnfO{ klg ;'?df k|of]u u/] . gf/fo0flx6L b/af/ / l;+xb/af/aLrsf] cGtlj{/f]wnfO{ klg k|of]u u/] . g]kfnL ;/sf/ / ef/tsf aLrsf] cGtlj{/f]wsf] klg k|of]u u/] . klZrdL zlQm vf;u/L blIf0f Pl;ofdf cd]l/sL /0fgLlt / g]kfn;“usf] cGtlj{/f]wnfO{ pgLx¿n] /fd|f];“u k|of]u u/] . lglZrt p2]Zosf lglDt ef/t]nL ;Qfn] g]kfndf …afu]{lgªÚ ug{sf nflu dfcf]jfbLnfO{ s]xL 5'6 / ;x'lnot lbPsf] xf] . dfcf]jfbLsf] zlQmsf] yk ljsf; / lj:tf/ x'"bf cfÎgf] b]zdf klg o:t} dfcf]jfbL ljb|F]x a9\g] eo ef/t ;/sf/nfO{ x'g;S5 . o:t}, cfÎgf] zlQmdf lj:tf/ eO;s]sf] / ef/t;“u ;f“7uf“7 ug'{ vt/fk"0f{ x"'b} uPsfn] / kf6L{ g]t[Tj ef/tdf ga;L b]zleq} a;]/ ljb|f]x rsf{pg ;lsG5 eGg] ;f]rfO agfPsfn] klg dfcf]jfbLn] ef/tnfO{ x]g]{ b[li6sf]0f abn]sf] x'g;S5 .

dfcf]jfbL / ef/t ;/sf/sf aLr n]gb]g gldn]/ g} o;f] ePsf] xf] ls <

g]kfndf x'g] cl:y/tf, /fhg}lts b+ufkm;fb, cfGbf]ng, ;Qfdf x'g] u/]sf sdL–sdhf]/LnfO{ dfWod agfP/ blIf0fL l5d]sL ef/tn] kmfObf p7fpg e/dUb'/ k|of; ug]{ u/]sf] 5 . ljz]ifu/L clxn] cfP/ ef/tn] dfcf]jfbL / ;/sf/aLrsf] cGtlj{/f]waf6 kmfObf p7fpg vf]Hof] . dfcf]jfbLn] klg o;aLrdf kof{Kt zlQmsf] lgdf{0f ug{ ;kmn eof] . /, cfÎg} zlQmaf6 s]xL ug{ ;Sg] cfTdan dfcf]jfbLx¿df alg;s]sf] b]lvG5 . h;n] ubf{ ef/tn] h]–h] sfdsf nflu logLx¿nfO{ k|of]u ug{ vf]h]sf] xf], To;df dfcf]jfbLsf] g]t[Tj txsf] gLlt gldn]sf] x'g;S5 .

dfcf]jfbLx¿n] g]kfndf u0ftGq Nofpgsf nflu xltof/ p7fPsf x'g\ . g]kfn :jtGq /fi6« lyof], 5 / /xg'k5{ eGg] dfcf]jfbLx¿sf] dfGotf 5 . ;f/f blIf0f Pl;ofdf g]kfndf e+}m ljb|f]x u/]/ hgjfbL /fHo;Qf :yfkgf ug]{ Wo]on] s]xL jif{cl3 o;If]qsf dfcf] ljrf/wf/fdf ljZjf; ug]{ sDo'lgi6 kf6L{x¿ ldn]/ sDkf];f u7g u/]sf 5g\ . dfcf]jfbLx¿ o;sf k|]/s / dxŒjk"0f{ 36s x'g\ . ef/td} klg clxn] dfcf]jfbL cfGbf]ng rls+{b} hfg yfn]sf] 5 . To;}n], clxn] ef/tsf dfcf]jfbLn] o''4lj/fd u/]sf] b]lvP klg pgLx¿n] cfÎgf] sfo{gLltsf] ;+of]hg u/]sf] dfq x'g\ . vf;df pgLx¿ ;z:q ljb|f]xnfO{ g} cl3 a9fpg rfxG5g\ . otf, g]kfnsf dfcf]jfbL / ef/tsf ljb|f]xL kf6L{sf aLrdf efOrf/fsf] ;DaGw /x]sf] / pgLx¿aLr xltof/nufotsf ljifodf ;xof]usf] cfbfg–k|bfg ePsf] s'/f a]nfavtdf rrf{df cfPs} 5 . cfÎgf] b]zdf klg ljb|f]x a9fpg dxŒjk"0f{ e"ldsf /xg] b]v]/ dfcf]jfbL zlQmsf] j[l4nfO{ ef/t]nL zf;sx¿n] vt/fsf] ¿kdf lnPsf 5g\ . To;n] ubf{ g]kfnsf dfcf]jfbL, ef/t / blIf0f Pl;ofsf dfcf]jfbL zlQmx¿sf aLrdf a9\bf] 3lgi6tf / ;xsfo{nfO{ 6'6fpgsf lglDt ef/tn] s]xL /0fgLlt agfPsf] x'g;S5, h;nfO{ dfcf]jfbLn] gdfg]sf]] x'g;S5 . kmn:j¿k g]kfnsf] dfcf]jfbL g]t[Tjk|lt ef/tsf] bafa a9]sf] x'g;S5 / dfcf]jfbLn] of] vfnsf] k|ltjfb u/]sf] x'g;S5 .

ef/tsf] g]kfndf s] :jfy{ 5 <

d"ne"t ¿kdf ef/tsf b'O{j6f :jfy{ b]lvG5g\ . ef/t g]kfnnfO{ cfÎgf] ;'/Iffsf] 5ftfleq /fVg rfxG5 . ef/tsf] ;'/IffgLlteGbf g]kfnsf] ;'/IffgLlt slQ klg leGg g/xf];\ / ef/ts} ;'/IffgLltsf] c+usf ¿kdf g]kfnnfO{ rnfpg ;lsof];\ eGg] ef/tLo zf;sx¿sf] klxn]b]lv g} rfxgf /lxcfPsf] 5 . ef/tn] g]kfnsf] k|fs[lts ;|f]tx¿, ljz]ifu/L hn;|f]tnfO{ cfÎgf] lxtdf clwstd k|of]u ug{ rfxG5 . To;af6 g]kfnsf] lxt xf];\ of gxf];\, ef/tnfO{ To;sf] s'g} dtna 5}g . kmn:j¿k ;dfgtf, cGt/f{li6«o l;4fGt / dfGotfljk/Lt x'g]u/L ef/t g]kfn;“u ;lGw–;Demf}tf ug{ cu|;/ x'g] u/]sf] 5 . o;af6 s] b]lvG5 eg], ef/t g]kfnL lxtnfO{ slxNo} klg ;f]Rb}g, cfÎg} :jfy{nfO{ dfq k|fyldstf lbg] p;sf] k|j[lQ b]lvG5 . ef/tn] cfÎgf] :jfy{sf cufl8 xfdLnufotsf l5d]sLx¿nfO{ uGb} uGb}g . o;sf] kl5Nnf] pbfx/0fsf] ¿kdf gbL h8fg of]hgfnfO{ lng ;lsG5 . Tof] kl/of]hgfdf k|ToIf¿kdf ;/f]sf/ ePsf] / k|efljt x'g] aËnfb]z / g]kfn;“u p;n] s'g} 5nkmn;d]t u/]sf] 5}g .

ljutdf ef/tn] g]kfnaf6 s]–slt :jfy{ k"/f ul/;s]sf] 5 / slt af“sL 5 <

;ft ;fnsf] cfGbf]ngkZrft\ g]kfndf /fhg}lts 9+un] klg ef/tLo rfxgf k"/f ug]{ 7"nf] k|oTg /x\of] . ljrf/} gu/L /fhf dx]Gb|n] /fi6«jfbsf] gfddf )& ;fnsf] kl/jt{gnfO{ pN6fpg] u/L @)!& ;fndf lgb{nLo k~rfotL Joj:yf yf]kg]{ sfd u/]] . To;nfO{ l6sfO/fVgsf nflu pgn]] s]xL /fhg}lts sbd rfNg''k¥of] . To;n] sltko s'/fdf leqL¿kdf ef/tnfO{ 5'6 lbP klg Jofks / ;fj{hlgs 9Ën] g]kfnLx¿sf] /fli6«o lxtnfO{ k|j4{g ug'{kg]{ s'/f ug'{k¥of] . h:tf]– g]kfnL d'b|fsf] k|rng, g]kfnL efiffsf] /fi6«JofkLs/0f, pQ/;“u ;8s hf]8\g] sfd eof] . lj:tf/} Jofkf/ / kf/jxgdf cfÎgf] c8fg lng] / k|:t't x'g], e"kl/j]li6t /fi6«sf] ;d:of / rf;f]nfO{ cufl8 ;fg]{ h:tf sfdn] yf]/ax't g]kfnsf] lxt / /fli6«otfsf] kIfdf sfd u/]sf] dfGg'k5{ . kl5 uP/ sfnfkfgLIf]qdf tTsfnLg ;Qfn] ef/tsf] ¿lr / :jfy{df sfd u/]sf] b]lvof] . ef/ts} :jfy{k"lt{ ug]{ u/L !(^% df uf]Ko ;Demf}tf u/sf] klg kfOof] . s]xL s'/fx¿df ;Demf}tf u/]/ w]/} s'/fx¿ l6sfpg] k|oTg u/]sf] b]lvof] . @)$^ ;fnsf] hgcfGbf]bg pTsif{df k'u]sf avt ef/tLokIfaf6 !(%) sf] ;lGwsf] ;§fdf csf]{ gof“ ;lGwsf] d:of}bf k|:t't ul/Psf] lyof] . To;df g]kfnsf] k|fs[lts ;|f]t, hn;|f]t / ;'/Iffsf] ljifodf ef/tsf] ;Nnfx / ;xdltaf6 ;~rfng ug]{ s'/f k|:6¿kdf n]lvPsf 5g\ . Tof] s'/f gdfg]/ g} tTsfnLg /fhf jL/]Gb|n] cfGbf]gsf/L;“u jftf{ u/L ;Demf}tf u/] . /, )$^ ;fnsf] b]zdf /fgg}lts kl/jt{g ;Dej eof] . s]xL s'/f k|fKt u/] klg w]/} s'/fx¿ k|fKt ug{ af“sL ePsf] s'/f ef/tn] @)$^ ;fndf tof/ kf/]sf] ;lGwsf] d:of}bfaf6 k|:6 x'G5 .

ax'bnLo Joj:yfsf] k'g:yf{kgfkl5 !(() sf] h'nfO{ !) df lbNnL e|d0fdf /x]sf k|wfgdGqL s[i0fk|;fb e§/fO{ / ef/tLo ;/sf/sf] ;+o'Qm lj1lKt hf/L eof], h;n] g]kfnsf] :jfy{df cf“r cfpg] u/L s]xL ef/tLo :jfy{nfO{ k"lt{ ug]{ sfd u¥of] . g]kfnaf6 au]sf gbLx¿ ;femf x'g], ef/tLo lzIfsnfO{ g]kfnL;/xsf] Jojxf/ ug'{kg]{, js{kld{6 nfu" gug]{, c¿ ljb]zL ;fdfgnfO{ eGbf ef/tLo ;fdfgnfO{ a9L ;x'lnot / k|fyldstf lbg] eGg] h:tf s'/fx¿ ef/tLo :jfy{nfO{ ;+/If0f÷k"lt{ ug]{ s'/fx¿ lyP . To;kl5 6gsk'/ ;lGw eof] . t/, g]kfndf ljjfb ePkl5 6gsk'/ ;lGwnfO{ ;/sf/n] ;+;b\df k]; ug]{ lxDdt g} u/]g . cfÎgf] :jfy{nfO{ emg\ a[xb\¿kdf k"/f ug]{ u/L ef/tn] dxfsfnL ;lGwsf] k|:tfj k]; u¥of] . Pdfn]n] nTofPsf] sf/0fn] ef/tsf] Tof] of]hgf ;kmn x'g k'Uof] .

g]kfndf s:tf] ;/sf/ agf];\ eGg] ef/t ;/sf/ rfxG5 <

g]kfndf sdhf]/, cl:y/ / ;w}+ cfk"mn] eg]sf] dfGg], cfk"mk|lt e'msfj ePsf] ;/sf/ agf];\ / cfÎgf k|:tfjx¿nfO{ :jLsf/ u/f];\ eGg] ef/tLo ;/sf/sf] rfxgf b]lvG5 . g]kfnsf] cfGtl/s /fhgLltnfO{ k|efljt u/L ;/sf/ agfpg] / 9fNg] txsf] v]ndf ;d]t ;+nUg ePsf] egL ef/t–;/sf/ k6s–k6s d'l5Psf] 5 . g]kfndf s'g} klg ;/sf/ l:y/ x'g g;Sg'sf] k5fl8 ef/t ;/sf/sf] klg xft /x]sf] s'/f oxf“sf] af}l4s / /fhgLlts :t/df rrf{ x'g] u/]sf] 5 . oL s'/fx¿ lg/fwf/ x'g\ eGg ldNb}g . c;n / u'0fsf/L l5d]sLsf ¿kdf ef/t /xg g;s]sf] s'/f ;To xf] . t/, ef/tnfO{ bf]if lbP/ xfdL pDsg ;Sb}gf}+ . xfd|f] b]zsf] ;/sf/ / g]tfx¿ klg plQs} lhDd]jf/ 5g\ .

@)$^ sf] hgcfGbf]ngsf avt g]kfndf ;z:q ljb|f]x ug{ ef/tn] tkfO{+x¿nfO{ ;Nnfx lbPsf] lyof] /], xf] <

d To;a]nf ef/t k|jf;df sfd uy]{+ . Tolta]nfsf] ljkIfL / xfnsf] ;QF?9 kf6L{ sf+u|]; cfO{sf s]Gb|Lo :t/sf s]xL lhDd]bf/ g]tfx¿n] /fhtGqlj/f]wL ;z:q ;+3if{ ;'? ug]{ eP x/]s lsl;dsf] ;xof]u ug{ xfdLx¿ tof/ 5f}+ eg]/ w]/}k6s eg]sf lyP . pgLx¿sf] cfzo xfdLn] ;z:q ljb|f]x ul/lbP x'GYof] / To;df ef/tn] cfÎgf] 7fp“af6 ;3fpg] eGg] g} lyof] . of] @)$^ sf] cfGbf]ngsf] ;'?cft eO/x]sf] a]nfsf] s'/f xf] . Tolta]nf d}n] pgLx¿nfO{ eg]+, æef/tLo nf]stGqaf6 h]–hlt ;xof]u kfO/fv]sf 5f}+ Tof] g} kof{Kt 5 . o;nfO{ hf/L /flvlbgf];\ . clxn] xfdLnfO{ ;z:q ;xof]usf] cfjZostf 5}g .Æ d}n] s"6gLlts ¿kdf pgLx¿sf] k|:tfjnfO{ o;/L c:jLsf/ u/]sf] lyp“ .

tkfO{+x¿n] gdfg]kl5 pu|jfdkGyL ljrf/wf/f af]s]sf] dfcf]jfbLx¿n] xltof/ p7fp“bf ef/tsf] dg;'jf k"/f x'g uP5 †

g]kfnL hgtfsf] :jfy{nfO{ ;Gt'lnt :jfy{nfO{ k|ltlglwTj ug]{ ;/sf/ g]kfndf eof], k"0f{ g]kfnL hgdt kfPsf] alnof] ;/sf/ eof] eg] To:tf] ;/sf/n] ef/tlj/f]wL sfd gu/] klg cfÎgf] :jfy{ t hf]ufpg ;S5 lg . To;}n], g]kfnsf] ;/sf/ lg/Gt/ sdhf]/ agfP/ gfhfoh 9Ën] cfÎgf] :jfy{ k"/f ug]{ ef/tsf] dg;fo xf] . jf:tjdf eGg] xf] eg], cfÎgf] lxtnfO{ k|j4{g ug]{ ef/t ;/sf/sf] gsf/fTds b[li6sf]0f xf] . g]kfndf ;Gt'lnt, nf]slk|o, /fi6«jfbL ;/sf/ ePsf] v08df kf] ef/tsf] klg hfoh :jfy{ / ?lr k"/f x'g ;S5 t . csf{sf] clxt eP klg cfÎgf] lxt / rfxgfx¿ k"/f eP eOuof] lg eGg] vf]6f] / ;ª\sL0f{ ljrf/af6 u|l;t ePsfn] ubf{ hlxn] klg ef/t ;/sf/ g]kfnsf] ;/sf/ sdhf]/ / c;kmn ePsf] x]g{ rfxG5 .

k//fi6«nufotsf cGo y'k|} gLltx¿df e'6fg klg ef/tLo :jfy{df rNg afWo ePsf] b]lvof] . ;sf/fTds ;xof]u ug'{sf] ;§f ef/tn] e'6fgL z/0ffyL{sf] ;d:ofnfO{ rsf{pg] sfd u¥of], e'6fgLx¿nfO{ b]z 5f]8]/ efUg] l:yltdf k'¥ofof] . o;f] ubf{ Psflt/ e'6fgdf ;d:of / csf]{lt/ efu]/ cfPsf e'6fgLx¿ g]kfn k;]/ g]kfndf ;d:of pTkGg x'g] † To;}sf] kl/0ffd, cfh PsnfveGbf a9L e'6fgLx¿ g]kfndf z/0ffyL{ ag]/ a:g ljjz 5g\ .

csf]{lt/ @)%@ ;fnaf6 dfcf]jfbL ljb|f]x ;'? eof] . ljb|f]x g]kfnL e"lddf ;~rflnt eP klg o;sf] ;~rfngsf] s]Gb| cf+lzs jf d'Vo¿kdf ef/t g} xf] eGg] s'/f ;f/f ljZjnfO{ yfxf eO;s]sf] 5 . dfcf]jfbLsf g]tf ls/0f j}Bsf] lu/Îtf/Lsf] ljifonfO{ lnP/ dfcf]jfbLsf] g]t[Tjn] u/]sf] l6Kk0fLnfO{ cWoog ubf{ klg k|:6 x'G5 ls dfcf]jfbLsf] x]8 Sjf6/ ToxL /x]5 eg]/ . pgLx¿sf] egfO 5 ls ls/0fnfO{ ;dfTg' dfcf]jfbLsf] x]8Sjf6/nfO{ sdhf]/ kfg]{ k|oTg xf] . clxn] cfP/ o:tf ljljw sf/0fn] dfcf]jfbL / ef/tsf] ?lr / :jfy{df 6Ss/ x'"b} cfPsfn] g} ef/tk|lt dfcf]jfbLx¿ ?i6 b]lvPsf x'g'k5{ .

dfcf]jfbLsf sf/0fn] g]kfnnfO{ xflg u/fP/ ef/tn] rflx" s] kmfObf kfof] <

ut;fn hjfx/nfn g]x¿ ljZjljBfnosf k|F]km];/ P;=8L=d'gLn] g]kfndf cfP/ ;+ljwfg;efsf] ljifodf jsfnt u/]/ uP . pgn] eg] ls ;+ljwfg;efb]lv g]kfnL hgtf / /fhf s;}n] klg 8/fpg'kb}{g . of] laNs'n hfoh dfu xf] . o;nfO{ :jLsf/ ug'{k5{ eg]/ pgn] hf]8bf/ ts{ u/] . pgL ;fpy Anssf] lgs6 ;Nnfxsf/ dflgG5g\ . pgsf cleJolQmn] ef/t]nL ¿lr / :jfy{nfO{ k|ltlalDat u/]sf] 5 eGg] xfd|f] cg'dfg 5 . cflv/ ef/t]nL ;/sf/ g]kfndf lsg ;+ljwfg;ef kIfsf] ;dy{g u5{ < dfcf]jfbLn] t u0ftGqsf nflu ;+ljwfg;ef rfx] . ef/t ;/sf/ g]kfnsf] k|hftGqsf] nflu lrlGtt ePsf] xf] eg] @)!& ;fnb]lv )$^ ;fn;Dd g]kfnsf] k|hftGqsf lglDt lsg lrGtf / rf;f] /fv]g < l5d]sLx¿sf] k|hftGqsf nflu lrlGtt x'g] eP e'6fgdf To:tf] lg/ª\s'z /fhtGq 5, hf] ef/tsf]]] ;Nnfxcg'¿k rN5, lsg s]xL ug{ ;s]g < g]kfnL hgtfn] @)$^ ;fnsf] ;+3if{kl5 gof“ o'usf] ;'?cft u/] . g]kfnLx¿sf] cfÎg} ;+3if{ k|of;af6 hgtf ;fj{ef}d agfpg] cleofgsf] ;'?cft ePsf] 5 . o;nfO{ cem} alnof] agfp“b} n}hfg] s'/fdf g]kfnLx¿ k|lta4 eP/ nflu/x]sf klg 5g\ . pko'{Qm k[i7e"lddf, ef/t]nL ;Qf ;+ljwfg;efdf pleg' s]jn g]kfnL hgtfsf] nf]stflGqs clwsf/s} vflt/ dfq xf]Og .

g]kfn ;+ljwfg;efdf hf“bf ef/tn] s]–s] s'/fdf kmfObf p7fpg ;Sg] /x]5 <

d]/f] ljrf/df ;+ljwfg;ef eg]sf] lg/k]If g} x'g'k5{ . /fhfn] clxn] lg/k]If ;+ljwfg;efsf] 3f]if0ff u/] eg] ljleGg zlQmx¿n] cf–cfÎg} tl/sfn] To;nfO{ k|of]u ug]{5g\ eGg] Pp6f cg'dfg 5 . u0ftflGqs zlQmn] u0ftflGqs ;+ljwfg, c¿ ljleGg vfn] zlQmn] To;nfO{ cfÎg} 9Ën] k|of]u ug{ ;Sg]5g\ . Tof] l:yltn] t ;du| g]kfnnfO{ g} cf—cfÎg} dt / ljrf/cg';f/ lx"8fpg vf]Hg]x¿sf] zlQms]Gb| aG5 . ef/tn] klg ;t{;lxtsf s'/fx¿ b/af/;“u /fVg ;S5 . /fhtGq /fV5f}+ eg] xfd|F oL–oL s\'/fx¿ dfg, ltdLnfO{ xfdL o:tf]—o:tf] ;xof]u ug{ ;S5f}+ . xf]Og eg] ltdLx¿ cfk"mv';L u/ eGg ;S5 ef/tn] .

kf6L{x¿nfO{ rflx" To:tf] ;t{ cfp“b}g <

;S5 . t/, ;+ljwfg;efaf6 s;}sf] ;QF ;+s6df k5{ eg] Tof] /fhfsf] g} xf] . lgMzt{ ;+ljwfg;efsf] r'gfjdf hfg] xf] eg] ;+ljwfg;efn] u0ftflGqs ;+ljwfg agfpg klg ;S5 . cyf{t\ To:tf] ;+ljwfg hf/L x'g' eg]sf] /fhtGqsf] cGTo x'g' g} xf] .

c;f]h !* b]lv t emg\ /fhf g} /fHo;Qfsf] dflns ePsf 5g\ . of] l:ylt klxn] t /fhfnfO{ g} cfpg ;S5– ls ltdL e'6fgsf] /fhf h;/L a:5f}+ ls cfk"mv';L u5f}{+ < ef/t ;/sf/af6 k|:tfj cfof] eg] /fhfsf nflu of] Psbd} cK7]/f] ljsNk x'g]5 . e'6fgsf] h:tf] /fhtGq eP/ a:g' klg l9nf]rf“8f] /fhtGqnfO{ cdof{lbt 9Ën] ljgfzs} af6f]lt/ n}hfg' xf] . xf]Og, cfk"mv'';L u5'{ eg]/ /fhfn] eg]df To;kl5sf] ;+ljwfg;efsf] r'gfjåf/f /fhtGqsf] ljgfz tTsfn x'g;S5 . of] cf“sng Psvfnsf dfG5]x¿n] ug]{ u/]sf 5g\ . o:tf] cj:yf cfpg' eg]sf] g]kfnsf] /fhtGqsf nflu /fd|f] xf]Og . h'g;'s} ljsNk /f]h] klg g]kfnsf] /fhtGqnfO{ 7]; nfUg] s'/f k|:6 b]lvG5 . of] ljZn]if0f lg/fwf/ 5 eGg] dnfO{ klg nfUb}g .

g]kfndf /fhtGq ePdf ef/tnfO{ cfkm\gf] :jfy{ k"/f ug{ ;lhnf] x'G5 ls u0ftGq cfPdf <

ef/tnfO{ g]kfndf /fhtGq /x] klg / u0ftGq g} cfP klg s'g} km/s kg]{ xf]Og . p;nfO{ t cfÎgf] ceLi6 k"/f x'g'k¥of] . olb g]kfnsf] /fhfnfO{ lg/k]If ;+ljwfg;efsf] 3f]if0ff ug]{ l:yltdf k'¥ofOof] eg] d}n] cl3 eg]e+}m ug{;Sg] eP . xf]Og, e'6fgsf] h:tf] /fhtGq x'g] xf] eg] klg To;af6 ef/tnfO{ x'g] kmfObfsf] af/]df xfdL ;a}nfO{ yfx} 5 . olb cfk"mv';L ug]{ c8fgdf /fhf /x] eg] ef/t ;/sf/n] g]kfnsf] u0ftflGqs zlQmnfO{ ;dy{g / ;xof]u u/]/ hfg] ;Defjgf 5 . To;kl5 u0ftflGqs zlQmx¿;“u p;sf] n]gb]g ;'? x'G5 .

sltkosf] ljZn]if0f 5 ls dfcf]jfbLnfO{ 5f8]/ ef/t ;/sf/n] ca g]kfndf hftLo, ;fDk|bflos n8fO" eOb]cf];\ eGg] rfx]sf] 5, h;n] ubf{ g]kfn nfdf] u[xo'4df km;f];\ . O/fsdf !@ g]kfnL dfl/Psf] lj/f]wsf] gfddf ut ebf} !^ ut]sf] sf7df8f}+df ePsf] 36gfnfO{ ;d]t Wofgdf /fVbf tkfO{+nfO{ s] nfU5 <

ebf} !^ sf] sf7df8f}+sf] 36gfdf ljleGg lsl;dsf cjfl~5t tŒjx¿ nfu]sf 5g\ . o;cl3 Clts /f]zg sf08df klg blIf0fL l5d]sL /fi6«sf] :jfy{ ldl;Psf] lyof] eGg] rrf{ ePsf] lyof] . cl:t d'l:ndlj/f]wL bËf p7fpg] k|of; ul/of] . o;sf] k5fl8 klg s]xL tŒjx¿ 5g\ . g]kfnL o'jfx¿sf] O/fsdf ePsf] xTofnfO{ lnP/ zf]s / ;+j]bgfn] Jofs'n ePsf] hdftn] l/; / cfj]zdf cfP/ s]xL d]gkfj/ sDkgL / ;/sf/k|lt hfOnfUg'nfO{ :jfefljs ¿kdf lng ;lsPnf t/ zf]sdf lg:s]sf] hdft d'l:ndx¿sf ;+3–;:yf, ;d'bfo, wfld{s:yn, pgLx¿sf] Joj;fodfly h'g 9Ën] hfOnfUof], To;sf] k5fl8 /fhg}lts p2]Zo 5 . Pp6f xf], g]kfnsf] /fhg}lts hfu/0fdf / nf]stflGqs ;+3if{df ljefhg Nofpg] . g]kfnLx¿sf aLrsf] ;fDk|bflos ;b\efj 6'6fpg] lgotn] To:tf] x'nbËfsf] ePsf] xf] . o;df Psvfn] dfq xf]Og, ljleGg vfnsf /fhg}lts v]nx¿ ePsf 5g\ . gfhfoh, ckljq / t'R5 /fhg}lts lj/f]wLx¿n] rfn rfn]sf 5g\ . o;df b]zL–ljb]zL b'j} tŒjx¿ plQs} lhDd]bf/ 5g\ .

cd]l/sfsf] s] :jfy{ 5 g]kfndf <

blIf0f Pl;ofsf] /fhg}lts kl/j]z / g]kfnsf] /fhg}lts sf/0fn] klg cd]l/sfn] la:tf/} t/ ;'lgof]lht tj/n] cfÎgf] :jfy{sf] /fhgLlt ug]{ u/]sf] 5 . plxn] sLlt{lglw lji6sf] k|wfgdGqLTj sfndf pQ/L r]skf]i6af6 ef/tLo ;}lgs ld;gnfO{ lkmtf{ ul/of] . tL ef/tLo ;}lgsx¿ hfjnfv]ndf cfP/ al;/fv]sf lyP, ef/t kms{g] qmddf . To;a]nf g]kfnsf Ps k|ltli7t /fhg}lts g]tfsf] d'vaf6 g]kfnsf] /Iffsf lglDt cd]l/sL ;}lgs cv8f / ld;fonx¿ Nofpg h?/L ePsf] jsfnt u/fOof]  . @)$^ ;fnsf] cfGbf]ngkl5 tL g]tfnfO{ cd]l/sfdf nu]/ 7"nf] k'/:sf/ klg lbOof] . To;}n], cd]l/sfsf] :jfy{ Tolt a]n}b]lv b]lvGYof] . Tolta]nf /fhf dx]Gb|n] g]kfnsf] k//fi6«gLltnfO{ ;Gt'lnt /flv/x]sf] ;Gbe{df c? s'/f cl3 a9\g kfPg . t/ klg /fhfn] ef/tnfO{ dxfsfnL / sfnfkfgL lbP5g\, !(^% sf] ;Demf}tf eP5, ef/tsf] ?lr / :jfy{cg';f/ vDafnf s:g lbOP5 . ;a}nfO{ clncln lbP/ lrQ a'emfp“g] sfd eP5 /fhfaf6 .

g]]kfndf dfcf]jfbL ljb|f]x a9]kl5 eg] lgs} nfdf] ;do;Dd klZrdf /fi6«x¿af6 dfcf]jfbL ljb|f]xs} kIfdf w]/} ;sf/fTds k|rf/ cleofgx¿ klg rn] . of] qmd g]kfndf dfcf]jfbLx¿sf] lj?4 cfdL{ kl/rflnt gx'"bf;Dd rNof] . bfªsf] 36gfdf dfcf]jfbLlj?4 cfdL{ kl/rflnt ePkl5 dfq Tof] zlQm dfcf]jfbLsf lj?4 gsf/fTds ¿kdf cfpg ;'? u¥of] . ;fob p;n] ;QfkIf g} cfÎgf] lglDt cg's"n b]Vof] . To;} a]nfb]lv g]kfndf cd]l/sfsf] k|efj / k|j]z a9]sf] 5 . klZrdf zlQm /fi6«x¿sf] leqL rfxgf 5 ls g]kfnsf] dfcf]jfbL ljb|f]xL / ;/sf/sf] aLrdf k'ln; txdf dfq xf]Og, ;}lgs txs} d'7e]8 xf];\ / ;}lgs kl/rfngdf cfÎgf] k|e'Tj k|of]u ug{sf nflu zlQm/fi6«sf] ;xof]u ;w}+ ckl/xfo{ xf];\ . la:tf/} cfly{s, ;fdflhs lx;fan] cd]l/sfnfO{ r'gf}tL lbg] eg]sf] t pQ/sf] l5d]sLn] g} xf] . rLg;Dd kx'"r k'¥ofpg klg xhf/f}+ bfpx¿ v]Ng'kg]{ x'G5 . To;sf nflu g]kfnsf] af6f] eP/ hfg ;lhnf] x'G5 eg]/ klg pgLx¿n] g]kfn k|j]z cfjZos 7fg]sf x'g'k5{ .

cd]l/sf blIf0f sf]l/of / ckmuflg:tfgdf h:t} ;}lgs g]kfndf klg /fVg rfxG5 ls <

cd]l/sfn] w]/} s'/fx¿ ;f]rljrf/ u/]/ g} cfp“5 . cd]l/sfsf] Unf]an k|ltåGåL hgjfbL u0ftGq rLg /x]sf] 5 . pgLx¿n] of] s'/fsf] 3f]if0ff klg u/]sf 5g\ . rLgnfO{ sdhf]/ kfg{sf nflu g]kfndf e/l;nf] cfwf/ agfpg rfx]sf] dfq xf] . g]kfndf cd]l/sL ;/sf/ / cfdL{k|lt cd]l/sL ;'/IffgLlt / lgsfok|lt /fd|f] efjgf xf];\ . cfk"mn] rfx]sf u'Ktr/L sfddf s'g} /f]sfj6 gcfcf];\, g]kfnaf6 yk ;"rgf / ;xof]u kfO/flvof];\ eGg] cd]l/sfsf] Go"gtd\ rfxgf xf]nf . ;du|df eGg'kbf{, cd]l/sf rLgnfO{ sdhf]/ agfpg g]kfndf cfkm"n] rfx]sf avt s'g} klg sfd ug{ oxf“sf] ;/sf/ afws gagf];\ eGg] rfxG5 . o;}sf nflu p;sf] k|of; hf/L 5  .

cfkm\gf] :jfy{k"lt{ ug{ cd]l/sf slQsf] ;kmn 5 <

g]kfndf hlt åGå a9]/ hfG5, Tolt g} rnv]n aflx/L zlQm/fi6«x¿n] ug{ kfp“5g\ eGg] s'/fdf t z+s} 5}g . g]kfn ;/sf/n] cfk"m;“u ePsf] ;}Goann] kof{Kt dfqfdf dfcf]jfbL;“u d'sflanf ug{ ;ls/x]sf] 5}g . dfcf]jfbL ljb|f]xnfO{ k/f:t ug{sf lglDt, pGgt:t/sf] xftxltof/ / k|lzIf0f clg /;b ;fdu|Lsf] lglDt aflx/L /fi6«x¿;“u g]kfnn] xft yfKg'kl//fv]sf] 5 . ;xof]u u/]sf] axfgfdf cd]l/sf g]kfndf kl;/x]sf] 5 . b]z ljb|f]xsf] rk]6fdf k/]sfn] ;/sf/n] ;xof]usf] eLv dfUg' afWotf xf] eg] oxL df}sfdf cd]l/sfn] ;xof]u ug{ kfpg' p;sf] nflu cg's"n / kmfObfsf] s'/f eof] . xltof/ laqmL ug]{x¿ cfly{s kmfObfsf nflu g]kfndf o'4 eO/fvf];\ eGg] rfxG5g\ / csf]{ kIf oxL ;dosf] ;b'kof]u u/]/ cfÎgf] zlQm / ks8 dha't kfg{lt/ nfu]sf 5g\ .

g]kfndf o'4 eO/fVg' cd]l/sfsf] nflu lxts/ 5 <

cd]l/sf ;fj{hlgs ¿kdf jftf{ / zflGt–;'Joj:yf sfod ug]{ s'/fsf] kIfdf b]lvG5 . o;f] x'g'sf] sf/0f g]kfnL hgdt o'4lj/fd, jftf{ / lgsf;sf] kIfdf 5 . csf]{ sf/0f– o'/f]lkog ;d'bfo dfq xf]Og, pQ/tk{msf] l5d]sL rLg klg o'4lj/fd, jftf{ / zflGtk"0f{ lgsf;sf] kIfdf 5 . To;}n] clxn] cd]l/sf o'4lj/fd, jftf{ / /fhgLlts lgsf;sf] ljkIfdf cfpg ;Sb}g . t/, 7Ls} 5, o'4lj/fd / zflGt–;'Joj:yf geP klg gxf];\, hah{:tL k]n]/} eP klg hfg'k5{ eg]/ leqL¿kdf /fhf, ;/sf/ / ;]gfnfO{ pS;fpg] sfddf klg ToxL zlQm nfluk/]sf] 5 .

g]kfnsf d"nwf/sf /fhg}lts bn / dfcf]jfbLx¿ klg /fli6«o lxtdf k|lts"n x'g] u/L ljb]zL rnv]nsf] k|efjdf slQsf] k/]sf 5g\ <

cfÎgf] s'a'l4 / ;ÍL0f{ ;Qf:jfy{n] ubf{ ljleGg zlQm/fi6«sf] u|fG8l8hfOgdf /fhf, g]kfnsf k|efjzfnL /fhg}lts bn / :jo+ dfcf]jfbLx¿ kl//fv]sf 5g\ . clxn] @)$^ ;fnsf] k|hftGq k|flKtkl5 ;Qfdf uPsf bnx¿af6 uDeL/ q'l6x¿ ePsf 5g\ . To;nfO{ /fhg}lts ¿kdf ;Rofp“b} g]kfnsf] nf]stGq hgd'vL, /fi6«d'vL / kl/jt{gd'vL x'"b} hfcf];\ eGgsf lglDt ;+ljwfgn] lbPsf] bfo/fleq /x]/ /fhfn] v]Ng] e"ldsf gePsf] laNs'n} xf]Og . t/, b]zsf bnx¿ hglk|o x'g g;s"g\, ljb|f]x a9\b} hfcf];\, ax'bn eg]sf] t xTof / lx+;fsf] /fhgLlt xf] eGg] kl/l:ylt tof/ ePkl5 t km]l/ zlQm d}n] lng;S5' eGg] ;f]r] /fhfn] . dfcf]jfbLsf] ljb|f]x /fli6«o¿kdf k}mlnPkl5 / To;nfO{ ;Daf]wg ug{ lgjf{lrt ;/sf/ c;kmn b]lvPkl5 /fhfn] d}n] kf] s]xL ug{ ;S5' ls eGg] nfu]/ c;f]h !* sf] zfxL sbd rfn] .

bf];|f] s'/f, /fhg}lts kf6L{x¿n] b]zdf nf]stGq cfPsf] 5, To;nfO{ /fd|/L ;b'kof]u u/L hgd'vL agfcf}+ . nf]stGqdfk{mt hgtfsf] ;d:of xn u/f}+ . /fli6«otfnfO{ dha't agfcf}+ eGg] s'/fk|lt k|d'v bnx¿ k|lta4 /x]gg\ . )$^ ;fnkl5 ;a}nfO{ ;Qf zlQmn] lk¥of] . ;Qf g} ;a}yf]s xf], ;Qfdf k''u]/ dfq s]xL ug{ ;lsG5 eGg] dfGotf cfof] . h;n] ubf{ ;QflnK;f / s';L{sf] lvrftfgLd} ;a}sf] Wofgfsif{0f a9\of] . clxn] o:tf] ;+j]bgzLn a]nfdf cfP/ klg bnx¿nfO{ ;Qfs} s'/f a9L k|fylds eO/fv]sf] 5 . o;aLrdf ;fdflhs kl/jt{gsf s'/fx¿ laNs'n} gePsf t xf]Ogg\ . s]xL ljsf; ePsf] 5 . t/, tL laNs'n ckof{Kt lyP / 5g\ . b]zdf /x]sf tLg k|d'v /fhg}lts zlQm /fhf, ax'bnjfbL bnx¿ / dfcf]jfbL ;a}df ;Qf k|d'vtfsf] lrGtg 5 . /, ;a}n] ;Qfsf] cufl8 ;dfhsf] cu|ufdL kl/jt{gnfO{ uf}+0f agfO/x]sf 5g\ . of] xfd|f] b'ef{Uo xf] . b]zleqsf zlQmx¿ o;/L dhfn] nl8/x]sf] kl/l:yltsf] pkof]u glhssf / zlQmzfnL /fi6«x¿n] ul//x]sf 5g\ .

dfcf]jfbL ljrf/wf/fsf] hGdbftf rLgsf] rflx" o;df s] e"ldsf÷b[li6sf]0f 5 <

rLg ;/sf/n] t k|:6;“u eGb} cfO/x]sf] 5 ls g]kfnsf] ;/sf/lj/f]wL zlQm;“u xfd|f] s'g} ;Dks{ 5}g / xfdL ;DaGw /fVg klg rfx"b}gf}+ . dfcf]jfbLnfO{ rLgn] ;/sf/lj/f]wL dfq eg]sf] 5, cft+sjfbL eg]sf] 5}g . g]kfndf ;/sf/ / lj/f]wLsf] aLrdf hf/L ;z:q åGånfO{ g]kfnLx¿n] cfÎg} k|of; / jftf{nfkåf/f zflGtk"0f{ lgsf; lbpmg\ eGg] rLgn] rflx/fv]sf] 5 .

cfkm\gf Ps dxfg\ g]tf dfcf]sf] ljrf/sf] cfwf/df g]kfndf dfcf]jfbL nl8/x]sf 5g\ . To:tf] cj:yfdf rLgn] g]kfnsf] ;/sf/;“u dfq ;DaGw /fVg' / ljb|f]xLx¿;“u ;DaGw} g/fVg'sf k5fl8 s] sf/0f x'g;S5 <

klxnf] s'/f t lrlgof“ sDo'lgi6x¿ g]kfnsf dfcf]jfbLx¿n] dfcf]jfbsf] h'g 9Ën] JofVof ul//fv]sf 5g\, To;nfO{ pgLx¿ dfcf]lj/f]wL ljrf/wf/f xf] eG7fG5g\ . g]kfnsf dfcf]jfbLx¿sf] ljZn]if0f;“u lrlgof“ sDo'lgi6x¿ ;xdt 5}gg\ . rLgn] w]/}rf]l6 cf}krfl/s ¿kd} klg elg;s]sf] 5 ls g]kfndf dfcf]jfbLx¿n] dfcf]s} a]OHht ul//fv]sf 5g\\ . bf];|f] s'/f, s'g} klg d'n'ssf] qmflGt / kl/jt{g Tof] d'n'ssf hgtfsf] cfGtl/s dfdnf xf] . cfÎgf hgtfnfO{ uf]naGb ub}{ cfÎg} hgtfsf] e/f];f / cGt/f{li6«o cg's"ntfdf pgLx¿n] g} kl/jt{g ug{ ;S5g\ eGg] s'/fdf pgLx¿ ljZjf; u5{g\ . aflx/L d'n'ssf] bafa / cf8–e/f];fdf ul/Psf s'g} klg kl/jt{g lbuf] / l6sfpk"0f{ x"'b}g eGg] rLgsf] :ki6 dt /x]sf] 5 . To;sf/0f p;n] klxn] ;f]leot ;+3n] ljleGg d'n'sdf ;}lgs zlQm ;xof]u u/]/ Toxf“sf] /fHo;QfnfO{ ldNsfp“bf klg rLg To;sf] lj/f]wdf /x\of] . p;n] qmflGt lgof{t ug]{ qmflGtlj/f]wL s'/f xf] eg]sf] 5 .

/fli6«o / cGt/f{li6«o 36gfqmd / kl/l:yltsf] ljZn]if0fnfO{ x]bf{ ca g]kfndf s] x'G5 h:tf] nfU5 <

o;af/]df ls6fgLsf ;fy o;} eGg ;lsGg . jftf{ / ;xdltåf/f lgsf; kfpg] ;Defjgf / emg\ åGå a9\g uO{ b]z lab]zL rnv]nsf] e8\vfnfdf hflsg] vt/f klg plQs} 5 .

dnfO{ nfU5, $^ ;fneGbf cufl8 hfg] cu|ufdL kl/jt{gsf] ;Daf]wg ug]{ ;xdltsf] nf]stflGqs ljlwåf/f gof“ ;+ljwfg agfpg] qmddf /fhg}lts bnx¿ cl3 ;g]{ xf] eg] dfcf]jfbLx¿ klg To;df cfpg afWo x'g]5g\ / b/af/n] klg To;df 3'"8f 6]Sg x'G5 . oxL g} of] cfGbf]ngsf] /fhg}lts lgsf;sf] cfzf xf] . o;f] eof] eg] dfq} g]kfndf ljb]zLx¿sf] lglxt :jfy{sf] k"lt{ x'g ;Sb}g, o;nfO{ /f]Sg ;lsG5 . ;Qf k|flKtsf nflu g]kfnsf tLg zlQmx¿ cfk;df 7'ªf7'ª ul//xG5g\ eg] cfGtl/s n8fO"df ;dy{g / lj/f]w ug]{ axfgfdf aflx/L zlQmx¿n] oL tLg} zlQmsf] km]/ ;dft]/ cfÎgf] k|efj / k|j]z a9fp“5g\ .

;'bz{g l3ld/]


klxnf] kfgf | ;dfrf/ | dgf]/~hg | ;Dkfblso . cy{tGq | v]ns'b | ;flxTo ;/f]j/ | ljrf/÷laZn]if0f | b]z÷b]zfj/ | k|ltls|of


Send your comments and letters to the editor at deshantar@mail.com.np
2004  Mercantile Communications Pvt. Ltd. P.O. Box 876, Durbar Marg, Kathmandu, NEPAL. Tel : 977 1 4220 773, 4243566 . Fax: 977 1 4257671. Reproduction in any form is prohibited without prior permission. No part of the articles which appear in the internet version on DESHANTAR may be reproduced without the permission of Mercantile Communications Pvt. Ltd. For reprinting rights, please write to US. Send us your feedback:
CONTACT US   ABOUT US  HOME  ADVERTISE WITH US
CLICK HERE FOR PAST ISSUES BACK TO THE TOP